Phát Triển Nguồn Nhân Lực Trong Các Trường Đại Học, Cao Đẳng Ngoài Công Lập Việt Nam

Luận án tiến sĩ phân tích phát triển nguồn nhân lực tại các trường đại học cao đẳng ngoài công lập Việt Nam, đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng.

• Tác giả: Đoàn Thị Thu Hương
• Người hướng dẫn: GS, TS. Nguyễn Thiết Sơn
• Trường học: Hà Nội
• Chuyên ngành: Kinh tế phát triển
• Đề tài: Phát Triển Nguồn Nhân Lực Trong Các Trường Đại Học, Cao Đẳng Ngoài Công Lập Việt Nam
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN ĐỀN ĐỀ TÀI
• 1.1. Các công trình nghiên cứu về nguồn nhân lực và phát triển nguồn nhân lực
• 1.2. Các công trình nghiên cứu liên quan đến phát triển đội ngũ nhà giáo, giảng viên trong các trường đại học, cao đẳng
• 1.3. Đánh giá chung và các vấn đề luận án cần tiếp tục giải quyết
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM QUỐC TẾ VỀ PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC TRONG CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC VÀ CAO ĐẲNG NGOÀI CÔNG LẬP
• 2.1. Nguồn nhân lực và phát triển nguồn nhân lực
• 2.2. Nguồn nhân lực. Phát triển nguồn nhân lực. Đặc điểm và vai trò của các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập
• 2.3. Vai trò của các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập. Phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập
• 2.4. Nguồn nhân lực trong các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập. Khái niệm, nội dung phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập. Các biện pháp phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập. Các tiêu chí đánh giá công tác phát triển nguồn nhân lực các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập. Các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập. Các nhân tố khách quan. Các nhân tố chủ quan
• 2.5. Kinh nghiệm quốc tế về phát triển nguồn nhân lực giáo dục đại học và bài học rút ra các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập ở Việt Nam
• 2.6. Kinh nghiệm các nước về phát triển nguồn nhân lực giáo dục đại học. Các bài học nhằm phát phát triển đội ngũ giảng viên trong các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập Việt Nam
• 2.7. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC TRONG CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC, CAO ĐẲNG NGOÀI CÔNG LẬP VIỆT NAM
• 3.1. Khái quát về các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập Việt Nam
• 3.2. Các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước ảnh hưởng đến phát triển các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập ở Việt Nam
• 3.3. Quá trình hình thành và phát triển các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập
• 3.4. Phân tích thực trạng phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập Việt Nam
• 3.4.1. Về số lượng
• 3.4.2. Về chất lượng
• 3.5. Phân tích thực trạng các biện pháp phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập Việt Nam
• 3.5.1. Về công tác quy hoạch phát triển đội ngũ giảng viên các trường Đại học, cao đẳng ngoài công lập ở Việt Nam
• 3.5.2. Về tuyển dụng và sử dụng giảng viên
• 3.5.3. Về đào tạo, bồi dưỡng giảng viên
• 3.5.4. Về thực hiện đãi ngộ, tạo môi trường và tôn vinh giảng viên
• 3.6. Đánh giá chung
• 3.7. Những nguyên nhân hạn chế
• 3.8. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• 4. CHƯƠNG 4: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC TRONG CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC, CAO ĐẲNG NGOÀI CÔNG LẬP VIỆT NAM
• 4.1. Bối cảnh quốc tế, trong nước tác động đến quá trình phát triển đội ngũ giảng viên các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập ở Việt Nam
• 4.2. Bối cảnh quốc tế. Bối cảnh trong nước. Phương hướng phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập Việt Nam giai đoạn 2017 - 2025
• 4.3. Dự báo nhu cầu đội ngũ giảng viên trong các trường đại học cao đẳng ngoài công lập giai đoạn 2017 - 2025
• 4.4. Phương hướng phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập giai đoạn 2017 - 2025
• 4.5. Giải pháp phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập Việt Nam
• 4.5.1. Xây dựng quy hoạch phát triển đội ngũ giảng viên phù hợp với xu hướng phát triển của nhà trường
• 4.5.2. Đổi mới công tác tuyển dụng, sử dụng nhằm thu hút ĐNGV giỏi theo hướng chuẩn hoá
• 4.5.3. Chú trọng công tác đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giảng viên theo chuẩn chức danh nghề nghiệp
• 4.5.4. Tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá nhằm nâng cao chất lượng chuyên môn nghiệp vụ của đội ngũ giảng viên
• 4.5.5. Đổi mới và nâng cao chất lượng công tác sinh hoạt chuyên môn ở bộ môn
• 4.5.6. Chủ động phát triển đội ngũ giảng viên hợp lý về cơ cấu đáp ứng yêu cầu quy định và mục tiêu phát triển của nhà trường
• 4.5.7. Hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo môi trường thuận lợi cho đội ngũ giảng viên
• 4.5.8. Một số giải pháp khác
• 4.6. KẾT LUẬN CHƯƠNG 4
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Phát Triển Nguồn Nhân Lực Đại Học NCL Tổng Quan Tầm Quan Trọng

