Pháp Luật và Tổ Chức Hoạt Động Chính Quyền Địa Phương Tại Hải Phòng

Luận văn tốt nghiệp luật học nghiên cứu pháp luật về chính quyền địa phương và thực tiễn tổ chức hoạt động tại phường an biên quận lê chân, điều tra thực trạng, phân tích số liệu,

• Tác giả: Hoàng Thị Tuyết Mây
• Người hướng dẫn: ThS. Vũ Thị Thanh Lan
• Trường học: Đại học Quản lý và Công nghệ Hải Phòng
• Chuyên ngành: Luật
• Đề tài: Pháp luật và Chính quyền địa phương
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hải Phòng

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: PHÁP LUẬT VÀ TỔ CHỨC VÀ HOẠT ĐỘNG CỦA CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG
• 1.1. Lược sử phát triển của chủ đích pháp luật và chính quyền địa phương
• 1.2. Khái niệm và chính quyền địa phương
• 1.2.1. Khái niệm chính quyền địa phương
• 1.2.2. Khái niệm chính quyền địa phương cấp phường
• 3. CHƯƠNG 3: MẶT SÀ ĐẦ XUẤT HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG CẤP PHƯỜNG - THỰC THÁC TIẾN PHƯỜNG AN BIÊN, QUẬN LÊ CHÂN, THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG
• 3.1. Các yếu tố ảnh hưởng đến tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương ở phường nói chung
• 3.2. Yếu tố khách quan
• 3.3. Những tồn tại trong tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương tại thực tiễn của phường An Biên
• 3.3.1. Đối với HĐND phường
• 3.3.2. Đối với UBND phường
• 3.4. Giải pháp hoàn thiện tổ chức và đổi mới hoạt động của chính quyền địa phương ở phường
• 3.4.1. Đánh giá hoàn thiện
• 3.4.2. Nhóm giải pháp chung
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Pháp Luật và Chính Quyền Địa Phương tại Hải Phòng

Chính quyền địa phương tại Hải Phòng đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý và điều hành các hoạt động của xã hội. Pháp luật quy định rõ ràng về tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương, từ đó đảm bảo quyền hạn của chính quyền địa phương được thực thi một cách hiệu quả. Các cơ quan chính quyền địa phương như HĐND và UBND có trách nhiệm thực hiện các chính sách của Nhà nước, đồng thời lắng nghe và phản ánh ý kiến của người dân.

1.1. Khái niệm và vai trò của chính quyền địa phương

Chính quyền địa phương là cơ quan nhà nước được thành lập tại các cấp hành chính như phường, xã. Vai trò của chính quyền địa phương là thực hiện quyền lực nhà nước tại địa phương, đảm bảo sự phát triển kinh tế - xã hội và an ninh trật tự.

1.2. Cơ cấu tổ chức chính quyền địa phương tại Hải Phòng

Cơ cấu tổ chức chính quyền địa phương tại Hải Phòng bao gồm HĐND và UBND các cấp. HĐND là cơ quan đại diện cho ý chí của nhân dân, trong khi UBND là cơ quan hành chính thực hiện các quyết định của HĐND.

II. Vấn đề và thách thức trong tổ chức hoạt động chính quyền địa phương

Mặc dù có nhiều quy định pháp luật rõ ràng, nhưng chính quyền địa phương tại Hải Phòng vẫn gặp phải nhiều thách thức trong việc thực hiện chức năng và nhiệm vụ của mình. Các vấn đề như thiếu nguồn lực, sự phối hợp giữa các cơ quan còn hạn chế, và sự tham gia của người dân vào các hoạt động của chính quyền địa phương chưa cao.

2.1. Những khó khăn trong việc thực hiện quyền hạn của chính quyền địa phương

Chính quyền địa phương thường gặp khó khăn trong việc thực hiện quyền hạn do thiếu nguồn lực tài chính và nhân lực. Điều này ảnh hưởng đến khả năng thực hiện các chương trình phát triển kinh tế - xã hội.

2.2. Sự tham gia của người dân trong hoạt động chính quyền địa phương

Sự tham gia của người dân vào các hoạt động của chính quyền địa phương còn hạn chế. Nhiều người dân chưa nhận thức rõ về quyền lợi và nghĩa vụ của mình, dẫn đến việc ít tham gia vào các hoạt động cộng đồng.

III. Phương pháp cải thiện hoạt động của chính quyền địa phương tại Hải Phòng

Để nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền địa phương, cần áp dụng các phương pháp cải thiện như tăng cường đào tạo cán bộ, cải cách hành chính, và nâng cao sự tham gia của người dân. Việc này không chỉ giúp chính quyền hoạt động hiệu quả hơn mà còn tạo ra sự gắn kết giữa chính quyền và người dân.

3.1. Đào tạo và nâng cao năng lực cho cán bộ chính quyền

Đào tạo cán bộ chính quyền địa phương là cần thiết để nâng cao năng lực quản lý và điều hành. Các chương trình đào tạo cần được thiết kế phù hợp với nhu cầu thực tế của địa phương.

3.2. Cải cách hành chính trong tổ chức chính quyền địa phương

Cải cách hành chính giúp đơn giản hóa các thủ tục, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân trong việc tiếp cận dịch vụ công. Điều này cũng giúp nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền địa phương.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về chính quyền địa phương tại Hải Phòng

Nghiên cứu về chính quyền địa phương tại Hải Phòng cho thấy nhiều kết quả tích cực trong việc thực hiện các chính sách của Nhà nước. Tuy nhiên, vẫn cần có những biện pháp cụ thể để khắc phục những hạn chế hiện tại, từ đó nâng cao chất lượng phục vụ của chính quyền địa phương.

4.1. Kết quả đạt được trong tổ chức hoạt động chính quyền địa phương

Nhiều chương trình phát triển kinh tế - xã hội đã được triển khai thành công nhờ vào sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chính quyền địa phương và sự tham gia của người dân.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn hoạt động chính quyền địa phương

Các bài học kinh nghiệm từ thực tiễn hoạt động chính quyền địa phương cho thấy rằng sự gắn kết giữa chính quyền và người dân là yếu tố quyết định đến thành công của các chương trình phát triển.

