Tác động của thị trường chứng khoán và các yếu tố vĩ mô đến thị trường bất động sản Việt Nam

Chuyên khảo phân tích Đề tài nghiên cứu khoa học tác động của phát triển thị trường chứng khoán các nhân tố vĩ mô tới thị, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên

• Tác giả: Lê Thị Hân
• Người hướng dẫn: ThS. Lê Thị Hân
• Trường học: Đại học Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kinh tế vĩ mô, Tài chính, Bất động sản
• Đề tài: Tác động của phát triển thị trường chứng khoán, các nhân tố vĩ mô tới thị trường bất động sản tại Việt Nam
• Loại tài liệu: Báo cáo tổng kết đề tài nghiên cứu khoa học
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU
• 1.1. ĐẶT VẤN ĐỀ
• 1.2. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
• 1.3. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI
• 1.4. ĐIỂM MỚI CỦA NGHIÊN CỨU
• 1.5. MỤC TIÊU, ĐỐI TƯỢNG, PHƯƠNG PHÁP, PHẠM VI NGHIÊN CỨU VÀ CÂU HỎI NGHIÊN CỨU
• 1.6. Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ LỢI ÍCH CỦA ĐỀ TÀI
• 1.7. KẾT CẤU ĐỀ TÀI
• 1.8. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC VỀ TÁC ĐỘNG PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN, CÁC NHÂN TỐ VĨ MÔ TỚI THỊ TRƯỜNG BẤT ĐỘNG SẢN
• 2.1. Cơ sở lý thuyết về phát triển thị trường chứng khoán
• 2.1.1. Khái niệm thị trường chứng khoán
• 2.1.2. Khái niệm phát triển thị trường chứng khoán
• 2.1.3. Đo lường phát triển thị trường chứng khoán
• 2.2. Cơ sở lý thuyết về thị trường bất động sản
• 2.2.1. Khái niệm bất động sản
• 2.2.2. Khái niệm thị trường bất động sản
• 2.2.3. Đo lường phát triển thị trường bất động sản
• 2.3. Tác động của phát triển TTCK, các nhân tố vĩ mô tới thị trường BĐS
• 2.3.1. Tác động của phát triển TTCK đến thị trường BĐS
• 2.3.2. Tác động của các nhân tố vĩ mô đến thị trường BĐS
• 2.4. Khoảng trống nghiên cứu về tác động phát triển thị trường chứng khoán, các nhân tố vĩ mô tới thị trường bất động sản
• 2.5. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: MÔ HÌNH, PHƯƠNG PHÁP VÀ DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU
• 3.1. Cơ sở dữ liệu
• 3.2. Mô hình nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu
• 3.2.1. Phương pháp nghiên cứu định tính
• 3.2.2. Phương pháp nghiên cứu định lượng
• 3.3. Quy trình nghiên cứu
• 3.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA PHÁT TRIỂN TTCK, CÁC NHÂN TỐ VĨ MÔ TỚI THỊ TRƯỜNG BẤT ĐỘNG SẢN VIỆT NAM
• 4.1. Tổng quan thực trạng về mối quan hệ giữa Phát triển TTCK, các nhân tố vĩ mô tới thị trường bất động sản Việt Nam
• 4.2. Kết quả phân tích phát triển TTCK, các nhân tố vĩ mô tới TT BĐS Việt Nam
• 4.2.1. Mối quan hệ giữa Phát triển TTCK, các nhân tố vĩ mô tới thị trường bất động sản Việt Nam
• 4.2.2. Kết quả kiểm định và ước lượng mô hình VAR đa biến
• 4.3. KẾT LUẬN CHƯƠNG 4
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ CÁC HÀM Ý CHÍNH SÁCH
• 5.1. Kết luận về những phát hiện chính của đề tài
• 5.2. Hàm ý chính sách nhằm phát triển TTCK và phát triển thị trường BĐS
• 5.2.1. Hàm ý chính sách đối với phát triển TTCK nhằm phát triển thị trường BĐS
• 5.2.2. Hàm ý chính sách đối với thị trường bất động sản nhằm phát triển thị trường chứng khoán
• 5.2.3. Hàm ý chính sách đối với các yếu tố vĩ mô đối với TTCK và TTBĐS
• 5.3. Hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo
• 5.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 5

