Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu
Khóa luận tốt nghiệp chuyên ngành Văn hóa truyền thông thuộc Khoa Quản lý xã hội – Học viện Hành chính Quốc gia (năm 2024) do sinh viên Khuất Thị Ngát thực hiện, dưới sự hướng dẫn khoa học của ThS. Nguyễn Thị Mai Hương, tập trung vào đề tài: "Truyền thông phát huy giá trị văn hóa di tích Thành cổ Sơn Tây, Thành phố Hà Nội".
Về bối cảnh thực tiễn, tác giả chỉ ra rằng hệ thống di tích lịch sử - văn hóa của Việt Nam rất phong phú, phản ánh quá trình dựng nước và giữ nước cùng đời sống tâm linh, tín ngưỡng của dân tộc. Thành cổ Sơn Tây (thị xã Sơn Tây, Hà Nội) là công trình quân sự - hành chính lịch sử hàng trăm năm tuổi, được xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt, chứa đựng các giá trị kiến trúc đá ong độc đáo và giá trị lịch sử sâu sắc. Tuy nhiên, trước tác động của thời gian và môi trường, di tích đã bị xuống cấp. Dù công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản thời gian gần đây đã được chú trọng hơn, hoạt động truyền thông quảng bá hình ảnh di tích tới công chúng trong nước và bạn bè quốc tế vẫn gặp nhiều khó khăn, hạn chế; sự vào cuộc của các cơ quan truyền thông chưa thực sự triệt để và mang tính đồng bộ. Thêm vào đó, đội ngũ cán bộ quản lý di tích và cán bộ truyền thông tại địa phương còn bộc lộ những bất cập về số lượng lẫn trình độ chuyên môn.
Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài được xác định cụ thể trong văn bản như sau:
- Mục đích nghiên cứu: Đánh giá hiệu quả của truyền thông trong việc phát huy giá trị di sản văn hóa nói chung và di tích Thành cổ Sơn Tây (thị xã Sơn Tây, Hà Nội) nói riêng; đồng thời xem xét các phương tiện truyền thông như một công cụ hữu hiệu kêu gọi cộng đồng tham gia bảo tồn, gìn giữ di sản văn hóa vật thể và phi vật thể.
- Nhiệm vụ nghiên cứu:
- Mô tả thực trạng hoạt động truyền thông trong việc bảo tồn, quảng bá phát huy giá trị văn hóa Thành cổ Sơn Tây, Hà Nội.
- Nghiên cứu tác động của truyền thông trong việc phát huy giá trị văn hóa di tích Thành cổ Sơn Tây.
- Đưa ra các biện pháp nâng cao hiệu quả hoạt động truyền thông trong phát huy giá trị văn hóa di sản nói chung và di tích Thành cổ Sơn Tây nói riêng.
Về đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
- Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động truyền thông trong việc phát huy giá trị văn hóa di tích Thành cổ Sơn Tây.
- Phạm vi không gian: Khảo sát các loại hình truyền thông liên quan đến việc phát huy giá trị văn hóa di tích Thành cổ Sơn Tây, thành phố Hà Nội.
- Phạm vi thời gian: Tập trung khảo sát trong giai đoạn từ năm 2022 đến nay (2024) – mốc thời gian di tích kỷ niệm 200 năm hình thành (1822–2022) và gắn liền với giai đoạn phát triển mạnh mẽ của truyền thông số và đa phương tiện.
Về tổng quan tình hình nghiên cứu, tác giả điểm qua các công trình tiêu biểu:
- TS. Trịnh Xuân Dũng (2019) với tài liệu "Tuyên truyền, quảng cáo và xúc tiến du lịch", hệ thống hóa lý luận cơ bản về xúc tiến, quảng bá du lịch.
- Đề tài NCKH cấp Bộ của Nguyễn Thị Thanh Hương (2006) về kinh nghiệm xúc tiến du lịch nước ngoài và sự phối hợp giữa các cơ quan, tổ chức du lịch.