V. Kết luận và tương lai của chính quyền địa phương tại Hải Phòng

Chính quyền địa phương tại Hải Phòng cần tiếp tục cải cách và đổi mới để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người dân. Tương lai của chính quyền địa phương sẽ phụ thuộc vào khả năng thích ứng và đổi mới của các cơ quan này trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội.

5.1. Định hướng phát triển chính quyền địa phương trong tương lai

Định hướng phát triển chính quyền địa phương trong tương lai cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng phục vụ và tăng cường sự tham gia của người dân.

5.2. Những thách thức cần vượt qua để phát triển chính quyền địa phương

Các thách thức như thiếu nguồn lực, sự phối hợp giữa các cơ quan và sự tham gia của người dân cần được giải quyết để phát triển chính quyền địa phương một cách bền vững.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong hệ thống tổ chức bộ máy nhà nước tại Việt Nam, cấp xã/phường là cấp chính quyền cơ sở trực tiếp tiếp xúc, gắn bó mật thiết với nhân dân và là nơi tổ chức thực thi các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Trước yêu cầu đổi mới quản lý hành chính nhà nước, việc phân định rõ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và đổi mới mô hình tổ chức, hoạt động của chính quyền cấp cơ sở theo Hiến pháp năm 2013 và Luật Tổ chức chính quyền địa phương là vấn đề cấp thiết. Xuất phát từ bối cảnh đó, khóa luận tốt nghiệp ngành Luật với đề tài "Pháp luật về chính quyền địa phương và thực tiễn tổ chức hoạt động tại phường An Biên, quận Lê Chân, thành phố Hải Phòng" được thực hiện nhằm đánh giá toàn diện khung khổ pháp lý gắn với thực tiễn quản lý địa phương tại một phường đô thị trung tâm.

Mục tiêu tổng quát của đề tài là làm sáng tỏ các quy định pháp luật và đánh giá thực trạng vận hành bộ máy chính quyền cơ sở, từ đó đưa ra các đề xuất nhằm hoàn thiện pháp luật và nâng cao chất lượng hoạt động của chính quyền phường. Tác giả xác định 03 nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể được đánh số như sau:

1. Làm rõ cơ sở lý luận và quy định pháp luật về tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương ở cấp phường.
2. Phân tích, đánh giá thực trạng tổ chức và hoạt động của Hội đồng nhân dân (HĐND) và Ủy ban nhân dân (UBND) tại phường An Biên, quận Lê Chân, thành phố Hải Phòng; qua đó chỉ ra các kết quả đạt được, những hạn chế, nguyên nhân và bài học kinh nghiệm.
3. Xây dựng và đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện pháp luật, đổi mới tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền địa phương cấp phường từ thực tiễn địa bàn nghiên cứu.

Đối tượng nghiên cứu của khóa luận là các quy định pháp luật hiện hành điều chỉnh về tổ chức, hoạt động của chính quyền địa phương cấp phường cùng thực tế vận hành của HĐND và UBND phường An Biên. Phạm vi không gian nghiên cứu giới hạn trên địa bàn phường An Biên, quận Lê Chân, thành phố Hải Phòng. Phạm vi thời gian tập trung vào giai đoạn nhiệm kỳ 2016–2021, trọng tâm là số liệu thực hiện nhiệm vụ kinh tế – xã hội năm 2021 và giai đoạn đầu nhiệm kỳ 2021–2026 tính đến thời điểm hoàn thành nghiên cứu (năm 2022).

---

Cơ sở pháp lý, lý luận và phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý luận của luật học và khoa học hành chính về chính quyền địa phương trong nhà nước đơn nhất, gắn liền với nguyên tắc tập trung dân chủ, kết hợp hài hòa giữa lợi ích địa phương và lợi ích quốc gia, bảo đảm sự lãnh đạo toàn diện của cấp ủy Đảng ở cơ sở.

Khung khổ thể chế và văn bản pháp luật làm căn cứ nghiên cứu bao gồm:

• Hiến pháp năm 1946, 1959, 1980, 1992 và Hiến pháp năm 2013 (đặc biệt là Điều 111 về tổ chức chính quyền địa phương).
• Luật Tổ chức HĐND và UBND năm 2003; Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2015; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Chính phủ và Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2019.
• Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND năm 2015; Luật Giám sát hoạt động của Quốc hội và HĐND năm 2015; Luật Cán bộ, công chức (sửa đổi, bổ sung năm 2019); Luật Tiếp công dân; Luật Nghĩa vụ quân sự.
• Nghị quyết số 26/2008/QH12 và Nghị quyết số 85/2014/QH13 của Quốc hội về việc lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do HĐND bầu; Nghị định số 08/2016/NĐ-CP và Nghị định số 69/2020/NĐ-CP của Chính phủ quy định về số lượng Phó Chủ tịch UBND, quy trình, thủ tục bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm thành viên UBND; Nghị định số 38/2019/NĐ-CP về lương cơ sở; Quyết định số 77/2006/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ban hành Quy chế làm việc mẫu của UBND cấp xã/phường/thị trấn; Thông tư số 04/2012/TT-BNV và Thông tư số 14/2018/TT-BNV của Bộ Nội vụ về tổ chức và hoạt động của thôn, tổ dân phố.
• Nghị quyết số 25/2014/NQ-HĐND ngày 10/12/2014 của HĐND thành phố Hải Phòng quy định về số lượng, chức danh, mức phụ cấp đối với những người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, thôn, tổ dân phố.

Phương pháp nghiên cứu được áp dụng gồm:

• Phương pháp phân tích – tổng hợp lý luận và quy phạm pháp luật: Sử dụng để hệ thống hóa khái niệm, vai trò, thẩm quyền và cơ cấu tổ chức của HĐND, UBND phường theo quy định của Hiến pháp và Luật.
• Phương pháp lịch sử – so sánh pháp lý: Rà soát tiến trình phát triển của chế định chính quyền địa phương qua 5 giai đoạn lập hiến của Việt Nam.
• Phương pháp thống kê, mô tả và thu thập tư liệu thực tiễn: Tổng hợp số liệu từ các báo cáo hành chính, báo cáo tổng kết của Đảng ủy, HĐND, UBND phường An Biên.

