CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ HỌC TẬP MÔN TOÁN CỦA HỌC SINH LỚP 1 THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC 1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề Trên toàn thế giới, các yếu tố kinh tế và các yếu tố khác đang thúc đẩy các tổ chức giáo dục đánh giá kết quả học tập của người học, để đảm bảo rằng, người học sau khi tốt nghiệp có được các kỹ năng và năng lực cần có trong thế kỷ 21. Vì vậy, hoạt động đánh giá đang được quan tâm và có những nghiên cứu nhằm thúc đẩy hiệu quả lĩnh vực đánh giá. Sau đây, tác giả luận văn trình bày những nghiên cứu liên quan hiện đã và đang được nghiên cứu trong và ngoài nước.
Những nghiên cứu về hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh theo hướng phát triển năng lực Tại Mỹ, hệ thống giáo dục được chia thành 3 cấp: (a) trường tiểu học (tức là, mẫu giáo đến lớp 8); (b) trường trung học, còn được gọi là trường trung học (tức là, lớp 9 đến lớp 12); (c) đại học, còn được gọi là trường sau trung học (tức là, cử nhân, thạc sĩ, tiến sĩ) (Shani D. Dẫn theo nghiên cứu của Shani (D. Carter (2015), Năm 1988, Chính phủ Liên bang Hoa Kỳ, thông qua Bộ Giáo dục Hoa Kỳ (DOED), bắt đầu ủng hộ đánh giá kết quả học tập sau trung học của học sinh bằng cách yêu cầu các tổ chức kiểm định khu vực thu thập thông tin về mục tiêu học tập và kết quả đánh giá từ các trường đại học. Luật liên bang cũng bắt đầu yêu cầu đánh giá ở cấp tiểu học và trung học (tức là Đạo luật Không trẻ em bị bỏ lại phía sau), điều này cũng khiến các tổ chức sau trung học tăng cường thực hành đánh giá kết quả của họ, (Hickok, 2009; Smith, Szelest & Downey, 2004).
Hệ thống đánh giá kết quả của Mỹ rất linh 8 hoạt. Các tiêu chuẩn DOED cho phép các tổ chức kiểm định khu vực yêu cầu các tổ chức sau trung học giải quyết đánh giá kết quả cũng cho phép các tổ chức thiết lập các tiêu chuẩn và phương pháp đánh giá của riêng họ. Các tiêu chuẩn DOED cho phép "phát triển và sử dụng các tiêu chuẩn thể chế của các trường để thể hiện thành công của họ đối với thành tích của học sinh, thành tích này có thể được coi là một phần của bất kỳ sự công nhận nào" (Quốc hội Hoa Kỳ, 2009, mục 602, tr. Do các yêu cầu đánh giá liên bang ở Hoa Kỳ ngày càng tăng, ngày càng có nhiều nghiên cứu liên quan đến các phương pháp đánh giá kết quả học tập hiệu quả ở Hoa Kỳ.
Vương quốc Anh: Ở Wales, đánh giá thường được thực hiện trên các bài tập viết của học sinh, và đã được sử dụng để kết thúc bằng cách phân phối các tiêu chí và kết quả chấm điểm cho học sinh và cho các em sử dụng kết quả để cải thiện việc học (Case, 2007). Nhiều người đánh giá công việc của học sinh. Chia sẻ kết quả học tập và tiêu chí chấm điểm với học sinh nhờ đó tác động tích cực đến hiệu suất của họ. Ở Nhật Bản, các phương pháp được sử dụng để tiến hành đánh giá kết quả là trực tiếp và gián tiếp.
Bởi vì, trong lịch sử, tự kiểm tra tập trung vào các nhiệm vụ thay vì cải tiến chương trình giảng dạy, hầu hết các phương pháp đánh giá được sử dụng là gián tiếp và kết quả đánh giá không được sử dụng thường xuyên để cải thiện các chương trình. Tại Việt Nam, đã có một số công trình nghiên cứu về đánh giá và đánh giá kết quả học tập của học sinh. Có thể kể đến, Bùi Hạnh Lâm (2010) với nghiên cứu “Rèn luyện kỹ năng tự đánh giá kết quả học tập môn toán của học sinh tiểu học”, trong nghiên cứu này, tác giả hệ thống hóa các khái niệm liên quan về đánh giá, trong đó, chú trọng đến tự đánh giá, kỹ năng tự đánh giá. Kết quả nghiên cứu đưa ra nhóm các kĩ năng cơ bản liên quan đến tự đánh giá kết quả học tập môn Toán và đưa ra một số biện pháp để phát triển kỹ năng tự 9 đánh giá; Nguyễn Công Khanh và Đào Thị Tuyết Oanh (2015), trong cuốn “Giáo trình Kiểm tra đánh giá trong giáo dục” tác giả đã trình bày một số loại hình đánh giá, trong đó có thiết kế một số mẫu Rubric đánh giá với các mục đích khác nhau.
