Tình Hình Bệnh Lở Mồm Long Móng Và Các Yếu Tố Nguy Cơ Trên Đàn Dê Tại Tỉnh Luongphabang, Lào

Tài liệu nghiên cứu Luận văn tình hình bệnh lở mồm long móng phân tích các yếu tố nguy cơ phát sinh bệnh lở mồm long, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên

• Tác giả: Souliya Khangsuethao
• Người hướng dẫn: TS. Trần Đức Hoàn
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Thú y
• Đề tài: Tình Hình Bệnh Lở Mồm Long Móng, Phân Tích Các Yếu Tố Nguy Cơ Phát Sinh Bệnh Lở Mồm Long Móng Trên Đàn Dê Nuôi Tại Tỉnh Luongphabang, Lào
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH
• TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 2. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. LỞ MỒM LONG MÓNG
• 2.2. Định nghĩa, hình thái, cấu tạo, phân loại virus LMLM
• 2.2.1. Định nghĩa
• 2.2.2. Hình thái và cấu tạo
• 2.2.3. Phân loại virus LMLM
• 3. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 4. VẬT LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4.1. Địa điểm nghiên cứu
• 4.2. Thời gian nghiên cứu
• 4.3. Đối tượng/vật liệu nghiên cứu
• 4.4. Nội dung nghiên cứu
• 4.5. Phương pháp nghiên cứu
• 5. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 5.1. Tình hình chăn nuôi và tình hình dịch LMLM ở dê tại Luongphabang năm 2017
• 5.2. Đánh giá các yếu tố nguy cơ làm phát sinh và lây lan bệnh LMLM ở dê trên địa bàn huyện Phonxay, tỉnh Luongphabang năm 2017
• 5.3. Xác định type virus gây bệnh LMLM ở dê trên địa bàn huyện Phonxay năm 2017
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Bệnh Lở Mồm Long Móng Dê Luang Prabang 2024

Bệnh lở mồm long móng (LMLM) là một bệnh truyền nhiễm cấp tính, gây ra bởi virus thuộc họ Picornaviridae, giống Aphthovirus. Bệnh lây lan rất nhanh và mạnh, gây thiệt hại lớn cho các loài động vật móng guốc chẵn như trâu, bò, lợn, dê, cừu. Đặc trưng của bệnh là tính đa type và dễ biến đổi kháng nguyên. Các type virus gây ra triệu chứng tương tự nhưng không tạo miễn dịch chéo. Triệu chứng điển hình bao gồm sốt cao, hình thành mụn nước ở niêm mạc miệng, chân, kẽ móng, da và vú. Theo Nguyễn Bá Hiên và cộng sự, có 7 type virus LMLM: A, O, C, Asia1, SAT1, SAT2, SAT3. Khu vực Đông Nam Á thường ghi nhận 3 type: O, A và Asia1. Tại Lào, đã phát hiện type O, type A và Asia1. Bệnh LMLM còn được biết đến với nhiều tên gọi khác như Foot and Mouth Disease (FMD), Aphaetae Epizooticae (tên La Tinh), Feivre Aphteuse (tiếng Pháp), Feivre Aftosa (tiếng Tây Ban Nha), Hoof and mouth disease.

1.1. Định Nghĩa và Đặc Điểm Virus Lở Mồm Long Móng LMLM

Virus gây bệnh LMLM là loại virus nhỏ nhất, thuộc họ Picornaviridae, giống Aphtho virus, kích thước từ 20-30 nm, hình đa diện. Virus có thể qua được các máy lọc Berkefeld, Chamberland và màng lọc Seizt (Nguyễn Như Thanh, 2001). Hạt virus chứa 30% acid nucleic, đó là một đoạn ARN chuỗi đơn, có khối lượng phân tử 8.6 KiloDalton, hợp thành bởi 8000 nucleotit và có hệ số sa lắng là 35S. Vỏ capxit của virus có hơn 60 đơn vị (capsome). Mỗi capsome có 4 loại protein cấu trúc giống nhau là VP1, VP2, VP3 và VP4. VP1 ở ngoài cùng tham gia vào việc cố định virus trên những tế bào, đóng vai trò quan trọng nhất trong việc gây bệnh, đồng thời là loại kháng nguyên chính tạo ra kháng thể chống lại bệnh LMLM.