Nguồn dữ liệu chính phục vụ khóa luận gồm hệ thống văn bản pháp luật của Trung ương, Nghị quyết của HĐND thành phố Hải Phòng, Báo cáo kinh tế – xã hội, quốc phòng – an ninh năm 2021 của phường An Biên, Báo cáo tổng kết hoạt động của HĐND và UBND phường An Biên nhiệm kỳ 2016–2021, cùng chương trình công tác nhiệm kỳ 2021–2026.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Pháp luật về tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương

Chương 1 hệ thống hóa cơ sở lý luận và các quy định pháp luật thực định về tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương cấp cơ sở, chia lược sử phát triển thành 5 giai đoạn:

1. Giai đoạn 1945–1960 (Hiến pháp 1946): Thiết lập HĐND và Ủy ban hành chính ở cấp xã và cấp tỉnh; cấp huyện và kỳ/bộ là cấp trung gian không có HĐND; bước đầu phân biệt chính quyền nông thôn và đô thị.
2. Giai đoạn 1960–1980 (Hiến pháp 1959): Chính quyền địa phương tổ chức ở 3 cấp (tỉnh, huyện, xã) và các khu tự trị; vận hành theo nguyên tắc tập quyền xã hội chủ nghĩa, chưa phân biệt nông thôn – đô thị.
3. Giai đoạn 1980–1992 (Hiến pháp 1980): Duy trì 3 cấp chính quyền, bãi bỏ khu tự trị, đổi tên Ủy ban hành chính thành Ủy ban nhân dân; bộ máy rập khuôn theo chính quyền Trung ương.
4. Giai đoạn 1992–2013 (Hiến pháp 1992 và Luật Tổ chức HĐND và UBND năm 2003): Xác định rõ chức năng quyết định, giám sát của HĐND và quản lý hành chính nhà nước của UBND; quy định phân định mức độ thẩm quyền giữa các cấp.
5. Giai đoạn từ 2013 đến nay (Hiến pháp 2013, Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2015 và Luật sửa đổi 2019): Xác lập cơ sở hiến định về chính quyền địa phương phù hợp với đặc điểm đô thị, nông thôn, hải đảo, đơn vị hành chính – kinh tế đặc biệt.

Chương này làm rõ vị trí pháp lý của chính quyền cấp phường gồm hai phân hệ:

• HĐND cấp phường: Cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân, do cử tri phường bầu ra, chịu trách nhiệm trước nhân dân địa phương và cơ quan nhà nước cấp trên. Về cơ cấu, phường dưới 10.000 dân có 21 đại biểu; trên 10.000 dân cứ thêm 5.000 dân được bầu thêm 01 đại biểu (tối đa không quá 30 đại biểu). Thường trực HĐND gồm Chủ tịch, 01 Phó Chủ tịch chuyên trách và các Ủy viên là Trưởng các Ban (Ban Pháp chế, Ban Kinh tế – Xã hội). HĐND phường họp thường lệ 2 kỳ/năm, họp chuyên đề khi cần thiết, duy trì tiếp công dân định kỳ và thực hiện quyền giám sát, chất vấn.
• UBND cấp phường: Cơ quan chấp hành của HĐND cùng cấp, cơ quan hành chính nhà nước ở địa phương, chịu trách nhiệm trước HĐND phường và UBND quận. Cơ cấu gồm Chủ tịch, Phó Chủ tịch (phường loại I, II có không quá 02 Phó Chủ tịch; loại III có 01 Phó Chủ tịch), Ủy viên phụ trách quân sự, Ủy viên phụ trách công an và các công chức chuyên môn giúp việc (Tư pháp – Hộ tịch, Địa chính – Xây dựng – Đô thị – Môi trường, Tài chính – Kế toán, Văn phòng – Thống kê, Văn hóa – Xã hội, Chỉ huy trưởng Quân sự, Trưởng Công an). UBND vận hành theo nguyên tắc tập thể lãnh đạo kết hợp trách nhiệm cá nhân của Chủ tịch và các thành viên, họp định kỳ mỗi tháng ít nhất một lần.

---

Chương 2: Thực trạng tổ chức và hoạt động chính quyền địa phương ở phường An Biên, quận Lê Chân, thành phố Hải Phòng

Chương 2 phản ánh chi tiết hiện trạng kinh tế – xã hội và hoạt động của bộ máy chính quyền phường An Biên. Phường là đô thị loại II nằm trên dải trung tâm thành phố Hải Phòng với diện tích 30,66 ha, tiếp giáp quận Hồng Bàng, quận Ngô Quyền và các phường Cát Dài, Hồ Nam, Trại Cau (quận Lê Chân). Địa bàn tập trung nhiều cơ sở giáo dục các cấp (THPT Ngô Quyền, THCS Ngô Quyền, Tiểu học Minh Khai, Tiểu học Nguyễn Văn Tố, Mầm non Hoa Mai, Mẫu giáo Kim Đồng I, 3 trường mầm non tư thục...) và 3 cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng (Đình An Biên, Đền Nghè, Thành hội Phật giáo). Toàn phường có 16 tổ dân phố với 3.524 nhân khẩu.

Về kết quả kinh tế – ngân sách năm 2021:

• Tổng thu ngân sách: 8,372 tỷ đồng (đạt 102% kế hoạch quận giao), trong đó thu thuế đạt 8,222 tỷ đồng (102% KH), thu khác đạt 150,075 triệu đồng (100,1% KH).
• Tổng chi ngân sách: 4,519 tỷ đồng (đạt 100% kế hoạch giao).
• Xã hội: Không có hộ nghèo phát sinh mới theo tiêu chuẩn mới; 100% hộ cận nghèo được cấp thẻ BHYT; 16/16 tổ dân phố đạt Tổ dân phố văn hóa (100%); trên 95% hộ gia đình đạt Gia đình văn hóa.