- Đề tài NCKH cấp Bộ của TS. Lê Anh Tuấn (2007) về đánh giá thực trạng và giải pháp nâng cao hiệu quả tuyên truyền, quảng bá qua các ấn phẩm thông tin du lịch.
- Luận văn của Nguyễn Danh Tuân (2011) về "Quản lý di tích Thành cổ Sơn Tây, Thị xã Sơn Tây, Thành phố Hà Nội", tập trung vào giá trị văn hóa và giải pháp bảo tồn di tích.
- Kỷ yếu Hội thảo khoa học "Bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa xứ Đoài" (ngày 26/4/2022) do UBND thị xã Sơn Tây phối hợp cùng Viện Lịch sử Quân sự Việt Nam, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam và Sở Văn hóa - Thể thao Hà Nội tổ chức nhân kỷ niệm 200 năm Thành cổ Sơn Tây.
Cơ sở lý thuyết và phương pháp
Khóa luận xây dựng hệ thống cơ sở lý thuyết dựa trên các khái niệm nền tảng trong lĩnh vực báo chí, truyền thông, văn hóa và du lịch:
- Khái niệm truyền thông: Dẫn chiếu 15 định nghĩa trong công trình Cơ sở lý luận báo chí truyền thông (Dương Xuân Sơn, Đinh Hường, Trần Quang), khái niệm của John R., Martin P. Truyền thông được tiếp cận như một quá trình tương tác xã hội giữa ít nhất hai tác nhân nhằm truyền đạt, chia sẻ thông tin, thiết lập mối liên hệ giữa con người với con người thông qua ngôn từ (verbal) hoặc phi ngôn từ (non-verbal).
- Chức năng và vai trò của truyền thông: Phân tích các chức năng cơ bản gồm truyền tải thông tin, giao tiếp, giáo dục, giải trí, kết nối tạo cộng đồng, thúc đẩy quảng cáo - tiếp thị; đồng thời làm rõ vai trò của truyền thông đối với cơ quan quản lý Nhà nước, công chúng xã hội và các tổ chức/doanh nghiệp kinh tế.
- Khái niệm văn hóa và giá trị văn hóa: Trích dẫn định nghĩa văn hóa của UNESCO, định nghĩa của GS. Hà Văn Tấn, quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh; khái niệm giá trị văn hóa theo GS. Ngô Đức Thịnh (Bảo tồn, làm giàu và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống Việt Nam trong đổi mới và hội nhập) – nhấn mạnh giá trị văn hóa là yếu tố cốt lõi kết tinh qua lịch sử, đóng vai trò như một nguồn vốn xã hội (Social Capital).
- Khái niệm di tích và khung pháp lý: Căn cứ khoản 3 Điều 4 Luật Di sản văn hóa năm 2001, xác định khái niệm di tích lịch sử - văn hóa và phân loại hệ thống di tích thành 3 cấp: Di tích cấp tỉnh, Di tích cấp quốc gia và Di tích quốc gia đặc biệt.
- Hệ thống các phương tiện/kênh truyền thông: Lý luận hóa các hình thức truyền thông gồm quảng cáo truyền hình, quảng cáo ngoài trời (OOH/billboard), quảng cáo báo chí, quảng cáo tạp chí chuyên ngành, quảng cáo di động (Mobile ads), tờ rơi, quan hệ công chúng (PR), tài trợ sự kiện, hội nghị khách hàng, hội thảo kỹ thuật/chuyên đề, mạng xã hội (Facebook, Instagram, Zalo...), quảng cáo Internet và Blog.
Phương pháp nghiên cứu được triển khai:
- Phương pháp khảo cứu, thu thập tài liệu: Khai thác số liệu, văn bản từ Tổng cục Du lịch Việt Nam, UBND thành phố Hà Nội, UBND thị xã Sơn Tây, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Sở Kế hoạch và Đầu tư Hà Nội, Cục Thống kê thị xã Sơn Tây, cùng các sách báo, tạp chí chuyên ngành.