1.2. Phân Loại Các Type Virus Lở Mồm Long Móng LMLM Hiện Nay

Virus LMLM có 2 đặc tính đặc biệt liên quan đến dịch tễ học, đó là tính có đa type và tính dễ biến đổi kháng nguyên. Các type tuy gây ra những triệu chứng, bệnh tích giống nhau, nhưng lại không gây miễn dịch chéo. Theo hệ thống phân loại mới nhất do hội nghị Quốc tế về virus học lần thứ 11 tại Sydney, Australia năm 1999 quy định thì virus được phân loại như sau: Virus thuộc họ Picornaviridae, giống Aphthovirus, Virus LMLM gồm 7 type khác nhau: O; A; C; SAT-1; SAT-2; SAT-3 và Asia1.

II. Thách Thức Ảnh Hưởng Bệnh Lở Mồm Long Móng Dê tại Lào

Chăn nuôi dê đóng vai trò quan trọng trong nền nông nghiệp Lào, đặc biệt là ở các vùng đồi núi. Tuy nhiên, phương thức chăn nuôi còn mang tính tự cung tự cấp, sử dụng giống dê địa phương (dê Lạt). Sự phát triển của chăn nuôi đi kèm với lưu lượng vận chuyển động vật tăng, làm gia tăng nguy cơ dịch bệnh, trong đó có bệnh lở mồm long móng. Theo Department of Livestock (2017), thiệt hại kinh tế do bệnh LMLM gây ra rất lớn, với chi phí tiêu hủy gia súc bệnh bình quân khoảng 1 tỷ kip/năm, tương đương khoảng 1,400 con gia súc/năm, chủ yếu là dê. Những năm gần đây, bệnh LMLM thường xuyên xảy ra trên đàn gia súc của tỉnh Luongphabang. Năm 2017, dịch LMLM xảy ra với số lượng dê mắc bệnh là 1.917 con, huyện Phonxay có số lượng dê mắc bệnh cao nhất (Luongphabang veterinary office, 2017).

2.1. Tình Hình Chăn Nuôi Dê và Dịch Tễ Bệnh Lở Mồm Long Móng

Chăn nuôi dê là một nghề truyền thống của người Lào với quá trình phát triền của nền nông nghiệp. Lào là một nước có điều kiện đề phát triền chăn nuôi dê nhờ có nhiều diện tích đồi núi có nhiều cây cỏ phát hiền quanh năm. Tuy vặy, cho đến nay, chăn nuôi dê ở Lào chỉ theo phương thức tự cung tự cấp, tận dụng cày cỏ tự nhiên, phụ phẩm nông nghiệp và thức ăn thừa trong gia đình. Giống dê được nuôi chủ yếu là dê địa phương (dê Lạt).

2.2. Ảnh Hưởng Kinh Tế và Xã Hội do Dịch Lở Mồm Long Móng Gây Ra

Cùng với sự phát triển của chăn nuôi thì lưu lượng vận chuyển động vật và sản phẩm động vật ngày càng lớn, kèm theo đó là sự gia tăng về tình hình dịch bệnh. Đã có rất nhiều bệnh du nhập vào nước Lào theo con đường lưu thông, vận chuyển trong đó có bệnh LMLM (Foot and Mouth Disease, FMD) là một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho động vật guốc chẵn như trâu, bò, lơ ̣n, dê, cừu và những loài động vật hoang dã. Bệnh có tính lây lan nhanh trên diện rộng, nên Tổ chức Dịch tễ Thế giới đã xếp vào danh mục bảng A của bệnh truyền nhiễm nguy hiểm nhất ở động vật.

III. Cách Xác Định Yếu Tố Nguy Cơ Lây Lan Lở Mồm Long Móng

Việc xác định các yếu tố nguy cơ lây lan bệnh lở mồm long móng là rất quan trọng để có thể đưa ra các biện pháp phòng chống hiệu quả. Nghiên cứu của Souliya Khangsuethao (2018) đã sử dụng phương pháp điều tra bằng bảng hỏi và phỏng vấn sâu cán bộ thú y cơ sở để thu thập thông tin. Các yếu tố được đánh giá bao gồm: đường giao thông chính, chăn nuôi gần chợ buôn bán gia súc sống, việc tiêm phòng, nguồn gốc con giống, sử dụng thuốc sát trùng, và việc bán chạy dê khi có dịch. Tỷ số chênh OR (Odd Ratio) được sử dụng để đánh giá mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố nguy cơ.

