mở đầu của một chu trình ngân sách. Lập dự toán sẽ giúp chủ thể quản lý chủ động trong phân bổ và sử dụng các nguồn lực tài chính. Đối với chi thường xuyên cho giáo dục đào tạo, lập dự toán còn là căn cứ quan trọng để quản lý và kiểm soát các khoản chi trong quá trình điều hành ngân sách. Ngoài ra, quản lý theo dự toán cũng là cơ sở để đảm bảo cân đối ngân sách, tạo điều kiện chấp hành ngân sách.
Tuy nhiên, để nguyên tắc này phát huy tác dụng thì việc lập dự toán từ các đơn vị, cở sở giáo dục đào tạo thụ hưởng ngân sách phải khoa học, định mức và chính sách chế độ phải phù hợp với từng nhiệm vụ chi. 20 - Nguyên tắc đầy đủ, trọn vẹn. Đây là nguyên tắc quan trọng nhất, đòi hỏi tất cả các khoản chi thường xuyên ngân sách nhà nước cho giáo dục đào tạo đều phải được thực hiện theo đúng định mức, đúng kế hoạch. Các khoản chi đều phải được ghi sổ đầy đủ vào kế hoạch ngân sách nhà nước và được quyết toán rành mạch.
Nguyên tắc này được đưa ra nhằm hạn chế tình trạng để ngoài ngân sách của các khoản chi thuộc ngân sách nhà nước, dẫn đến tình trạng lãng phí trong sử dụng vốn ngân sách nhà nước. - Nguyên tắc tiết kiệm, hiệu quả. Hiệu quả là yêu cầu của mọi quá trình quản lý, đặc biệt là quản lý tài chính. Tính hiệu quả xuất phát từ thực tế nguồn lực tài chính nói chung, nguồn kinh phí chi thường xuyên cho lĩnh vực giáo dục đào tạo nói riêng có giới hạn, nên việc phân bổ và sử dụng cần đảm bảo nguyên tắc hiệu quả nhằm đạt được các mục tiêu đề ra.
Để nguyên tắc này được tôn trọng, quản lý chi thường xuyên của ngân sách nhà nước cho ngành phải làm tốt một số nội dung sau: + Phải xây dựng định mức, tiêu chuẩn chi tiêu phù hợp với từng đối tượng hay tính chất công việc, đồng thời phải có tính thực tiễn. + Phải thiết lập các hình thức cấp phát đa dạng và lựa chọn hình thức cấp phát áp dụng cho mỗi loại hình đơn vị hoặc phù hợp với yêu cầu quản lý của từng nhóm mục chi. + Lựa chọn thứ tự ưu tiên cho các loại hoạt động hoặc theo các nhóm mục chi sao cho tổng số chi có hạn nhưng khối lượng công việc vẫn hoàn thành và đạt chất lượng cao + Khi đánh giá tính hiệu quả của chi thường xuyên ngân sách nhà nước cho ngành giáo dục đào tạo phải có quan điểm toàn diện. Phải xem xét mức độ ảnh hưởng của khoản chi trong việc nâng cao chất lượng dạy và học ở mọi cấp học, bậc học, ngành học.
21 - Nguyên tắc công khai hoá. Nguyên tắc này được thể hiện suốt trong chu trình ngân sách nhà nước (lập, chấp hành và quyết toán ngân sách nhà nước ) và phải được áp dụng cho các cơ quan tham gia vào chu trình ngân sách nhà nước. Việc chi thường xuyên ngân sách nhà nước cho giáo dục đào tạo phải được công khai để mọi người biết. Nguyên tắc này xuất phát từ những lý do: Giáo dục đào tạo là lĩnh vực nhạy cảm, có liên quan đến lợi ích của toàn dân.