- Phương pháp điền dã và khảo sát thực tế: Quan sát trực tiếp tại thực địa di tích Thành cổ Sơn Tây; điều tra, khảo sát nội dung trên các phương tiện truyền thông đại chúng gồm truyền hình, báo điện tử và mạng xã hội.
- Phương pháp thống kê, tổng hợp, phân loại và khái quát hóa: Thống kê số lượng, tần suất, lượt tương tác của các sản phẩm truyền thông (tin bài, video clip, trang mạng xã hội) để phân tích, đánh giá thực trạng và đưa ra kết luận.
Nội dung chính theo từng chương
Chương 1: Cơ sở lý luận về truyền thông phát huy giá trị văn hóa của Thành cổ Sơn Tây, Hà Nội
Chương 1 hệ thống hóa các vấn đề lý luận về truyền thông, văn hóa, giá trị văn hóa, di tích và du lịch. Tác giả khẳng định truyền thông là cầu nối thiết yếu giữa di sản và công chúng, giúp chuyển hóa các giá trị lịch sử - văn hóa thành nguồn lực phát triển kinh tế - du lịch, nâng cao ý thức cộng đồng trong việc gìn giữ di sản.
Chương này cũng phân loại chi tiết các hình thức truyền thông truyền thống và hiện đại, phân tích đặc điểm của từng kênh truyền tải thông tin cũng như xu hướng ứng dụng công nghệ số (livestream, mạng xã hội, video) trong hoạt động bảo tồn, quảng bá văn hóa.
Chương 2: Thực trạng về công tác truyền thông phát huy giá trị văn hóa Thành cổ Sơn Tây
Chương 2 trình bày tổng quan về di tích và khảo sát chi tiết hoạt động truyền thông trên thực tế:
1. Khái quát về di tích Thành cổ Sơn Tây:
- Vị trí địa lý: Nằm ở trung tâm thị xã Sơn Tây, trên địa bàn hai làng cổ Thuần Nghệ và Mai Trai, cách trung tâm Hà Nội khoảng 42 km. Tọa độ địa lý từ 21°08'11,11" đến 21°08'28,76" vĩ bắc và 105°30'07,49" đến 105°30'26,48" kinh đông.
- Lịch sử: Theo Đại Nam nhất thống chí, thành được xây dựng vào năm Minh Mạng thứ ba (1822) bằng đá ong sẵn có tại xứ Đoài, giữ vai trò "trọng địa" phòng thủ phía Tây thành Hà Nội và là bàn đạp bảo vệ vùng biên cương Tây Bắc. Năm 1946, tại Vọng Cung đã diễn ra cuộc họp của Hội đồng Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa bàn các quyết sách quan trọng cho cuộc kháng chiến chống Pháp.
- Kiến trúc: Tòa thành quân sự xây dựng theo kiểu kiến trúc Vauban (Pháp), tổng diện tích 16 ha, bình đồ hình vuông mỗi cạnh khoảng 400 m, tường cao 5 m. Thành có 4 cửa: Tiền (chính Nam), Hậu (chính Bắc), Tả (Đông), Hữu (Tây), có hào nước bao bọc. Các công trình nội thành bố trí đối xứng trên trục Nam - Bắc gồm Kỳ Đài (cột cờ), Hành Cung (Vọng Cung / Điện Kính Thiên), Đoan Môn, Võ Miếu và 4 giếng nước lớn bằng đá ong ở 4 góc thành.
2. Chính sách và ý kiến chuyên gia:
- Thiếu tướng, TS. Nguyễn Xuân Năng (Ủy viên Hội đồng Di sản quốc gia) đề xuất nghiên cứu, phục dựng các hạng mục dinh thự, võ miếu, trại lính, kho vũ khí và sưu tầm tư liệu lịch sử để quảng bá.
