Chương 1V: Mộ ố gi i Ị ho nâng cao năng lực tài chính của Doanh nghiệp CHUONG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÈ TÀI CHÍNH VÀ PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH TRONG DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ 1.Những vấn đề chung về tài chính doanh nghiệp 1.Khái niệm về tài chính doanh nghiệp - Về hình thức: Tài chính doanh nghiệp là quỹ tiền tệ trong quá trình vận động: tạo lập, phân phối, chuyển hóa hình thái và sử dựng quỹ tiền tệ phát sinh trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp. - VỀ nội dung: Tài chính doanh nghiệp là cá quan hệ kinh tế dưới hình thức giá trị gắn liền với việc tạo lập, phân phối, chuyển hóa hình thái và sử dụng quỹ tiền tệ phát sinh trong các hoạt động của doanh nghiệp( Giáo trình Tài chính doanh nghiệp,2007) 1.Bản chất, vai trò và chức năng của tài chính doanh nghiệp ¢ Ban chat ciia tai chinh doanh nghiệp - Xét về góc độ của nền kinh tế vận hành theo cơ cấu kinh tế thị trường thì vận động của vốn tiền tệ không chỉ bó hẹp, đóng khung trong chu kỳ sản xuất nào đó mà sự vận động đó trực tiếp liên quan tới tất cả các khâu của quá trình sản xuất sản phẩm như sản xuất, phân phối, trao đổi và tiêu dùng. - _ Xét ở phám vi doanh'nghiệp là một hệ thống các mối quan hệ kinh tế, quản lý và sứ dụng quỹ tiền fệ trong doanh nghiệp nhằm phục vụ cho nhu cầu sản xuất kinh doanh và các nhu cầu công ích xã hội. Bản chất của tài chính doếế# .nghiệp/được thông qua: t& trong phân phối.
liễu lôi chính trang donth nghiệp, ể hiện thông qua các quan hệ tài chính. ¢ Vai tré ciia tai chinh doanh nghiệp - Dam bao cho qué trinh san xuét kinh doanh của doanh nghiệp không bị ngừng trệ, cung cấp vốn kịp thời. -_ Tổ chức sử dụng vốn tiết kiệm, hiệu quả, phân phối vốn hợp lý cho quá trình sản xuất kinh doanh, tăng vòng quay của vốn, tránh lãng phí ứ đọng vốn là cơ sở để nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh, tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp. - `-_ Kiểm tra, giám sát chặt chẽ hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, từ đó có tế đưa ra các quyết định tài chính đúng đắn và chính xác.
Kích thích và điều tiết thông qua việc đề xuất ác chính sách thu vốn đầu tư, huy động các yếu tổ sản xuất, khai thác mỡ rộng thị trường tiêu thụ. © Chức năng của tài chính doanh nghiệp Tài chính doanh nghiệp đóng vai trò rất quan trong đối với hoạt động của doanh nghiệp và được thề hiện ở những điểm chứ Yếu sau: - _ Chức năng tổ chức vốn đoanh nghiệp Để cho quá trình sản xuất diễn ra liên tục và có hiểu quả thì vấn đề này huy động vốn và sử dụng hợp lý đối với từng bộ phận sản xuất là cần thiết. Chính vì vậy, chức năng tổ chức vốn là vô cùng quan trọng. Đây là chức năng thu hút vốn bằng nhiều hình thức khác nhau từ các tổ chức kinh tế, các chủ thé kinh tế và các lĩnh vực kinh tế để hình thành lên quỹ tiền tệ tập trung phục vu cho sản xuất kinh doanh một cách hiệu quả.
- _ Chức năng phân phối tài chính H chinh là việc phân chia sản phẩm xã hội dưới hình thức giá Phân phối tài trị. Chit nafigphần phối là phải đảm bảo phân phối thu nhập và tích lũy tiền ' ôi Sở, y tái sản xuất giản đơn và tái sản xuất mở rộng, đảm baomw sở thu 1g xuyên không bị nhàn rỗi, không gây căng thẳng về vốn. Biết ich vat chất như đòn bay kinh tế để thúc đây sản xuất phát triển và khai thác tiềm năng doanh nghiệp. Phân phối tài chính trong doanh nghiệp là việc phân phối thu nhập doanh nghiệp, cụ thể là nộp ngân sách dưới hình thức nộp thuế thu nhập doanh nghiệp, xây dựng các quỹ phát triển.