Về thực trạng tổ chức và hoạt động của HĐND phường An Biên nhiệm kỳ 2021–2026:

• Số lượng đại biểu đầu nhiệm kỳ là 21 người.
• Cơ cấu: 8 đại biểu nữ (38,9%), 21/21 dân tộc Kinh (100%), 0 đại biểu ngoài Đảng (0%), 0 đại biểu tôn giáo. Trình độ chuyên môn: Dưới đại học 4 người (19,05%), Đại học 13 người (61,9%), Sau đại học 4 người (19,05%). Lý luận chính trị: Trung cấp 6 người (28,6%), Cao cấp 3 người (14,3%). Tỷ lệ đại biểu tái cử từ nhiệm kỳ 2016–2021 đạt 13/21 người (61,9%).
• Thường trực HĐND gồm Chủ tịch, 01 Phó Chủ tịch (chuyên trách), Trưởng Ban Kinh tế – Xã hội và Trưởng Ban Pháp chế (kiêm nhiệm). Ban Pháp chế và Ban Kinh tế – Xã hội mỗi ban có 05 người (01 Trưởng ban, 01 Phó ban, 03 Ủy viên). HĐND phường không lập Tổ đại biểu.
• Hoạt động kỳ họp và giám sát: HĐND phường đã tổ chức 05 kỳ họp (03 kỳ họp thường lệ, 02 kỳ họp chuyên đề), ban hành 19 Nghị quyết. Tổ chức 03 cuộc tiếp xúc cử tri trước các kỳ họp với sự tham gia của 1.200 lượt cử tri, tiếp nhận 80 lượt ý kiến và đã chỉ đạo giải quyết 100%. Duy trì tiếp công dân định kỳ vào thứ Năm hàng tuần.
• Thực hiện giám sát giữa hai kỳ họp: Tổng cộng 31 cuộc giám sát, trong đó Thường trực HĐND thực hiện 17 cuộc (tại UBND, Công an, Quân sự, Trạm Y tế, 8 tổ dân phố, 5 trường học); Ban Kinh tế – Xã hội thực hiện 07 cuộc (tại UBND, 3 tổ dân phố, trường MN tư thục Họa Mi); Ban Pháp chế thực hiện 07 cuộc (tại UBND, 4 tổ dân phố).

Về thực trạng tổ chức và hoạt động của UBND phường An Biên:

• Cơ cấu lãnh đạo gồm 01 Chủ tịch, 02 Phó Chủ tịch, 01 Ủy viên phụ trách Quân sự và 01 Ủy viên phụ trách Công an.
• Đội ngũ công chức chuyên môn gồm 09 người phân bổ ở 05 chức danh: 02 Tư pháp – Hộ tịch, 01 Kế toán – Tài chính, 03 Văn phòng – Thống kê, 01 Địa chính – Xây dựng, 02 Văn hóa – Xã hội. 100% công chức có trình độ từ Đại học trở lên, 100% là đảng viên, 7 công chức nữ, 6 người dưới 35 tuổi, 6 người có trình độ trung cấp lý luận chính trị.
• Hoạt động quản lý: Ban hành và duy trì Quy chế làm việc mẫu theo Quyết định số 77/2006/QĐ-TTg, thực hiện cơ chế "một cửa", định kỳ tổ chức đối thoại giữa Chủ tịch UBND phường với nhân dân ít nhất mỗi năm một lần, hoàn thành 100% chỉ tiêu giao quân, thực hiện nghiêm túc việc kê khai tài sản cán bộ hàng năm.
• Hệ thống người hoạt động không chuyên trách: Tại phường có 12 người (theo đúng định mức tại Nghị quyết số 25/2014/NQ-HĐND); tại 16 tổ dân phố có 108 người hoạt động không chuyên trách (quy định tối đa 112 người).

---

Chương 3: Một số đề xuất hoàn thiện pháp luật về chính quyền địa phương cấp phường – từ thực tiễn phường An Biên, quận Lê Chân, thành phố Hải Phòng

Chương 3 chỉ ra các yếu tố tác động và những hạn chế đang tồn tại từ thực tiễn phường An Biên, bao gồm:

• Yếu tố khách quan và chủ quan: Mặt trái kinh tế thị trường, đô thị hóa làm tăng các tranh chấp dân sự, đất đai, trật tự xây dựng; hệ thống văn bản quy phạm pháp luật điều chỉnh chính quyền phường còn chung chung, vừa thừa vừa thiếu; chế độ tiền lương của cán bộ cơ sở còn thấp; mô hình chính quyền phường vẫn mang tính "cánh tay nối dài", dễ dẫn đến tình trạng quá tải công việc tại cơ sở; nội hàm phân cấp, phân quyền và ủy quyền chưa được phân định rành mạch.
• Tồn tại trong tổ chức và hoạt động của HĐND phường: Đại biểu HĐND đa số kiêm nhiệm nên ít phát biểu thảo luận và chất vấn tại kỳ họp; hoạt động chất vấn còn mang tính chất góp ý; hoạt động giám sát của 02 Ban còn mang tính hình thức do thiếu cơ chế hướng dẫn và không có kinh phí hoạt động riêng; tiếp xúc cử tri còn biểu hiện hình thức; Thường trực HĐND chưa có phòng tiếp công dân riêng; HĐND không có bộ máy giúp việc độc lập mà phải dựa vào công chức Văn phòng – Thống kê của UBND (thường chỉ có 2 người và ưu tiên phục vụ UBND).
• Tồn tại trong tổ chức và hoạt động của UBND phường và tổ dân phố: UBND phường không có phòng chuyên môn độc lập mà chỉ có các chức danh công chức; thẩm quyền tuyển dụng, điều động, kỷ luật công chức thuộc thẩm quyền của UBND quận khiến Chủ tịch UBND phường gặp khó khăn trong công tác quản lý nhân sự trực tiếp; lề lối làm việc tại một số khâu còn hành chính, thụ động, trông chờ chỉ đạo từ cấp quận; toàn bộ 16/16 tổ dân phố đều có quy mô dưới 350 hộ gia đình (không đạt chuẩn theo Thông tư số 04/2012/TT-BNV và Thông tư số 14/2018/TT-BNV); quy mô hộ chênh lệch lớn giữa các tổ (Tổ 8 có 281 hộ, trong khi Tổ 10 chỉ có 91 hộ); 16/16 tổ dân phố không có Nhà văn hóa, khu sinh hoạt cộng đồng riêng; việc tìm kiếm nhân sự hoạt động không chuyên trách ở tổ dân phố khó khăn, phải ghép chức danh chi hội.

