Nghiên Cứu Thành Ngữ Tiếng Anh Có Từ Chỉ Thời Tiết Và Tương Đương Trong Tiếng Việt

Khám phá các thành ngữ tiếng Anh liên quan đến thời tiết và những tương đương thú vị trong tiếng Việt, giúp nâng cao khả năng ngôn ngữ.

• Tác giả: Ngo Thi Hao
• Người hướng dẫn: Nguyen Thi Bich Thuy, Ph.D
• Trường học: Phenikaa University
• Chuyên ngành: English Language
• Đề tài: Nghiên Cứu Thành Ngữ Tiếng Anh Về Thời Tiết Và Tương Đương Tiếng Việt
• Loại tài liệu: graduation paper
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Ha Noi

Mục lục chi tiết

• ABSTRACT
• ACKNOWLEDGMENT
• TABLE OF CONTENTS
• 1. CHAPTER 1: LITERATURE REVIEW
• 1.1. Definition of idioms
• 1.2. The usage of idioms
• 1.2.1. The usage of idioms about the meaning
• 1.2.2. The usage of idioms about the spiritual values
• 1.3. Words denoting weather idioms in English
• 1.4. Previous research
• 1.5. Summary
• 2. CHAPTER 2: RESEARCH METHODOLOGY
• 3. CHAPTER 3: RESEARCH RESULTS
• 3.1. Analysis of the syntactic function of English idioms with words denoting weather
• 3.1.1. Idioms function as subjects or objects
• 3.1.1.1. English idioms function as subjects
• 3.1.1.2. English idioms function as objects
• 3.1.2. English idioms function as adjectives or adverbs
• 3.1.2.1. English idioms function as adjectives
• 3.1.2.2. Idioms function as adverbs
• 3.1.3. Idioms function as complements
• 3.1.3.1. English idioms with words denoting weather function as subject complements
• 3.1.3.2. English idioms with words denoting weather function as object complement
• 3.2. The reference of English and Vietnamese idioms in terms of culture
• 3.2.1. Similarities of English and Vietnamese idioms in terms of culture
• 3.2.2. Differences of English and Vietnamese idioms in terms of culture
• 3.3. The application of the study in practice
• 3.4. Expectations with the study
• 3.5. Outcomes of the study
• 3.6. Contribution to the field
• 3.7. Conclusion of the study
• 3.7.1. General conclusion of the study
• 3.7.2. Features of syntax
• 3.7.3. Features of culture
• 3.7.4. Significance of the study
• 3.7.4.1. Significance for society
• 3.7.4.2. Significance for learners
• 3.7.5. Limitation of the study
• 3.7.6. Suggestions for future research
• LIST OF IMAGES AND TABLES
• LIST OF ABBREVIATION

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Thành Ngữ Tiếng Anh Thời Tiết Ý Nghĩa

Nghiên cứu thành ngữ tiếng Anh về thời tiết và so sánh với các thành ngữ tương đương tiếng Việt là một lĩnh vực thú vị, kết hợp ngôn ngữ học và văn hóa. Việc nắm vững idioms về thời tiết trong tiếng Anh không chỉ giúp cải thiện khả năng giao tiếp mà còn làm sâu sắc thêm sự hiểu biết về thế giới quan của người bản xứ. Theo Gibbs [1], thành ngữ thường có nghĩa bóng, không thể suy luận từ nghĩa đen của các từ riêng lẻ. Bài viết này sẽ khám phá sâu hơn vào lĩnh vực này, từ định nghĩa đến ứng dụng thực tế, giúp người học tiếng Anh nâng cao trình độ và hiểu rõ hơn về sự khác biệt văn hóa.

1.1. Tầm Quan Trọng Của Thành Ngữ Thời Tiết Trong Giao Tiếp

Thành ngữ, đặc biệt là những thành ngữ thời tiết tiếng Anh, đóng vai trò quan trọng trong giao tiếp hàng ngày. Chúng không chỉ đơn thuần là những cụm từ mà còn mang theo sắc thái văn hóa và cảm xúc, giúp người nói diễn đạt ý một cách sinh động và ấn tượng hơn. Theo Adelnia và Dastjerdi [4], thành ngữ là các biểu thức ngôn ngữ hoặc các mục từ vựng đại diện cho các đối tượng, khái niệm hoặc hiện tượng của đời sống vật chất cụ thể cho một nền văn hóa nhất định. Việc hiểu và sử dụng đúng weather idioms in English giúp tránh được những hiểu lầm và tạo sự kết nối tốt hơn với người bản xứ.

1.2. Khó Khăn Khi Học Thành Ngữ Tiếng Anh Về Thời Tiết

Một trong những thách thức lớn nhất đối với người học tiếng Anh là nắm bắt được ý nghĩa thực sự của các thành ngữ tiếng Anh về mưa, thành ngữ tiếng Anh về nắng, thành ngữ tiếng Anh về gió, hay thành ngữ tiếng Anh về bão. Sự khác biệt về văn hóa và cách tư duy có thể dẫn đến việc hiểu sai hoặc sử dụng không phù hợp. Ví dụ, một số thành ngữ tương đương tiếng Việt về thời tiết có thể không có nghĩa tương đồng hoàn toàn trong tiếng Anh. Điều này đòi hỏi người học cần có sự nhạy bén và kiến thức sâu rộng về cả hai ngôn ngữ.

II. Phương Pháp Nghiên Cứu Thành Ngữ Thời Tiết Anh Việt Hiệu Quả

Nghiên cứu so sánh thành ngữ thời tiết Anh Việt đòi hỏi một phương pháp tiếp cận toàn diện, kết hợp phân tích ngôn ngữ học và văn hóa học. Cần phải xem xét nguồn gốc, cấu trúc và ý nghĩa của các thành ngữ trong cả hai ngôn ngữ. Quan trọng hơn, cần phải tìm hiểu bối cảnh văn hóa đằng sau mỗi thành ngữ để hiểu rõ thông điệp mà nó truyền tải. Việc sử dụng các nguồn tài liệu uy tín như từ điển, sách tham khảo và các nghiên cứu trước đây là rất cần thiết. Nghiên cứu này dựa trên “The Oxford Dictionary of Idioms” [2] và “Từ điển thành ngữ và tục ngữ Việt Nam” [3].

