Nghiên Cứu Đặc Tính Sinh Học Và Gây Bệnh Của Virus PEDV Trên Lợn Tại Việt Nam

Nghiên cứu đặc tính sinh học và gây bệnh của virus PEDV từ lợn Yorkshire tại Hà Nội, cung cấp thông tin quan trọng cho ngành chăn nuôi.

• Tác giả: Dương Thị Hồng
• Người hướng dẫn: PGS. Bùi Trần Anh Đào
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Thú y
• Đề tài: Nghiên Cứu Đặc Tính Sinh Học Và Gây Bệnh Của Virus Gây Dịch Tiêu Chảy Trên Lợn
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Lời cam đoan
• 1.2. Mục lục
• 1.3. Danh mục chữ viết tắt
• 1.4. Danh mục bảng
• 1.5. Danh mục hình
• 1.6. Trích yếu luận văn
• 1.7. Thesis Abstract
• 1.8. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.9. Mục tiêu đề tài
• 1.10. Phạm vi nghiên cứu
• 1.11. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
• 1.12. Tổng quan tài liệu
• 1.12.1. Tình hình nghiên cứu về dịch tiêu chảy ở lợn Yorkshire (Porcine Epidemic Diarrhea Virus - PEDV) trên thế giới và Việt Nam
• 1.12.2. Một số nghiên cứu bệnh do Porcine Epidemic Diarrhea Virus (PEDV) trên thế giới
• 1.12.3. Tình hình nghiên cứu bệnh do Porcine Epidemic Diarrhea Virus (PEDV) ở Việt Nam
• 1.13. Hiểu biết về căn bệnh
• 1.13.1. Hình thái cấu trúc
• 1.13.2. Tính chất nuôi cấy
• 1.13.3. Sức đề kháng
• 1.14. Hiểu biết về bệnh do Porcine Epidemic Diarrhea Virus (PEDV)
• 1.14.1. Loài mắc bệnh
• 1.14.2. Lứa tuổi mắc bệnh
• 1.14.3. Đường xâm nhập
• 1.14.4. Cơ chế sinh bệnh
• 1.14.5. Triệu chứng lâm sàng
• 1.14.6. Phòng và kiểm soát bệnh
• 1.15. Phương pháp nuôi cấy virus trên tế bào tổ chức
• 1.16. Định lượng virus
• 1.17. Vật liệu và phương pháp nghiên cứu
• 1.17.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.17.2. Nội dung nghiên cứu
• 1.17.3. Đặc tính sinh học
• 1.17.4. Đặc điểm gây bệnh
• 1.17.5. Địa điểm, thời gian nghiên cứu
• 1.17.6. Nguyên liệu, hóa chất, máy móc
• 1.17.7. Phương pháp nghiên cứu
• 1.17.7.1. Phương pháp chẩn đoán lâm sàng
• 1.17.7.2. Phương pháp mổ khám
• 1.17.7.3. Phương pháp lấy mẫu và bảo quản mẫu làm tiêu bản
• 1.17.7.4. Phương pháp tiến hành phản ứng RT-PCR
• 1.17.7.5. Phương pháp xử lý mẫu cho phân lập virus
• 1.17.7.6. Phương pháp nuôi cấy tế bào
• 1.17.7.7. Phương pháp phân lập virus trên môi trường tế bào
• 1.17.7.8. Phương pháp xác định hiệu giá virus TCID50
• 1.17.7.9. Phương pháp làm và nhuộm tiêu bản vi thể
• 1.17.7.10. Phương pháp thống kê, xử lý số liệu
• 1.18. Kết quả và thảo luận
• 1.18.1. Đặc tính sinh học
• 1.18.2. Xác định các mẫu lợn Yorkshire dương tính với virus PEDV
• 1.18.3. Kết quả phân lập và giám định virus PEDV trên môi trường tế bào
• 1.18.4. Xác định hiệu giá của chủng virus phân lập được
• 1.18.5. Khả năng gây bệnh tích tế bào của virus PEDV
• 1.18.6. Đặc điểm gây bệnh chủ yếu của lợn mắc PEDV
• 1.18.7. Triệu chứng lâm sàng chủ yếu của lợn mắc PEDV
• 1.18.8. Bệnh tích đại thể chủ yếu của lợn Yorkshire mắc PEDV
• 1.18.9. Bệnh tích vi thể chủ yếu của lợn Yorkshire mắc PEDV
• 1.19. Kết luận và kiến nghị
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Nghiên Cứu Virus Gây Dịch Tiêu Chảy Ở Lợn