- TS. Lê Thị Minh Lý (Phó Chủ tịch Hội Di sản văn hóa Việt Nam) kiến nghị tập trung giáo dục di sản: nhận diện, tư liệu hóa di sản văn hóa phi vật thể, nâng cao năng lực cán bộ quản lý và thí điểm chương trình giáo dục không gian văn hóa Thành cổ.
3. Khảo sát hoạt động truyền thông trên các phương tiện:
- Trên truyền hình (VTV và Đài Hà Nội): Tin bài duy trì ở mức trung bình theo chu kỳ sự kiện hàng năm (lễ hội, dịp lễ tết). Năm 2022, chương trình "Hương vị cuộc sống" (phát sóng 18h50 trên VTV1) có phóng sự dài 4 phút 22 giây về Thành cổ. Các đài có đưa tin thời sự khi đón đoàn lãnh đạo Đảng, Nhà nước về thăm (như bản tin thời sự ngày 24/02/2024 trên VTV lúc 19h và Đài Hà Nội lúc 18h). Nhìn chung thiếu vắng các chương trình chuyên đề chuyên sâu, dài kỳ.
- Trên báo điện tử: Khảo sát trên 5 báo lớn (Dân trí, VnExpress, VietNamNet, Tuổi trẻ Online, 24h.com.vn). Số lượng bài viết chuyên sâu về Thành cổ Sơn Tây còn rất khiêm tốn (khoảng 9 bài trong 3 năm tại 5 báo lớn), chủ yếu xuất hiện trên báo Dân trí vào các dịp sự kiện hoặc lễ hội.
Bảng tổng hợp một số bài viết khảo sát trên báo điện tử Dân trí:
| STT |
Tên bài phát hành |
Ngày phát hành |
Lượt người đọc |
| 1 |
Khai hội Thành cổ Sơn Tây, tưởng nhớ các anh hùng dân tộc |
Thứ Tư, 09/02/2011 - 11:50 |
347 |
| 2 |
Về lễ được công nhận là di tích lịch sử kiến trúc... |
Thứ Ba, 19/08/2023 - 10:08 |
896 |
| 3 |
Hà Nội hoãn tổ chức lễ kỷ niệm... ngày sinh Thành cổ Sơn Tây |
Thứ Tư, 20/08/2023 - 05:10 |
987 |
| 4 |
Nghĩ từ việc Hà Nội hoãn kỷ niệm di tích Thành cổ Sơn Tây |
Thứ Tư, 20/08/2023 - 15:04 |
2.367 |
| 5 |
Kỷ niệm ngày... Thành cổ Sơn Tây: "Không..." |
Thứ Năm - 00:10 |
2.367 |
- Trên mạng xã hội Facebook: Khảo sát cho thấy công tác truyền thông rất hạn chế. Fanpage chính thức của di tích mới được thành lập từ cuối tháng 7/2023, số lượng theo dõi và tương tác thấp (khoảng 222 lượt thích tại thời điểm khảo sát), bài viết và hình ảnh cập nhật không thường xuyên.
- Trên mạng xã hội YouTube: Hoạt động tương đối sôi nổi hơn với nhiều clip do các đơn vị truyền thông và người dùng đăng tải, lượng tương tác dao động từ vài trăm đến hàng chục nghìn lượt xem.