3.1. Phương Pháp Điều Tra và Thu Thập Dữ Liệu Dịch Tễ Học

Tiến hành dùng bảng hỏi (phiếu điều tra) để điều tra các hộ chăn nuôi, Kết hợp phỏng vấn sâu cán bộ thú y cơ sở để thu thập thêm thông tin. Đánh giá các yếu tố nguy cơ làm phát sinh và lây lan bệnh LMLM ở dê trên địa bàn huyện Phonxay, tỉnh Luongphabang năm 2017. Xác định type virus gây bệnh LMLM ở dê trên địa bàn huyện Phonxay, tỉnh Luongphabang năm 2017.

3.2. Sử Dụng Tỷ Số Chênh OR để Đánh Giá Mức Độ Ảnh Hưởng

Tỷ số chênh OR (Odd Ratio) và nghiên cứu (điều tra) hồi cứu. Tỷ số chênh OR (Odd Ratio) được sử dụng để đánh giá mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố nguy cơ. Đây là một phương pháp thống kê quan trọng trong dịch tễ học để xác định mối liên hệ giữa các yếu tố và sự xuất hiện của bệnh.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Yếu Tố Nguy Cơ Lở Mồm Long Móng Dê

Nghiên cứu tại huyện Phonxay, tỉnh Luongphabang năm 2017 đã xác định được 6 yếu tố nguy cơ chính làm phát sinh và lây lan bệnh lở mồm long móng ở dê. Các yếu tố này bao gồm: đường giao thông chính đi qua, hộ chăn nuôi gần khu vực chợ buôn bán gia súc, việc không tiêm phòng các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, nguồn gốc con giống không rõ ràng, việc không sử dụng thuốc sát trùng để vệ sinh tiêu độc định kỳ, và việc bán chạy dê trong thời gian có dịch. Kết quả xác định type virus gây bệnh LMLM ở dê tại huyện Phonxay là type O.

4.1. Đường Giao Thông Chính và Chăn Nuôi Gần Chợ Gia Súc

Đường giao thông chính đi qua tạo điều kiện cho việc vận chuyển và buôn bán gia súc, làm tăng nguy cơ lây lan dịch bệnh LMLM. Hộ chăn nuôi gần khu vực chợ buôn bán gia súc cũng có nguy cơ cao hơn do tiếp xúc với nhiều nguồn bệnh khác nhau.

4.2. Tiêm Phòng Nguồn Gốc Con Giống và Vệ Sinh Tiêu Độc

Việc không tiêm phòng các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm làm giảm sức đề kháng của dê, tăng nguy cơ mắc bệnh. Nguồn gốc con giống không rõ ràng có thể mang mầm bệnh từ nơi khác đến. Việc không sử dụng thuốc sát trùng để vệ sinh tiêu độc định kỳ tạo điều kiện cho virus tồn tại và lây lan.

4.3. Bán Chạy Dê Khi Có Dịch và Xác Định Type Virus LMLM

Việc bán chạy dê trong thời gian có dịch làm tăng nguy cơ lây lan bệnh sang các vùng khác. Kết quả xác định type virus gây bệnh LMLM ở dê tại huyện Phonxay, tỉnh Luongphabang năm 2017 là type O.

V. Giải Pháp Phòng Chống Bệnh Lở Mồm Long Móng Dê Hiệu Quả

Để phòng chống bệnh lở mồm long móng ở dê hiệu quả, cần thực hiện đồng bộ các biện pháp. Cần tăng cường giám sát dịch bệnh, tiêm phòng định kỳ, kiểm soát nguồn gốc con giống, thực hiện vệ sinh tiêu độc chuồng trại, và hạn chế vận chuyển gia súc khi có dịch. Cần có chính sách hỗ trợ người chăn nuôi bị thiệt hại do dịch bệnh.

5.1. Tăng Cường Giám Sát Dịch Bệnh và Tiêm Phòng Định Kỳ

Giám sát dịch bệnh giúp phát hiện sớm các trường hợp mắc bệnh và có biện pháp xử lý kịp thời. Tiêm phòng định kỳ giúp tăng cường miễn dịch cho đàn dê, giảm nguy cơ mắc bệnh.

5.2. Kiểm Soát Nguồn Gốc Con Giống và Vệ Sinh Tiêu Độc Chuồng Trại

Kiểm soát nguồn gốc con giống giúp ngăn chặn việc đưa mầm bệnh từ nơi khác đến. Vệ sinh tiêu độc chuồng trại giúp tiêu diệt virus, giảm nguy cơ lây lan bệnh.

