Luận văn thạc sĩ về thi hành án phạt tiền tại quận 2, TP. Hồ Chí Minh

Luận văn thạc sĩ phân tích thực tiễn thi hành án phạt tiền tại quận 2, thành phố Hồ Chí Minh, cung cấp cái nhìn sâu sắc về vấn đề này.

• Tác giả: Khưu Đỗ Hải Thanh
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Đức Phúc
• Trường học: Học viện Khoa học xã hội
• Chuyên ngành: Luật hình sự và tố tụng hình sự
• Đề tài: Thi Hành Án Phạt Tiền Từ Thực Tiễn Quận 2, Thành Phố Hồ Chí Minh
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THI HÀNH ÁN PHẠT TIỀN
• 1.1. Khái quát về Hình phạt tiền
• 1.2. Khái niệm, đặc điểm và vai trò của Thi hành án phạt tiền
• 1.3. Trình tự, thủ tục Thi hành án phạt tiền
• 1.4. Hình thức nộp tiền phạt trong Thi hành án phạt tiền
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THI HÀNH ÁN PHẠT TIỀN TẠI QUẬN 2, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 2.1. Tổng quan về tình hình thi hành án phạt tiền tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh
• 2.2. Thực tiễn thi hành án phạt tiền tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh
• 3. CHƯƠNG 3: CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ CỦA CÔNG TÁC THI HÀNH ÁN PHẠT TIỀN TẠI QUẬN 2, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 3.1. Điều chỉnh lại một số quy định trong công tác thi hành án
• 3.2. Nâng cao vị thế, vai trò của cơ quan THADS trong công tác thi hành án phạt tiền
• 3.3. Việc áp dụng hình phạt tiền của Tòa án nhân dân
• 3.4. Công tác phối hợp giữa Thi hành án dân sự với các cơ quan ban ngành
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Những vấn đề lý luận về thi hành án phạt tiền

Nghiên cứu về thi hành án phạt tiền là một lĩnh vực quan trọng trong hệ thống pháp luật Việt Nam. Hình phạt tiền không chỉ là một biện pháp cưỡng chế mà còn có vai trò giáo dục, ngăn ngừa tội phạm. Theo quy định tại Điều 30 Bộ luật Hình sự (BLHS) sửa đổi, bổ sung năm 2017, hình phạt tiền được áp dụng nhằm tước bỏ hoặc hạn chế quyền lợi của người phạm tội. Hình phạt này có thể được coi là hình phạt chính hoặc bổ sung, tùy thuộc vào từng trường hợp cụ thể. Việc thi hành án phạt tiền cần tuân thủ quy trình và thủ tục nhất định, đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật. Đặc biệt, hình thức nộp tiền phạt cũng cần được quy định rõ ràng để tránh tình trạng tồn đọng án phạt tiền trong thực tiễn.

1.1 Khái niệm và vai trò của thi hành án phạt tiền

Thi hành án phạt tiền là hoạt động của cơ quan THADS có thẩm quyền, buộc người phải thi hành án thực hiện nghĩa vụ tài chính theo các bản án, quyết định của Tòa án. Hình phạt tiền có vai trò quan trọng trong việc giáo dục ý thức tuân thủ pháp luật của người dân. Nó không chỉ giúp Nhà nước thu hồi tài sản mà còn góp phần vào việc phòng ngừa tội phạm. Hình phạt tiền có thể được áp dụng cho nhiều loại tội phạm khác nhau, từ những vi phạm hành chính đến các tội phạm nghiêm trọng. Việc thực hiện thi hành án phạt tiền cần được thực hiện một cách nghiêm túc và hiệu quả để đảm bảo công lý và sự công bằng trong xã hội.