Bảng trích xuất số liệu khảo sát video clip trên YouTube về Thành cổ Sơn Tây:
| STT |
Tên bài / Tiêu đề video |
Ngày đăng tải |
Lượt xem |
| 1 |
Thành cổ Sơn Tây Thị xã Sơn Tây – Hà Nội |
28/01/2022 |
4.632 |
| 2 |
Đền Thờ Thành cổ Sơn Tây – Thị xã Sơn Tây |
07/02/2022 |
3.500 |
| 3 |
Thành cổ Sơn Tây |
25/05/2022 |
627 |
| 4 |
Thăm Thành cổ Sơn Tây (Thị xã Sơn Tây - Hà Nội) |
11/07/2022 |
1.000 |
| 5 |
Về Thị xã Sơn Tây thăm Thành cổ Sơn Tây |
30/08/2022 |
732 |
| 6 |
Đền Thờ Thành cổ Sơn Tây – Thị xã Sơn Tây |
25/05/2022 |
3.248 |
| 7 |
Thành cổ Sơn Tây tại Thị xã Sơn Tây và Hát Môn TP. Hà Nội 2007 và 2012 |
17/03/2022 |
13.193 |
| 8 |
Thành cổ Sơn Tây Năm 2022 |
14/05/2022 |
9.309 |
| 9 |
Thành cổ Sơn Tây Thị xã Sơn Tây - Hà Nội |
26/12/2022 |
401 |
| 10 |
Giới thiệu đền Thành cổ Sơn Tây |
31/03/2023 |
106 |
| 11 |
Về thăm Thành cổ Sơn Tây |
06/2023 |
8.295 |
| 12 |
Đền thờ Thành cổ Sơn Tây Thị xã Sơn Tây – Hà Nội |
19/10/2023 |
6.415 |
| 13 |
Thành cổ Sơn Tây 11/2023 P18 |
11/11/2023 |
7.277 |
| 14 |
Thành cổ Sơn Tây 11/2023 P20 |
11/11/2023 |
9.123 |
| 15 |
Lễ rước kiệu đền thờ Thành cổ Sơn Tây Thị xã Sơn Tây 2024 |
26/02/2024 |
3.245 |
| 16 |
Đền Thờ Thành cổ Sơn Tây |
23/02/2024 |
5.421 |
Chương 3: Đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả công tác truyền thông phát huy giá trị văn hóa Thành cổ Sơn Tây, Hà Nội
Dựa trên kết quả khảo sát thực trạng, chương 3 đề xuất 5 nhóm giải pháp cụ thể:
- Giải pháp nâng cao nhận thức: Đẩy mạnh tuyên truyền về vị trí, tầm quan trọng của việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Thành cổ Sơn Tây trong toàn thể cán bộ, nhân dân và du khách.
- Giải pháp tu sửa, phục dựng hạng mục di tích: Phối hợp các cơ quan chuyên môn tôn tạo, phục dựng lại các hạng mục kiến trúc mang dấu ấn lịch sử (như Võ Miếu, dinh thự, cảnh quan hào nước...) tạo không gian văn hóa hoàn chỉnh phục vụ tham quan, giáo dục.
- Giải pháp quảng bá trong du lịch: Kết nối di tích Thành cổ Sơn Tây vào các tour, tuyến du lịch văn hóa xứ Đoài; xây dựng các sản phẩm du lịch gắn với không gian phố đi bộ và các hoạt động văn hóa đêm.
- Giải pháp cho kênh truyền thông: Đổi mới nội dung và phương thức truyền thông; tăng cường phối hợp với các cơ quan báo chí, đài truyền hình (VTV, Đài Hà Nội); đầu tư phát triển các nền tảng số, xây dựng kênh mạng xã hội (Facebook, YouTube, TikTok) chuyên nghiệp, cập nhật thông tin và video chất lượng cao.
- Giải pháp cơ sở hạ tầng: Đầu tư, hoàn thiện hệ thống cơ sở hạ tầng kỹ thuật, biển chỉ dẫn, khu dịch vụ hỗ trợ du khách tại khu vực di tích.