2.1. Phân Tích Cấu Trúc Ngữ Pháp Thành Ngữ Thời Tiết Tiếng Anh

Việc phân tích cấu trúc ngữ pháp của thành ngữ thời tiết tiếng Anh là một bước quan trọng để hiểu rõ cách chúng hoạt động trong câu. Thành ngữ có thể đóng vai trò là chủ ngữ, vị ngữ, tân ngữ, hoặc bổ ngữ. Ví dụ, cụm từ “weather the storm” có thể được sử dụng như một động từ để diễn tả việc vượt qua khó khăn. Phân tích này giúp người học nhận diện và sử dụng thành ngữ một cách chính xác hơn. Theo Stewart [9], thành ngữ tiếng Anh liên quan đến thời tiết thường sử dụng ngôn ngữ tượng hình để giải thích các điều kiện khí quyển khác nhau.

2.2. So Sánh Ý Nghĩa Văn Hóa Của Thành Ngữ Thời Tiết Anh và Việt

So sánh ý nghĩa văn hóa của thành ngữ tiếng Anh về thời tiết và các thành ngữ tương đương trong tiếng Việt giúp khám phá sự khác biệt trong cách người dân hai nước nhìn nhận và phản ứng với các hiện tượng thời tiết. Một số thành ngữ có thể có ý nghĩa tương đồng, nhưng cũng có những thành ngữ mang đậm dấu ấn văn hóa riêng. Ví dụ, thành ngữ "raining cats and dogs" (mưa như trút nước) không có một sự tương đồng hoàn toàn trong tiếng Việt về mặt hình ảnh, thể hiện sự khác biệt trong cách mô tả cường độ mưa. Điều này được nhấn mạnh bởi V. Sinh [10] trong nghiên cứu về các biểu thức thành ngữ chứa các từ chỉ thời tiết bằng tiếng Anh và tiếng Việt từ góc độ văn hóa.

2.3. Dịch Thành Ngữ Thời Tiết Anh Việt Những Thách Thức Cần Vượt Qua

Dịch thành ngữ thời tiết Anh Việt là một thách thức không nhỏ, đòi hỏi người dịch phải có kiến thức sâu rộng về cả hai ngôn ngữ và văn hóa. Việc dịch sát nghĩa có thể dẫn đến những hiểu lầm hoặc mất đi ý nghĩa ban đầu của thành ngữ. Thay vào đó, người dịch cần tìm những thành ngữ tương đương trong tiếng Việt có ý nghĩa và sắc thái tương tự. Điều này đòi hỏi sự sáng tạo và khả năng liên tưởng cao để truyền tải thông điệp một cách chính xác và hiệu quả.

III. Ứng Dụng Thực Tiễn Nghiên Cứu Thành Ngữ Thời Tiết Trong Dạy Học

Nghiên cứu về thành ngữ tục ngữ về thời tiết có thể được ứng dụng rộng rãi trong việc dạy và học tiếng Anh. Việc giới thiệu các thành ngữ trong ngữ cảnh cụ thể, kết hợp với các hoạt động tương tác và trò chơi, sẽ giúp học sinh ghi nhớ và sử dụng chúng một cách tự nhiên. Bên cạnh đó, việc so sánh với các thành ngữ tương đương trong tiếng Việt sẽ giúp học sinh hiểu rõ hơn về sự khác biệt văn hóa và cách tư duy của người bản xứ. D. Huong [11] đã khám phá sự tương đồng và khác biệt giữa các thành ngữ tiếng Anh và tiếng Việt có chứa các từ biểu thị thời tiết và thừa nhận sự khó khăn trong việc hiểu các thành ngữ do ý nghĩa khó đoán của chúng.

3.1. Bài Tập Thực Hành Sử Dụng Thành Ngữ Thời Tiết Trong Tiếng Anh

Cung cấp các bài tập thực hành đa dạng, từ điền vào chỗ trống, chọn đáp án đúng, đến viết đoạn văn sử dụng các idioms về thời tiết trong tiếng Anh, sẽ giúp học sinh củng cố kiến thức và rèn luyện kỹ năng sử dụng thành ngữ. Các bài tập nên được thiết kế theo hướng gắn liền với thực tế, khuyến khích học sinh sử dụng thành ngữ trong các tình huống giao tiếp hàng ngày.

3.2. Lồng Ghép Thành Ngữ Vào Các Tình Huống Giao Tiếp Thực Tế

Thay vì chỉ học thuộc lòng các thành ngữ, hãy lồng ghép chúng vào các tình huống giao tiếp thực tế, như thảo luận về thời tiết, kể chuyện, hoặc viết email. Điều này giúp học sinh hiểu rõ ý nghĩa và cách sử dụng thành ngữ trong ngữ cảnh cụ thể, đồng thời tăng tính ứng dụng của kiến thức.

3.3. Sử Dụng Phương Pháp Trực Quan Để Giảng Dạy Thành Ngữ Thời Tiết

Sử dụng hình ảnh, video, hoặc các công cụ trực quan khác để minh họa ý nghĩa của thành ngữ tiếng Anh về thời tiết. Ví dụ, khi dạy thành ngữ “raining cats and dogs”, có thể cho học sinh xem hình ảnh mưa lớn kèm theo hình ảnh mèo và chó. Điều này giúp học sinh dễ dàng ghi nhớ và hiểu rõ ý nghĩa của thành ngữ.