VI. Tương Lai Nghiên Cứu và Kiểm Soát Lở Mồm Long Móng ở Dê

Nghiên cứu về bệnh lở mồm long móng ở dê cần tiếp tục được đẩy mạnh để hiểu rõ hơn về đặc điểm dịch tễ học, biến chủng virus, và hiệu quả của các biện pháp phòng chống. Cần có sự hợp tác giữa các nhà khoa học, cơ quan quản lý, và người chăn nuôi để xây dựng các chương trình kiểm soát bệnh hiệu quả.

6.1. Nghiên Cứu Về Biến Chủng Virus và Hiệu Quả Vaccine

Nghiên cứu về biến chủng virus giúp cập nhật thông tin về các type virus đang lưu hành, từ đó lựa chọn vaccine phù hợp. Nghiên cứu về hiệu quả vaccine giúp đánh giá khả năng bảo vệ của vaccine và điều chỉnh lịch tiêm phòng.

6.2. Hợp Tác Giữa Các Bên Liên Quan để Kiểm Soát Dịch Bệnh

Sự hợp tác giữa các nhà khoa học, cơ quan quản lý, và người chăn nuôi là rất quan trọng để xây dựng các chương trình kiểm soát bệnh hiệu quả. Cần có sự chia sẻ thông tin, kinh nghiệm, và nguồn lực để đạt được mục tiêu chung.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM SOULIYA KHANGSUETHAO TÌNH HÌNH BỆNH LỞ MỒM LONG MÓNG, PHÂN TÍCH CÁC YẾU TỐ NGUY CƠ PHÁT SINH BỆNH LỞ MỒM LONG MÓNG TRÊN ĐÀN DÊ NUÔI TẠI TỈNH LUONGPHABANG, LÀO Ngành: Thú y Mã số: 8640101 Người hướng dẫn khoa ho ̣c: TS. Trầ n Đức Hoàn PGS. Trinh ̣ Đı̀nh Thâu NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày…. Tác giả luận văn Souliya Khangsuethao i LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc đến PGS. Trịnh Đình Thâu - Trưởng khoa Thú y đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Giải phẫu - Tổ chức, Khoa thú y - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức Trạm thú y Phonxay, Phòng Dịch tễ Chi cục thú y Luongphabang và các bạn đồng nghiệp đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày…. Tác giả luận văn Souliya Khangsuethao ii MỤC LỤC Lời cam đoan . ii Mu ̣c lu ̣c . iii Danh mục chữ viết tắt . vi Danh mục bảng . vii Danh mục hình . viii Trích yếu luận văn . ix Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài . Mục tiêu nghiên cứu . Phạm vi nghiên cứu . Những đóng góp mới, ý nghĩa khoa học hoặc thực tiễn . Tổng quan tài liệu . Bê ̣nh lở mồ m long móng . Định nghĩa, hình thái, cấu tạo, phân loại virus lmlm định nghĩa. Sức đề kháng và khả năng gây bệnh . Đường xâm nhập và cơ chế gây bệnh của virus . Triệu chứng, bệnh tích . Dịch tễ học . Cơ sở phân loại virus lmlm, chẩn đoán bằng phản ứng elisa . Cơ sở phân loại virus lmlm. Xác định type virus lmlm bằng phương pháp elisa . Yếu tố nguy cơ. Phương pháp xác định yếu tố nguy cơ. Tỷ số chênh or (odd ratio) và nghiên cứu (điều tra) hồi cứu . Tình hình dịch bệnh lmlm . Trên thế giới . Vật liệu và phương pháp nghiên cứu . Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu . Đối tượng/vật liệu nghiên cứu . Nội dung nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . Tình hình chăn nuôi dê và tình hình dịch lmlm ở dê trên địa bàn huyện phonxay tỉnh luang pha bang năm 2017 . Đánh giá các yếu tố nguy cơ làm phát sinh và lây lan bệnh lmlm ở dê trên địa bàn huyện phonxay, tı̉nh luongphabang năm 2017 . Xác định type virus gây bệnh lmlm ở dê trên địa bàn huyện phonxay năm 2017 . Kết quả và thảo luận . Tình hình chăn nuôi và tình hình dịch lmlm ở dê tại luongphabang năm 2017 30 4. Tình hình dịch lmlm ở dê tại tı̉nh luongphabang năm 2017. Tình hình tiêm vắ c xin lmlm ở dê tại luongphabang năm 2017 . Tình hình chăn nuôi dê và tình hình dịch lmlm ở dê trên địa bàn huyện phonxay, tı̉nh luongphabang năm 2017 . Điều kiện tự nhiên của phonxay . Tình hình chăn nuôi dê tại phonxay, tı̉nh luongphabang năm 2017. Chăn nuôi dê tại xã nambo, xopchia, houaykhing, phonthong, huyê ̣n phonxay, tı̉nh luongphabang năm 2017 . Đặc điểm dịch tễ của bệnh lmlm ở dê trên địa bàn huyện phonxay, tı̉nh luongphabang năm 2017 . Yếu tố nguy cơ làm xuất hiện và lây lan dịch lmlm ở dê tại phonxay, tı̉nh luongphabang năm 2017 . Đường giao thông chính . Chăn nuôi gần chợ buôn bán gia súc sống . Không tiêm phòng các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm . Nguồn gốc con giống không rõ ràng . Không sử dụng thuốc sát trùng vệ sinh tiêu độc định kỳ. Bán chạy dê khi đang có dịch . Kế t quả xác đinh ̣ type virus lmlm ở dê ta ̣i phonxay, tı̉nh luongphabang năm 2017 . Kết luận và đề nghị . Tình hình chăn nuôi và tình hình dịch lmlm ở dê tại luongphabang năm 2017 49 5. Tình hình chăn nuôi và tình hình dịch lmlm ở dê trên địa bàn huyện phonxay, tı̉nh luongphabang năm 2017 . Xác định được 6 yếu tố nguy cơ làm phát sinh và lây lan bệnh lmlm ở dê trên địa bàn huyện phonxay, tı̉nh luongphabang năm 2017 . Kết quả xác định type virus gây bệnh lmlm ở dê trên địa bàn huyện phonxay, tı̉nh luongphabang năm 2017 . 50 Tài liệu tham khảo. 55 v DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt ARN Axit ribonucleic CI Confident interval ELISA Enzyme linked immuno-sorbent assay FMDV Foot and Mouth Disease Virus LMLM Lở mồm long móng OD Optical Density OR Odd Ratio P P-value VSTĐ Vệ sinh tiêu độc vi DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Tình hình dịch LMLM ở dê tại Tı̉nh Luongphabang năm 2017 . Tình hình tiêm vắ c xin LMLM ở dê tại luongphabang năm 2017 . Tổng đàn dê tại Phonxay, tı̉nh Luongphabang năm 2017 . Quy mô chăn nuôi dê tại Huyê ̣n Phonxay, tı̉nh Luongphabang năm 2017 . Số dê/hộ chăn nuôi tại 4 xã của Huyê ̣n Phonxay, tı̉nh Luongphabang năm 2017 . Tı̀nh hı̀nh bê ̣nh LMLM ở dê ta ̣i 4 xã của huyê ̣n Phonxay, tı̉nh Luongphabang năm 2017 . Tı̀nh hı̀nh bê ̣nh LMLM theo các loa ̣i dê ta ̣i huyê ̣n Phonxay, tı̉nh Luongphabang năm 2017 . Kết quả điều tra về mối liên hệ giữa yếu tố đường giao thông chính và số hộ chăn nuôi có dịch LMLM ở dê tại Huyê ̣n Phonxay, tı̉nh Luangpha bang năm 2017 . Kết quả điều tra về mối liên hệ giữa yếu tố gần chợ buôn bán gia súc sống và số hộ chăn nuôi có dịch LMLM ở dê tại Huyê ̣n Phonxay, Luangphabang năm 2017. Kết quả điều tra về mối liên hệ giữa việc không tiêm phòng các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm và số hộ chăn nuôi có dịch LMLM ở dê tại Huyê ̣n Phonxay, Luangphabang năm 2017 . Kết quả điều tra về mối liên hệ giữa việc sử dụng nguồn gốc con giống không rõ ràng và số hộ chăn nuôi có dịch LMLM ở dê tại huyê ̣n Phonxay, Luangphabang năm 2017. Kết quả điều tra về mối liên hệ giữa việc không sử dụng thuốc sát trùng để VSTĐ định kỳ và số hộ chăn nuôi có dịch LMLM ở dê tại Huyê ̣n Phonxay, tı̉nh Luangphabang năm 2017 . Kết quả điều tra về mối liên hệ giữa việc bán chạy dê khi có dịch và số hộ chăn nuôi có dịch LMLM ở ta ̣i Huyê ̣n Phonxay, Luangphabang năm 2017 . Kế t quả xác đinh ̣ type virus LMLM ở dê ta ̣i Phonxay, tı̉nh Luongphabang năm 2017 . 