Hơn nữa, nguồn tài chính chi cho nhiệm vụ này được thực hiện phần lớn bằng nguồn vốn ngân sách nhà nước một nguồn vốn được đóng góp chủ yếu bởi nhân dân, do đó việc công khai các khoản chi để mọi người dân được biết là một nguyên tắc không thể thiếu. - Nguyên tắc cân đối ngân sách. Cân đối ngân sách được hiểu là các khoản chi chỉ được phép thực hiện khi đã có đủ các nguồn thu bù đắp. Việc thực hiện nguyên tắc này đòi hỏi: chỉ những khoản chi nào đã có trong dự toán chi ngân sách nhà nước đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt thì mới được phép chi.
Nguyên tắc này cũng đòi hỏi trong quá trình điều hành ngân sách nếu thu không đủ bù đắp các khoản chi thì cơ quan tài chính phải trình cấp có thẩm quyền cắt giảm những khoản chi phù hợp cân đối ngân sách. - Nguyên tắc đảm bảo sự tự chủ về tài chính của các đơn vị sử dụng ngân sách. Ngày 14/02/2015, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 16/2015/NĐ- CP quy định quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về thực hiện nhiệm vụ, tổ chức bộ máy biên chế và tài chính đối với đơn vị sự nghiệp công lập nhằm trao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm cho các đơn vị sự nghiệp trong việc tổ chức công việc, sắp xếp lại bộ máy, sử dụng lao động và nguồn lực tài chính để hoàn thành nhiệm vụ được giao; phát huy mọi khả năng của đơn vị để cung 22 cấp dịch vụ với chất lượng cao cho xã hội; tăng nguồn thu cho người lao động. Lĩnh vực giáo dục, đào tạo chịu tác động của Nghị định này.
Theo quy định tại Nghị định trên, các trường học, các cơ sở giáo dục - đào tạo phải chủ động xây dựng dự toán chi phù hợp với nhiệm vụ chi và chủ động sử dụng nguồn kinh phí đã được duyệt để thực hiện hoàn thành các nhiệm vụ được giao. - Nguyên tắc đảm bảo chi trả trực tiếp qua Kho bạc nhà nước. Với chức năng quản lý quỹ ngân sách nhà nước, kho bạc nhà nước kiểm soát mọi khoản chi ngân sách và có quyền từ chối thanh toán các khoản chi không đúng quy định, không phù hợp với chế độ. Hiện nay, các đơn vị dự toán phải mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước.
Mọi khoản thanh toán đều phải có duyệt chi từ kho bạc trước khi nguồn vốn ngân sách được thanh toán chi trả [23]. Nội dung quản lý chi thường xuyên ngân sách nhà nước cho giáo dục đào tạo trên địa bàn cấp huyện 1. Lập dự toán chi thường xuyên cho giáo dục đào tạo Lập dự toán là khâu đầu tiên trong chu trình quản lý ngân sách. Quản lý theo dự toán là một nguyên tắc quan trọng trong quản lý, điều hành ngân sách nhà nước nói chung và quản lý chi ngân sách nhà nước cho giáo dục nói riêng.
Việc lập dự toán chi ngân sách nhà nước cho giáo dục phải dựa trên các cơ sở sau: - Chủ trương của Đảng và nhà nước về duy trì phát triển sự nghiệp giáo dục trong từng thời kỳ. - Chỉ tiêu kế hoạch phát triển giáo dục như chỉ tiêu về số lượng trường lớp, biên chế, số lượng giáo viên, học sinh. - Khả năng đáp ứng của ngân sách nhà nước trong năm - Chế độ, chính sách: các tiêu chuẩn định mức do nhà nước ban hành. 23 - Tình hình quản lý, sử dụng kinh phí các năm trước, các nhiệm vụ mới sẽ được phát sinh trong năm - Công tác lập dự toán chi ngân sách nhà nước cho giáo dục được thực hiện theo qui trình gồm các bước sau: Bước1: Cơ quan tài chính căn cứ vào dự toán sơ bộ về thu, chi ngân sách nhà nước kỳ kế hoạch để xác định mức chi dự kiến phân bổ cho ngành giáo dục, trên cơ sở đó hướng dẫn các đơn vị tiến hành lập dự toán kinh phí.