IV. Phân Tích Cú Pháp Chức Năng Thành Ngữ Tiếng Anh Về Thời Tiết

Việc nghiên cứu và phân tích cú pháp của thành ngữ tiếng Anh về thời tiết đóng vai trò quan trọng trong việc hiểu rõ cách chúng được sử dụng trong câu và cách chúng tương tác với các thành phần khác. Thành ngữ có thể đảm nhận nhiều chức năng khác nhau, từ chủ ngữ đến bổ ngữ, và việc xác định chính xác chức năng của chúng giúp người học sử dụng chúng một cách chính xác và tự tin. Dựa trên tài liệu nghiên cứu, thành ngữ có thể đóng vai trò làm chủ ngữ, tân ngữ, tính từ, trạng từ hoặc bổ ngữ.

4.1. Thành Ngữ Thời Tiết Với Chức Năng Chủ Ngữ Hoặc Tân Ngữ

Một số thành ngữ về thời tiết có thể đóng vai trò là chủ ngữ hoặc tân ngữ trong câu. Ví dụ, trong câu "The calm before the storm is deceptive," cụm từ "the calm before the storm" đóng vai trò là chủ ngữ. Tương tự, trong câu "He's weathering the storm," cụm từ "the storm" đóng vai trò là tân ngữ. Việc nhận biết chức năng này giúp người học hiểu rõ cấu trúc câu và sử dụng thành ngữ một cách chính xác.

4.2. Thành Ngữ Thời Tiết Đóng Vai Trò Tính Từ Hoặc Trạng Từ

Một số thành ngữ chỉ thời tiết có thể được sử dụng như tính từ hoặc trạng từ để bổ nghĩa cho các thành phần khác trong câu. Ví dụ, cụm từ "under the weather" (không khỏe) đóng vai trò là tính từ để mô tả tình trạng sức khỏe của ai đó. Hoặc, cụm từ "come rain or shine" (dù mưa hay nắng) đóng vai trò là trạng từ để diễn tả sự kiên trì hoặc quyết tâm.

V. Kết Luận Giá Trị Hướng Nghiên Cứu Về Thành Ngữ Thời Tiết

Nghiên cứu về thành ngữ thời tiết tiếng Anh và các thành ngữ tương đương tiếng Việt không chỉ mang lại lợi ích cho việc học ngôn ngữ mà còn góp phần vào việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa của cả hai dân tộc. Việc so sánh và đối chiếu các thành ngữ giúp chúng ta hiểu rõ hơn về cách mỗi nền văn hóa nhìn nhận và phản ứng với thế giới xung quanh. Nghiên cứu này còn tạo tiền đề cho các nghiên cứu sâu hơn về mối quan hệ giữa ngôn ngữ và văn hóa, cũng như các ứng dụng của thành ngữ trong các lĩnh vực khác nhau.

5.1. Ý Nghĩa Quan Trọng Của Nghiên Cứu Thành Ngữ Trong Xã Hội

Việc nghiên cứu thành ngữ tiếng Anh về thời tiết không chỉ có ý nghĩa về mặt học thuật mà còn có ý nghĩa thiết thực trong xã hội. Nó giúp nâng cao khả năng giao tiếp và hiểu biết lẫn nhau giữa các nền văn hóa, đồng thời góp phần vào việc quảng bá và giới thiệu văn hóa Việt Nam ra thế giới. Việc hiểu rõ ý nghĩa thành ngữ thời tiết tiếng Anh cũng giúp giảm thiểu những hiểu lầm và xung đột trong giao tiếp quốc tế.

5.2. Đề Xuất Hướng Nghiên Cứu Mở Rộng Về Thành Ngữ Tương Lai

Các nghiên cứu trong tương lai có thể tập trung vào việc khám phá các từ vựng tiếng Anh về thời tiết mới xuất hiện trong thời đại công nghệ số, hoặc nghiên cứu các phương pháp giảng dạy thành ngữ hiệu quả hơn. Ngoài ra, có thể nghiên cứu sự ảnh hưởng của các yếu tố như giới tính, độ tuổi, và trình độ học vấn đến việc sử dụng và hiểu thành ngữ.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong quá trình tiếp cận và làm chủ tiếng Anh như một ngôn ngữ thứ hai, việc nắm vững và vận dụng các thành ngữ (idiomatic expressions) luôn là một trong những thử thách lớn đối với người học. Tiếng Anh sở hữu hệ thống thành ngữ phong phú, xuất hiện với tần suất dày đặc trong giao tiếp hằng ngày, môi trường kinh doanh lẫn văn bản học thuật. Trong số đó, nhóm thành ngữ chứa các từ ngữ chỉ thời tiết (words denoting weather) gây ra nhiều trở ngại do ngữ nghĩa mang tính ẩn dụ, nghĩa bóng (figurative meaning) không thể suy đoán đơn thuần dựa trên nghĩa đen (literal meaning) của từng từ cấu thành.

Tại Việt Nam, tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực sử dụng tiếng Anh trong các lĩnh vực thương mại, du lịch và giao lưu văn hóa. Tuy nhiên, rào cản về sự khác biệt ngữ pháp và nền tảng tư duy văn hóa phương Đông - phương Tây khiến người học Việt Nam thường gặp lúng túng khi giải mã hoặc tìm các diễn đạt tương đương trong tiếng mẹ đẻ. Xuất phát từ thực tế đó, tác giả Ngô Thị Hảo (sinh viên chuyên ngành Ngôn ngữ Anh, Trường Đại học Phenikaa) đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp với đề tài: "Nghiên cứu về các thành ngữ tiếng Anh có từ chỉ thời tiết và những tương đương trong tiếng Việt" (An Investigation into English Idioms with Words Denoting Weather and Their Vietnamese Equivalents), dưới sự hướng dẫn của TS. Nguyễn Thị Bích Thủy.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài được xác định cụ thể:

1. Tổng hợp và phân loại hệ thống thành ngữ tiếng Anh có chứa từ ngữ chỉ thời tiết.
2. Đối chiếu, phân tích và xác định các đơn vị thành ngữ/tục ngữ tương đương trong tiếng Việt, đồng thời làm rõ ngữ nghĩa và tính ứng dụng của chúng trong đời sống.
3. Phân tích nền tảng văn hóa và lịch sử hình thành nên các thành ngữ thời tiết trong cả hai ngôn ngữ.
4. So sánh, làm rõ những điểm tương đồng và khác biệt giữa thành ngữ thời tiết tiếng Anh và tiếng Việt trên hai bình diện: cú pháp ngữ pháp và đặc trưng văn hóa.