1.2 Quy trình thi hành án phạt tiền

Quy trình thi hành án phạt tiền bao gồm nhiều bước, từ việc ra quyết định thi hành án đến việc thực hiện thu hồi tiền phạt. Cơ quan THADS cần phải tiến hành các thủ tục cần thiết để đảm bảo việc thi hành án diễn ra suôn sẻ. Điều này bao gồm việc thông báo cho người phải thi hành án, xác định tài sản và thu hồi tiền phạt. Trong trường hợp người phải thi hành án không tự nguyện thực hiện nghĩa vụ, cơ quan THADS có quyền áp dụng các biện pháp cưỡng chế. Việc thực hiện quy trình này không chỉ đảm bảo quyền lợi của Nhà nước mà còn bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân.

II. Thực trạng công tác thi hành án phạt tiền tại Quận 2 TP

Tại Quận 2, TP. Hồ Chí Minh, công tác thi hành án phạt tiền đang gặp nhiều khó khăn. Theo thống kê, số lượng án phạt tiền tồn đọng vẫn còn cao, cho thấy sự thiếu quyết liệt trong việc thực hiện các biện pháp thi hành án. Nguyên nhân chủ yếu là do sự thiếu hụt về nhân lực và tài chính trong các cơ quan THADS. Bên cạnh đó, ý thức chấp hành pháp luật của một số người dân còn hạn chế, dẫn đến việc không thực hiện nghĩa vụ tài chính đúng hạn. Để cải thiện tình hình, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng và tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho người dân.

2.1 Tổng quan về tình hình thi hành án phạt tiền tại Quận 2

Tình hình thi hành án phạt tiền tại Quận 2 cho thấy sự gia tăng về số lượng án phạt tiền trong những năm gần đây. Tuy nhiên, tỷ lệ thi hành thành công vẫn còn thấp. Nhiều trường hợp người phải thi hành án không có khả năng tài chính để thực hiện nghĩa vụ, dẫn đến việc tồn đọng án. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến ngân sách nhà nước mà còn làm giảm niềm tin của người dân vào hệ thống pháp luật. Cần có các giải pháp đồng bộ để nâng cao hiệu quả thi hành án phạt tiền tại địa phương.

2.2 Thực tiễn thi hành án phạt tiền tại Quận 2

Thực tiễn thi hành án phạt tiền tại Quận 2 cho thấy nhiều khó khăn trong việc thu hồi tiền phạt. Nhiều người vi phạm không có tài sản để thi hành án, dẫn đến việc không thể thực hiện nghĩa vụ tài chính. Bên cạnh đó, một số người dân còn thiếu hiểu biết về quyền và nghĩa vụ của mình trong quá trình thi hành án. Điều này đòi hỏi các cơ quan chức năng cần có những biện pháp tuyên truyền, giáo dục pháp luật hiệu quả hơn để nâng cao nhận thức của người dân về thi hành án phạt tiền.

III. Các giải pháp nâng cao hiệu quả của công tác thi hành án phạt tiền tại Quận 2 TP

Để nâng cao hiệu quả công tác thi hành án phạt tiền tại Quận 2, cần thực hiện một số giải pháp cụ thể. Trước hết, cần tăng cường nguồn lực cho các cơ quan THADS để đảm bảo đủ nhân lực và tài chính cho công tác thi hành án. Thứ hai, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng trong việc thực hiện các biện pháp cưỡng chế. Cuối cùng, việc tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho người dân cần được đẩy mạnh để nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của cộng đồng.

3.1 Điều chỉnh lại một số quy định trong công tác thi hành án

Cần xem xét và điều chỉnh một số quy định trong pháp luật về thi hành án phạt tiền để phù hợp với thực tiễn. Việc này sẽ giúp các cơ quan THADS có cơ sở pháp lý vững chắc hơn trong việc thực hiện nhiệm vụ của mình. Đồng thời, cần có các quy định rõ ràng về quyền và nghĩa vụ của người phải thi hành án để tránh tình trạng lạm dụng quyền lực trong quá trình thi hành án.