Ngành chăn nuôi lợn đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế Việt Nam, cung cấp nguồn thực phẩm thiết yếu. Tuy nhiên, dịch tiêu chảy ở lợn do virus gây ra là một thách thức lớn, gây thiệt hại kinh tế đáng kể. Bệnh lây lan nhanh, đặc biệt ở lợn con, ảnh hưởng đến năng suất và hiệu quả chăn nuôi. Việc nghiên cứu về virus gây tiêu chảy ở lợn là vô cùng cần thiết để tìm ra các biện pháp phòng ngừa và kiểm soát dịch bệnh hiệu quả. Các nghiên cứu tập trung vào việc xác định các chủng virus lưu hành, đặc điểm sinh học và khả năng gây bệnh của chúng. Từ đó, có thể phát triển các phương pháp chẩn đoán nhanh chóng và chính xác, cũng như các loại vaccine phòng bệnh hiệu quả. Theo FAO (2009), rủi ro và chi phí cho thiệt hại tiềm ẩn thông qua các sản phẩm động vật ngày càng tăng cao trong nền chăn nuôi tập trung.

1.1. Tầm Quan Trọng Của Nghiên Cứu Virus Gây Bệnh Ở Lợn

Nghiên cứu về virus gây bệnh ở lợn, đặc biệt là virus gây tiêu chảy, có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo vệ ngành chăn nuôi lợn. Việc hiểu rõ về đặc điểm sinh học, dịch tễ học và cơ chế gây bệnh của virus giúp các nhà khoa học và bác sĩ thú y đưa ra các biện pháp phòng ngừa và kiểm soát dịch bệnh hiệu quả. Điều này góp phần giảm thiểu thiệt hại kinh tế cho người chăn nuôi và đảm bảo an ninh lương thực quốc gia. Nghiên cứu này cũng cung cấp cơ sở khoa học cho việc phát triển các loại vaccine và thuốc điều trị bệnh hiệu quả hơn.

1.2. Tình Hình Dịch Bệnh Tiêu Chảy Ở Lợn Tại Việt Nam

Tại Việt Nam, dịch bệnh tiêu chảy ở lợn do virus PEDV (Porcine Epidemic Diarrhea Virus) gây ra đã được ghi nhận từ năm 2008. Bệnh thường xuyên xảy ra và có mặt ở nhiều tỉnh thành, gây thiệt hại đáng kể cho ngành chăn nuôi. Tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp, với sự xuất hiện của nhiều chủng virus khác nhau và các bệnh ghép, làm tăng nguy cơ lây lan và khó kiểm soát. Do đó, việc nghiên cứu về tình hình dịch bệnh tiêu chảy ở lợn tại Việt Nam là vô cùng cấp thiết để có thể đưa ra các giải pháp phòng ngừa và kiểm soát dịch bệnh phù hợp.