Giáo dục đại học ngoài công lập (NCL) đóng vai trò quan trọng trong hệ thống giáo dục quốc gia, bên cạnh giáo dục công lập. Tại Việt Nam, các trường đại học NCL linh hoạt đáp ứng nhu cầu của người học và thị trường lao động. Phát triển nguồn nhân lực (NNL), đặc biệt là đội ngũ giảng viên, là yếu tố then chốt cho sự thành công của các trường này. Nghị quyết Đại hội Đảng XI và Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2011-2020 nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng NNL, nhất là nhân lực chất lượng cao. Các trường đại học NCL, ra đời từ những năm 1980, là kết quả của tư duy đổi mới giáo dục, thể hiện chủ trương xã hội hóa giáo dục của Việt Nam. Sau hơn 20 năm phát triển, hệ thống trường đại học NCL đã nỗ lực mở rộng cơ hội học tập cho người dân.

1.1. Giáo Dục Đại Học Ngoài Công Lập Vai Trò và Tiềm Năng Phát Triển

Giáo dục đại học NCL góp phần quan trọng trong việc đáp ứng nhu cầu đào tạo nguồn nhân lực đa dạng của xã hội. Các trường NCL linh hoạt hơn trong việc xây dựng chương trình đào tạo và thích ứng với những thay đổi của thị trường lao động. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều rào cản pháp lý và định kiến xã hội ảnh hưởng đến sự phát triển của loại hình trường này. Cần có những chính sách hỗ trợ và tạo điều kiện thuận lợi hơn để các trường NCL phát huy hết tiềm năng của mình.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Đội Ngũ Giảng Viên Chất Lượng Cao Trong ĐH NCL

Đội ngũ giảng viên (ĐNGV) là yếu tố then chốt quyết định chất lượng đào tạo của các trường đại học NCL. Giảng viên không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển kỹ năng mềm, kỹ năng chuyên môn và định hướng nghề nghiệp cho sinh viên. Đầu tư vào phát triển ĐNGV là đầu tư vào tương lai của nhà trường và sự phát triển của xã hội. Cần có những chính sách thu hút và giữ chân giảng viên giỏi, tạo điều kiện để họ nâng cao trình độ chuyên môn và nghiệp vụ.

II. Thách Thức Phát Triển Nguồn Nhân Lực Trường Đại Học NCL Hiện Nay

Mặc dù đã có những đóng góp nhất định, các trường đại học NCL vẫn còn nhiều bất cập. Hoạt động của các trường chưa khai thác tối đa tiềm năng và chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu của xã hội. So với sự phát triển mạnh mẽ của giáo dục đại học khu vực và thế giới, giáo dục đại học NCL Việt Nam còn lúng túng, hành lang pháp lý chưa chuẩn, mô hình còn chắp vá, nội dung, phương pháp đào tạo còn lạc hậu. Chất lượng đào tạo còn yếu kém và chưa có sự đột phá. Đặc biệt, đội ngũ giảng viên trong các trường CĐ, ĐH NCL vẫn còn tình trạng vừa thừa vừa thiếu, nhất là thiếu nhân lực chất lượng cao.