Tóm tắt

I. Giới thiệu nghiên cứu

Nghiên cứu này tập trung vào tác động của thị trường chứng khoán (TTCK) và các yếu tố vĩ mô đến thị trường bất động sản (TTBĐS) tại Việt Nam. Đây là một vấn đề quan trọng, đặc biệt trong bối cảnh giá bất động sản tại Việt Nam thuộc hàng đắt đỏ nhất thế giới. Nghiên cứu sử dụng dữ liệu theo quý từ năm 2007 đến 2021, áp dụng mô hình vector tự hồi quy (VAR) để phân tích mối quan hệ giữa các biến số. Kết quả cho thấy tăng trưởng GDP, lãi suất cho vay, và tăng trưởng cung tiền M1 có tác động đáng kể đến VNIndex và TTBĐS. Nghiên cứu cũng đề xuất các giải pháp chính sách nhằm phát triển đồng bộ cả hai thị trường.

1.1. Lý do chọn đề tài

Việc nghiên cứu mối quan hệ giữa TTCK và TTBĐS xuất phát từ sự phụ thuộc lẫn nhau giữa hai thị trường này. TTCK đóng vai trò trung tâm trong hệ thống tài chính, hỗ trợ huy động vốn và thúc đẩy đầu tư. Trong khi đó, TTBĐS là một bộ phận quan trọng của nền kinh tế, có mối liên hệ chặt chẽ với các thị trường khác như tài chính, lao động, và hàng hóa. Nghiên cứu này nhằm làm rõ tác động của phát triển TTCK và các yếu tố vĩ mô đến TTBĐS, từ đó đưa ra các gợi ý chính sách phù hợp.

1.2. Tổng quan tình hình nghiên cứu

Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra mối quan hệ phức tạp giữa TTCK và TTBĐS. Wisniewski (2020) nghiên cứu tác động của khủng hoảng kinh tế đến TTBĐS ở Châu Âu. Gathuru (2012) phân tích ảnh hưởng của các biến số kinh tế vĩ mô đến giá bất động sản tại Kenya. Chu (2014) tập trung vào thị trường cho thuê và thế chấp. Tại Việt Nam, nghiên cứu này bổ sung vào khoảng trống kiến thức bằng cách sử dụng mô hình VAR để phân tích dữ liệu thực nghiệm.

II. Cơ sở lý thuyết và nghiên cứu trước

Chương này trình bày cơ sở lý thuyết về TTCK và TTBĐS, cũng như tổng hợp các nghiên cứu liên quan. TTCK được định nghĩa là thị trường huy động vốn thông qua việc mua bán chứng khoán. TTBĐS bao gồm các hoạt động mua bán, cho thuê, và đầu tư vào bất động sản. Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng TTCK và TTBĐS có mối quan hệ tương hỗ, với TTCK cung cấp nguồn vốn cho TTBĐS, và TTBĐS phát triển quá mức có thể gây rủi ro cho TTCK.

2.1. Cơ sở lý thuyết về TTCK

TTCK là một phần quan trọng của hệ thống tài chính, giúp huy động vốn và thúc đẩy đầu tư. Các chỉ số như VNIndex phản ánh tình hình kinh tế và xu hướng thị trường. Nghiên cứu của Fama (1970) chỉ ra rằng giá cổ phiếu phản ánh tất cả thông tin công khai, giúp nhà đầu tư đưa ra quyết định chính xác.

2.2. Cơ sở lý thuyết về TTBĐS

TTBĐS bao gồm các hoạt động liên quan đến đất đai và nhà cửa. Các yếu tố như lãi suất, tăng trưởng GDP, và cung tiền có ảnh hưởng lớn đến giá bất động sản. Nghiên cứu của Kamada và cộng sự (2007) chỉ ra rằng giá bất động sản bị ảnh hưởng bởi các yếu tố cơ bản của nền kinh tế và xu hướng tài chính.