Trên cơ sở đó, tác giả nêu định hướng và nhóm giải pháp: hoàn thiện quy định pháp luật về phân định thẩm quyền cho cấp phường, củng cố mô hình tổ chức của HĐND – UBND, nâng cao chế độ đãi ngộ cho cán bộ, tăng quyền hạn cho Chủ tịch UBND phường trong việc quản lý, sử dụng công chức và sắp xếp, sáp nhập lại các tổ dân phố theo đúng tiêu chuẩn diện tích, dân số.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp hệ thống số liệu thực tế về cơ cấu tổ chức, nhân sự và kết quả hoạt động quản lý nhà nước tại địa bàn phường An Biên. Các số liệu cơ bản được tổng hợp trong bảng sau:

Tiêu chí	Dữ liệu ghi nhận tại phường An Biên
Phân loại đơn vị hành chính	Đơn vị hành chính cấp xã loại II (Diện tích: 30,66 ha; Nhân khẩu: 3.524 người; 16 Tổ dân phố)
Thu ngân sách nhà nước (2021)	8,372 tỷ đồng (102% KH quận giao; Thu thuế: 8,222 tỷ đồng)
Chi ngân sách địa phương (2021)	4,519 tỷ đồng (100% dự toán giao)
Số lượng đại biểu HĐND phường	21 đại biểu (Nữ: 38,9%; Đảng viên: 100%; Trình độ ĐH & Sau ĐH: 80,95%; Tái cử: 61,9%)
Kết quả kỳ họp HĐND (đầu NK 2021–2026)	05 kỳ họp (03 thường lệ, 02 chuyên đề); ban hành 19 Nghị quyết
Hoạt động tiếp xúc cử tri & Tiếp dân	03 cuộc TXCT với 1.200 lượt cử tri; giải quyết 80/80 ý kiến (100%); Tiếp dân định kỳ thứ Năm hàng tuần
Hoạt động giám sát của HĐND	31 cuộc (Thường trực: 17 cuộc; Ban Pháp chế: 07 cuộc; Ban Kinh tế – Xã hội: 07 cuộc)
Cơ cấu UBND phường	05 Ủy viên (Chủ tịch, 02 Phó Chủ tịch, 01 UV Quân sự, 01 UV Công an)
Công chức chuyên môn UBND	09 công chức thuộc 05 chức danh (100% trình độ Đại học trở lên, 100% đảng viên, 07 nữ)
Cán bộ không chuyên trách	12 người tại phường (theo NQ 25/2014) và 108 người tại 16 tổ dân phố
Hiện trạng tổ dân phố	16/16 tổ dưới chuẩn 350 hộ; 16/16 tổ không có Nhà văn hóa cộng đồng riêng

Các đề xuất chính của tác giả tập trung vào:

1. Hoàn thiện hành lang pháp lý phân cấp, phân quyền và ủy quyền cụ thể cho chính quyền cấp phường, khắc phục sự cào bằng giữa chính quyền đô thị và chính quyền nông thôn.
2. Nâng cao vai trò, tính chuyên trách và bố trí kinh phí hoạt động riêng cho các Ban của HĐND phường; thiết lập cơ chế hỗ trợ văn phòng giúp việc rõ ràng cho HĐND.
3. Giao thêm quyền chủ động cho Chủ tịch UBND phường trong việc quản lý, nhận xét, đánh giá và xử lý kỷ luật đối với công chức chuyên môn trực thuộc.
4. Rà soát, sắp xếp, sáp nhập lại 16 tổ dân phố trên địa bàn nhằm đáp ứng chuẩn quy mô số hộ gia đình theo Thông tư 04/2012/TT-BNV và Thông tư 14/2018/TT-BNV, đồng thời đầu tư thiết chế nhà sinh hoạt văn hóa cộng đồng.

Khóa luận đóng góp nguồn dữ liệu thực tế về cơ cấu nhân sự, tỷ lệ kiêm nhiệm và thực trạng vận hành bộ máy chính quyền cơ sở tại một phường nội thành thuộc đô thị loại I (Hải Phòng), làm rõ khoảng cách giữa quy định pháp luật với thực tế áp dụng tại địa phương.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Nghiên cứu chủ yếu khai thác số liệu thực tế tại địa bàn phường An Biên, quận Lê Chân, thành phố Hải Phòng trong phạm vi giai đoạn nhiệm kỳ 2016–2021 và bước đầu nhiệm kỳ 2021–2026 (số liệu cập nhật đến năm 2022). Khóa luận chưa thực hiện điều tra xã hội học bằng bảng hỏi định lượng mở rộng đối với toàn thể người dân trên địa bàn mà chủ yếu tổng hợp thông qua các báo cáo hành chính và ý kiến tiếp xúc cử tri.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng so sánh mô hình tổ chức chính quyền địa phương cấp phường giữa các đô thị trực thuộc Trung ương; nghiên cứu chuyên sâu về mô hình chính quyền đô thị không tổ chức HĐND cấp phường gắn với việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong quản lý hành chính nhà nước ở cơ sở.

---

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo thiết thực cho:

• Sinh viên, học viên ngành Luật, Quản lý nhà nước, Xây dựng Đảng và Chính quyền nhà nước khi nghiên cứu về tổ chức bộ máy nhà nước cấp cơ sở, chuyên đề chính quyền địa phương và luật hành chính.
• Cán bộ, công chức đang công tác tại HĐND và UBND cấp xã/phường có nhu cầu tham khảo số liệu thực tế, mẫu biểu cơ cấu đại biểu, quy trình tổ chức kỳ họp, phương thức giám sát và công tác phối hợp giữa các thiết chế chính trị – hành chính ở cơ sở.
• Đáng tham khảo nhất là phần thống kê thực trạng nhân sự (đại biểu HĐND, công chức chuyên môn, người hoạt động không chuyên trách) và các bất cập phát sinh trong phân cấp quản lý công chức cùng quy mô tổ dân phố ở Chương 2 và Chương 3.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Cơ cấu đại biểu HĐND phường An Biên nhiệm kỳ 2021–2026 có những đặc điểm cụ thể nào về trình độ và tỷ lệ đảng viên?
Đầu nhiệm kỳ 2021–2026, HĐND phường An Biên có 21 đại biểu. Trong đó, 100% đại biểu là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam (0 đại biểu ngoài Đảng), 8/21 đại biểu là nữ (38,9%), 100% là dân tộc Kinh. Về trình độ chuyên môn: 61,9% có trình độ đại học (13 người), 19,05% sau đại học (4 người) và 19,05% dưới đại học (4 người). Về lý luận chính trị: 28,6% có trình độ trung cấp (6 người) và 14,3% có trình độ cao cấp (3 người). Tỷ lệ đại biểu tái cử đạt 61,9% (13 người).