2.1. Thực Trạng Thiếu Hụt Giảng Viên Chất Lượng Cao Tại Các Trường NCL

Tình trạng thiếu giảng viên có trình độ cao, kinh nghiệm thực tế và khả năng nghiên cứu khoa học là một thách thức lớn đối với các trường đại học NCL. Nhiều trường gặp khó khăn trong việc thu hút và giữ chân giảng viên giỏi do chế độ đãi ngộ chưa tương xứng và môi trường làm việc chưa đủ hấp dẫn. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng đào tạo và khả năng cạnh tranh của các trường.

2.2. Cơ Cấu Bất Hợp Lý Của Đội Ngũ Giảng Viên Vấn Đề và Hậu Quả

Cơ cấu của ĐNGV còn bất hợp lý, tỷ lệ giảng viên thỉnh giảng cao hơn nhiều so với giảng viên cơ hữu. Điều này gây khó khăn trong việc đảm bảo tính ổn định và liên tục của chương trình đào tạo, cũng như ảnh hưởng đến sự gắn bó và động lực làm việc của giảng viên. Cần có những giải pháp để tăng cường số lượng giảng viên cơ hữu và cải thiện cơ cấu ĐNGV.

2.3. Hạn Chế Trong Công Tác Bồi Dưỡng Và Nâng Cao Năng Lực Giảng Viên

Công tác bồi dưỡng và nâng cao năng lực cho giảng viên chưa được chú trọng đúng mức. Nhiều giảng viên thiếu cơ hội được tham gia các khóa đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ và kỹ năng mềm. Điều này ảnh hưởng đến khả năng cập nhật kiến thức, phương pháp giảng dạy và thích ứng với những thay đổi của thị trường lao động.

III. Giải Pháp Phát Triển Đội Ngũ Giảng Viên Bí Quyết Cho ĐH NCL

Để giải quyết những thách thức trên, cần có hệ thống lý luận và những phân tích thực tiễn đúng đắn về nguồn nhân lực (NNL) và phát triển NNL - phát triển đội ngũ giảng viên các trường ĐH, CĐ NCL, làm cơ sở đề xuất các giải pháp phát triển NNL ở các trường này trong những năm tới. Cần xây dựng những giải pháp đồng bộ và hiệu quả, tập trung vào việc thu hút, bồi dưỡng và giữ chân giảng viên giỏi, đồng thời cải thiện môi trường làm việc và nâng cao động lực làm việc của giảng viên.

3.1. Xây Dựng Chính Sách Thu Hút Và Giữ Chân Giảng Viên Tài Năng

Cần xây dựng chính sách đãi ngộ cạnh tranh, bao gồm mức lương hấp dẫn, các khoản phụ cấp, thưởng và các phúc lợi khác. Đồng thời, cần tạo điều kiện để giảng viên được phát triển sự nghiệp, tham gia các hoạt động nghiên cứu khoa học, trao đổi học thuật và hợp tác doanh nghiệp. Một văn hóa doanh nghiệp tốt cũng góp phần quan trọng trong việc thu hút và giữ chân nhân tài.

3.2. Tăng Cường Đào Tạo Bồi Dưỡng Nâng Cao Trình Độ Chuyên Môn Kỹ Năng

Các trường cần chủ động xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng ĐNGV dài hạn và ngắn hạn, tập trung vào việc nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng mềm và kỹ năng chuyên môn. Khuyến khích giảng viên tham gia các khóa đào tạo trong và ngoài nước, các hội thảo khoa học và các hoạt động trao đổi học thuật. Ứng dụng công nghệ trong đào tạo cũng là một xu hướng quan trọng.