III. Mô hình và phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng mô hình VAR để phân tích mối quan hệ giữa TTCK, các yếu tố vĩ mô, và TTBĐS. Dữ liệu được thu thập theo quý từ năm 2007 đến 2021, bao gồm các biến số như VNIndex, GDP, lãi suất cho vay, và tăng trưởng cung tiền M1. Phương pháp nghiên cứu bao gồm cả định tính và định lượng, với quy trình nghiên cứu được thiết kế để đảm bảo tính chính xác và khách quan.

3.1. Cơ sở dữ liệu

Dữ liệu nghiên cứu được thu thập từ các nguồn chính thống như Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Tổng cục Thống kê. Các biến số được lựa chọn dựa trên cơ sở lý thuyết và thực tiễn, đảm bảo tính đại diện và độ tin cậy.

3.2. Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu áp dụng phương pháp VAR để phân tích mối quan hệ giữa các biến số. Phương pháp này cho phép xem xét tác động của các cú sốc kinh tế đến TTCK và TTBĐS trong ngắn hạn và dài hạn. Kết quả nghiên cứu được kiểm định bằng các phương pháp thống kê như kiểm định Dickey-Fuller và phân rã phương sai.

IV. Kết quả nghiên cứu thực nghiệm

Kết quả nghiên cứu cho thấy tăng trưởng GDP, lãi suất cho vay, và tăng trưởng cung tiền M1 có tác động đáng kể đến VNIndex và TTBĐS. Phân tích VAR chỉ ra rằng các yếu tố vĩ mô và TTCK có ảnh hưởng lớn đến TTBĐS trong trung hạn. Nghiên cứu cũng phát hiện rằng VNIndex và CPI là các biến có hệ số tác động cao nhất đến tăng trưởng TTBĐS.

4.1. Tổng quan thực trạng

Thực trạng TTBĐS tại Việt Nam cho thấy sự biến động mạnh trong giai đoạn 2007-2021. Giá bất động sản tăng nhanh, đặc biệt ở các thành phố lớn như Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh. TTCK cũng có sự phát triển đáng kể, với VNIndex tăng trưởng mạnh trong những năm gần đây.

4.2. Kết quả phân tích

Kết quả phân tích VAR cho thấy tăng trưởng GDP và lãi suất cho vay có tác động tích cực đến VNIndex. Trong khi đó, CPI và lãi suất tiền gửi có ảnh hưởng lớn đến TTBĐS. Phân rã phương sai chỉ ra rằng các yếu tố vĩ mô và TTCK chiếm tỷ trọng lớn trong biến động của TTBĐS.

V. Kết luận và hàm ý chính sách

Nghiên cứu kết luận rằng TTCK và các yếu tố vĩ mô có tác động đáng kể đến TTBĐS tại Việt Nam. Các hàm ý chính sách được đề xuất bao gồm việc tăng cường quản lý TTCK và TTBĐS, kiểm soát lãi suất và cung tiền, và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Nghiên cứu cũng chỉ ra các hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp theo, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang biến động mạnh.

5.1. Hàm ý chính sách

Các hàm ý chính sách bao gồm việc tăng cường quản lý TTCK và TTBĐS, kiểm soát lãi suất và cung tiền, và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Chính phủ cần có các biện pháp để ổn định giá bất động sản, đảm bảo nhu cầu nhà ở của người dân.

5.2. Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp theo

Nghiên cứu có một số hạn chế, bao gồm việc sử dụng dữ liệu theo quý và phạm vi thời gian hạn chế. Hướng nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc mở rộng phạm vi thời gian và sử dụng các phương pháp nghiên cứu tiên tiến hơn như mô hình DSGE.