3.2 Nâng cao vị thế vai trò của cơ quan THADS

Cần nâng cao vị thế và vai trò của cơ quan THADS trong hệ thống pháp luật. Điều này có thể thực hiện thông qua việc tăng cường đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ cho cán bộ, công chức làm công tác thi hành án. Bên cạnh đó, cần có các chính sách đãi ngộ hợp lý để thu hút nhân tài vào lĩnh vực này, từ đó nâng cao hiệu quả công tác thi hành án phạt tiền.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thi hành án phạt tiền là một trong những hình thức xử lý quan trọng trong hệ thống pháp luật hình sự Việt Nam, nhằm đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật và góp phần phòng chống tội phạm. Theo ước tính, tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh, số lượng vụ việc thi hành án phạt tiền trong các năm 2018-2020 dao động khoảng 2.300 vụ mỗi năm, phản ánh mức độ phổ biến và tính cấp thiết của công tác này. Tuy nhiên, thực tiễn thi hành án phạt tiền tại địa phương này còn nhiều khó khăn, như tỷ lệ án chưa có điều kiện thi hành chiếm phần lớn, gây ảnh hưởng đến hiệu quả công tác thi hành án.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm đánh giá thực trạng công tác thi hành án phạt tiền tại Quận 2, phân tích những hạn chế, vướng mắc trong quá trình thi hành án, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả công tác thi hành án phạt tiền. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các quy định pháp luật và thực tiễn thi hành án phạt tiền tại Quận 2 trong giai đoạn 2018-2020. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc góp phần hoàn thiện pháp luật thi hành án, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người dân, đồng thời bảo vệ quyền lợi của Nhà nước và xã hội.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết pháp luật hình sự và thi hành án dân sự, trong đó có:

• Lý thuyết về hình phạt tiền: Phân tích bản chất, vai trò và đặc điểm của hình phạt tiền trong Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017), bao gồm sự phân biệt giữa hình phạt tiền với các hình phạt tịch thu tài sản và biện pháp tư pháp tịch thu vật, tiền liên quan đến tội phạm.
• Lý thuyết về thi hành án phạt tiền: Khái niệm, đặc điểm và vai trò của thi hành án phạt tiền trong hệ thống thi hành án dân sự, nhấn mạnh tính cưỡng chế, trình tự thủ tục và vai trò quản lý, giáo dục của cơ quan thi hành án.
• Mô hình quản lý thi hành án: Áp dụng phương pháp duy vật biện chứng và duy vật lịch sử để phân tích mối quan hệ giữa pháp luật, cơ quan thi hành án và người phải thi hành án trong thực tiễn.

Các khái niệm chính bao gồm: hình phạt tiền, thi hành án phạt tiền, quyết định thi hành án, biện pháp cưỡng chế thi hành án, xác minh điều kiện thi hành án.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp và sơ cấp:

• Nguồn dữ liệu: Số liệu thống kê từ phần mềm thụ lý thi hành án dân sự Chi cục THADS Quận 2, các văn bản pháp luật liên quan (Bộ luật Hình sự 2015, Luật Thi hành án dân sự 2014 sửa đổi 2014), báo cáo, bài viết chuyên ngành và phỏng vấn trực tiếp cán bộ thi hành án.
• Phương pháp phân tích: Phân tích định tính và định lượng, tổng hợp số liệu về số lượng vụ việc, tỷ lệ thi hành xong, án chưa có điều kiện thi hành; so sánh các quy định pháp luật với thực tiễn áp dụng; phân tích các trường hợp điển hình để làm rõ khó khăn, vướng mắc.
• Timeline nghiên cứu: Tập trung vào giai đoạn 2018-2020, với việc thu thập và phân tích số liệu, phỏng vấn cán bộ thi hành án trong năm 2020-2021.

Cỡ mẫu nghiên cứu gồm toàn bộ hồ sơ thi hành án phạt tiền tại Chi cục THADS Quận 2 trong ba năm, cùng với phỏng vấn 13 cán bộ công chức và 3 người lao động tại đơn vị. Phương pháp chọn mẫu là toàn bộ hồ sơ và phỏng vấn có chủ đích nhằm thu thập thông tin sâu sắc.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Khối lượng công việc ổn định nhưng tỷ lệ thi hành xong thấp: Trong ba năm 2018-2020, số việc thi hành án phạt tiền tại Quận 2 dao động từ 2.272 đến 2.310 vụ. Tuy nhiên, tỷ lệ thi hành xong chỉ chiếm khoảng 20-30%, phần lớn án nằm trong diện chưa có điều kiện thi hành án.

