Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn 1. Khái quát về kì thi tốt nghiệp THPT Thi tốt nghiệp THPT là một kỳ thi vô cùng quan trọng đối với cả học sinh, GV và nhà trường bởi nó quyết định kết quả của cả một quá trình dài sau 12 năm học bước vào đại học. Muốn nâng cao hiệu quả ôn thi cho HS buộc nhà giáo phải tận lực mọi khả năng của mình như đánh giá, phân loại đúng HS, có phương pháp giảng dạy phù hợp với từng đối tượng HS và có chuyên môn tốt nhằm nâng cao tối đa điểm số của từng HS đến mức có thể. “Mục tiêu của sự nghiệp giáo dục với mỗi thầy cô giáo hay một đơn vị trường học là đào tạo nhân lực và bồi dưỡng nhân tài.
Trước khi chú trọng bồi dưỡng nhân tài, mỗi nhà trường quan tâm trước hết đến nhiệm vụ đào tạo nhân lực nói chung. Muốn đào tạo được nguồn nhân lực có chất lượng và bồi dưỡng được nhiều nhân tài, đòi hỏi mỗi nhà trường phải không ngừng nâng cao chất lượng dạy của nhà giáo và chất lượng học tập của HS, nhằm đạt được mục tiêu cuối cùng là nâng cao chất lượng và số lượng HS đỗ tốt nghiệp trung học phổ thông cũng như đỗ vào các trường đại học ngày càng cao. Vật lí là một môn khoa học rất thực tiễn nhưng trong quá trình dạy chúng ta đang không bám sát thực tiễn, quá chú trọng lí thuyết và các bài tập hàn lâm khiến cho HS mất đi khả năng liên hệ thực tiễn do đó HS không thấy môn học thu hút, thú vị, không có đam mê. Trong dạy học chuyên môn là yếu tố rất cần thiết nhưng rất nhiều GV trong chúng ta chỉ chú trọng đến chuyên môn mà chưa thực sự coi trọng phương pháp tổ chức, cách thức dạy học.
Việc dạy học quan trọng nhất chính là kiến thức phải phù hợp với đối tượng học. Để phát huy tối chất lượng cho HS trong các kỳ thi người GV cần khéo léo trong việc tổ chức lớp học và dạy học để có thể phát huy tối đa năng lực của HS. Vì vậy, yêu cầu đặt ra ở đây là để nâng cao chất lượng học tập và rèn luyện cho HS ngoài sự nỗ lực giảng dạy kiến thức, GV phải phát hiện được các nguyên nhân làm ảnh hưởng đến hứng thú học tập và sự tích cực của các em trong giờ học. Từ đó, có biện pháp khắc phục phù hợp, nhằm nâng cao chất lượng học tập và rèn luyện cho HS, giúp các em có sự tự tin và tình yêu với môn Vật lí nhằm nâng cao kết quả thi tốt nghiệp nói chung, môn Vật lí nói riêng.
Trường THPT Thái Hòa là một trường trung tâm của thị xã Thái Hòa, có rất nhiều điều kiện thuận lợi cho sự phát triển giáo dục, nhưng kết quả thi tốt nghiệp hằng năm một số môn vị thứ còn khá thấp so với các trường THPT trong toàn tỉnh kết quả đó chưa đạt như kì vọng của nhà trường và phụ huynh HS. Vì vậy việc đẩy mạnh các giải pháp nâng cao chất lượng nhà trường thông qua kết quả thi THPT 3 được nhà trường rất chú trọng trong đó có môn Vật lí. Bản thân chúng tôi là GV trực tiếp ôn thi với mong muốn thúc đẩy phong trào học, nâng cao chất lượng thi tốt nghiệp, tôi xin đề xuất một số giải pháp mà chúng tôi đã áp dụng trong quả trình giảng dạy nhằm nâng cao kết quả thi tốt nghiệp môn Vật lí. Xây dựng kế hoạch học tập Kế hoạch học tập là một lịch trình có tổ chức phác thảo thời gian và mục tiêu học tập.
Tương tự như lịch trình đi làm hoặc đi học, sinh viên đại học nên xây dựng cho mình lịch trình dành riêng cho việc học mỗi tuần. Lịch trình này nên gồm có ngày của các câu hỏi, bài kiểm tra và kỳ thi; cũng như thời hạn cho các bài báo và đồ án. 6 bước lập kế hoạch học tập hiệu quả: Xác định mục tiêu học tập → Nghiên cứu khóa học → Chia nhỏ mục tiêu → Tập trung và cam kết → Thực hiện theo đúng kế hoạch → Vận dụng kiến thức, kỹ năng đã học. Không gian lớp học Không gian lớp học là ngôi trường chung, là ngôi nhà thứ hai của các em.
Ở trong môi trường đó, HS được tiếp thu những tri thức bổ ích, được giáo dục rèn luyện thành người. Một không gian học tập lí tưởng là điều kiện để hoạt động dạy học và ôn thi có hiểu quả, ở đó không chỉ có sự tương tác giữa thầy trò trong việc tiếp thu và lĩnh hội kiến thức mà còn là nơi các em học hỏi trao đổi học hỏi lẫn nhau, xây dựng cộng đồng những HS có mục tiêu, có cùng chí hướng phấn đấu để thực hiện các mục tiêu đó. Hình thức học tập Học hay còn gọi là học tập, học hành, học hỏi là quá trình tiếp thu cái mới hoặc bổ sung, trau dồi các kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm, giá trị, nhận thức hoặc sở thích và có thể liên quan đến việc tổng hợp các thông tin khác nhau. Học tập là hiểu sâu, hiểu rộng hơn vấn đề, lĩnh vực mà ta muốn biết.