- _ Chức năng giám đốc Giám đốc tài chính là thông qua tiền tệ yà mối quan.Hệ tiền tệ để kiểm tra, kiểm soát các hoạt động tài chính và quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh nhằm phát hiện ra những vi phạm trong cống tác quản lý tài chính doanh nghiệp để đưa ra những quyết định đúng đắn, kịp thời thực hiện mục tiêu doanh nghiệp đề ra.Phân tích tài chính doanh nghiệp 1.Khái niệm phân tích tài chính đoanh nghiệp Phân tích tài chính doanh nghiệp là quá trình xem xét, kiểm tra, đối chiếu và so sánh số liệu tài chính hiện hành với quá khứ nhằm đánh giá tiềm năng hiệu quả sản xuất kinh doanh cũng như nững rủi ro và triển vọng trong tương lai doanh nghiệp.Mục đích của phân tích tài chính doanh nghiệp e Mục đích - _ Đánh giá chính xác tình hình tài chính của doanh nghiệp trên các khía cạnh khác nhau nhằm đáp ứng thông tin cho các đối tượng quan tâm đến doanh nghiệp như các nhà đầu tư, các cơ quan chức năng, người lao động,. -_ Định hướng quyết định cửa các đối tượng quan tâm theo chiều hướng phù hợp với tình hình thực tế cửa doanh nghiệp như quyết định đầu tư, tài trợ, phan chia loi nhuan,. = fF } tha ơ:sở cho các dự báo tài chính, giúp người phân tích tài chính dự đoán iém nang tai chinh cha doanh nghiệp trong tương lai.)— cổ ụ để ] êm soát hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp trên L cơ sở kiểm tr các chỉ tiêu kết quả đạt được so với các chỉ tiêu kế hoạch, dự toán, địnhnức,.Từ đó, xác định được những điểm mạnh, điểm yếu trong hoạt động kinh doanh, giúp cho doanh nghiệp có những quyết định 7 và giải pháp đúng đắn, đảm bảo kinh doanh đạt hiệu quả cao. Mục tiêu này đặc biệt quan trọng với các nhà quản trị doanh nghiệp.Trình tự và phương pháp phân tích tình hình tài chính của doanh nghiệp.
Qua trình tổ chức công tác phân tích tình hình tài-€hính trong doanh nghiệp được tiến hành tùy theo loại hình tổ chức kinh doanh-của các đoanh nghiệp nhằm mục đích cung cấp thông tin cho quá trình lập kế hoạch, công tác kiểm tra và ra quyết định.Trình tự tiến hành trong quá trình phân tích tình hình tài chính Thu thập thông tin Bao gồm hai nguồn thông tin chủ yếu: © _ Thông tin nội bộ: là các báo cáo tải chính trong doanh nghiệp bao gồm: -_. Bảng cân đối kế toán (B01-DN) - Bao cdo kết quả hoạt động kinh doanh (B02-DN) -_ Báo cáo lưu chuyển tiền tệ (B03-DN) - __ Thuyết minh báo cáo tài chính (B09-DN). e Thông tin bên ngoài:sự ổn định thị trường, chính trị, các chính sách vĩ mô của nhà nước. Các thông tin này được chia thành 3 nhóm: - _ Thông tin chung về kinh tế -_ Thông tin về ngành kinh: doanh của doanh nghiệp - Thong tin vé đặc điểm hoạt động của doah nghiệp.
% Xử lý thông tin La giai đoạn tập hợp những thông tin và số liệu đã thu thập được theo những. mục tiêu,tiếu chí bay pháp nhất định, làm cơ sở đưa ra những nhận xét, nhận định, ngư) ên ac SO ánh cần thiết theo yêu cầu phân tích. % ‘Dee ú Sf i Tiền gơ phân tích, các đối tượng quan tâm có thể đưa ra các dự đoán của mình Hoặc đưa ra các quyết định cần thiết về sản xuất kinh doanh, về cung cấp, tài trợ, quản lý. > Có thể nói mục tiêu quan trọng nhất của phân tích tài chính là đưa ra các quyết định tài chính.