II. Thách Thức Trong Kiểm Soát Dịch Tiêu Chảy Ở Lợn Hiện Nay

Việc kiểm soát dịch tiêu chảy ở lợn gặp nhiều khó khăn do sự phức tạp của virus và các yếu tố liên quan. Virus gây tiêu chảy ở lợn có khả năng biến đổi gen cao, dẫn đến sự xuất hiện của các chủng virus mới với độc lực và khả năng lây lan khác nhau. Bên cạnh đó, việc chẩn đoán bệnh sớm và chính xác cũng là một thách thức, đặc biệt là trong điều kiện thực tế tại các trang trại chăn nuôi. Các biện pháp phòng ngừa và kiểm soát dịch bệnh hiện nay, như vaccine và vệ sinh chuồng trại, đôi khi không đạt hiệu quả mong muốn do sự kháng thuốc của virus và các yếu tố môi trường. Vì vậy, cần có các nghiên cứu sâu hơn để tìm ra các giải pháp kiểm soát dịch bệnh hiệu quả hơn.

2.1. Sự Biến Đổi Của Virus Gây Tiêu Chảy Ở Lợn

Một trong những thách thức lớn nhất trong việc kiểm soát dịch tiêu chảy ở lợn là sự biến đổi liên tục của virus gây bệnh. Virus có khả năng biến đổi gen cao, dẫn đến sự xuất hiện của các chủng virus mới với độc lực và khả năng lây lan khác nhau. Điều này làm giảm hiệu quả của các loại vaccine hiện có và gây khó khăn cho việc chẩn đoán bệnh. Các nghiên cứu về sự biến đổi của virus là rất quan trọng để có thể phát triển các loại vaccine và phương pháp chẩn đoán mới, đáp ứng với sự thay đổi của virus.

2.2. Khó Khăn Trong Chẩn Đoán Bệnh Tiêu Chảy Ở Lợn

Việc chẩn đoán bệnh tiêu chảy ở lợn sớm và chính xác là rất quan trọng để có thể áp dụng các biện pháp điều trị và kiểm soát dịch bệnh kịp thời. Tuy nhiên, việc chẩn đoán bệnh gặp nhiều khó khăn do triệu chứng lâm sàng của bệnh có thể giống với các bệnh khác, và các phương pháp chẩn đoán truyền thống thường tốn thời gian và đòi hỏi trang thiết bị hiện đại. Do đó, cần có các nghiên cứu để phát triển các phương pháp chẩn đoán nhanh chóng, chính xác và dễ dàng áp dụng tại các trang trại chăn nuôi.

2.3. Hạn Chế Của Các Biện Pháp Phòng Ngừa Hiện Tại

Các biện pháp phòng ngừa dịch tiêu chảy ở lợn hiện nay, như vaccine và vệ sinh chuồng trại, đôi khi không đạt hiệu quả mong muốn do nhiều yếu tố. Virus có thể kháng thuốc, và các yếu tố môi trường như nhiệt độ, độ ẩm và mật độ chăn nuôi cũng có thể ảnh hưởng đến hiệu quả của các biện pháp phòng ngừa. Do đó, cần có các nghiên cứu để đánh giá hiệu quả của các biện pháp phòng ngừa hiện tại và tìm ra các giải pháp phòng ngừa hiệu quả hơn.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Virus Gây Dịch Tiêu Chảy Ở Lợn

Nghiên cứu về virus gây dịch tiêu chảy ở lợn đòi hỏi sự kết hợp của nhiều phương pháp khác nhau, từ phân lập và xác định virus đến nghiên cứu đặc điểm sinh học và khả năng gây bệnh của chúng. Các phương pháp phân tích dịch tễ học cũng được sử dụng để theo dõi sự lây lan của dịch bệnh và xác định các yếu tố nguy cơ. Ngoài ra, các nghiên cứu về miễn dịch học cũng đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển các loại vaccine phòng bệnh hiệu quả. Các phương pháp nghiên cứu này giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về virus và tìm ra các giải pháp kiểm soát dịch bệnh hiệu quả.

3.1. Phân Lập Và Xác Định Virus Gây Tiêu Chảy

Phân lập và xác định virus gây tiêu chảy là bước đầu tiên quan trọng trong nghiên cứu về dịch bệnh. Quá trình này bao gồm việc thu thập mẫu bệnh phẩm từ lợn bị bệnh, nuôi cấy virus trong môi trường tế bào và sử dụng các phương pháp sinh học phân tử để xác định chủng virus. Việc phân lập và xác định virus giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về đặc điểm di truyền và kháng nguyên của virus, từ đó có thể phát triển các phương pháp chẩn đoán và vaccine phù hợp.