Giúp ta trao đổi kiến thức, kinh nghiệm, làm tăng sự sáng tạo và trí tuệ, để chúng ta áp dụng được vào đời sống và xã hội. Cơ sở thực tiễn 1. Khái quát về trường THPT Thái Hòa trong công tác ôn thi tốt nghiệp THPT Trường THPT Thái Hòa đóng trên địa bàn khối Sơn Tiến, Phường Hòa Hiếu, Thị xã Thái Hòa là trường trung tâm của thị xã, tuyển sinh từ các trường cấp 2 trên địa bàn thị xã Thái Hòa và huyện Nghĩa Đàn. Hiện nay trường đã có bề dày hơn 62 năm xây dựng và phát triển, là ngôi trường có bề dày truyền thống và lịch sự là một trong những ngôi trường thành lập sớm nhất ở khu vực Tây Bắc Nghệ An, trong những năm qua công tác nâng cao chất lượng giáo dục, trong đó có việc nâng cao 4 kết quả thi tốt nghiệp được chú trọng và đã có những bước chuyển biến tích cực, tuy nhiên trường THPT Thái Hòa cần nổ lực nhiều hơn nữa để trở thành đơn vị vững vàng về chất lượng giáo dục THPT trên địa bàn tỉnh Nghệ An.
Với phương châm dù khó khăn đến đâu cũng ra sức thi đua dạy tốt, học tốt. Ban giám hiệu nhà trường đã chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học phải phù hợp với điều kiện thực tế, bám sát đối tượng. Căn cứ những đặc điểm HS để hướng dẫn các em làm quen cách học mới. Hoạt động dạy và ôn thi tốt nghiệp được quan tâm chỉ đạo theo tinh thần đổi mới phương pháp giảng dạy, đa dạng hóa các hình thức học tập tăng cường phân luồng, phụ đạo HS yếu kém.
Trên nền tảng chung ấy, công tác ôn thi tốt nghiệp THPT đã đạt những khởi sắc mới, ghi nhận sự chuyển biến rõ nét so với giai đoạn trước. Thực trạng công tác ôn thi tốt nghiệp của nhà trường. Thực trạng công tác ôn thi tốt nghiệp của trường THPT Thái Hòa trong những năm qua. Bản thân chúng tôi trực tiếp tham gia giảng dạy và ôn thi tốt nghiệp nhiều năm chúng tôi thấy công tác ôn thi có một số điểm nổi bật sau: Về đội ngũ GV: Các GV dạy và ôn thi tốt nghiệp là những GV có năng lực tốt, có tinh thần trách nhiệm cao, được giao nhiệm vụ gắn liền việc đảm bảo chất lượng, với công tác thi đua khen thưởng.
Về HS: Ngay từ khi bước vào lớp 10 nhà trường đã phân chia HS thành các lớp có năng lực khác nhau lớp thiên về khối A0 (Toán Lí Hóa), lớp thiên về khối A1(Toán Lí Anh) , lớp thiên về khối D1 (Toán Văn Anh). các em được định hướng các môn phù hợp với năng lực và định hướng này có sự rà soát, điều chỉnh thay đổi từng năm học. Về công tác chỉ đạo của tổ chuyên môn: Ngoài các GV trực tiếp dạy và ôn thi tốt nghiệp thì tổ cũng phân công GV khác trong nhóm, hỗ trợ, góp ý, chia sẻ tài liệu 5 ôn thi hay mới, thường xuyên phối hợp với nhau ra đề ôn tập, ngoài ra còn các đề thi thử của trường, của cụm các trường trong khu vực và của Sở Giáo dục, thường xuyên họp phân tích đánh giá tiến độ, kết quả học sau mỗi lần thi để có những đóng góp điều chỉnh kịp thời. Về triển khai nhiệm vụ : Công tác dạy và ôn thi tốt nghiệp được triển khai sớm đầu mỗi năm học.
Về lãnh đạo, chỉ đạo: Công tác nâng cao kết quả thi tốt nghiệp luôn được lãnh đạo nhà trường quan tâm hàng đầu cạnh các nhiệm vụ khác của nhà trường là một tiêu chí quan trọng trong công tác thi đua khen thưởng hàng năm, là chỉ số quan trọng xếp loại chỉ số chất lượng nhà trường trong toàn tỉnh. Nhờ đó động viên khuyến khích được các GV và HS nhiệt tình trong công tác dạy và học, tạo nên một phong trào thi đua hiệu quả. Khuyến khích và thưởng cho các GV, các bộ môn có điểm trung bình tăng hạng hay đạt hạng đã đăng kí đầu năm, theo nhiệm vụ Sở Giáo dục giao. Phân tích, đánh giá công tác dạy và ôn thi tốt nghiệp THPT qua các năm.
Đội ngũ GV đã quan tâm, có trách nhiệm cao, chăm lo đến công tác dạy và ôn thi coi kết quả thi tốt nghiệp là danh dự, uy tín của bộ môn mình, đã đầu tư nhiều công sức, trí tuệ chất lượng, hiệu quả trong việc ôn thi. Nhà trường đã có sự đầu tư hợp lí, từ việc bố trí kế hoạch chương trình, khuyến khích, động viên các GV ôn thi, đưa ra những giải thưởng mang tính động viên khích lệ. Tuy nhiên từ chỉ đạo của nhà trường và triển khai của tổ chuyên môn đến việc thực hiện kế hoạch còn nhiều bất cập, một số GV khi thực hiện còn lúng túng trong việc xây dựng kế hoạch, lộ trình ôn, nắm bắt xu thế ra đề, độ phân hóa của đề, xây dựng hệ thống bài tập còn rời rạc không trọng tâm, sự liên kết các mảng kiến thức không cao, dẫn đến kết quả thi còn thấp so với kì vọng và mặt bằng chung. Thực trạng của đề tài.