2. Tình trạng chưa có điều kiện thi hành án phổ biến: Năm 2018, trong 30 bản án phạt tiền, hơn 50% phải ra quyết định chưa có điều kiện thi hành án do không xác định được nơi cư trú hoặc người phải thi hành án đã di dời khỏi địa phương. Ví dụ điển hình là các phường An Khánh và Thủ Thiêm bị giải tỏa trắng, người dân di chuyển nhưng vẫn giữ hộ khẩu tại địa phương, gây khó khăn cho việc xác minh.

3. Khó khăn trong phối hợp với các cơ quan liên quan: Việc phối hợp giữa cơ quan thi hành án với ngân hàng, tổ chức tín dụng còn lỏng lẻo, dẫn đến tình trạng người phải thi hành án tẩu tán tài sản trong tài khoản. Phối hợp với công an trong xác minh và cưỡng chế thi hành án cũng gặp nhiều trở ngại về thời gian và thái độ cán bộ.

4. Thiếu hụt nhân lực và trang thiết bị: Chi cục THADS Quận 2 có 13 biên chế nhưng chỉ có 1 thư ký thi hành án hỗ trợ cho 8 chấp hành viên, gây áp lực lớn trong công tác xử lý hồ sơ. Thiếu nhân lực ảnh hưởng đến tiến độ và chất lượng thi hành án.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của các hạn chế trên xuất phát từ đặc thù địa bàn Quận 2 với nhiều khu vực quy hoạch, di dời dân cư, dẫn đến khó khăn trong việc xác minh nơi cư trú và tài sản của người phải thi hành án. Việc giữ hộ khẩu tại địa phương dù đã di chuyển thực tế tạo ra sự mơ hồ trong quản lý cư trú, ảnh hưởng trực tiếp đến công tác thi hành án.

So với các nghiên cứu tại các tỉnh khác, tình trạng án chưa có điều kiện thi hành án tại Quận 2 có tỷ lệ cao hơn, phản ánh đặc thù đô thị hóa nhanh và biến động dân cư phức tạp. Việc phối hợp chưa chặt chẽ với ngân hàng và công an cũng là điểm nghẽn chung trong hệ thống thi hành án dân sự, cần được cải thiện để nâng cao hiệu quả.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện số lượng vụ việc, tỷ lệ thi hành xong và án chưa có điều kiện thi hành qua các năm, cùng bảng tổng hợp các khó khăn và nguyên nhân. Bảng so sánh nhân lực và trang thiết bị cũng minh họa rõ áp lực công việc tại Chi cục THADS Quận 2.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường phối hợp liên ngành: Thiết lập cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan thi hành án, ngân hàng, tổ chức tín dụng và công an nhằm kịp thời phong tỏa tài khoản, xác minh thông tin và hỗ trợ cưỡng chế thi hành án. Mục tiêu giảm thiểu tình trạng tẩu tán tài sản trong vòng 6 tháng, do Chi cục THADS và các cơ quan liên quan thực hiện.

2. Cải thiện quản lý cư trú và thông tin địa chỉ: Phối hợp với Ủy ban nhân dân các phường, công an địa phương để cập nhật, xác minh chính xác thông tin cư trú, hộ khẩu của người phải thi hành án, đặc biệt tại các khu vực quy hoạch, di dời dân cư. Thực hiện trong vòng 12 tháng nhằm giảm tỷ lệ án chưa có điều kiện thi hành.