3.3. Tạo Môi Trường Làm Việc Chuyên Nghiệp Khuyến Khích Sáng Tạo

Xây dựng môi trường làm việc cởi mở, dân chủ, tôn trọng sự khác biệt và khuyến khích đổi mới sáng tạo. Tạo điều kiện để giảng viên được tự chủ trong công việc, được tham gia vào quá trình xây dựng chương trình đào tạo và hoạch định chính sách của nhà trường. Đảm bảo cơ sở vật chất và trang thiết bị hiện đại để phục vụ công tác giảng dạy và nghiên cứu.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn và Nghiên Cứu Phát Triển Nguồn Lực Đại Học NCL

Để phát triển nguồn nhân lực hiệu quả, các trường đại học NCL cần tiến hành các nghiên cứu thực tiễn, đánh giá hiệu quả các chính sách và giải pháp đã triển khai. Đồng thời, cần kết nối sinh viên với thị trường lao động, tạo điều kiện để sinh viên được thực tập, làm việc tại các doanh nghiệp. Cựu sinh viên cũng là một nguồn lực quan trọng cần được khai thác và phát huy.

4.1. Nghiên Cứu Khoa Học Về Phát Triển Nguồn Nhân Lực Trong Trường NCL

Cần tăng cường các hoạt động nghiên cứu khoa học về các vấn đề liên quan đến phát triển NNL trong các trường đại học NCL, như: nhu cầu của thị trường lao động, hiệu quả của các chương trình đào tạo, chính sách đãi ngộ giảng viên, mô hình phát triển nhân lực tiên tiến. Kết quả nghiên cứu cần được ứng dụng vào thực tiễn quản lý và đào tạo.

4.2. Liên Kết Doanh Nghiệp Và Định Hướng Nghề Nghiệp Cho Sinh Viên

Tăng cường hợp tác doanh nghiệp để tạo điều kiện cho sinh viên được thực tập, kiến tập và làm việc tại các doanh nghiệp. Tổ chức các hội thảo, diễn đàn, ngày hội việc làm để kết nối sinh viên với nhà tuyển dụng. Tư vấn định hướng nghề nghiệp cho sinh viên để giúp họ lựa chọn được ngành nghề phù hợp với năng lực và sở thích.

4.3. Vai Trò Của Cựu Sinh Viên Trong Phát Triển Nguồn Nhân Lực

Cựu sinh viên là một nguồn lực quý giá của nhà trường. Cần xây dựng mạng lưới cựu sinh viên mạnh mẽ để kết nối, hỗ trợ và tạo điều kiện cho cựu sinh viên đóng góp vào sự phát triển của nhà trường. Mời cựu sinh viên tham gia vào các hoạt động giảng dạy, tư vấn, tuyển dụng và khởi nghiệp.

V. Đảm Bảo Chất Lượng Tự Chủ Đại Học Yếu Tố Phát Triển Bền Vững

Để phát triển bền vững, các trường đại học NCL cần chú trọng đảm bảo chất lượng đào tạo và tăng cường tự chủ đại học. Điều này đòi hỏi sự đổi mới trong quản lý, đào tạo và nghiên cứu, cũng như sự tham gia tích cực của toàn thể cán bộ, giảng viên và sinh viên. Đồng thời, cần nâng cao ý thức trách nhiệm xã hội của nhà trường.

5.1. Kiểm Định Chất Lượng Và Nâng Cao Uy Tín Của Trường NCL

Thực hiện kiểm định chất lượng theo các tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế. Nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên, chương trình đào tạo, cơ sở vật chất và các dịch vụ hỗ trợ sinh viên. Xây dựng thương hiệu và uy tín của nhà trường trên thị trường giáo dục.

5.2. Tăng Cường Tự Chủ Đại Học Về Tài Chính Và Học Thuật

Tăng cường tự chủ đại học về tài chính, học thuật và tổ chức. Đa dạng hóa nguồn nguồn lực tài chính. Xây dựng quy chế tự chủ rõ ràng và minh bạch. Phát huy vai trò của hội đồng trường trong việc quản lý và điều hành nhà trường.

5.3. Trách Nhiệm Xã Hội Và Phát Triển Bền Vững Của Trường NCL

Thực hiện trách nhiệm xã hội của nhà trường thông qua các hoạt động cộng đồng, bảo vệ môi trường và hỗ trợ các đối tượng yếu thế trong xã hội. Phát triển các chương trình đào tạo gắn liền với nhu cầu của xã hội và góp phần vào sự phát triển bền vững của đất nước.