Kết quả và đóng góp
Khóa luận đã tổng hợp được bức tranh thực trạng về hoạt động truyền thông tại Di tích quốc gia đặc biệt Thành cổ Sơn Tây thông qua các số liệu khảo sát thực tế:
Bảng tổng hợp đặc điểm hoạt động truyền thông tại di tích Thành cổ Sơn Tây:
| Kênh truyền thông |
Thực trạng ghi nhận từ khảo sát |
Hạn chế chính |
| Truyền hình (VTV, Đài Hà Nội) |
Đưa tin theo chu kỳ sự kiện (Lễ hội, kỷ niệm); có phóng sự trên VTV1 (4p22s năm 2022) và bản tin thời sự đón các đoàn lãnh đạo. |
Dung lượng phát sóng ít, chủ yếu theo thời điểm sự kiện, thiếu vắng chương trình ký sự/chuyên đề quảng bá chuyên sâu. |
| Báo điện tử (Dân trí, VnExpress, Tuổi trẻ...) |
Khảo sát 5 báo lớn cho thấy lượng bài rất ít (khoảng 9 bài/3 năm); báo Dân trí cập nhật nhiều nhất. |
Lượng tin bài về di sản văn hóa truyền thống quá khiêm tốn so với chuyên mục giải trí; các báo lớn như VnExpress hầu như không có bài riêng. |
| Mạng xã hội Facebook |
Thành lập trang fanpage chính thức từ cuối tháng 7/2023. |
Lượng tương tác rất thấp (222 lượt like); bài viết thưa thớt, chưa cập nhật kịp thời các sự kiện quan trọng. |
| Mạng xã hội YouTube |
Đăng tải nhiều video clip từ năm 2012 đến 2024, lượt xem dao động từ vài trăm đến hơn 13.000 lượt/clip. |
Phần lớn là clip tự phát hoặc tin tức ngắn, chất lượng dàn dựng chưa đồng đều, chưa có chiến lược nội dung chính thống bài bản. |
Về mặt đóng góp, công trình mang lại các giá trị cụ thể:
- Làm rõ thực trạng công tác truyền thông phát huy giá trị văn hóa tại Thành cổ Sơn Tây giai đoạn 2022–2024 bằng các dữ liệu khảo sát định lượng cụ thể.
- Hệ thống hóa các cơ sở lý luận về mối quan hệ giữa truyền thông và bảo tồn di sản văn hóa, ứng dụng vào trường hợp một di tích lịch sử quân sự kiến trúc đá ong.
- Cung cấp cơ sở thực tiễn và đề xuất 5 nhóm giải pháp đồng bộ (nhận thức, tu bổ di tích, xúc tiến du lịch, đa dạng hóa kênh truyền thông số và hạ tầng kỹ thuật) làm tài liệu tham khảo cho Ban Quản lý di tích và chính quyền địa phương thị xã Sơn Tây trong công tác quản lý và quảng bá di sản.
Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp
- Hạn chế: Phạm vi khảo sát về mặt thời gian chủ yếu tập trung từ năm 2022 đến đầu năm 2024; số liệu về kênh mạng xã hội (Facebook) còn hạn chế do trang thông tin của di tích mới được thành lập vào tháng 7/2023. Dữ liệu khảo sát báo chí chủ yếu tập trung vào 5 cơ quan báo điện tử lớn và hai đài truyền hình, chưa bao quát toàn bộ các nền tảng truyền thông mới nổi khác.
- Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng khảo sát xã hội học về mức độ tiếp nhận và phản hồi của du khách đối với các hoạt động truyền thông tại không gian phố đi bộ Thành cổ Sơn Tây; nghiên cứu chuyên sâu về mô hình truyền thông tích hợp số hóa 3D, thực tế ảo và các chiến dịch truyền thông đa phương tiện tương tác dành cho di sản văn hóa xứ Đoài.
Giá trị tham khảo
- Đối tượng sử dụng: Sinh viên, học viên các ngành Văn hóa truyền thông, Quản lý văn hóa, Báo chí, Du lịch, Quản lý xã hội; các nhà nghiên cứu về di sản văn hóa xứ Đoài và kiến trúc quân sự cổ.
- Nội dung giá trị:
- Phần tổng quan lịch sử, vị trí địa lý và kết cấu kiến trúc Vauban bằng đá ong của Thành cổ Sơn Tây tại Chương 2.
- Hệ thống dữ liệu khảo sát thực tế trên báo điện tử và YouTube về mức độ quan tâm của công chúng đối với di tích Thành cổ Sơn Tây.