3. Tăng cường đào tạo và bổ sung nhân lực: Đề xuất tăng biên chế, đặc biệt bổ sung thư ký thi hành án để hỗ trợ chấp hành viên, đồng thời tổ chức các khóa đào tạo nâng cao nghiệp vụ, kỹ năng xử lý hồ sơ và phối hợp liên ngành. Mục tiêu hoàn thành trong 1 năm, do Chi cục THADS phối hợp với Cục THADS Thành phố Hồ Chí Minh thực hiện.

4. Hoàn thiện quy định pháp luật và thủ tục thi hành án: Rà soát, sửa đổi các quy định liên quan đến trình tự, thủ tục thi hành án phạt tiền, đặc biệt về việc xác minh điều kiện thi hành án, ủy thác thi hành án và miễn thi hành án để đảm bảo tính thống nhất, rõ ràng và khả thi trong thực tiễn. Thời gian đề xuất và trình cơ quan có thẩm quyền trong 18 tháng.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ, công chức cơ quan thi hành án dân sự: Nâng cao hiểu biết về quy trình, khó khăn và giải pháp trong thi hành án phạt tiền, từ đó cải thiện hiệu quả công tác.

2. Nhà làm luật và cơ quan quản lý nhà nước: Cung cấp cơ sở khoa học để hoàn thiện chính sách, pháp luật về thi hành án phạt tiền, góp phần xây dựng hệ thống pháp luật đồng bộ, hiệu quả.

3. Giảng viên, sinh viên ngành Luật: Tài liệu tham khảo chuyên sâu về thi hành án phạt tiền, giúp nâng cao kiến thức lý luận và thực tiễn trong lĩnh vực luật hình sự và thi hành án dân sự.

4. Các tổ chức, cá nhân liên quan đến thi hành án: Hiểu rõ quyền và nghĩa vụ trong quá trình thi hành án phạt tiền, từ đó nâng cao ý thức chấp hành pháp luật và phối hợp với cơ quan thi hành án.

Câu hỏi thường gặp

1. Thi hành án phạt tiền là gì?
   Thi hành án phạt tiền là hoạt động của cơ quan thi hành án dân sự buộc người phải thi hành án nộp một khoản tiền nhất định theo bản án, quyết định của Tòa án. Ví dụ, người bị kết án phải nộp tiền phạt vào ngân sách nhà nước trong thời hạn quy định.

2. Nguyên nhân chính khiến án phạt tiền chưa được thi hành?
   Phần lớn do không xác định được nơi cư trú hoặc người phải thi hành án đã di dời khỏi địa phương mà không thông báo, dẫn đến việc ra quyết định chưa có điều kiện thi hành án. Thực tế tại Quận 2, nhiều người giữ hộ khẩu nhưng không sinh sống tại địa phương.

3. Cơ quan thi hành án phối hợp với ngân hàng như thế nào?
   Cơ quan thi hành án có thể gửi công văn yêu cầu phong tỏa tài khoản người phải thi hành án để ngăn chặn việc tẩu tán tài sản. Tuy nhiên, trên thực tế, sự phối hợp chưa chặt chẽ, một số ngân hàng thông báo cho khách hàng rút tiền trước khi phong tỏa.

4. Thủ tục xác minh điều kiện thi hành án gồm những gì?
   Xác minh nơi cư trú, tài sản (nhà, đất, động sản), thu nhập của người phải thi hành án thông qua các cơ quan chức năng như công an, ủy ban nhân dân, văn phòng đăng ký đất đai, ngân hàng. Kết quả xác minh là cơ sở để ra quyết định thi hành án hoặc chưa có điều kiện thi hành.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả thi hành án phạt tiền?
   Cần tăng cường phối hợp liên ngành, hoàn thiện pháp luật, nâng cao năng lực cán bộ thi hành án, cải thiện quản lý thông tin cư trú và tài sản. Ví dụ, việc phối hợp nhanh chóng với ngân hàng để phong tỏa tài khoản sẽ giúp ngăn chặn tẩu tán tài sản hiệu quả hơn.