2. Kết quả thu chi ngân sách năm 2021 của phường An Biên đạt mức bao nhiêu?
Năm 2021, tổng thu ngân sách phường đạt 8,372 tỷ đồng (bằng 102% kế hoạch quận giao), trong đó thu thuế đạt 8,222 tỷ đồng (102% KH), thu khác đạt 150,075 triệu đồng (100,1% KH). Tổng chi ngân sách địa phương đạt 4,519 tỷ đồng (bằng 100% kế hoạch giao).

3. Đội ngũ công chức chuyên môn thuộc UBND phường An Biên có bao nhiêu người và được phân bổ theo các chức danh nào?
UBND phường có 09 công chức chuyên môn thuộc 05 chức danh gồm: 02 công chức Tư pháp – Hộ tịch, 01 công chức Kế toán – Tài chính, 03 công chức Văn phòng – Thống kê, 01 công chức Địa chính – Xây dựng, 02 công chức Văn hóa – Xã hội. Toàn bộ 100% công chức đều có trình độ từ đại học trở lên và là đảng viên.

4. HĐND phường An Biên đã triển khai bao nhiêu cuộc giám sát giữa hai kỳ họp và đối tượng giám sát gồm những đơn vị nào?
HĐND phường đã triển khai tổng cộng 31 cuộc giám sát, bao gồm: Thường trực HĐND thực hiện 17 cuộc (tại UBND phường, BCH Công an, BCH Quân sự, Trạm Y tế, 8 tổ dân phố và 5 trường học); Ban Kinh tế – Xã hội thực hiện 07 cuộc (tại UBND phường, 3 tổ dân phố và trường Mầm non tư thục Họa Mi); Ban Pháp chế thực hiện 07 cuộc (tại UBND phường và 4 tổ dân phố).

5. Điểm bất cập lớn nhất về quy mô và thiết chế văn hóa của 16 tổ dân phố trên địa bàn phường An Biên là gì?
Toàn bộ 16/16 tổ dân phố đều có quy mô dưới 350 hộ gia đình, chưa đáp ứng chuẩn theo quy định của Thông tư 04/2012/TT-BNV và Thông tư 14/2018/TT-BNV của Bộ Nội vụ; quy mô giữa các tổ có sự chênh lệch lớn (Tổ dân phố số 8 có 281 hộ trong khi Tổ dân phố số 10 chỉ có 91 hộ). Đồng thời, 16/16 tổ dân phố đều không có Nhà văn hóa, khu sinh hoạt cộng đồng riêng để phục vụ đời sống tinh thần của nhân dân.

---

Kết luận

Khóa luận của tác giả Hoàng Thị Tuyết Mây đã làm rõ cơ sở lý luận, tiến trình phát triển pháp luật và khung quy phạm hiện hành điều chỉnh tổ chức, hoạt động của chính quyền địa phương cấp phường. Thông qua việc phân tích thực tế hoạt động của HĐND và UBND phường An Biên (quận Lê Chân, Hải Phòng), nghiên cứu cung cấp bức tranh chi tiết về thành tựu quản lý kinh tế – xã hội, cơ cấu nhân sự cũng như những vướng mắc về thẩm quyền quản lý công chức, năng lực giám sát và quy mô tổ dân phố. Các giải pháp được đề xuất xuất phát trực tiếp từ bất cập tại cơ sở, mang lại giá trị thực tiễn cho việc hoàn thiện thể chế quản lý hành chính và nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền đô thị.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: PHÁP LUÀT VÀ Tà CHĄC VÀ HO¾T ĐÞNG CĂA CHÍNH QUYÀN ĐÞA PH¯¡NG 1. L°ÿc sÿ phát trißn căa ch¿ đßnh pháp luÁt vÁ chính quyÁn đßa ph°¢ng: Trong hã tháng bá máy nhà n°ßc ã n°ßc ta, cÃp ph°áng (hay cÃp xã nói chung) là cÃp chính quyÃn c¢ sã có vá trí, vai trò rÃt quan trọng. Ph°áng là đißm cuái cùng căa hã tháng chính quyÃn nhà n°ßc, là n¢i hàng ngày chính quyÃn gÃn bó, tiÁp xúc mÁt thiÁt vßi nhân dân, mọi chă tr°¢ng, chính sách căa ĐÁng và Nhà n°ßc đÃu bÃt ngußn tć đây và cũng chính tć đây các chă tr°¢ng, chính sách đó đi vào cuác sáng. Sā hình thành và phát trißn căa Chính quyÃn đáa ph°¢ng qua các thái kỳ lách sử căa đÃt n°ßc có thß phân thành 5 giai đo¿n, mßi giai đo¿n nh° sau: Giai đoạn thứ nhất: Tć sau Cách m¿ng Tháng Tám năm 1945 đÁn năm 1960.

Đây là giai đo¿n đÅu tiên căa quá trình xây dāng chính quyÃn sau khi n°ßc ta giành đác lÁp. Giai đo¿n này HiÁn pháp năm 1946 đ°ÿc ban hành và quy đánh chính quyÃn đáa ph°¢ng ã Viãt Nam gßm có: Hái đßng nhân và Ăy ban hành chính. Hái đßng nhân dân, mát thiÁt chÁ căa chính quyÃn đáa ph°¢ng đ°ÿc tá chąc ã cÃp xã, cÃp tßnh; cÃp bá và cÃp huyãn không có thiÁt chÁ Hái đßng nhân dân. Ăy ban hành chính đ°ÿc tá chąc ã các cÃp chính quyÃn đáa ph°¢ng.

