LàI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đÅ tài nghiên cću trong luÁn văn này là công trình nghiên cću cąa tôi đ°āc h°ớng d¿n bái TiÃn Sĩ Ph¿m Xuân Kỳ và TiÃn Sĩ Lê Hã Khánh Hỷ và dăa trên nhāng tài liáu tham khÁo mà tôi tìm hiểu đ°āc. Chính vì vÁy các kÃt quÁ sá liáu trong luÁn văn này do tôi tìm hiểu và nghiên cću, đÁm bÁo trung thăc và khách quan nhÃt, nÃu sai sót tôi xin hoàn toàn cháu trách nhiám. Tác giÁ luÁn văn Huỳnh M¿n Trân LàI CÀM ¡N ĐÅu tiên, tôi xin chân thành gái lßi cÁm ¢n sâu sÃc đÃn TiÃn Sĩ Ph¿m Xuân Kỳ và TiÃn Sĩ Lê Hã Khánh Hỷ, ng°ßi thÅy và ng°ßi cô đã tÁn tình h°ớng d¿n, động viên và giúp đÿ tôi trong quá trình học tÁp, nghiên cću và thăc hián luÁn văn. Chân thành cÁm ¢n quý anh chá, Phòng Hóa sinh biển- Vián HÁi d°¢ng học đã giúp đÿ tôi trong quá trình thăc hián thí nghiám thăc hành để nghiên cću hoàn thành luÁn văn Và cũng xin gái lßi cÁm ¢n đái với Ban Lãnh Đ¿o Học Vián Khoa Học và Công Nghá đã t¿o điÅu kián thuÁn lāi, giúp tôi hoàn thành ch°¢ng trình đào t¿o th¿c sĩ Hóa phân tích khóa K2021A năm học 2021-2023.
CÁm ¢n Sá Giáo dăc và Đào t¿o Khánh Hòa, Ban lãnh đ¿o tr°ßng THPT chuyên Lê Quý Đôn- Khánh Hòa đã giúp đÿ và t¿o điÅu kián cho tôi đ°āc thuÁn lāi trong thßi gian học tÁp á Vián Nghiên cću và Ćng dăng Công nghá Nha Trang và làm thăc nghiám đÅ tài á Vián HÁi d°¢ng học. Và cuái cùng, không thể không nhÃc đÃn gia đình, các anh chá đãng nghiáp đã luôn bên c¿nh, thÃu hiểu, động viên, chia s¿ giúp tôi hoàn thành tát song song giāa công viác và học tÁp. Một lÅn nāa, tôi xin chân thành cÁm ¢n! Nha Trang, ngày 25 tháng 10 năm 2023 Huỳnh M¿n Trân 1 MĂC LĂC MĂC LĂC .1 DANH MĂC CÁC KÝ HIàU, CÁC CHĀ CÁI VIÂT TÂT .5 DANH MĂC CÁC HÌNH VÀ, Đâ THà. KHÁI QUÁT VÄ CÁ NGĈ VÄN.
Thành phÅn hóa học và giá trá dinh d°ÿng cąa cá ngĉ. Să phân bá và khai thác cá ngĉ vÅn trên thà giới. Să phân bá và khai thác cá ngĉ vÅn á Viát Nam. TÌNH HÌNH NGHIÊN CĆU SĂ PHÁT SINH CÁC SÀN PHÆM CÓ H¾I.
Quá trình h° hßng hình thành các sÁn phÇm có h¿i trên cá. Să oxi hóa acid béo. Să biÃn đåi một sá đặc tính hóa, lý. Indole và Skatole.
Các ph°¢ng pháp bÁo quÁn .22 Trên thà giới. ĐàI T¯ĀNG VÀ PH¯¡NG PHÁP NGHIÊN CĆU. ĐàI T¯ĀNG NGHIÊN CĆU. PH¯¡NG PHÁP NGHIÊN CĆU.
Bá trí thí nghiám. Các ph°¢ng pháp phân tích. Các ph°¢ng pháp. Cách tiÃn hành .30 Xác đánh cÁm quan vÅ màu sÃc, mùi, độ t°¢i cąa cá: .30 Xác đánh giá trá pH trong thát cá .31 2 Xác đánh hàm l°āng n°ớc theo ph°¢ng pháp cąa AOAC (2016) .31 Xác đánh hàm l°āng lipid .31 Xác đánh hàm l°āng protein .31 Xác đánh chß sá peroxide value (PV) .32 Xác đánh chß sá thiobarbituric acid reactive substances (TBARS) .32 Thí nghiám xác đánh chß sá sulfhydryl (-SH) .32 Xác đánh các hāp chÃt bay h¢i indole và skatole.