Công trình “Đo lường - đánh giá kết quả học tập của học sinh” của tác giả Nguyễn Đức Chính [12] đã giới thiệu khá chi tiết về hình thức đánh giá thực và coi đánh giá thực là một loại hình, một quan điểm đánh giá để so sánh, phân biệt với đánh giá truyền thống. Công trình “Hình thái đánh giá giáo dục hiện đại và các phương pháp không truyền thống để đánh giá năng lực học tập của học sinh tiểu học Việt Nam sau năm 2015” của tác giả Dương Thu Mai [27] đề cập đến nguồn gốc và lịch sử ra đời của loại hình đánh giá không truyền thống là do sự chuyển biến của hình thái đánh giá, trong đó nêu rõ hình thái đánh giá cá nhân hóa là hình thái đánh giá thứ ba trong đánh giá giáo dục đang được sử dụng rộng rãi hiện nay, từ đó, tác giả giới thiệu về các hình thức của loại đánh giá không truyền thống và việc vận dụng chúng trong đánh giá giáo dục phổ thông của Việt Nam. Công trình “Giáo trình kiểm tra đánh giá trong giáo dục” của tác giả Nguyễn Công Khanh và cộng sự [22] đề cập đến kiểm tra, đánh giá năng lực, lý do phải đánh giá năng lực và đưa ra hệ thống những năng lực cơ bản cần hình thành, phát triển ở học sinh Việt Nam hiện nay… Các công trình nghiên cứu kể trên chủ yếu là các nghiên cứu lý luận về đánh giá KQHT theo định hướng PTNL, tạo cơ sở để các nghiên cứu khác vận dụng vào các lĩnh vực đánh giá cụ thể vào các lĩnh vực, môn học khác nhau trong quá trình dạy học. Các luận án của tác giả Nguyễn Thị Hồng Vân [40], Phạm Hồng Xuân [43] tập trung đi vào một số khía cạnh đánh giá theo tiếp cận năng lực là xây dựng hệ thống đề kiểm tra nhằm đánh giá năng lực Ngữ Văn và Tiếng Việt của học sinh Trung học cơ sở.
Những nghiên cứu về quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh theo hướng phát triển năng lực Các đề tài luận văn thạc sĩ: Đề tài luận văn thạc sĩ của tác giả Đoàn Tiến Trung “Quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh lớp 1 tại các trường Trung học cơ sở thành phố Nam Định, tỉnh Nam Định theo hướng phát triển năng lực” [38] đã tập trung nghiên cứu về hoạt động kiểm tra, đánh giá và quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá KQHT của học sinh các trường THCS theo hướng phát triển năng lực, tác giả tiến hành nghiên cứu thực trạng và đề xuất biện pháp quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá KQHT của học sinh tại các trường THCS trên địa bàn thành phố Nam Định, tỉnh Nam Định. Đề tài “Quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh ở trường Trung học Phổ thông Thủy Sơn, huyện Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng” của tác giả Phạm Khắc Quân [35] đã tiến hành nghiên cứu một số vấn đề lý luận và thực tiễn về hoạt động kiểm tra, đánh giá KQHT của học sinh và quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá KQHT của học sinh trường Trung học phổ thông, từ đó, đề xuất các biện pháp đổi mới quản lý của Hiệu trưởng góp phần nâng cao kết quả và năng lực kiểm tra, đánh giá KQHT của học sinh. Đề tài luận văn thạc sĩ của tác giả Đinh Thị Liễu “Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập môn Toán theo định hướng phát triện năng lực ở các trường tiểu học thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh” [26] đã nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý công tác đánh giá KQHT môn Toán theo tiếp cận năng lực người học tại các trường tiểu học. Khảo sát thực trạng hoạt động đánh giá KQHT môn Toán của HS và các biện pháp quản lý hoạt động đánh giá KQHT môn Toán theo tiếp cận năng lực người học ở các trường tiểu học trên địa bàn thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh.
Đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt động đánh giá KQHT môn Toán theo tiếp cận năng lực của HS các trường tiểu học trên địa bàn thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh. 11 Các bài báo khoa học: Trần Đăng An “Quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT trên địa bàn miền núi tỉnh Quảng Trị” [1] đã tiến hành nghiên cứu thực trạng quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá KQHT của học sinh tại 05 trường THPT của tỉnh Quảng Trị, trên cơ sở đó, đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá KQHT của học sinh các trường THPT trên địa bàn tỉnh Quảng Trị theo hướng PTNL. Những vấn đề đặt ra trong nghiên cứu về quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh lớp theo hướng phát triển năng lực Có thể khẳng định trong hệ thống giáo dục phổ thông của nước ta; mục tiêu của giáo dục tiểu học nhằm hình thành cơ sở ban đầu cho sự phát triển về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ, năng lực của học sinh; chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học trung học cơ sở. Như vậy, giáo dục tiểu học được xem là một cấp học nền tảng cho các cấp học phổ thông tiếp theo.
Nó giúp cho HS hình thành những kỹ năng, kiến thức cơ bản nhất cho HS trong tất cả các lĩnh vực của đời sống: Đạo đức, trí tuệ, thể chất và thẩm mỹ. Chính vì thế mà hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học ở cấp tiểu học phải được quan tâm và đầu tư sao cho chất lượng giáo dục tiểu học ngày càng được nâng cao; đặc biệt trong giai đoạn các trường tiểu học đang thực hiện chương trình GDPT 2018.