Trích đoạn nội dung tài liệu

chương 1 cũng làm rõ mục tiêu nghiên cứu của đề tài là phân tích tác động của phát triển thị trường chứng khoán, các nhân tố vĩ mô tới thị trường bất động sản tại Việt Nam trong giai đoạn từ 2007-2021. Điểm nổi bật của nghiên cứu này là nghiên cứu đến biến đo lường của phát triển thị trường chứng khoán và xem xét hai thành phần quan trọng riêng biệt bao gồm các biến vĩ mô bên trong (CPI, tăng trưởng GDP, LSTG, LSCV, …) và các biến vĩ mô có yếu tố nước ngoài (tỷ giá, FDI theo % GDP) trong mô hình tác động phát triển TTCK, các yếu tố kinh tế vĩ mô tới TTBĐS tại Việt Nam. Thêm vào đó, nghiên cứu có xét đến các kiểm định riêng biệt, và mối quan hệ tương tác lẫn nhau giữa các biến qua kết quả phân rã phương sai và phản ứng đẩy ảnh hưởng đến 2 thị trường này và mô hình vector tự hồi quy đa biến VAR (sử dụng phương pháp Toda-Dolado) được sử dụng để xem xét đầy đủ phản ứng của các biến độc lập lên các biến phụ thuộc trong mô hình nghiên cứu ở Việt Nam. 15 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC VỀ TÁC ĐỘNG PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN, CÁC NHÂN TỐ VĨ MÔ TỚI THỊ TRƯỜNG BẤT ĐỘNG SẢN 2.

Cơ sở lý thuyết về phát triển thị trường chứng khoán 2. Tổng quan về thị trường chứng khoán 2.1 Khái niệm thị trường chứng khoán Thuật ngữ về thị trường chứng khoán (TTCK) có nhiều định nghĩa khác nhau: TTCK là một thành phần quan trọng của thị trường tài chính. Trước hết, chúng ta bắt đầu từ khái niệm về thị trường tài chính. Theo Mishky (2010), một cách đơn giản thì thị trường tài chính là nơi mà vốn được chuyển tiếp từ người thừa sang người thiếu.

Theo Howells và Bain (2007), thị trường tài chính là một hệ thống tổ chức mà ở đó các công cụ tài chính có thể mua và bán. Các công cụ tài chính cung cấp nguồn vốn ngắn hạn (trên thị trường tiền tệ) hay nguồn vốn dài hạn (trên thị trường vốn), và chứng khoán là công cụ tài chính quan trọng cung cấp nguồn vốn dài hạn. Theo Madura (2015), thị trường tài chính là nơi mà các tài sản tài chính như cổ phiếu, trái phiếu được mua và bán. Khi người mua và người bán tài sản tài chính giao dịch với nhau thì dòng tiền được chuyển dịch trong thị trường tài chính, nên đã tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động tài trợ và đầu tư bởi các hộ gia đình, các doanh nghiệp và cơ quan chính phủ.

Theo Bùi Kim Yến (2013), TTCK là một thành phần của thị trường tài chính thực hiện chức năng huy động vốn đầu tư cho nền kinh tế. Theo Đào Lê Minh (2006), “thị trường chứng khoán là từ ngữ chung chỉ giao dịch mua bán chứng khoán thông qua các thị trường khác nhau, như thị trường tập trung và phi tập trung”. Một cách tổng quát, TTCK là nơi xảy ra quan hệ mua bán các loại chứng khoán được thực hiện bởi các nhà mô giới mà giá cả giao dịch được hình thành theo quy luật cung cầu. Theo lý thuyết, chứng khoán bao gồm cả cổ phiếu và trái phiếu.

Tuy nhiên, trên thực tế thì số liệu của TTCK được đo lường và công bố theo Ngân hàng thế giới chỉ là giá trị tất cả các cổ phiếu được giao dịch của các công ty cổ phần trong nước. Vì vậy, 16 các nghiên cứu được công bố về TTCK phần lớn sử dụng số liệu về giá trị cổ phiếu của các công ty cổ phần nội địa, không có trái phiếu chính phủ hay trái phiếu của doanh nghiệp. Khi đó, giá trị vốn cổ phiếu được giao dịch cũng xem như giá trị thị trường của nguồn vốn chủ sở hữu đang được đầu tư vào các công ty cổ phần trong nước. Thị trường chứng khoán( TTCK) là một bộ phận quan trọng của thị trường vốn, hoạt động nhằm thu hút các nguồn vốn trong xã hội để tài trợ cho doanh nghiệp, các tổ chức kinh tế và Chính phủ để phát triển sản xuất, tăng trưởng kinh tế hay cho các dự án đầu tư.