Đối tượng nghiên cứu của khóa luận là các thành ngữ tiếng Anh chứa các yếu tố từ vựng chỉ thời tiết và các đơn vị tương đương trong tiếng Việt. Về phạm vi ngữ liệu, tác giả giới hạn việc thu thập dữ liệu trong hai công trình từ điển chính thức:

• Cuốn từ điển tiếng Anh: "The Oxford Dictionary of Idioms: second edition" do Judith Siefring biên tập, Nhà xuất bản Đại học Oxford (Oxford University Press - OPU) phát hành năm 2004.
• Cuốn từ điển tiếng Việt: "Từ điển thành ngữ và tục ngữ Việt Nam" của Giáo sư Nguyễn Lân, Nhà xuất bản Văn học (Literature Publishing House - LPH) phát hành năm 2014.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập nền tảng lý luận dựa trên các quan điểm học thuật về thành ngữ học và mối quan hệ giữa ngôn ngữ với văn hóa:

• Khái niệm thành ngữ: Tác giả tiếp cận định nghĩa thành ngữ thông qua nghiên cứu của Amineh Adelnia và Hossein Vahid Dastjerdi (coi thành ngữ là các biểu đạt ngôn ngữ phản ánh đời sống vật chất đặc trưng của một nền văn hóa, giữ màu sắc bản địa), Manser (tập hợp từ cố định có nghĩa không suy ra được từ các từ riêng lẻ), và Fernando (cấu trúc mang nét đặc thù của một cộng đồng, có nghĩa khác biệt với nghĩa bề mặt).
• Chức năng ngữ nghĩa và giá trị tinh thần: Vận dụng các nghiên cứu của Lundmark và Owen về tính biểu trưng, chuyển nghĩa ẩn dụ của thành ngữ trong giao tiếp; phân tích cách thành ngữ phản ánh các giá trị văn hóa như tinh thần trách nhiệm (face the music) hay đạo lý tri ân trong văn hóa Việt (ăn quả nhớ kẻ trồng cây).
• Ngôn ngữ miêu tả thời tiết: Tiếp thu góc nhìn của Stewart về vai trò của từ vựng và hình tượng thời tiết trong việc bổ sung tính sinh động, biểu cảm và phản ánh trải nghiệm khí hậu của cộng đồng bản ngữ.
• Tổng quan nghiên cứu trước: Khóa luận kế thừa và đối chiếu với các công trình nghiên cứu đi trước, bao gồm đề tài của V. Sinh (nghiên cứu thành ngữ thời tiết Anh - Việt dưới góc độ văn hóa) và D. Huong (khảo sát thành ngữ chỉ thời tiết Anh - Việt, chỉ ra xu hướng thành ngữ tiếng Việt thiên về tính cụ thể, trực quan, trong khi tiếng Anh thiên về tính trừu tượng, ẩn dụ).

Về phương pháp nghiên cứu, tác giả kết hợp:

• Phương pháp phân tích và tổng hợp (analysis and synthesis method): Bóc tách các thành ngữ tiếng Anh có chứa yếu tố thời tiết, phân tích ngữ nghĩa và liên hệ với ngữ cảnh văn hóa, ngữ pháp tương ứng.
• Phương pháp nghiên cứu định tính (qualitative research approach): Khảo sát tài liệu, kết hợp kỹ thuật phân tích chủ đề (thematic analysis) để phân loại các nhóm từ vựng và đối sánh các tầng nghĩa tương đương giữa hai ngôn ngữ.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan tài liệu (Literature Review)

Chương 1 hệ thống hóa khung lý thuyết cho toàn bộ đề tài. Tác giả làm rõ bản chất của thành ngữ, phân biệt giữa nghĩa hiển ngôn (literal meaning) và nghĩa hàm ẩn/nghĩa bóng (idiomatic/figurative meaning). Nội dung chương nhấn mạnh rằng thành ngữ không chỉ là một hiện tượng ngữ pháp mà còn là sản phẩm văn hóa, gắn liền với lịch sử, phong tục và thế giới quan của mỗi dân tộc. Các ví dụ như kick the bucket, let the cat out of the bag, hit the hay được phân tích để minh họa cho tính bất khả tri về nghĩa đen. Bên cạnh đó, tác giả điểm lại các nghiên cứu của V. Sinh và D. Huong nhằm chỉ ra khoảng trống nghiên cứu và khẳng định sự cần thiết của việc tiếp tục đối chiếu thành ngữ thời tiết Anh - Việt theo hệ thống nguồn từ điển chuẩn mực.

Chương 2: Phương pháp nghiên cứu và tổng hợp dữ liệu (Research Methodology)

Chương 2 trình bày chi tiết về hai nguồn dữ liệu gốc ("The Oxford Dictionary of Idioms", 2004 với hơn 5.000 - 6.000 mục từ và "Từ điển thành ngữ và tục ngữ Việt Nam", 2014 với gần 6.000 mục từ). Dựa trên đặc trưng từ vựng, tác giả tiến hành tổng hợp và phân chia thành ngữ tiếng Anh có từ chỉ thời tiết thành 3 nhóm lớn, kèm theo các đơn vị tiếng Việt tương đương và giải nghĩa:

1. Nhóm thành ngữ chứa từ chỉ điều kiện thời tiết (Words about weather condition): Bao gồm các từ như bright, clear, cloud, damp, dry, fine, frosty, gloom, ice, lightning, rainy, rough, spring, sunset, sunshine, wet, wind, winter...
2. Nhóm thành ngữ chứa từ chỉ nhiệt độ (Words about temperature): Dựa trên cơ sở nghiên cứu của Koptjevskaja-Tamm, nhóm này khảo sát các từ như cold, cool, freeze, hot, heat, warm... phản ánh tâm trạng, động thái xã hội và hành vi con người.
3. Nhóm thành ngữ chứa từ chỉ hiện tượng thời tiết (Words about weather phenomenon): Khảo sát các từ ngữ miêu tả hiện tượng tự nhiên như flood, fog, rain, rainbow, shower, sun, storm, thunder, whirlwind, windward...