Ph°¢ng pháp xÿ lí sá liáu. KÂT QUÀ VÀ THÀO LUÀN. Hàm l°āng n°ớc, protein và lipid và một sá đặc tính hóa lí cąa thát cá ngĉ vÅn sau đánh bÃt. Hàm l°āng n°ớc, protein và lipid và pH.
Một sá chß tiêu cÁm quan màu sÃc, mùi, kÃt cÃu c¢ thát. Hàm l°āng một sá chÃt có h¿i liên quan đÃn chÃt l°āng thát cá ngĉ vÅn đ°āc bÁo quÁn bÅng muái NaA và hāp chÃt BHA l°u giā á nhiát độ 0 oC và -20 oC theo thßi gian. Thay đåi hàm l°āng n°ớc á thát cá theo thßi gian. Thay đåi hàm l°āng lipid theo thßi gian.
Thay đåi giá trá pH á thát cá theo thßi gian. Thay đåi hàm l°āng protein á thát cá theo thßi gian. Thay đåi chß sá peroxide value (PV) á thát cá theo thßi gian. Thay đåi chß sá Thiobarbituric acid reactive substances (TBARS) á thát cá theo thßi gian.
Thay đåi chß sá sulfhydryl (-SH) á thát cá theo thßi gian. Hàm l°āng các hāp chÃt indole và skatole á thát cá theo thßi gian .53 KÂT LUÀN VÀ KIÂN NGHà .57 DANH MĂC TÀI LIàU THAM KHÀO .67 3 DANH MĂC CÁC KÝ HIàU, CÁC CHĀ CÁI VI¾T TÀT Kí hiáu Ti¿ng Anh Ti¿ng Viát Association of Official Analytical Hiáp hội các nhà hoá học phân AOAC Chemists tích chính tháng. BCA Axit bicinchoninic Axit bicinchoninic 2-BHA 2- tert -butyl-4-hydroxyanisole 2- tert -butyl-4-hydroxyanisol 3-BHA 3- tert -butyl-4-hydroxyanisole 3- tert -butyl-4-hydroxyanisol BHA Butylated hydroxyanisole Hydroxyanisol đã butylat hóa BHT Butylated hydroxytoluene Hydroxytoluene butylated CAS Cells Alive System Há tháng giā gìn tà bào sáng DHA Docosahexaenoic acid Axit docosahexaenoic DNA Deoxyribonucleic acid Axit deoxyribonucleic DP Damage point Điểm h° hßng DPA Docosapentaenoic acid Axit docosapentaenoic 5,5′-Dithiobis (axit 2- DTNB 5,5′-Dithiobis (2-nitrobenzoic acid) nitrobenzoic) ĐC Đái chćng EDTA Ethylenediaminetetraacetic acid Axit etylendiamintetraaxetic EPA Eicosapentaenoic acid Axit eicosapentaenoic Căc QuÁn lý thăc phÇm và d°āc FDA Food and Drug Administration phÇm Mỹ FFA Free fatty acids Acid béo tă do FR Free radicals Gác tă do HDPE High Density Polyethylene VÁt liáu nhăa d¿o mÃt độ cao IAA Indole acetic acid Axit axetic indol Các acid béo không bão hòa đa LCPUFA Long-chain polyunsaturated fatty acids chuỗi dài MDA Malondyaldehyde Malondyaldehyde MUFA Monounsaturated fatty acid Các acid béo không bão hòa đ¢n NaA Sodium acetate Natri axetat NaL Sodium lactate Natri lactat PE Polyethylene Poly etylen PET Polyethylene terephthalate Poly (etylen terephtalat) PS Polystyrene Poly stiren PV Peroxide value Giá trá peroxide PVC Poly (vinyl chloride) Poly (vinyl clorua) 4 QI Quality indicators Chß sá chÃt l°āng SDS Sodium dodecyl sulfate Natri dodecyl sunfat SFA Saturated Fatty Acid Các acid béo bão hoà SH Sulfhydryl Sulfhydryl SPE Solid phase extraction ChiÃt pha rÃn TBA Tert-butyl alcohol R°āu tert-butyl Các chÃt phÁn ćng với axit TBARS Thiobarbituric acid reactive substances thiobarbituric TCA Trichloroacetic acid Axit tricloaxetic TMA Trimethylamine Trimetylamin TMAO Trimethylamin oxide Trimetylamin oxit Tris HCl Tris hydrochloride Tris hydroclorua TRP Tryptophan Tryptophan United States Agency for International C¢ quan Phát triển Quác tà cąa USAID Development Hoa Kỳ Vietnam Association of Seafood Hiáp hội Chà biÃn và XuÃt khÇu VASEP Exporters and Producers Thąy sÁn Viát Nam Western & Central Pacific Fisheries Ąy ban NghÅ cá Trung - Tây WCPFC Commission Thái Bình D°¢ng 5 DANH MĂC CÁC BÀNG BÁng 2. BÁng các ph°¢ng pháp xác đánh thành phÅn sinh hóa cąa c¢ cá ngĉ vÅn.