Kết luận

• Thi hành án phạt tiền tại Quận 2 có khối lượng công việc ổn định nhưng tỷ lệ thi hành xong còn thấp, phần lớn án nằm trong diện chưa có điều kiện thi hành.
• Các khó khăn chủ yếu gồm xác minh nơi cư trú, phối hợp với ngân hàng và công an, thiếu hụt nhân lực và bất cập trong quy định pháp luật.
• Luận văn đã đề xuất các giải pháp thiết thực như tăng cường phối hợp liên ngành, cải thiện quản lý cư trú, bổ sung nhân lực và hoàn thiện pháp luật.
• Nghiên cứu góp phần làm rõ thực trạng và nâng cao hiệu quả thi hành án phạt tiền, có ý nghĩa thực tiễn và lý luận quan trọng.
• Các bước tiếp theo là triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời tiếp tục nghiên cứu mở rộng phạm vi và đối tượng thi hành án để hoàn thiện hơn công tác thi hành án phạt tiền tại Việt Nam.

Hành động ngay: Các cơ quan liên quan cần phối hợp chặt chẽ để triển khai các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả thi hành án phạt tiền, góp phần bảo vệ quyền lợi Nhà nước và xã hội.

Trích đoạn nội dung tài liệu

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI ---------- KHƯU ĐỖ HẢI THANH THI HÀNH ÁN PHẠT TIỀN TỪ THỰC TIỄN QUẬN 2, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT LUẬT HÌNH SỰ VÀ TỐ TỤNG HÌNH SỰ Hà Nội, năm 2021 Luan van VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI ---------- KHƯU ĐỖ HẢI THANH THI HÀNH ÁN PHẠT TIỀN TỪ THỰC TIỄN QUẬN 2, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Ngành: Luật hình sự và tố tụng hình sự Mã số : 8.04 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC PGS. NGUYỄN ĐỨC PHÚC Hà Nội, năm 2021 Luan van LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn đề tài “Thi hành án phạt tiền từ thực tiễn Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh” là công trình nghiên cứu cá nhân của tôi. Mọi số liệu sử dụng trong luận văn và kết quả nghiên cứu do tôi tự tìm hiểu và tổng hợp một cách trung thực, có nguồn gốc rõ ràng. Tôi xin chịu trách nhiệm về lời cam đoan này. Người cam đoan Khưu Đỗ Hải Thanh Luan van MỤC LỤC MỞ ĐẦU . 1 Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THI HÀNH ÁN PHẠT TIỀN .1 Khái quát về Hình phạt tiền .2 Khái niệm, đặc điểm và vai trò của Thi hành án phạt tiền .3 Trình tự, thủ tục Thi hành án phạt tiền .4 Hình thức nộp tiền phạt trong Thi hành án phạt tiền . 21 Chương 2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THI HÀNH ÁN PHẠT TIỀN TẠI QUẬN 2, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH .1 Tổng quan về tình hình thi hành án phạt tiền tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh .2 Thực tiễn thi hành án phạt tiền tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh . 28 Chương 3 CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ CỦA CÔNG TÁC THI HÀNH ÁN PHẠT TIỀN TẠI QUẬN 2, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH .1 Điều chỉnh lại một số quy định trong công tác thi hành án.2 Nâng cao vị thế, vai trò của cơ quan THADS trong công tác thi hành án phạt tiền .3 Việc áp dụng hình phạt tiền của Tòa án nhân dân .4 Công tác phối hợp giữa Thi hành án dân sự với các cơ quan ban ngành . 62 TÀI LIỆU THAM KHẢO . 64 Luan van DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT BLHS Bộ luật hình sự LTHADS Luật thi hành án dân sự THADS Thi hành án dân sự THAHS Thi hành án hình sự Luan van DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU Bảng 1.1 So sánh giữa hình phạt chính và hình phạt bổ sung .2 Sự khác nhau giữa hình phạt tiền và hình phạt tịch thu tài sản .3 Sự khác nhau giữa hình phạt tiền và biện pháp tư pháp tịch thu vật, tiền trực tiếp liên quan đến tội phạm.1 Số liệu về việc thi hành án phạt tiền tại Quận 2 . 