Dưới đây là bảng trích xuất một số thành ngữ tiêu biểu thuộc 3 nhóm được tổng hợp trong Chương 2 của khóa luận:

STT	Thành ngữ tiếng Anh	Mục từ nguồn	Thành ngữ tiếng Việt tương đương	Giải nghĩa ngữ cảnh
Nhóm 1	Bright and early	(38)	Sáng tinh mơ (484)	Rất sớm vào buổi sáng
	On cloud nine	(56)	Chín tầng mây (106)	Cực kỳ vui sướng, hạnh phúc
	Break the ice	(37)	Nói khan nói vã (428)	Phá vỡ sự ngượng ngùng ban đầu
	A rough diamond	(77)	Ngọc còn ẩn bóng cây tùng (391)	Người có phẩm chất tốt nhưng vẻ ngoài thô ráp
	Sail close to the wind	(251)	Một liều ba bảy cũng liều (361)	Hành động mạo hiểm, cận kề rủi ro
Nhóm 2	In cold blood	(29)	Sống chết mặc bay, tiền thầy bỏ túi (492)	Lạnh lùng, tàn nhẫn, không chút động lòng
	Blow hot and cold	(30)	Sáng gió may, tối quay gió nồm (484)	Thay đổi thất thường, khi thích khi không
	Sell like hot cakes	(44)	Đắt như tôm tươi (187)	Bán rất nhanh và với số lượng lớn
	In hot water	(150)	Nước sôi, lửa bỏng (442)	Rơi vào tình huống nguy hiểm, khó khăn
	Warm the cockles of heart	(58)	Lá lành đùm lá rách (291)	Mang lại cảm giác ấm áp, an ủi, thỏa nguyện
Nhóm 3	In a fog	(113)	Vịt nghe sấm (608)	Mơ hồ, không thể suy nghĩ hay hiểu rõ
	Rain cats and dogs	(236)	Mưa như xối nước (371)	Mưa rất to, mưa như trút
	It never rains but it pours	(236)	Họa vô đơn chí, phước bất trùng lai (254)	Vận hạn, khó khăn dồn dập kéo đến cùng lúc
	A fair-weather friend	(116)	Gió chiều nào, che chiều ấy (238)	Bạn bè chỉ ở bên khi thuận lợi, lánh mặt khi khó
	Under the weather	(309)	Vang mình sốt mẩy (599)	Cảm thấy khó chịu, ốm nhẹ, mệt mỏi

Chương 3: Kết quả nghiên cứu (Research Results)

Chương 3 tập trung phân tích sâu dữ liệu đã thu thập trên hai phương diện chính:

1. Phân tích chức năng cú pháp của thành ngữ thời tiết tiếng Anh

Dựa trên quan điểm của Zolnowska, Levin và Krejci, tác giả chỉ ra rằng thành ngữ thời tiết tiếng Anh vận hành linh hoạt trong cấu trúc câu tương tự như các ngữ/cụm từ thông thường:

• Chức năng chủ ngữ (Subject): Thành ngữ đóng vai trò là chủ đề truyền tải thông điệp chính của mệnh đề (Ví dụ: "Sail close to the wind is not a wise idea in business" - hành vi mạo hiểm là chủ ngữ; "A wet blanket ruined the party last night" - người phá đám đóng vai trò chủ ngữ).
• Chức năng tân ngữ (Object): Đóng vai trò là tân ngữ trực tiếp hoặc gián tiếp của động từ, giới từ (Ví dụ: "We need to clear the air between us" - clear the air là tân ngữ của need; "The news came out of a clear blue sky" - out of a clear blue sky bổ nghĩa cho giới từ chỉ nguồn gốc của tin tức; "He knew going behind his boss's back was like skating on thin ice").
• Chức năng tính từ và trạng từ (Adjective / Adverb): Dùng để miêu tả phẩm chất của người, vật hoặc chỉ cách thức, điều kiện của hành động.
• Chức năng bổ ngữ (Complement): Bao gồm bổ ngữ cho chủ ngữ (Subject complement) và bổ ngữ cho tân ngữ (Object complement).

2. Phân tích đối chiếu văn hóa (Cultural reference)

Tác giả so sánh các yếu tố văn hóa ẩn sau thành ngữ chỉ thời tiết giữa hai dân tộc:

• Điểm tương đồng (Similarities): Cả hai nền văn hóa đều lấy các hiện tượng tự nhiên, thời tiết xung quanh để phản chiếu tâm lý, cảm xúc và kinh nghiệm sống của con người (ví dụ: bão tố tượng trưng cho hoạn nạn, ánh sáng tượng trưng cho niềm vui, sự lạnh lẽo biểu thị cho sự sợ hãi hoặc xa cách).
• Điểm khác biệt (Differences):
  • Tiếng Anh xuất phát từ môi trường khí hậu hải đảo, ôn đới và văn hóa du mục/hàng hải phương Tây, do đó xuất hiện nhiều thành ngữ gắn với gió buồm (sail close to the wind, take the wind out of someone's sails), băng giá (skating on thin ice, break the ice), hoặc tuyết (pure as the driven snow).
  • Tiếng Việt gắn liền với nền văn minh lúa nước nhiệt đới gió mùa, xem thời tiết là yếu tố trực tiếp quyết định sinh kế nông nghiệp, nên các đơn vị tương đương thường mang tính cụ thể, biểu cảm và gắn với đời sống đồng ruộng, sông nước (tát nước theo mưa, mưa thuận gió hòa, nước sôi lửa bỏng).