VI. Xu Hướng và Tương Lai Phát Triển Nguồn Lực Đại Học NCL Việt Nam

Phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học NCL Việt Nam cần bắt kịp với các xu hướng phát triển nhân lực trên thế giới, như: chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ trong đào tạo, liên kết quốc tế và hội nhập quốc tế. Đồng thời, cần giải quyết các thách thức phát triển nhân lực đặc thù của Việt Nam, như: cải thiện chất lượng giảng viên, nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học và tăng cường kết nối sinh viên với thị trường lao động.

6.1. Ứng Dụng Công Nghệ Và Chuyển Đổi Số Trong Đào Tạo

Ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số trong đào tạo là xu hướng tất yếu trong bối cảnh hiện nay. Các trường cần đầu tư vào hạ tầng công nghệ, xây dựng các khóa học trực tuyến và sử dụng các phần mềm quản lý đào tạo hiện đại để nâng cao hiệu quả giảng dạy và học tập.

6.2. Hội Nhập Quốc Tế Và Liên Kết Với Các Trường Đại Học Nước Ngoài

Tăng cường liên kết quốc tế với các trường đại học uy tín trên thế giới để trao đổi giảng viên, sinh viên, chương trình đào tạo và kinh nghiệm quản lý. Mở rộng các chương trình đào tạo bằng tiếng Anh và thu hút sinh viên quốc tế. Hội nhập quốc tế là con đường để nâng cao chất lượng và uy tín của các trường đại học NCL.