3.2. Nghiên Cứu Đặc Điểm Sinh Học Của Virus Lợn

Nghiên cứu đặc điểm sinh học của virus lợn bao gồm việc xác định khả năng lây nhiễm, độc lực và sự biến đổi của virus. Các nghiên cứu này được thực hiện bằng cách sử dụng các mô hình thí nghiệm trên động vật hoặc tế bào. Kết quả của các nghiên cứu này giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về cơ chế gây bệnh của virus và tìm ra các biện pháp kiểm soát dịch bệnh hiệu quả.

3.3. Phân Tích Dịch Tễ Học Bệnh Tiêu Chảy Ở Lợn

Phân tích dịch tễ học bệnh tiêu chảy ở lợn là một công cụ quan trọng để theo dõi sự lây lan của dịch bệnh và xác định các yếu tố nguy cơ. Các phân tích này bao gồm việc thu thập dữ liệu về số lượng lợn bị bệnh, địa điểm xảy ra dịch bệnh, thời gian xảy ra dịch bệnh và các yếu tố liên quan như mật độ chăn nuôi, điều kiện vệ sinh và chủng loại vaccine được sử dụng. Kết quả của các phân tích này giúp các nhà quản lý và bác sĩ thú y đưa ra các quyết định về phòng ngừa và kiểm soát dịch bệnh.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Chẩn Đoán Và Phòng Ngừa Bệnh Tiêu Chảy

Kết quả nghiên cứu về virus gây dịch tiêu chảy ở lợn có nhiều ứng dụng thực tiễn trong việc chẩn đoán và phòng ngừa bệnh. Các phương pháp chẩn đoán nhanh chóng và chính xác giúp phát hiện bệnh sớm, từ đó có thể áp dụng các biện pháp điều trị và kiểm soát dịch bệnh kịp thời. Các loại vaccine phòng bệnh hiệu quả giúp bảo vệ lợn khỏi bị nhiễm bệnh và giảm thiểu thiệt hại kinh tế cho người chăn nuôi. Ngoài ra, các biện pháp vệ sinh chuồng trại và quản lý chăn nuôi tốt cũng đóng vai trò quan trọng trong việc ngăn ngừa sự lây lan của dịch bệnh.

4.1. Phát Triển Các Phương Pháp Chẩn Đoán Nhanh

Việc phát triển các phương pháp chẩn đoán nhanh chóng và chính xác là rất quan trọng để kiểm soát dịch tiêu chảy ở lợn. Các phương pháp chẩn đoán nhanh giúp phát hiện bệnh sớm, từ đó có thể áp dụng các biện pháp điều trị và kiểm soát dịch bệnh kịp thời. Các phương pháp chẩn đoán nhanh thường dựa trên các kỹ thuật sinh học phân tử như PCR (Polymerase Chain Reaction) và ELISA (Enzyme-Linked Immunosorbent Assay).

4.2. Nghiên Cứu Và Sản Xuất Vaccine Phòng Bệnh Hiệu Quả

Vaccine là một công cụ quan trọng để phòng ngừa dịch tiêu chảy ở lợn. Các loại vaccine hiệu quả giúp bảo vệ lợn khỏi bị nhiễm bệnh và giảm thiểu thiệt hại kinh tế cho người chăn nuôi. Việc nghiên cứu và sản xuất vaccine đòi hỏi sự hiểu biết sâu sắc về đặc điểm sinh học và kháng nguyên của virus. Các loại vaccine hiện nay thường dựa trên các chủng virus đã được làm yếu hoặc bất hoạt.