48 vii DANH MỤC HÌNH Hı̀nh 2. Sự lưu hành theo đặc điểm của virus LMLM thành các vùng trên thế giới từ 2013 – 2017. Sơ đồ đĩa phản ứng ELISA phát hiện kháng nguyên tiến hành xét nghiệm . Bản đồ tı̉nh Luongphabang . Biểu đồ thể hiện số dê/hộ chăn nuôi tại Nambo, Xopchia, Houaykhing, Phonthong . Tình hình dịch LMLM ở dê theo thời gian tại Phonxay, tı̉nh Luongphabang năm 2017 . Biểu đồ thể hiện số xã có dịch LMLM theo thời gian tại Phonxay, tı̉nh Luongphabang năm 2017 . Biểu đồ thể hiện số hộ có dê mắc bệnh LMLM theo ngày tại Phonxay, tı̉nh Luongphabang năm 2017 . Bản đồ phân bố số xã có dịch LMLM ở dê tại Phonxay, tı̉nh Luongphabang năm 2017 . Tỷ lệ mắc bệnh LMLM ở dê tại Phonxay năm 2017 . Biểu đồ tỷ lệ mắc bệnh LMLM trên các loại dê tại Phonxay năm 2017 . 42 viii TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Souliya KHANGSUETHAO Tên Luận văn: Tình hình bệnh lở mồm long móng, phân tích các yếu tố nguy cơ phát sinh bệnh Lở mồm long móng trên đàn dê nuôi tại tỉnh Luongphabang, Lào. Ngành: Thú y Mã số: 8640101 Tên cơ sở đào tạo: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu - Nắm được tình hình chăn nuôi và tình hình dịch LMLM trên đàn dê tại tỉnh Luongphabang năm 2017. - Đánh giá được các yếu tố nguy cơ gây bệnh LMLM tại tı̉nh Luongphabang năm 2017. - Xác định được type virus gây bệnh LMLM ở dê tại tỉnh Luongphabang năm 2017. Phương pháp nghiên cứu - Thu thập và phân tích số liệu: Số liệu điều tra về tình hình chăn nuôi dê và tình hình dịch bệnh LMLM ở dê được thu thập thông qua các tài liệu lưu trữ của Cục thống kê, Chi cục thú y, Trạm thú y. - Tiến hành dùng bảng hỏi (phiếu điều tra) để điều tra các hộ chăn nuôi, Kết hợp phỏng vấn sâu cán bộ thú y cơ sở để thu thập thêm thông tin. - Đánh giá các yếu tố nguy cơ làm phát sinh và lây lan bệnh LMLM ở dê trên địa bàn huyện Phonxay, tỉnh Luongphabang năm 2017. - Xác định type virus gây bệnh LMLM ở dê trên địa bàn huyện Phonxay, tỉnh Luongphabang năm 2017. Kết quả chính và kết luận Từ những nghiên cứu đã đạt được ở trên chúng tôi đưa ra một số kết luận như sau: Tổng đàn dê trên địa bàn tỉnh Luongphabang là 70.326 con, trong đó dê nái 19.718 con, dê đực 1.274 con và dê thịt, dê con theo mẹ 48,334 con, có 13 trang trại và 2.665 gia trại chăn nuôi dê. Số dê mắc bệnh là 1.917 con, tiêu hủy 465 con. Toàn tỉnh có 1 2 huyện trong đó Phonxay là huyện có dê bê ̣nh LMLM xảy ra nặng nhất. Tổng số dê tại Phonxay là 8.214 con, trong đó có dê đực 351 con, dê nái 2.446 con và dê thịt va dê theo mẹ 5. Huyện Phonxay có 320 hộ chăn nuôi dê, 319 hộ chăn nuôi ix quy mô nhỏ lẻ, 4 hộ chăn nuôi quy mô trang trại, gia trại. Số dê mắ c bê ̣nh LMLM 492 con, tiêu hủy 138 con.