Vì vậy quyết định đưa ra phải kịp thời và thận trọng, đặc biệt là các quyết định đầu tư.Phương pháp phân tích tình hình tài chính ° Phương pháp so sánh: là phương pháp được sử dụng phổ biến trong, phân tích để đánh giá kết quả, xác định xu hướng biến động của các. chỉ tiêu phân tích. Vì vậy, để tiến hành so-sánh phải giải qúyết những vấn đề cơ bản như xác định số gốc để so sánh, xác định điều kiện so-sánh và mục tiêu so sánh. -_Šo sánh tuyệt đối: Là kết quả chênh lệch giữa số-liệu của kỳ phân tích với số liệu gốc.
Kết quả so sánh tuyệt đối phản ánh sự biến động về quy mô của đối tượng phân tích. - So sénh tương đối: là sự thê hiện bằng tỷ lệ giữa số liệu của kỳ phân tích với kỳ gốc. Kết quá so sánh tương đối thường phản ánh tốc độ phát triển của đối tượng phân tích. - So sánh với số bình quân: Số bình quân thể hiện tính phổ biến, tính đại diện của các chỉ tiêu khi so sánh giữa các kỳ phân tích hoặc chỉ tiêu bình quân của ngành.
e Phương pháp rÿ lệ: là phương pháp này dựa trên ý nghĩa chuẩn mực các tỷ lệ đại lượng tài chính trong các quan hệ tài chính. Về nguyên tắc phương pháp này yêu cầu phải xác định các định mức để nhận xét đánh giá tình hình tài chính trên cơ sở:so sánh các tỷ lệ của doanh nghiệp đối với tỷ lệ tham chiếu. Trong thực tế tùy thuộc vào yêu cầu phân tích để lựa chọn các ích phù hợp với doanh nghiệp của mình. A ee) Phương di:la phuong phap m6 ta va phân tích các hiện tượng kinh té ma piữa' hing | ey tại mối quan hệ cân bằng hoặc phải tồn tại sự cân 3s Trén co sé méidién hé cAn déi trén, néu mét chi tiéu thay déi sẽ dẫn đến sự thay đổi của chỉ tiêu khác.
Do vậy, cần phải lập công thức cân đối, thu thập 9 số liệu dé xác định mức độ ảnh hưởng của các nhân tố đến chỉ tiêu phân tích Khí tiến hành phân tích một chỉ tiêu kinh tế có liên hệ với các chỉ tiêu khác bằng mối liên hệ cân đối. ® Phương pháp phân tích các chỉ số chú yếu Phân tích các chỉ số chủ yếu cho biết mối quan hệ củã €ác chỉ tiêu trên báo cáo tài chính, giúp chúng ta hiểu rõ hơn về bản chất và khuynh hướng tài chính của doanh nghiệp. Các nhóm chỉ số tài chíní chủ yếu được sử dụng phân tích tài chính: -_ Nhóm chỉ tiêu về cơ cấu tài sản và nguỗn vốn. - Nhóm chỉ tiêu về năng lực hoạt động kinh doanh.
- Nhém chỉ tiêu về khả năng sinh lời. - Nhom chỉ tiêu về khả năng thanh toán: -_ _ Nhóm chỉ tiêu về khả năng luân chuyển vốn của doanh nghiệp.Nội dung phân tích tài chính doanh nghiệp 1. Phân tích khái quát tình hình tài chính của doanh nghiệp a.Phân tích cơ cấu tài sản, nguồn vốn của doanh nghiệp Bang cân đối kế toán là một báo cáo tài chính quan trọng phản ánh tổng quát và khoa học tình hình'tài sản và nguồn hình thành tài sản của doanh nghiệp dưới hình thức giá trị tại một thời điểm nhất định.