4.3. Tăng Cường Vệ Sinh Chuồng Trại Và Quản Lý Chăn Nuôi

Vệ sinh chuồng trại và quản lý chăn nuôi tốt đóng vai trò quan trọng trong việc ngăn ngừa sự lây lan của dịch tiêu chảy ở lợn. Các biện pháp vệ sinh chuồng trại bao gồm việc làm sạch và khử trùng chuồng trại thường xuyên, kiểm soát côn trùng và động vật gặm nhấm, và cung cấp nước sạch và thức ăn đảm bảo chất lượng cho lợn. Quản lý chăn nuôi tốt bao gồm việc kiểm soát mật độ chăn nuôi, cách ly lợn bệnh và tiêm phòng vaccine đầy đủ.

V. Kết Luận Và Hướng Nghiên Cứu Về Virus Gây Tiêu Chảy Ở Lợn

Nghiên cứu về virus gây dịch tiêu chảy ở lợn là một lĩnh vực quan trọng và đầy thách thức. Các kết quả nghiên cứu đã giúp chúng ta hiểu rõ hơn về đặc điểm sinh học, dịch tễ học và cơ chế gây bệnh của virus, từ đó có thể phát triển các phương pháp chẩn đoán và phòng ngừa bệnh hiệu quả. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều câu hỏi chưa được giải đáp, và cần có các nghiên cứu sâu hơn để tìm ra các giải pháp kiểm soát dịch bệnh hiệu quả hơn. Các hướng nghiên cứu trong tương lai có thể tập trung vào việc phát triển các loại vaccine thế hệ mới, các phương pháp điều trị bệnh hiệu quả hơn và các biện pháp quản lý chăn nuôi bền vững.

5.1. Phát Triển Vaccine Thế Hệ Mới

Việc phát triển vaccine thế hệ mới là một hướng nghiên cứu quan trọng để kiểm soát dịch tiêu chảy ở lợn. Các loại vaccine thế hệ mới có thể dựa trên các kỹ thuật sinh học phân tử tiên tiến như vaccine DNA và vaccine vector. Các loại vaccine này có thể cung cấp khả năng bảo vệ tốt hơn và giảm thiểu nguy cơ tác dụng phụ.

5.2. Nghiên Cứu Các Phương Pháp Điều Trị Bệnh Hiệu Quả Hơn

Ngoài việc phòng ngừa bệnh, việc nghiên cứu các phương pháp điều trị bệnh hiệu quả hơn cũng là rất quan trọng. Các phương pháp điều trị hiện nay thường tập trung vào việc giảm triệu chứng và hỗ trợ lợn phục hồi. Tuy nhiên, cần có các nghiên cứu để tìm ra các phương pháp điều trị có thể tiêu diệt virus và ngăn chặn sự lây lan của bệnh.

5.3. Quản Lý Chăn Nuôi Bền Vững

Quản lý chăn nuôi bền vững là một yếu tố quan trọng để ngăn ngừa dịch tiêu chảy ở lợn. Các biện pháp quản lý chăn nuôi bền vững bao gồm việc kiểm soát mật độ chăn nuôi, cung cấp thức ăn và nước uống đảm bảo chất lượng, và áp dụng các biện pháp vệ sinh chuồng trại tốt. Quản lý chăn nuôi bền vững giúp tăng cường sức đề kháng của lợn và giảm thiểu nguy cơ lây nhiễm bệnh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM DƢƠNG THỊ HỒNG NGHIÊN CỨU ĐẶC TÍNH SINH HỌC VÀ GÂY BỆNH CỦA VIRUS GÂY DỊCH TIÊU CHẢY TRÊN LỢN ( PEDV - PORCINE EPIDEMIC DIARRHEA VIRUS) PHÂN LẬP ĐƯỢC TỪ CÁC ĐÀN LỢN YORKSHIRE NUÔI TẠI VÙNG PHỤ CẬN HÀ NỘI Chuyên ngành: Thú y Mã số: 60 64 01 01 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Bùi Trần Anh Đào NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và chƣa từng đƣợc ai công bố trong bất kì công trình nào khác. Tôi xin cam đoan các thông tin trích dẫn trong luận văn đều đã đƣợc chỉ rõ nguồn gốc.