Bước 2: Các đơn vị sự nghiệp căn cứ vào chỉ tiêu được giao và văn bản hướng dẫn của cấp trên lập dự toán kinh phí kỳ kế hoạch và gửi dự toán về cơ quan tài chính hoặc đơn vị dự toán cấp trên. Cơ quan tài chính có trách nhiệm xét duyệt tổng hợp dự toán chi ngân sách cho giáo dục và dự toán chi ngân sách nhà nước nói chung để trình cơ quan chính quyền xét duyệt, thông qua. Căn cứ vào dự toán chi của các cơ quan có thẩm quyền xét duyệt, cơ quan tài chính tiến hành phân bổ và giao kinh phí cho các đơn vị dự toán. Dựa vào số kinh phí được giao và các văn bản hướng dẫn, các đơn vị dự toán tiến hành lập dự toán kinh phí của đơn vị mình hoặc tiến hành phân bổ kinh phí cho các đơn vị thành viên.
Dự toán ngân sách của các đơn vị phản ảnh đầy đủ các khoản thu, chi theo đúng chế độ, tiêu chuẩn, định mức do cơ quan có thẩm quyền ban hành và phải được công khai theo qui định 1. Chấp hành dự toán chi ngân sách Nhà nước cho giáo dục đào tạo Tổ chức chấp hành kế hoạch chi ngân sách nhà nước là nội dung quan trọng của công tác quản lý chi ngân sách nhà nước. Thời gian tổ chức chấp hành ngân sách nhà nước có hiệu lực trong 1 năm tài khoá (từ 01/01 đến 31/12). Dựa vào định mức chi đã được duyệt, dựa vào khả năng nguồn kinh phí 24 có thể dành cho sự nghiệp giáo dục, phòng Tài chính huyện có nhiệm vụ cấp phát ngân sách nhà nước cho các đợn vị giáo dục trong huyện theo đúng dự toán được duyệt.
* Yêu cầu đặt ra đối với quá trình chấp hành dự toán ngân sách nhà nước: + Đảm bảo phân phối nguồn kinh phí một cách hợp lý tập trung có trọng điếm trên cơ sở dự toán chi đã được duyệt. + Đảm bảo việc cấp phát kinh phí kịp thời, chặt chẽ, cấp phát theo đúng đinh mức được duyệt. + Trong quá trình cấp phát ngân sách nhà nước đòi hỏi phải có sự giám sát, điều phối chặt chẽ giữa các cơ quan nhất là giữa phòng Tài chính - Kế hoạch với Kho bạc Nhà nước. * Tổ chức chấp hành: Việc cấp phát kinh phí: Dựa trên cơ sở dự toán được duyệt, Phòng tài chính gửi thông báo hạn mức kinh phí cho các trường học trên địa bàn huyện và thông báo với Kho bạc nhà nước.
Bảng thông báo này ghi chi tiết hạn mức được phân bổ theo thời gian từng tháng, từng quý. Theo nhu cầu chi tiêu của đơn vị mình, các đơn vị rút hạn mức kinh phí từ Kho bạc về chi tiêu. Các đơn vị phải mở tài khoản hạn mức tại Kho bạc nhà nước. Ngoài ra còn phải mở tài khoản tiền gửi tại Kho bạc đế thực hiện các khoản giao dịch cần thiết khác (tiền học phí ).
Các đơn vị thụ hưởng còn có nhiệm vụ báo cáo định kỳ tình hình thực hiện chi ngân sách nhà nước gửi lên cơ quan tài chính. Quyết toán chi thường xuyên ngân sách Nhà nước cho giáo dục đào tạo Báo cáo tài chính của các cơ sở giáo dục chủ yếu phản ánh tình hình tiếp nhận các nguồn kinh phí và việc sử dụng các nguồn kinh phí đó phục vụ cho hoạt động của trường học.