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã đạt được các kết quả nghiên cứu cụ thể:

• Lập danh mục chi tiết các thành ngữ tiếng Anh chỉ thời tiết chia theo 3 trục từ vựng: điều kiện thời tiết (weather condition), nhiệt độ (temperature) và hiện tượng thời tiết (weather phenomenon), đồng thời tìm ra các cặp thành ngữ/tục ngữ tương đương trong tiếng Việt kèm dẫn chiếu số trang từ hai bộ từ điển uy tín.
• Chứng minh tính linh hoạt về mặt cú pháp của thành ngữ thời tiết tiếng Anh khi đảm nhiệm đầy đủ các chức năng trong câu: chủ ngữ, tân ngữ, tính từ, trạng từ và bổ ngữ.
• Làm rõ cơ chế ẩn dụ ý niệm bắt nguồn từ sự khác biệt địa lý và điều kiện sinh hoạt văn hóa giữa người bản ngữ tiếng Anh và người Việt Nam.

Về mặt đóng góp và ứng dụng:

• Đối với người học: Giúp sinh viên và người học ngoại ngữ mở rộng vốn từ vựng mang tính thành ngữ, hạn chế lỗi dịch thô theo nghĩa đen từng từ (word-by-word translation), từ đó nâng cao năng lực giao tiếp và diễn đạt tự nhiên trong bối cảnh quốc tế.
• Đối với giáo dục và giảng dạy: Cung cấp tài liệu tham khảo cho giảng viên trong việc biên soạn bài giảng về từ vựng học, ngữ nghĩa học và biên - phiên dịch Anh - Việt.
• Đối với xã hội: Góp phần nâng cao nhận thức liên văn hóa (cross-cultural awareness), hỗ trợ việc thấu hiểu các sắc thái biểu cảm trong giao tiếp song ngữ.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tự xác định một số hạn chế do điều kiện nghiên cứu:

• Phạm vi ngữ liệu mới dừng lại ở việc trích xuất và đối chiếu giữa hai ấn phẩm từ điển đại diện (The Oxford Dictionary of Idioms 2004 và Từ điển thành ngữ và tục ngữ Việt Nam 2014), chưa bao quát toàn bộ kho tàng thành ngữ tiếng Anh và tiếng Việt trong thực tế sử dụng.
• Nghiên cứu tập trung chủ yếu vào bình diện ngữ nghĩa học và phân tích ngữ pháp tĩnh, chưa đi sâu vào khảo sát thực nghiệm tần suất sử dụng thực tế của người bản ngữ qua các kho ngữ liệu điện tử (corpus) hiện đại.

Hướng phát triển tiếp theo được đề xuất:

• Mở rộng phạm vi khảo sát sang các từ điển thành ngữ đương đại và ngữ liệu ngôn ngữ đời sống, báo chí, văn học.
• Nghiên cứu sâu hơn về phương pháp giảng dạy chuyên biệt nhằm giúp người học ghi nhớ và vận dụng thành ngữ thời tiết hiệu quả hơn trong các kỹ năng nói và viết.

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Ngôn ngữ Anh, Sư phạm tiếng Anh, Biên - Phiên dịch khi làm tiểu luận, khóa luận về thành ngữ học hoặc ngôn ngữ học đối chiếu (Contrastive Linguistics).
• Giảng viên giảng dạy các học phần Ngữ nghĩa học (Semantics), Giao tiếp liên văn hóa (Intercultural Communication) và Kỹ năng dịch thuật.
• Người học tiếng Anh trình độ trung - cao cấp muốn tìm hiểu sâu về bản chất văn hóa và các lối diễn đạt ẩn dụ trong tiếng Anh.
• Phần đáng tham khảo nhất của tài liệu là hệ thống bảng đối chiếu chi tiết ở Chương 2 (Bảng 2.1, 2.2, 2.3) cung cấp nghĩa tiếng Anh, thành ngữ tiếng Việt tương đương và giải nghĩa rõ ràng.

Câu hỏi thường gặp

1. Khóa luận sử dụng những nguồn từ điển nào để thu thập dữ liệu thành ngữ? Tác giả sử dụng hai nguồn tài liệu chính thống: cuốn "The Oxford Dictionary of Idioms: second edition" (do Judith Siefring biên tập, Oxford University Press xuất bản năm 2004) cho thành ngữ tiếng Anh và cuốn "Từ điển thành ngữ và tục ngữ Việt Nam" (của GS. Nguyễn Lân, Nhà xuất bản Văn học xuất bản năm 2014) cho các đơn vị đối chiếu tiếng Việt.

2. Các thành ngữ tiếng Anh chỉ thời tiết được phân loại thành những nhóm nào? Trong Chương 2, tác giả phân chia thành ngữ thành 3 nhóm từ vựng chính:

• Nhóm từ chỉ điều kiện thời tiết (weather condition): ví dụ bright, clear, cloud, dry, rough, wet, wind...
• Nhóm từ chỉ nhiệt độ (temperature): ví dụ cold, cool, freeze, hot, heat, warm...
• Nhóm từ chỉ hiện tượng thời tiết (weather phenomenon): ví dụ flood, fog, rain, shower, storm, thunder, whirlwind...

3. Thành ngữ chỉ thời tiết tiếng Anh có thể đảm nhận những chức năng cú pháp nào trong câu? Theo kết quả phân tích tại Chương 3, các thành ngữ thời tiết vận hành như các cụm từ ngữ pháp thông thường, có thể giữ các chức năng: làm chủ ngữ (Subject), tân ngữ (Object), tính từ (Adjective), trạng từ (Adverb), và bổ ngữ (Subject complement, Object complement).