6.3. Đánh Giá Hiệu Quả Đào Tạo Và Điều Chỉnh Chương Trình Đào Tạo

Thường xuyên đánh giá hiệu quả đào tạo và điều chỉnh chương trình đào tạo để đáp ứng nhu cầu của thị trường lao động. Lắng nghe ý kiến phản hồi của sinh viên, cựu sinh viên và nhà tuyển dụng để cải thiện chất lượng đào tạo. Xây dựng hệ thống thông tin phản hồi liên tục để đảm bảo tính linh hoạt và thích ứng của chương trình đào tạo.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ VIỆN CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN  ĐOÀN THỊ THU HƯƠNG PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC TRONG CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC, CAO ĐẲNG NGOÀI CÔNG LẬP VIỆT NAM HIỆN NAY LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ HÀ NỘI - 2017 BỘ KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ VIỆN CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN  ĐOÀN THỊ THU HƯƠNG PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC TRONG CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC, CAO ĐẲNG NGOÀI CÔNG LẬP VIỆT NAM HIỆN NAY Chuyên ngành : Kinh tế phát triển Mã số : 62.05 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: GS, TS. Nguyễn Thiết Sơn HÀ NỘI - 2017 i LỜI CẢM ƠN Đề tài “Phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập Việt Nam hiện nay” là kết quả của quá trình cố gắng không ngừng của bản thân và được sự giúp đỡ, động viên khích lệ của các thầy, cô, bạn bè đồng nghiệp và người thân. Qua trang viết này tác giả xin gửi lời cảm ơn tới những người đã giúp đỡ tôi trong thời gian học tập - nghiên cứu khoa học vừa qua. Tôi xin tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc đối với thầy giáo GS.TS Nguyễn Thiết Sơn đã trực tiếp tận tình hướng dẫn cũng như cung cấp tài liệu thông tin khoa học cần thiết cho luận án này. Xin chân thành cảm ơn Lãnh đạo Viện Chiến lược phát triển, tổ bộ môn Kinh tế phát triển, Ban Nguồn nhân lực; Trung tâm Tư vấn phát triển và Đào tạo; các nhà khoa học Viện Chiến lược phát triển đã giảng dạy, chia sẻ và đóng góp những ý kiến, kinh nghiệm quý báu trong suốt quá trình học tập, tạo điều kiện cho tôi hoàn thành tốt công việc nghiên cứu khoa học của mình. Cuối cùng tôi xin chân thành cảm ơn đồng nghiệp, đơn vị công tác đã giúp đỡ tôi trong quá trình học tập và thực hiện Luận án tiến sỹ. TÁC GIẢ Đoàn Thị Thu Hương ii LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, tài liệu tham khảo trong luận án là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và được trích dẫn đầy đủ theo quy định. TÁC GIẢ LUẬN ÁN Đoàn Thị Thu Hương iii MỤC LỤC Trang MỞ ĐẦU . 1 Chương 1: TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN ĐỀN ĐỀ TÀI . Các công trình nghiên cứu về nguồn nhân lực và phát triển nguồn nhân lực 10 1. Các công trình nghiên cứu liên quan đến phát triển đội ngũ nhà giáo, giảng viên trong các trường đại học, cao đẳng 20 1. Đánh giá chung và các vấn đề luận án cần tiếp tục giải quyết 24 Chương 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM QUỐC TẾ VỀ PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC TRONG CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC VÀ CAO ĐẲNG NGOÀI CÔNG LẬP . Nguồn nhân lực và phát triển nguồn nhân lực 26 2. Nguồn nhân lực. Phát triển nguồn nhân lực . Đặc điểm và vai trò của các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập 30 2. Vai trò của các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập . Phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập 35 2. Nguồn nhân lực trong các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập . Khái niệm, nội dung phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập . Các biện pháp phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập . Các tiêu chí đánh giá công tác phát triển nguồn nhân lực các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập . Các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập . Các nhân tố khách quan . Các nhân tố chủ quan . Kinh nghiệm quốc tế về phát triển nguồn nhân lực giáo dục đại học và bài học rút ra các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập ở Việt Nam 58 2. Kinh nghiệm các nước về phát triển nguồn nhân lực giáo dục đại học . Các bài học nhằm phát phát triển đội ngũ giảng viên trong các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập Việt Nam . 73 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 . 75 Chương 3: THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC TRONG CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC, CAO ĐẲNG NGOÀI CÔNG LẬP VIỆT NAM . Khái quát về các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập Việt Nam 766 3. Các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước ảnh hưởng đến phát triển các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập ở Việt Nam . Quá trình hình thành và phát triển các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập . Phân tích thực trạng phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập Việt Nam . Về số lượng . Về chất lượng . Phân tích thực trạng các biện pháp phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập Việt Nam . Về công tác quy hoạch phát triển đội ngũ giảng viên các trường Đại học, cao đẳng ngoài công lập ở Việt Nam . Về tuyển dụng và sử dụng giảng viên. Về đào tạo, bồi dưỡng giảng viên . Về thực hiện đãi ngộ, tạo môi trường và tôn vinh giảng viên . Đánh giá chung . Những nguyên nhân hạn chế . 