28 Luan van MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Hình phạt tiền là hình phạt tước đi một phần quyền lợi về vật chất của người phạm tội, có khả năng tác động trực tiếp và mạnh mẽ đến kinh tế của người bị kết án. Hình phạt tiền đã được quy định rất sớm trong pháp luật hình sự ở Việt Nam và dần hoàn thiện trong các quy định của pháp luật hình sự trong mỗi thời kỳ nhằm đảm bảo sự phù hợp với tình hình phát triển của đất nước. Hiện nay, BLHS 2015 sửa đổi, bổ sung 2017 đã có những sửa đổi, bổ sung về hình phạt tiền để tạo điều kiện cho các cơ quan áp dụng pháp luật nhằm đấu tranh và phòng chống tội phạm. Theo đó, chúng ta nhận thấy được tầm quan trọng của hình phạt tiền trong việc đấu tranh và phòng chóng tội phạm nên việc thi hành án hình phạt tiền lại càng có ý nghĩa hơn. Tuy nhiên, việc thi hành án về hình phạt tiền hiện nay chưa được các cơ quan THADS thực hiện một cách quyết liệt dẫn đến án tồn động về thi hành án hình phạt tiền trên thực tế vẫn còn rất nhiều. Để việc thi hành án hình phạt tiền được các cơ quan THADS chú trọng hơn và thực sự đi vào cuộc sống thì cần phải có những điều về chỉnh từng bước sao cho phù hợp hơn với điều kiện kinh tế. Ngoài ra, việc điều chỉnh các văn bản hướng dẫn luật phải được thực hiện một cách đồng bộ và cụ thể hơn đối với công tác thi hành án phạt tiền trên thực tế. Vì lý do trên, nên tác giả đã lựa chọn đề tài “Thi hành án phạt tiền từ thực tiễn tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh” để làm luận văn tốt nghiệp của mình. Thông qua đó sẽ phân tích rõ về vấn đề thi hành hình phạt tiền tại Quận 2, nêu lên những mặt tốt, tích cực đã có, những hạn chế, tiêu cực còn tồn động và đề xuất phương hướng nâng cao việc thi hành án phạt tiền tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài Thi hành án không còn là vấn đề quá xa lạ với các nhà làm luật cũng như các nhà nghiên cứu khoa học, đã có nhiều công trình nghiên cứu về THADS như: Luận văn thạc sĩ luật học của tác giả Nguyễn Thị Mai (2016) về “Thực tiễn THADS ở Tỉnh Ninh Bình”; Luận văn thạc sĩ luật học của tác giả Đỗ Thị Lý (2010) về “Thực tiễn THADS ở Tỉnh Thái Bình”; Luận văn thạc sĩ luật học của tác giả Trần Mạnh Quân (2013) về “Hoàn thiện pháp LTHADS ở Việt Nam hiện nay”; Luận văn thạc sĩ luật học của tác giả Vũ Văn Tuyên (2015) về “ Nâng cao hiệu quả thi hành án ở Thái Bình”; Tạp chí Khoa học kiểm sát (2021) của tác giả Dương Quỳnh Hoa về “Mốt số vấn đề cưỡng chế kê biên, xử lý tài sản của người phải thi hành án” Ngoài ra, một số công trình nghiên cứu về hình phạt tiền như: Luận văn thạc sĩ luật học của Đinh Văn Khuyến (2020) về “Áp dụng hình phạt tiền theo luật hình sự Việt Nam từ thực tiễn tỉnh Bắc Ninh”; Luận văn thạc sĩ luật học của Trần Minh Tấn (2020) về “Hình phạt tiền từ thực tiễn tỉnh Đồng Nai”. Những công trình nghiên cứu trên là khối lượng kiến thức, thông tin lớn và cần thiết cho đề tài này, đây là nguồn tài liệu tham khảo quý báu để giúp tác giả trong suốt quá trình nghiên cứu về đề tài “Thi hành án phạt tiền từ thực tiễn tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh” sẽ đi sâu phân tích về thi hành án phạt tiền tại thực tiễn một địa phương cụ thể là Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 3. Mục đích nghiên cứu Nghiên cứu, đánh giá thực tiễn công tác thi hành án phạt tiền ở Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh bằng