Thị trường chứng khoán là nơi diễn ra các hoạt động phát hành, giao dịch mua bán các loại chứng khoán. Việc mua bán này được tiến hành ở hai cấp độ thị trường: sơ cấp và thứ cấp. Thị trường sơ cấp: là thị trường phát hành những chứng khoán lần đầu. Thị trường thứ cấp: nơi diễn ra sự mua bán lại các chứng khoán đã được phát hành ở Thị trường sơ cấp.

Hàng hoá giao dịch trên thị trường chứng khoán bao gồm: cổ phiếu, trái phiếu và một số công cụ tài chính khác có thời hạn trên 1 năm. Thị trường chứng khoán là một chủ thể chịu tác động nhiều nhân tố, bao gồm các nhân tố vĩ mô và vi mô. Ross (1976) đã phát triển Lý thuyết kinh doanh chênh lệch giá (APT- Arbitrage Pricing Theory) để giải thích tỷ suất sinh lợi của chứng khoán trên thị trường bằng phương trình k nhân tố: Rj = aj + j,1 F1 + j,2F2 +…+ j,kFk + uj Các nhân tố trong mô hình có thể là: các chỉ số thị trường chứng khoán quốc tế, chỉ số ngành trong mỗi thị trường, các nhân tố kinh tế vĩ mô hoặc các nhân tố kinh tế vi mô. Nhiều nghiên cứu cũng đồng quan điểm trên như Nelson (1976), Chen, Roll,và Ross( 1986), Kwon và Shin (1999)… Bên cạnh đó, theo Malliaris và Urrutia (1991), TTCK không chỉ chịu ảnh hưởng từ các biến số kinh tế vĩ mô mà bản thân nó cũng tác động ngược lại đến các biến kinh tế vĩ mô.

Các nhân tố vĩ mô phổ biến được nhiều độc giả đồng tình cho rằng thực sự có ảnh hưởng đến TTCK bao gồm: GDP thể hiện cho hoạt động kinh tế thực; chính sách tiền tệ; chính sách tài khoá; lạm phát; lãi suất; tỷ giá hối đoái; dòng vốn quốc tế; luật pháp (Fama, 1981; Chen, Roll, Ross, 1986; Bailey anh 17 Chung, 1995; Kwon và Shin, 1999; Mohammed và cộng sự, 2009). Đặc biệt, Maysami và cộng sự (2004) tiến hành nghiên cứu thị trường Singapore đã tìm thấy chỉ số thị trường chứng khoán Singapore và chỉ số ngành bất động sản hình thành mối quan hệ đồng tích hợp với tất cả các biến kinh tế vĩ mô.2 Khái niệm phát triển thị trường chứng khoán Hiện tại, trên thế giới đang tồn tại nhiều khái niệm và cách hiểu khác nhau về phát triển thị trường chứng khoán ( Stock market development). Dưới đây là các khái niệm về phát triển thị trường chứng khoán thường sử dụng: Thứ nhất, Pagano (1993) mô hình hóa mối quan hệ giữa đa dạng hóa rủi ro và doanh nghiệp các quyết định tài chính nghiên cứu lợi ích chia sẻ rủi ro tăng lên của thị trường chứng khoán do ngoại ứng thị trường dày đặc. Bên cạnh quy mô thị trường chứng khoán, các nhà nghiên cứu lý thuyết đã xem xét sự ổn định và hội nhập với thị trường vốn thế giới biến động trở lại cổ phiếu.