Trong giai đo¿n này, đã có sā phân biãt t°¢ng đái r¿ch ròi giÿa chính quyÃn nông thôn và chính quyÃn đô thá; cÃp huyãn là cÃp trung gian, không có HĐND; vai trò căa Ăy ban hành chính đ°ÿc đà cao; c¢ cÃu tá chąc gọn nhẹ. Chính quyÃn lúc bÃy giá gßm HĐND và Uỷ ban hành chính, trong đó HĐND là c¢ quan quyÃn lāc do dân cử ra, bÅu ra Uỷ ban hành chính và Uỷ ban hành chính cháu trách nhiãm tr°ßc HĐND; các c¢ quan chuyên môn đặt d°ßi sā lãnh đ¿o trāc tiÁp căa Uỷ ban hành chính. Giai đoạn thứ hai: Tć 1960 đÁn 1980, là giai đo¿n có khá nhiÃu nét đặc biãt trong tá chąc và ho¿t đáng căa Chính quyÃn đáa ph°¢ng đß bÁo đÁm song song hai nhiãm vā: vća xây dāng kinh tÁ, xây dāng nhà n°ßc xã hái chă nghĩa ã miÃn BÃc, vća thāc hiãn công cuác đÃu tranh giÁi phóng miÃn Nam tháng nhÃt đÃt n°ßc. Tá chąc và ho¿t đáng căa chính quyÃn thß hiãn rõ nguyên tÃc tÁp quyÃn xã hái chă nghĩa; pháp luÁt đà cao vai trò căa HĐND; c¢ cÃu tá chąc có xu h°ßng tăng m¿nh so vßi tr°ßc đây; không có sā phân biãt chính quyÃn đô thá và nông thôn, nh°ng ã các khu vāc miÃn núi có nhiÃu dân tác thißu sá sinh sáng 2 đ°ÿc thành lÁp các khu tā trá.

Cā thß HiÁn pháp năm 1959 quy đánh: Chính quyÃn đáa ph°¢ng đ°ÿc tá chąc t¿i cÃp tßnh, cÃp huyãn, cÃp xã và bá sung quy đánh thành lÁp khu tā trá. Hái đßng nhân dân và Ăy ban hành chính đ°ÿc tá chąc ã các cÃp chính quyÃn đáa ph°¢ng và khu tā trá. Tuy nhiên cùng vßi nó là chÁ đá bao cÃp và sÁn xuÃt theo kÁ ho¿ch tć trên xuáng, d¿n đÁn n¿n quan liêu, tham nhũng trong bá máy quÁn lý cÃp d°ßi, quyÃn làm chă căa nhân dân bá xâm ph¿m. Giai đoạn thứ ba: Tć 1980 đÁn 1992, là giai đo¿n tiÁn hành xây dāng xã hái chă nghĩa trong cÁ n°ßc.

HiÁn pháp năm 1980 quy đánh sá cÃp chính quyÃn đáa ph°¢ng v¿n giÿ nguyên 03 cÃp; nh°ng bß quy đánh thành lÁp khu tā trá và đái tên Ăy ban hành chính thành Ăy ban nhân dân. Đặc tr°ng căa giai đo¿n này là viãc tá chąc và ho¿t đáng căa Chính quyÃn đáa ph°¢ng theo mô hình căa Liên-Xô (cũ); chß các c¢ quan do nhân dân trāc tiÁp bÅu ra mßi đ°ÿc thća nhÁn là c¢ quan quyÃn lāc nhà n°ßc; triãt đß tuân thă nguyên tÃc tÁp quyÃn xã hái chă nghĩa; tá chąc chính quyÃn ã các cÃp c¢ bÁn giáng nhau. Do nhiÃu nguyên nhân khách quan và chă quan nên Chính quyÃn đáa ph°¢ng giai đo¿n này không đ°ÿc phát huy, dân chă trã nên hình thąc. Tá chąc và ho¿t đáng căa Chính quyÃn đáa ph°¢ng đÃu rÁp khuôn theo chính quyÃn Trung °¢ng.

Tình hình đó d¿n đÁn chính quyÃn cÃp ph°áng r¢i vào tình tr¿ng lúng túng và ph°¢ng thąc ho¿t đáng. Đß khÃc phāc nhÿng khiÁm khuyÁt đó, Nhà n°ßc đã có nhÿng văn bÁn quy đánh nhiãm vā, chąc năng căa các cÃp chính quyÃn đáa ph°¢ng. Giai đoạn thứ tư: Tć 1992 đÁn 2013. Vßi sā nhÁn thąc mßi và bá máy nhà n°ßc, xây dāng nÃn kinh tÁ thá tr°áng theo đánh h°ßng xã hái chă nghĩa nên các cÃp Chính quyÃn đáa ph°¢ng đã chă đáng, sáng t¿o h¢n, phát huy dân chă nhiÃu h¢n trong tá chąc và ho¿t đáng.

HiÁn pháp năm 1992 quy đánh và tá chąc chính quyÃn đáa ph°¢ng có 03 cÃp: CÃp tßnh, cÃp huyãn và cÃp xã. LuÁt Tá chąc Hái đßng nhân dân và Ăy ban nhân dân năm 2003 đã cā thß hóa "HiÁn pháp 92" và quy đánh các cÃp chính quyÃn đáa ph°¢ng khác nhau và ph¿m vi, mąc đá cā thß và các nhiãm vā, quyÃn h¿n; Hái đßng nhân dân các cÃp có chąc năng quyÁt đánh, giám sát; Ăy ban nhân dân các cÃp thāc hiãn chąc năng quÁn lý hành chính nhà n°ßc t¿i các đáa ph°¢ng trên đáa bàn quÁn lý. Đißm khác biãt căa các cÃp chính quyÃn đáa ph°¢ng thß hiãn rõ nét t¿i cÃp huyãn là cÃp trung gian và cÃp ph°áng (xã, ph°áng, thá trÃn) có sā lßng ghép mát sá lĩnh vāc quÁn lý nhà n°ßc gÅn nhau. Giai đoạn thứ năm: Tć năm 2013 đÁn nay.

Vßi HiÁn pháp mßi 2013 và sā ra đái căa LuÁt Tá chąc Chính quyÃn đáa ph°¢ng 2015; LuÁt sửa đái, bá sung 3 mát sá điÃu căa LuÁt Tá chąc Chính phă và LuÁt Tá chąc chính quyÃn đáa ph°¢ng năm 2019 (sau đây gọi chung là LuÁt Tá chąc chính quyÃn đáa ph°¢ng). Chính quyÃn đáa ph°¢ng đã có nhiÃu đái mßi cÁ và tá chąc và ho¿t đáng. Viãc phân cÃp, phân quyÃn và ăy quyÃn tuy v¿n còn nhiÃu lúng túng và có nhiÃu vÃn đà cÅn rút kinh nghiãm, chßnh sửa, bá sung, song đã c¢ bÁn bÁo đÁm thiÁt lÁp các nguyên tÃc và tính chÃt, vá trí, chąc năng, nhiãm vā căa chính quyÃn đáa ph°¢ng và các c¢ quan trong bá máy chính quyÃn đáa ph°¢ng t°¢ng đái án đánh, phù hÿp vßi tính chÃt có hiãu lāc lâu dài căa HiÁn pháp, khÃc phāc nhÿng v°ßng mÃc, h¿n chÁ trong tá chąc và ho¿t đáng căa chính quyÃn đáa ph°¢ng trong thái gian qua và là c¢ sã HiÁn đánh đß cā thß hóa trong LuÁt tá chąc chính quyÃn đáa ph°¢ng đßng thái đã phÅn nào <cãi trói= cho chính quyÃn đáa ph°¢ng, nhÃt là đái vßi cÃp ph°áng nói riêng và cÃp xã nói chung. Nh° vÁy, qua các giai đo¿n phát trißn, mô hình tá chąc và ho¿t đáng căa Chính quyÃn đáa ph°¢ng ã n°ßc ta mang nhÿng đặc tr°ng riêng.