4. Khác biệt cơ bản về yếu tố văn hóa giữa thành ngữ thời tiết Anh và Việt trong nghiên cứu là gì? Thành ngữ thời tiết tiếng Anh phản ánh môi trường ôn đới, khí hậu hải đảo với nhiều hình ảnh về băng tuyết, sóng gió hàng hải (skating on thin ice, sail close to the wind); trong khi thành ngữ tiếng Việt mang đậm dấu ấn nền văn minh nông nghiệp lúa nước nhiệt đới, gắn liền với các hiện tượng mưa nắng ảnh hưởng trực tiếp đến mùa màng và đời sống nông thôn (mưa thuận gió hòa, tát nước theo mưa).

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Ngô Thị Hảo đã hệ thống hóa và phân tích chuyên sâu các thành ngữ tiếng Anh chứa từ chỉ thời tiết cùng các đơn vị tương đương trong tiếng Việt. Thông qua việc phân loại 3 nhóm từ vựng và khảo sát trên hai bình diện cú pháp và văn hóa, nghiên cứu làm sáng tỏ mối liên hệ mật thiết giữa ngôn ngữ và thế giới quan của hai cộng đồng bản ngữ. Công trình là tài liệu tham khảo giá trị cho sinh viên, giảng viên và người học tiếng Anh trong việc nâng cao năng lực dịch thuật và giao tiếp liên văn hóa.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MINISTRY OF EDUCATION AND TRAINING PHENIKAA UNIVERSITY GRADUATION PAPER AN INVESTIGATION INTO ENGLISH IDIOMS WITH WORDS DENOTING WEATHER AND THEIR VIETNAMESE EQUIVALENTS Student: Ngo Thi Hao Student ID No: 19010274 Course: 2019 - 2023 Field: English Language Mode of study: Full-time Supervisor: Nguyen Thi Bich Thuy, Ph.D Ha Noi – 2023 MINISTRY OF EDUCATION AND TRAINING PHENIKAA UNIVERSITY GRADUATION PAPER AN INVESTIGATION INTO ENGLISH IDIOMS WITH WORDS DENOTING WEATHER AND THEIR VIETNAMESE EQUIVALENTS (NGHIÊN CỨU VỀ CÁC THÀNH NGỮ TIẾNG ANH CÓ TỪ CHỈ THỜI TIẾT VÀ NHỮNG TƯƠNG ĐƯƠNG TRONG TIẾNG VIỆT) Student: Ngo Thi Hao Student ID No: 19010274 Course: 2019 - 2023 Field: English Language Mode of study: Full-time Supervisor: Nguyen Thi Bich Thuy, Ph.D Ha Noi – 2023 iii ABSTRACT Idioms are commonly employed in daily communication, both in the English language and in other languages spoken around the world. This study investigated the meanings of idioms related to weather in English and Vietnamese. Through analyzing a list of such idioms, the study would identify cultural and grammatical factors that influence the use and interpretation of words denoting weather in both languages. The findings would shed light on the similarities and differences between the two languages, and their impact on bilingual communication.

The study highlighted the intricate relationship between language and culture, and how they have shaped our perception of the world. iv v ACKNOWLEDGMENT My study has been only completed successfully with the assistance and guidance of my teachers, my friends, and my relatives. I would, first of all, like to express my sincere gratitude to my supervisor, Nguyen Thi Bich Thuy, Ph. for her invaluable guidance and advice, which helped me focus my study and stay on track.

I am also grateful to all my teachers at the Faculty of English at Phenikaa University. The assistance and support from the faculty and staff have been instrumental in making our research a success. Lastly, I would like to extend my deepest thanks to our families and friends for their unwavering support and faith in my abilities. Their encouragement and motivation were crucial in helping me to persevere through the various challenges I encountered during the research process.

Without them, this achievement would not have been possible. Definitely, I will not be able to do anything without their help! vi TABLE OF CONTENTS INTRODUCTION. Rationale for the study. Aims of the study.

Scope of the study. Significance of the study. Design of the study. 5 CHAPTER 1: LITERATURE REVIEW.

Definition of idioms. Definition of idioms. The usage of idioms. The usage of idioms about the meaning.

The usage of idioms about the spiritual values. Words denoting weather idioms in English. 9 CHAPTER 2: RESEARCH METHODOLOGY. The second edition of “The Oxford Dictionary of Idioms” [2004].

“Tu dien thanh ngu va tuc ngu Viet Nam” of Prof. The synthesis of English idioms with words denoting weather. English idioms with words about weather condition. English idioms with words about temperature.

English idioms with words about weather phenomenon. 32 CHAPTER 3: RESEARCH RESULTS. Analysis of the syntactic function of English idioms with words denoting weather. Idioms function as subjects or objects.

English idioms function as subjects. English idioms function as objects. English idioms function as adjectives or adverbs. English idioms function as adjectives.

Idioms function as adverbs. Idioms function as complements. English idioms with words denoting weather function as subject complements. English idioms with words denoting weather function as object complement.

The reference of English and Vietnamese idioms in terms of culture 41 3. Similarities of English and Vietnamese idioms in terms of culture. Differences of English and Vietnamese idioms in terms of culture. The application of the study in practice.

Expectations with the study. Outcomes of the study. Contribution to the field. Conclusion of the study.

General conclusion of the study. Features of syntax. Features of culture. Significance of the study.

Significance for society. Significance for learners. Limitation of the study. Suggestions for future research.

57 viii LIST OF IMAGES AND TABLES Number of images and Title of images and table Page tables Picture 2.1 The Oxford Dictionary of Idioms 20 Picture 2.2 Tu dien thanh ngu va tuc ngu Viet Nam 21 Table 2.1 English idioms with words about weather condition 23 Table 2.2 English idioms with words about temperature 31 Table 2.3 English idioms with words about weather phenomenon 36 ix LIST OF ABBREVIATION Ordinal Abbreviation Expansion number 1 OPU Oxford University Press 2 LPH Literature Publishing House 1 INTRODUCTION 1. Rationale for the study One of the most challenging aspects of learning English as a second language is mastering idiomatic expressions. English is rife with idioms that are commonly used in everyday conversations, business meetings, academic writing, and many other contexts. One category of idioms that is particularly difficult for non-native speakers to understand and use is those with words denoting weather.