Hà Nội, ngày 25 tháng 10 năm 2016 Tác giả luận văn Dƣơng Thị Hồng i LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận đƣợc sự hƣớng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi đƣợc bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới PGS.TS Bùi Trần Anh Đào đã tận tình hƣớng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Bệnh lý Thú y, Khoa Thú y - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Xin chân thành cảm ơn gia đình, ngƣời thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn.

Hà Nội, ngày 25 tháng 10 năm 2016 Tác giả luận văn Dƣơng Thị Hồng ii MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng.

vii Danh mục hình. viii Trích yếu luận văn. ix Thesis Abstract. Tính cấp thiết của đề tài.

Mục tiêu đề tài. Phạm vi nghiên cứu. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài. Tổng quan tài liệu.

Tình hình nghiên cứu về dịch tiêu chảy ở lợn Yorkshire (Porcine Epidemic Diarrhea Virus - PEDV) trên thế giới và việt nam. Một số nghiên cứu bệnh do Porcine Epidemic Diarrhea Virus (PEDV) trên thế giới. Tình hình nghiên cứu bệnh do Porcine Epidemic Diarrhea Virus (PEDV) ở Việt Nam. Hiểu biết về căn bệnh.

Hình thái cấu trúc. Tính chất nuôi cấy. Sức đề kháng. Hiểu biết về bệnh do Porcine Epidemic Diarrhea Virus (PEDV).

Loài mắc bệnh. Lứa tuổi mắc bệnh. Đƣờng xâm nhập. Cơ chế sinh bệnh.

Triệu chứng lâm sàng. Phòng và kiểm soát bệnh. Phƣơng pháp nuôi cấy virus trên tế bào tổ chức. Định lƣợng virus.

Vật liệu và phƣơng pháp nghiên cứu. Đối tƣợng nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. Đặc tính sinh học.

Đặc điểm gây bệnh. Địa điểm, thời gian nghiên cứu. Nguyên liệu, hóa chất, máy móc. Phƣơng pháp nghiên cứu.

Phƣơng pháp chẩn đoán lâm sàng. Phƣơng pháp mổ khám. Phƣơng pháp lấy mẫu và bảo quản mẫu làm tiêu bản. Phƣơng pháp tiến hành phản ứng RT- PCR.

Phƣơng pháp xử lý mẫu cho phân lập virus. Phƣơng pháp nuôi cấy tế bào. Phƣơng pháp phân lập virus trên môi trƣờng tế bào. Phƣơng pháp xác định hiệu giá virus TCID50.

Phƣơng pháp làm và nhuộm tiêu bản vi thể. Phƣơng pháp thống kê, xử lý số liệu. Kết quả và thảo luận. Đặc tính sinh học.

Xác định các mẫu lợn Yorkshire dƣơng tính với virus PEDV. Kết quả phân lập và giám định virus PEDV trên môi trƣờng tế bào. Xác định hiệu giá của chủng virus phân lập đƣợc. Khả năng gây bệnh tích tế bào của virus PEDV.

Đặc điểm gây bệnh chủ yếu của lợn mắc PEDV. Triệu chứng lâm sàng chủ yếu của lợn mắc PEDV. Bệnh tích đại thể chủ yếu của lợn yorkshine mắc PEDV. Bệnh tích vi thể chủ yếu của lợn Yorkshine mắc PEDV.