việc bằng việc phân tích làm rõ những hạn chế còn tồn tại và hạn chế xung quanh việc áp dụng các quy định về thi hành án phạt tiền một cách cụ thể và rõ ràng, để bảo đảm quá trình thi hành án phạt tiền được thực hiện một cách nghiêm túc nhất. Nhiệm vụ nghiên cứu: Để đạt được các mục đích trên cần thực hiện việc nghiên cứu một cách có hệ thống một số vấn đề lý luận về thi hành án phạt tiền trong THADS. Bên cạnh đó, đề xuất những định hướng và giải pháp hoàn thiện các quy định về thi hành án phạt tiền theo quy định của pháp luật hiện hành và nâng cao hiệu quả thi hành án phạt tiền. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 4. Đối tượng nghiên cứu Các quy định về THADS trong pháp luật thi hành án hiện hành về thi hành án phạt tiền và thực tiễn công tác thi hành án phạt tiền tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh. Phạm vi nghiên cứu Luận văn chỉ tập trung nghiên cứu những vấn đề về thi hành án phạt tiền trong THADS và thực tiễn thi hành án phạt tiền tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh, trên cơ sở đó kiến nghị một số giải pháp để tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc khi thi hành án phạt tiền tại Quận 2. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu: 5. Cơ sở lý luận Luận văn được nghiên cứu dựa trên lý luận của chủ nghĩa Mác- Lê nin đó là phương pháp duy vật biện chứng và phương pháp luận duy vật lịch sử. Cùng với các phương pháp trên, tác giả đã sử dụng các phương pháp thu thập thông tin, số liệu; phương pháp phân tích, tổng hợp và nghiên cứu thực tiễn. Đây là các phương pháp được sử dụng chủ yếu trong quá trình thực hiên đề tài. Phương pháp nghiên cứu Phương pháp thu thập thông tin chủ yếu được thực hiện qua hệ thống Công báo, các trang Web của các cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Đồng thời thông qua các báo cáo, phần mềm thụ lý thi hành án của Chi cục THADS 3 Luan van Quận 2, thông qua các bài viết, tạp chí…. của các tác giả trên báo chí, internet để lấy số liệu liên quan đến quá trình nghiên cứu, thông qua việc phỏng vấn trực tiếp một số chấp hành viên, cán bộ thi hành án… Phương pháp phân tích, tổng hợp được sử dụng để phân tích, tổng hợp các quy định của pháp luật về công tác thi hành án, cũng như thực tiễn áp dụng pháp luật trong quá trình thi hành án phạt tiền từ thực tiễn thi hành án ở Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn: Luận văn đã đưa ra và luận giải được một số quan điểm cơ bản về khái niệm THADS, tìm hiểu đặc điểm, bản chất của thi hành án phạt tiền trong THADS thông qua đó góp phần bổ sung, làm phong phú thêm cho hoạt động nghiên cứu khoa học về pháp luật thi hành án. Thông qua việc nghiên cứu thực tiễn thi hành án phạt tiền tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh tác giả đã chỉ ra những khó khăn, hạn chế và bất cập hiện đang tồn tại trong công tác thi hành án phạt tiền tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh, để từ đó có phương hướng đề xuất các giải pháp nhằm khắc phục hạn chế, vướng mắt Từ việc tìm ra những điểm hạn chế, bất cập và vướng mắt trong công tác thi hành án phạt tiền tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh tác giả chỉ ra những nguyên nhân và đề ra những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả trong công tác thi hành án phạt tiền tại Quận 2, Thành phố Hồ Chí Minh. Kết cấu luận văn Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khỏa , nội dung của luận văn gồm 3 chương. Chương 1: Những vấn đề lý luận về thi hành án phạt tiền.