According to Gibbs [1], these idiomatic expressions can be confusing since they often have a figurative meaning that cannot be inferred from the literal meaning of the words. Vietnam is a developing country, as Vietnam seeks to quickly integrate into the global economy, improving English proficiency levels is vital. So, there is a growing demand for English language proficiency in Vietnam, where the use of English is becoming increasingly important for business, tourism, and international communication. Due to the limited time and knowledge, the study just focuses on a very small part of the huge idiomatic treasure of English and Vietnamese idioms by conducting a study titled “An investigation into English idioms with words denoting weather and their Vietnamese equivalents”.

This study explores the meaning and usage of English idioms with words denoting weather, thereby, it identifies the Vietnamese equivalents of these idioms and analyses their practicality in daily life. Through this investigation, the study compares and references the usage of such idioms across two different cultures. Overall, this study expects to partly help readers understand English idioms with words denoting weather and their Vietnamese equivalents and provide valuable insights for second language learners, educators, … By enhancing the knowledge and skills of non-native English speakers in this aspect, it is hoped that this study improves their communicative competence and cross-cultural understanding in international settings. Aims of the study This study aims to investigate English idioms that contain words denoting weather and their Vietnamese equivalents.

A comprehensive list of English idioms with words denoting weather was summarized, which was analyzed and understood in terms of their Vietnamese equivalents. Furthermore, the study analyzed the cultural and historical backgrounds that gave rise to these idioms in Vietnamese and English. Thereby, the study was comparing any similarities and differences between them in terms of grammar and culture. Scope of the study The study was limited to two sources, namely “The Oxford Dictionary of Idioms: second edition” [2] published by Oxford University Press in 2004, and “Tu dien thanh ngu va tuc ngu Viet Nam” [3] by Professor Nguyen Lan and published by Literature Publishing House in 2014.

The focus of this study was to summarize, compare and analyze English idioms with words denoting weather and their Vietnamese equivalents. Additionally, the important cultural and grammatical aspects of these idioms were highlighted in this study. Significance of the study The study of English idioms that feature words denoting weather, as well as their Vietnamese equivalents, carries significant value within the realm of cross-cultural communication and learning. These idioms were a crucial element of any language as they expressed the cultural customs, beliefs, and mentality of its native speakers.

Examining the similarities and differences between English and Vietnamese idioms, therefore, offers readers a deeper insight into the unique cultural perspectives and linguistic nuances at play in both languages. Moreover, investigating these idioms can provide readers with a far better understanding of the figurative language utilized in everyday communication. Understanding the figurative language in idiomatic expressions is crucial for effective communication, particularly in a multilingual and multicultural society. 3 Additionally, the study enables readers to understand the varied abstract and conceptual meanings that these expressions cause.

Research method The analysis and synthesis method were utilized in the investigation of English idioms with words denoting weather. This method involves breaking down the idioms, analyzing the usage of words denoting weather, and drawing conclusions about their meaning and usage. The suitability of the idioms within the context of English language and culture was determined by integrating the results of this analysis. Cultural and grammatical elements take into account during the analysis process to gain a deeper understanding of the nuances and meaning behind English idioms that use words denoting weather.

A qualitative research approach was also employed to investigate English idioms with their Vietnamese equivalents. Relevant sources in both languages, such as books, academic journals, and online resources, were reviewed carefully. Thematic analysis was used to identify and categorize common themes associated with the use of idioms containing words denoting weather. Design of the study The study is divided into three parts: Introduction, Development, and Conclusion.

The Introduction highlights the key concepts of exploring idioms with words denoting weather in English and their corresponding Vietnamese equivalents. The Development part is organized into three chapters. In chapter 1, the theoretical framework is presented. Its contents explore the relationship between language and culture, the differences between literal and idiomatic interpretations, as well as provide an analysis of prior studies related to the topic.

Chapter 2 summarizes and examines the meaning of words denoting weather in English and its equivalents in Vietnamese. In Chapter 3 of the graduation paper, a comparison is made between idioms with words denoting weather in English and their Vietnamese equivalents. This analysis 4 aims to reveal the underlying cultural characteristics of both languages with regard to words denoting weather, both in terms of their similarities and differences. The Conclusion part provides a summary of all the discussions and findings throughout the thesis.

5 DEVELOPMENT CHAPTER 1: LITERATURE REVIEW This chapter provide a theoretical foundation for the study of English idioms with words denoting weather, drawing on relevant theories and prior studies to develop a deeper understanding of the subject and identify new avenues for exploration 1. Definition of idioms 1. Definition of idioms Idioms are often deeply rooted in a particular culture or language, and their origins can be traced back to specific historical events, traditions, or even folklore. Thereby, idioms could pose a challenge for individuals who are not familiar with the culture or language in which they are used.

According to Amineh Adelnia and Hossein Vahid Dastjerdi [4], “Idioms are linguistic expressions or lexical items representing objects, concepts or phenomena of material life particular to a given culture. They are necessary to any language in order to keep the local and cultural color of that language.” In a definition given by Manser [5], an idiom is a group of words established by usage as having a meaning not deducible from those of the individual words. According to Fernando [6], idioms are the language peculiar to a people, country, class, community or more rarely, an individual. They are constructions and expressions that have a meaning different from the literal one or not according to the usual patterns of the language.

The usage of idioms 1. The usage of idioms about the meaning According to the study of Lundmark and the study of Owen [7, 8], an idiom is a phrase, expression or group of words that have a figurative or metaphorical meaning, that is different from its literal meaning. It is a common feature in all languages and is typically unique to a particular language or culture. An idiom is 6 often used in informal or everyday language, and may not make sense when translated literally.