Kết luận và kiến nghị. 47 Tài liệu tham khảo. 48 v DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Tên viết tắt Nghĩa tiếng Việt µl Micro lit CPE Cyto Pathogenic Effect DMEM Dulbecc’s Modified Eagle Medium ELISA Enzym Linked Immunosorbent Assay FBS Fetal bovine serum IFA Indirect Immunofluorescense Assay IPMA Indirect Immunoperoxidase Monolayer Assay MOI Multiplicity Of Infection PEDV Porcine Epidemic Diarrhea Virus TCID50 50% Tissue Culture Infective Dose TGEV Transmissible Gastro Enteritis Virus RNA Ribonucleoic acid vi DANH MỤC BẢNG Bảng 3.1 Hệ thống máy chuyển đúc mẫu tự động gồm 12 bình. Kết quả của phản ứng RT-PCR ở các mẫu bệnh phẩm chẩn đoán bệnh PEDV.

Nguồn gốc của các mẫu lợn Yorkshire theo từng địa phƣơng đƣợc chẩn đoán dƣơng tính với PEDV. Kết quả phân lập virus PEDV trên môi trƣờng tế bào Vero. Kết quả giám định virus PEDV trong các mẫu phân lập đời thứ 4. Kết quả xác định hiệu giá virus của các chủng virus PEDV phân lập đƣợc.

Bệnh tích tế bào khi gây nhiễm các chủng virus PEDV phân lập. Triệu chứng lâm sàng chủ yếu của lợn mắc PEDV. Bảng kết quả biến đổi bệnh tích đại thể chủ yếu của lợn Yorkshire mắc PEDV. Biến đổi bệnh tích vi thể ở một số cơ quan của lợn con theo mẹ mắc PEDV.

42 vii DANH MỤC HÌNH Hình 2. Cấu trúc của Coronavirus (Kathryn V. Cơ chế gây bệnh của PEDV. Mô hình nguyên lý của phản ứng RT-PCR.

Gen đƣợc khuếch đại một phần gen S (651bp). Tế bào Vero bình thƣờng. Tế bào Vero khi bắt đầu có bệnh tích. Bệnh tích tế bào đang phát triển.

Tế bào bị phá hủy hoàn toàn. Bệnh tích tế bào ở 24h - PEDV – 03. Bệnh tích tế bào ở 48h – PEDV – 03. Bệnh tích tế bào ở 72h – PEDV – 03.

Bệnh tích tế bào ở 84h - PEDV - 03. Lợn Yorkshire gây sút cân, gầy còm. Lợn Yorkshire nôn mửa. Lợn Yorkshire nằm dồn đống.

Phân dính hậu môn, chân. Phân lỏng màu vàng. Phân màu xi măng. Ruột chứa dịch lỏng màu vàng.

Thành ruột mỏng chứa đầy hơi. Hạch bẹn nông sƣng to. Thận xuất huyết điểm. Phổi xuất huyết.

Gan sƣng, túi mật căng. Biểu mô dạ dày đứt nát (HEx10). Ruột non sung huyết, xuất huyết (HEx10). Phổi sung huyết và thâm nhiễm tế bào viêm (HE x 10).

Lông nhung ruột đứt nát (HE x 10). Thâm nhiễm tế bào viêm ở ruột (HE x 40). Thận sƣng huyết, thâm nhiễm tế bào (HE x 10). 45 viii TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Dƣơng Thị Hồng Tên Luận văn: “Nghiên cứu đặc tính sinh học và gây bệnh của virus gây dịch tiêu chảy trên lợn (PEDV-Porcine Epidemic Diarrhea Virus) phân lập được từ các đàn lợn Yorkshire nuôi tại vùng phụ cận Hà Nội”.

Ngành: Thú y Mã số: 60 64 01 01 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu Nghiên cứu đƣợc một số đặc tính sinh học và gây bệnh của các chủng virus PEDV phân lập từ lợn Yorkshire mắc PEDV tại vùng phụ cận Hà Nội phục vụ công tác chẩn đoán bệnh và điều chế vaccine phòng bệnh. Phƣơng pháp nghiên cứu  Nội dung : - Đặc tính sinh học + Xác định các mẫu lợn Yorkshire dƣơng tính với virus PEDV. + Phân lập các chủng PEDV trên môi trƣờng tế bào. + Xác định hiệu giá virus của các chủng PEDV phân lập.