Thāc tián cũng đã chß ra đ°ÿc nhÿng đißm hÿp lý, nhÿng bài học kinh nghiãm rÃt có giá trá cho quá trình nghiên cąu, xây dāng mát mô hình tá chąc Chính quyÃn đáa ph°¢ng ho¿t đáng có hiãu lāc, hiãu quÁ trong thái gian tßi. Khái niãm vÁ chính quyÁn đßa ph°¢ng: 1. Khái niãm chính quyÁn đßa ph°¢ng: â n°ßc ta tć tr°ßc đÁn nay, thuÁt ngÿ <chính quyÃn đáa ph°¢ng= đ°ÿc sử dāng t°¢ng đái ráng rãi và phá biÁn trong các văn kiãn căa ĐÁng, các văn bÁn pháp luÁt căa Nhà n°ßc, các sách báo chính trá pháp lý, cũng nh° các bài phát bißu căa Lãnh đ¿o ĐÁng và Nhà n°ßc ã Trung °¢ng và đáa ph°¢ng. Trong HiÁn pháp năm 1992, ch°¢ng nói và chính quyÃn đáa ph°¢ng có tên gọi là: Hái đßng nhân dân và Ăy ban nhân dân.

ĐÁn HiÁn pháp năm 2013, tên gọi căa ch°¢ng này đ°ÿc đái tên thành Chính quyÃn đáa ph°¢ng. Theo quy đánh t¿i ĐiÃu 111 HiÁn pháp năm 2013: Chính quyÃn đáa ph°¢ng đ°ÿc tá chąc ã các đ¢n vá hành chính căa n°ßc Cáng hòa xã hái chă nghĩa Viãt Nam. CÃp chính quyÃn đáa ph°¢ng gßm có Hái đßng nhân dân và Ăy ban nhân dân đ°ÿc tá chąc phù hÿp vßi đặc đißm nông thôn, đô thá, hÁi đÁo, đ¢n vá hành chính - kinh tÁ đặc biãt do luÁt quy đánh. Nh° vÁy, HiÁn pháp đã chß rõ: Chính quyÃn đáa ph°¢ng, và c¢ bÁn bao gßm 2 c¢ quan: Hái đßng nhân dân và Ăy ban nhân dân, trong đó: - Hái đßng nhân dân là c¢ quan quyÃn lāc nhà n°ßc ã đáa ph°¢ng, đ¿i diãn cho ý chí, nguyãn vọng và quyÃn làm chă căa nhân dân đáa ph°¢ng, do nhân dân 4 đáa ph°¢ng bÅu ra, cháu trách nhiãm tr°ßc nhân dân đáa ph°¢ng và c¢ quan nhà n°ßc cÃp trên.

- Ăy ban nhân dân ã cÃp chính quyÃn đáa ph°¢ng do Hái đßng nhân dân cùng cÃp bÅu là c¢ quan chÃp hành căa Hái đßng nhân dân, c¢ quan hành chính nhà n°ßc ã đáa ph°¢ng, cháu trách nhiãm tr°ßc Hái đßng nhân dân và c¢ quan hành chính nhà n°ßc cÃp trên. Tuy nhiên, HiÁn pháp đã nêu rõ: cÃp chính quyÃn đáa ph°¢ng đ°ÿc tá chąc phù hÿp vßi đặc đißm nông thôn, đô thá, hÁi đÁo, đ¢n vá hành chính - kinh tÁ đặc biãt do luÁt đánh. ĐiÃu đó có nghĩa là, ã đâu đ°ÿc coi là cÃp chính quyÃn thì chính quyÃn ã đó bao gßm Hái đßng nhân dân và Ăy ban nhân dân, còn ã đâu không đ°ÿc coi là cÃp chính quyÃn thì s¿ có c¢ quan hành chính thāc hiãn nhiãm vā quÁn lý hành chính và dách vā công t¿i đáa bàn. Vßi cách quy đánh này, HiÁn pháp đã mã ra nhÿng khÁ năng đái mßi mát b°ßc quan trọng trong tá chąc chính quyÃn đáa ph°¢ng trên c¢ sã kÁ thća kÁt quÁ thí đißm không tá chąc Hái đßng nhân dân quÁn, huyãn, ph°áng theo tinh thÅn Nghá quyÁt sá 26 căa Quác hái và thí đißm tá chąc chính quyÃn đô thá t¿i Thành phá Hß Chí Minh trong thái gian vća qua.

Quy đánh căa HiÁn pháp và chính quyÃn đáa ph°¢ng đã đ°ÿc Nhà n°ßc cā thß hóa trong các luÁt: LuÁt tá chąc chính quyÃn đáa ph°¢ng năm 2015 và LuÁt sửa dái, bá sung LuÁt tá chąc chính quyÃn đáa ph°¢ng năm 2019; LuÁt bÅu cử đ¿i bißu Quác hái và đ¿i bißu Hái đßng nhân dân năm 2015. T¿i đißm 2 và 3 ĐiÁu 4 Tá chąc chính quyÃn đáa quy đánh tá chąc chính quyÃn đáa ph°¢ng ã các đ¢n vá hành chính nh° sau: - Chính quyÃn đáa ph°¢ng ã nông thôn gßm chính quyÃn đáa ph°¢ng ã tßnh, huyãn, xã. - Chính quyÃn đáa ph°¢ng ã đô thá gßm chính quyÃn đáa ph°¢ng ã thành phá trāc thuác Trung °¢ng, quÁn, thá xã, thành phá thuác tßnh, thành phá thuác thành phá trāc thuác Trung °¢ng, ph°áng, thá trÃn.