BÁng các ph°¢ng pháp xác đánh chÃt độc h¿i trong c¢ cá ngĉ vÅn. BÁng các đặc điểm cÁm quan trong c¢ cá ngĉ vÅn. BÁng điểm h° hßng (DP) xÃp lo¿i thát cá ngĉ vÅn. Hàm l°āng n°ớc, protein và lipid % theo khái l°āng cąa c¢ cá ngĉ vÅn.
Các chß tiêu chÃt l°āng á c¢ cá ngĉ bÁo quÁn á 0 oC theo thßi gian. Các chß tiêu chÃt l°āng á c¢ cá ngĉ bÁo quÁn á -20 oC theo thßi gian. Hàm l°āng các hāp chÃt indole và skatole á thát cá l°u trā á nhiát độ 0 oC. Hàm l°āng các hāp chÃt indole và skatole á thát cá á nhiát độ -20 oC.
BÁng sá liáu giá trá pH, H2O cąa c¢ cá ngĉ vÅn khi thí nghiám á 0 oC. BÁng sá liáu giá trá lipid, PV, TBARS cąa c¢ cá ngĉ vÅn khi thí nghiám á 0 oC. BÁng giá trá sá liáu protein, SH cąa c¢ cá ngĉ vÅn khi thí nghiám á 0 oC. BÁng sá liáu giá trá pH, H20 cąa c¢ cá ngĉ vÅn khi thí nghiám á -20 oC.
BÁng sá liáu giá trá lipid, PV, TBARS cąa c¢ cá ngĉ vÅn khi thí nghiám á -20 oC. BÁng giá trá sá liáu protein, SH cąa c¢ cá ngĉ vÅn khi thí nghiám á -20 oC .71 6 DANH MĂC CÁC HÌNH VẼ, Đâ THà Hình 1. Să hình thành skatole (3-metyl-indole) và indole tĉ TRP trong ruột và quá trình chuyển hóa tiÃp theo thông qua các enzyme á pha 1 và pha 2, (mũi tên đen: con đ°ßng đã biÃt; mũi tên gãy: con đ°ßng giÁ đánh). Hàm l°āng n°ớc cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ 0 oC.
Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Hàm l°āng n°ớc cąa thát cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ -20 oC. Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Hàm l°āng lipid % cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ 0 oC.
Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Hàm l°āng lipid % cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ - 20 oC. Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Giá trá pH cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ 0 oC.
Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Giá trá pH cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ -20 oC. Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Hàm l°āng protein % cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ 0 o C.
Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Hàm l°āng protein % cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ - 20 oC. Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Giá trá chß sá PV (meq O2/kg) cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ 0 oC.
Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Giá trá chß sá PV (meqO2/kg) cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ -20 oC. Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Giá trá TBARS (mg/kg) cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ 0 oC.
Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Giá trá TBARS (mg/kg) cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ -20 oC. Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Giá trá -SH (µmole/g) cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ 0 C.
Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). Giá trá -SH cąa cá ngĉ vÅn trong quá trình bÁo quÁn á nhiát độ -20 oC. Các ký tă khác nhau chß ra să sai khác có ý nghĩa (p<0,05). SÃc ký đã GC/MS cąa (a) Indole chuÇn (0,2mg/ml) và (b) m¿u c¢ cá ngĉ ngày 20 á 0 oC phân tích bÅng há tháng GC/MS Shimadzu, 2010.
Hình tą giā đông á (a) 0 oC và (b) -20 oC. Hình Ánh vÅ thiÃt bá thí nghiám (a) cân m¿u cá, (b) máy khuÃy tĉ, (c) há tháng cô quay. Hình Ánh m¿u (a) m¿u sau cô quay, (b) m¿u chiÃt chÃt bay h¢i.