Thứ hai, Devereux và Smith (1994) và obsfeld (1994) cho thấy rằng bằng cách tạo điều kiện chia sẻ rủi ro, các thị trường chứng khoán hội nhập quốc tế sẽ ảnh hưởng đến các quyết định tiết kiệm, phân bổ vốn và tốc độ tăng trưởng kinh tế trong dài hạn. Đa dạng hóa rủi ro và thanh khoản lớn hơn có những tác động không rõ ràng về mặt lý thuyết về tỷ lệ tiết kiệm, tuy nhiên, vì tỷ lệ tiết kiệm có thể giảm đủ để thanh khoản hạn chế và đa dạng hoá rủi ro dẫn đến tăng trưởng kinh tế chậm hơn. Thứ ba, sự phát triển thị trường chứng khoán có liên quan tích cực và mạnh mẽ với tốc độ tăng trưởng kinh tế trong dài hạn (Levine, R., 1996), Levine (1991) và Bencivenga, Smith, và Starr (1996) nhấn mạnh rằng cổ phiếu tính thanh khoản của thị trường khả năng dễ dàng giao dịch chứng khoán, tạo điều kiện thuận lợi cho các khoản đầu tư trong các dự án dài hạn, lợi nhuận cao hơn, có nhiều giao dịch hơn. Garcia & Lin Liu (1999) xác nhận rằng phát triển các trung gian tài chính một cách tích cực có khả năng phát triển TTCK thông qua chỉ số tăng trưởng kinh tế, đầu tư và tính thanh khoản TTCK.

18 Thứ năm, Phát triển thị trường chứng khoán gắn với phát triển các trung gian tài chính, liên kết TTCK với sự phát triển kinh tế và các quyết định tài trợ doanh nghiệp (Demirgüç- Kunt, A. Phát triển thông qua quy mô thị trường chứng khoán, tính thanh khoản của thị trường, sự biến động của thị trường, tập trung của thị trường và hiệu quả định giá tài sản. Như vậy, từ những khái niệm trên, chúng ta có thể hiểu phát triển thị trường chứng khoán là phát triển về quy mô thị trường, tính thanh khoản của thị trường .3 Đo lường phát triển thị trường chứng khoán Sự phát triển thị trường chứng khoán cũng như mức độ phát triển kinh tế là một khái niệm đa nghĩa phức tạp. Không có 1 thước đo nào duy nhất nắm bắt được tất cả các khía cạnh phát triển thị trường chứng khoán.

Trên thực tế, các nghiên cứu thực nghiệm hỗ trợ tiền đề phát triển TTCK thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, nghiên cứu trong hai thập kỷ qua đã chuyển sang câu hỏi về các yếu tố quyết định phát triển TTCK. Calderon Rosell (1991) nghiên cứu lý thuyết sớm nhất về vấn đề này, là người đầu tiên phát triển mô hình cân bằng từng phần của sự phát triển thị trường chứng khoán. Khám phá những gì quyết định sự phát triển thị trường chứng khoán đã trở thành một lĩnh vực nổi bật trong nghiên cứu những năm gần đây. Nói chung tài liệu chia làm 2 nhóm ảnh hưởng đó là các “yếu tố kinh tế vĩ mô” và “các yếu tố thể chế”.

Các yếu tố vĩ mô bao gồm trình độ phát triển kinh tế, lạm phát, dòng vốn…Còn các yếu tố thể chế bao gồm các biến số phản ánh trạng thái của cơ quan quản lý giám sát như khuôn khổ pháp lý, bảo vệ quyền sở hữu…Hai tập hợp các biến số này có mối quan hệ với nhau. Sự phát triển môi trường thể chế là được phản ánh trực tiếp trong điều kiện kinh tế vĩ mô, đồng thời môi trường kinh tế vĩ mô thuận lợi tạo điều kiện cho yếu tố thể chế phát triển. Đề cập đến sự phát triển của TTCK thường được đo lường qua quy mô của thị trường, hay tính thanh khoản của TTCK (Tunyi & Ntim, 2016; Pradhan & cộng sự, 2015; Torre, 2007; …). Quy mô TTCK của một quốc gia được đo lường qua chỉ tiêu giá trị vốn hóa 19 thị trường so với GDP, còn tính thanh khoản của thị trường thường được đo lường qua tốc độ luân chuyển vốn của chứng khoán.