+ Đánh giá khả năng gây bệnh tích tế bào (CPE) của chủng PEDV phân lập trên môi trƣờng nuôi cấy tế bào Vero. - Đặc điểm gây bệnh +Xác định triệu chứng lâm sàng chủ yếu của lợn Yorkshire mắc PEDV (Porcine Epidemic Diarrhea Virus). +Xác định bệnh tích đại thể chủ yếu của lợn Yorkshire mắc PEDV (Porcine Epidemic Diarrhea Virus). +Xác định bệnh tích vi thể chủ yếu của lợn Yorkshire mắc PEDV (Porcine Epidemic Diarrhea Virus ).

 Vật liệu và phƣơng pháp nghiên cứu : - Vật liệu + Nguyên liệu Các lợn Yorkshire mắc bệnh PEDV nuôi ở một số trang trại tại vùng phụ cận Hà Nội. Tế bào Vero đƣợc nuôi cấy trên khay nuôi tế bào hoặc đĩa lồng ix + Hóa chất Hóa chất sử dụng trong làm tiêu bản vi thể: dung dịch focmon 10%, xylem, thuốc nhuộm HE, Baume Canada, NaHCO3 1%, focmon10%, cồn, Xylen, Ethanol (96-100°), paraffin, PBS, DAB… Hóa chất sử dụng trong nuôi cấy tế bào: môi trƣờng nuôi cấy DMEM (Dulbecc’s Modified Eagle Medium), FBS (Fetal bovine serum), kháng sinh ( penicillin (100 UI/ml), streptomycin (100 pg/ml)), … + Máy móc dụng cụ Máy móc: Kính hiển vi, máy ly tâm, máy votex, máy chạy điện di, máy PCR, máy đục khuôn mẫu, máy cắt tiêu bản (Microtom), máy chụp gel, cân điện, lò vi sóng, máy PCR , box vô trùng, tủ ấm 37°C/5% CO2, tủ sấy, tủ lạnh -20°C, tủ lạnh -80°C, bình nitơ lỏng, máy ly tâm lạnh, kính hiển vi soi nổi, máy chụp ảnh,… Dụng cụ sử dụng : Dao, kéo, panh kẹp, khay, eppendorf, bông cồn, lamen, lam kính, bộ dụng cụ nhuộm, panh, dao, kéo, cƣa, cốc đong hóa chất, đèn cồn, ống nghiệm, lọ đựng formol 10%, bình nuôi cấy tế bào, khay 96 giếng, khay 24 giếng, đĩa lồng, pipet,… - Phƣơng pháp nghiên cứu + Phƣơng pháp chẩn đoán lâm sàng + Phƣơng pháp mổ khám + Phƣơng pháp lấy mẫu và bảo quản tiêu bản + Phƣơng pháp tiến hành phản ứng RT-PCR + Phƣơng pháp xử lý mẫu và phân lập virus + Phƣơng pháp nuôi cấy tế bào + Phƣơng pháp xác định hiệu giá virus TCID50 + Phƣơng pháp làm và nhuộm tiêu bản vi thể + Phƣơng pháp thống kê và xử lý số liệu Kết quả chính và kết luận 1. Đặc tính sinh học - Phân lập thành công 4 chủng virus PEDV từ 15 mẫu lợn đƣợc chẩn đoán dƣơng tính bằng với bệnh. Bệnh tích tế bào đặc trƣng đƣợc với các đám tế bào bị dung giải màng tế bào, nhân tế bào co cụm lại với nhau hình thành các thể hợp bào, quan sát rõ bằng kính hiển vi soi ngƣợc.

- Các chủng virus PEDV phân lập đƣợc có hiệu giá từ 104. x - Nghiên cứu khả năng gây bệnh tích tế bào bắt đầu xuất hiện sau 24 giờ gây nhiễm là sớm nhất. Tế bào sau gây nhiễm sẽ bị phá hủy hoàn toàn sau 84 giờ gây nhiễm.