120 KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 125 Chương 4: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC TRONG CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC, CAO ĐẲNG NGOÀI CÔNG LẬP VIỆT NAM . Bối cảnh quốc tế, trong nước tác động đến quá trình phát triển đội ngũ giảng viên các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập ở Việt Nam 126 4. Bối cảnh quốc tế. Bối cảnh trong nước. Phương hướng phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập Việt Nam giai đoạn 2017 - 2025 . Dự báo nhu cầu đội ngũ giảng viên trong các trường đại học cao đẳng ngoài công lập giai đoạn 2017 - 2025 . Phương hướng phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập giai đoạn 2017 - 2025 . Giải pháp phát triển nguồn nhân lực trong các trường đại học và cao đẳng ngoài công lập Việt Nam . Xây dựng quy hoạch phát triển đội ngũ giảng viên phù hợp với xu hướng phát triển của nhà trường. Đổi mới công tác tuyển dụng, sử dụng nhằm thu hút ĐNGV giỏi theo hướng chuẩn hoá. Chú trọng công tác đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giảng viên theo chuẩn chức danh nghề nghiệp. Tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá nhằm nâng cao chất lượng chuyên môn nghiệp vụ của đội ngũ giảng viên. Đổi mới và nâng cao chất lượng công tác sinh hoạt chuyên môn ở bộ môn . Chủ động phát triển đội ngũ giảng viên hợp lý về cơ cấu đáp ứng yêu cầu quy định và mục tiêu phát triển của nhà trường . Hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo môi trường thuận lợi cho đội ngũ giảng viên. Một số giải pháp khác . 163 KẾT LUẬN CHƯƠNG 4 167 KẾT LUẬN . 168 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN . 170 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO . 178 vi DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN ÁN Chữ viết tắt Chữ viết đầy đủ BGH Ban giám hiệu CBQL Cán bộ quản lý CĐ Cao đẳng CNH, HĐH Công nghiệp hoá, hiện đại hoá CNTT Công nghệ thông tin ĐH Đại học ĐHDL Đại học dân lập ĐNGV Đội ngũ giảng viên ĐT-BD Đào tạo - bồi dưỡng GD&ĐT Giáo dục và đào tạo GDĐH Giáo dục đại học GV Giảng viên HĐQT Hội đồng quản trị HTTC Hệ thống tín chỉ NCKH Nghiên cứu khoa học NCL Ngoài công lập NNL Nguồn nhân lực SV Sinh viên SV/GV Sinh viên/ Giảng viên TĐTTBQ Tốc độ tăng trưởng bình quân TLGVCH Tỷ lệ giảng viên cơ hữu TLGVTG Tỷ lệ giảng viên thỉnh giảng Ths Thạc sỹ TS Tiến sỹ vii DANH MỤC CÁC BẢNG, HÌNH VẼ Trang Bảng 3. Số liệu về các trường ĐH và CĐ Việt Nam giai đoạn 2004-2015 . Số sinh viên ĐH CĐ qua một số năm . Số lượng giảng viên các trường ĐH và CĐ giai đoạn 2001-2012 . Chỉ số sinh viên trên giảng viên hệ ĐH và CĐ qua một số năm. Tỷ lệ sinh viên trên giảng viên hệ ĐH qua các năm . Tỷ lệ sinh viên trên giảng viên hệ CĐ NCL qua các năm . Cơ cấu giảng viên các trường ĐH và CĐ . Chất lượng giảng viên các trường ĐH và CĐ cả nước theo trình độ chuyên môn. Chất lượng giảng viên các trường ĐH và CĐ khối công lập phân theo trình độ chuyên môn .10: Tổng hợp đánh giá về về công tác quy hoạch phát triển ĐNGV .11: Tổng hợp đánh giá về công tác tuyển chọn và sử dụng ĐNGV .12: Tổng hợp đánh giá về công tác đào tạo và bồi dưỡng ĐNGV .13: Tổng hợp đánh giá về công tác đãi ngộ, tạo môi trường và tôn vinh ĐNGV . Dự báo nhu cầu về số lượng giảng viên các trường ĐH và CĐ giai đoạn 2017 - 2025 . Dự báo về chất lượng đội ngũ giảng viên khối ĐH, CĐ NCL nước ta giai đoạn 2017-2025. Dự báo cơ cấu đội ngũ giảng viên cơ hữu và thỉnh giảng trong các trường ĐH và CĐ NCL giai đoạn 2017-2025 . Cơ cấu giảng viên ĐH ngoài công lập theo trình độ chuyên môn . Tính cấp thiết của đề tài Tại nhiều quốc gia trên thế giới, giáo dục đại học ngoài công lập là một phần quan trọng trong hệ thống giáo dục đại học quốc gia, bao gồm giáo dục đại học công lập và giáo dục ĐH NCL. Ở Việt Nam, giáo dục ĐH NCL có thể đáp ứng một cách hiệu quả và linh hoạt đối với những yêu cầu của người học và giới tuyển dụng. Trong quá trình phát triển các trường ĐH NCL, vấn đề phát triển nguồn nhân lực của nhà trường mà trước hết là đội ngũ giảng viên rất được coi trọng, nó là một trong những yếu tố quan trọng tạo nên sự thành công. Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI đã khẳng định: “Đổi mới căn bản, toàn diện nền giáo dục Việt Nam theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa, dân chủ hóa và hội nhập quốc tế, trong đó, đổi mới cơ chế quản lý giáo dục, phát triển đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục là khâu then chốt” và Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2011-2020 xác định “Phát triển và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, nhất là nhân lực chất lượng cao là một đột phá chiến lược” [12].