- Khung 5 nhóm giải pháp phát triển truyền thông di sản gắn liền với hoạt động du lịch văn hóa địa phương.
Câu hỏi thường gặp
1. Thành cổ Sơn Tây được xây dựng vào thời gian nào và có nét đặc trưng kiến trúc gì?
Theo văn bản, Thành cổ Sơn Tây được xây dựng vào năm Minh Mạng thứ ba (1822) bằng vật liệu đá ong đặc trưng của xứ Đoài. Công trình được thiết kế theo kiểu kiến trúc quân sự Vauban (Pháp) với bình đồ hình vuông, diện tích 16 ha, chu vi mỗi chiều khoảng 400 m, tường cao 5 m, có 4 cổng chính (Tiền, Hậu, Tả, Hữu) và hào nước bao quanh.
2. Thực trạng truyền thông về Thành cổ Sơn Tây trên sóng truyền hình được tác giả đánh giá như thế nào?
Hoạt động truyền thông trên Đài Truyền hình Việt Nam (VTV) và Đài Phát thanh - Truyền hình Hà Nội duy trì ở mức trung bình và có tính chu kỳ theo các dịp lễ hội hàng năm hoặc sự kiện kỷ niệm lớn (như phóng sự 4 phút 22 giây trong chương trình "Hương vị cuộc sống" trên VTV1 năm 2022). Tuy nhiên, dung lượng còn khiêm tốn, thông tin chưa sâu và thiếu các chương trình chuyên đề quảng bá chính thức, dài kỳ.
3. Khảo sát trên mạng xã hội (Facebook, YouTube) phản ánh điều gì về hiệu quả truyền thông của di tích?
Trên Facebook, fanpage chính thức mới lập từ cuối tháng 7/2023 với lượng theo dõi thấp (khoảng 222 lượt like) và ít cập nhật bài viết. Trên YouTube, hoạt động phong phú hơn với nhiều clip đạt từ vài nghìn đến hơn 13.000 lượt xem (như clip về Thành cổ năm 2007 và 2012 đạt 13.193 lượt xem), cho thấy video số là kênh có tiềm năng tiếp cận công chúng tốt nhưng chưa được Ban Quản lý đầu tư chiến lược bài bản.
4. Khóa luận đề xuất những nhóm giải pháp trọng tâm nào để nâng cao hiệu quả truyền thông cho di tích?
Tác giả đề xuất 5 nhóm giải pháp gồm: (1) Nâng cao nhận thức của cộng đồng và cán bộ quản lý; (2) Tu sửa, phục dựng các hạng mục di tích (Võ Miếu, dinh thự, cảnh quan); (3) Quảng bá giá trị di tích gắn với du lịch và phố đi bộ; (4) Đổi mới nội dung trên các kênh truyền hình, báo chí và phát triển mạng xã hội chuyên nghiệp; (5) Hoàn thiện cơ sở hạ tầng kỹ thuật phục vụ đón tiếp du khách.
Kết luận
Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Khuất Thị Ngát đã phản ánh tương đối toàn diện thực trạng công tác truyền thông tại Di tích quốc gia đặc biệt Thành cổ Sơn Tây trong giai đoạn 2022–2024. Thông qua việc thu thập và phân tích các số liệu khảo sát thực tế trên truyền hình, báo điện tử, Facebook và YouTube, công trình đã chỉ rõ những điểm nghẽn về tần suất, chất lượng nội dung và nguồn lực triển khai truyền thông tại địa phương. Các giải pháp do tác giả đề xuất mang tính hệ thống, gắn kết giữa bảo tồn di sản, đổi mới công nghệ truyền thông và phát triển du lịch bền vững. Đây là tài liệu tham khảo hữu ích cho công tác nghiên cứu học thuật cũng như hoạt động quản lý, quảng bá di sản văn hóa tại thị xã Sơn Tây và thành phố Hà Nội.
