Luận văn thạc sĩ thủy văn học nghiên cứu phân vùng môi trường nước trên lưu vực sông vu gia thu bồn đến năm 2030 có xét đến biến đổi khí hậu

Luận văn thạc sĩ môi trường phân tích thủy văn học nghiên cứu phân vùng môi trường nước trên lưu vực sông vu gia thu bồn đến năm 2030 có, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề

• Tác giả: Và Thị Thủy
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Thủy
• Trường học: Đại học Thủy Lợi
• Chuyên ngành: Thủy văn và Tài nguyên nước
• Đề tài: Nghiên cứu phân vùng môi trường nước lưu vực sông Vu Gia - Thu Bồn đến 2030 trong bối cảnh biến đổi khí hậu
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Đà Nẵng

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 1.1. Khái niệm
• 1.2. Phân vùng môi trường nước
• 1.3. Biến đổi khí hậu
• 1.4. Tổng quan nghiên cứu về mô phỏng chất lượng nước
• 1.4.1. Vai trò của mô hình chất lượng nước trong quản lý chất lượng nước
• 1.4.2. Mặt số mô hình trên thế giới
• 1.4.3. Các mô hình và ứng dụng mô phỏng chất lượng nước tại Việt Nam
• 1.5. Điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội vùng nghiên cứu
• 1.5.1. Điều kiện tự nhiên
• 1.5.2. Đặc điểm địa hình
• 1.5.3. Đặc điểm thổ nhưỡng
• 1.5.4. Đặc điểm khí tượng
• 1.5.5. Đặc điểm thủy văn
• 1.5.6. Điều kiện kinh tế xã hội
• 1.6. Hiện trạng chất lượng nước của hệ thống sông Vu Gia - Thu Bồn
• 1.6.1. Tổng hợp các nguồn thải chính trên lưu vực
• 1.6.1.1. Nhóm nguồn thải sinh hoạt
• 1.6.1.2. Nhóm nguồn thải nông nghiệp
• 1.6.1.3. Nhóm nguồn thải công nghiệp
• 1.6.1.4. Nhóm nguồn thải từ các ngành dịch vụ
• 1.6.2. Chất lượng nước của khu vực nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ DỮ LIỆU
• 2.1. Sơ đồ tiếp cận
• 2.2. Mô hình mô phỏng thủy lực MIKE 11 - HD
• 2.3. Mô hình mô phỏng chất lượng nước Ecolab
• 2.4. Chỉ số chất lượng nước WQI
• 2.4.1. Khái niệm và ý nghĩa của WQI
• 2.4.2. Công thức tính toán WQI
• 2.4.3. Bảng tiêu chuẩn
• 2.4.4. Tính toán chỉ số chất lượng nước WQI
• 2.5. Phân vùng chất lượng nước theo mục đích sử dụng
• 2.5.1. Chỉ tiêu phân vùng
• 2.5.1.1. Tiêu chí phân đoạn sơ bộ
• 2.5.1.2. Tiêu chí xác định mục đích sử dụng nước
• 2.5.2. Phân vùng môi trường theo mục đích sử dụng nguồn nước
• 2.6. Dữ liệu và các kịch bản tính toán
• 2.6.1. Dữ liệu mô phỏng thủy văn
• 2.6.2. Dữ liệu mô phỏng thủy lực
• 2.6.3. Điều kiện ban đầu
• 2.6.4. Dữ liệu mô phỏng chất lượng nước
• 2.6.5. Kịch bản biến đổi khí hậu và nước dạng
• 2.6.5.1. Biến đổi của nhiệt độ trung bình năm theo các kịch bản
• 2.6.5.2. Biến đổi lượng mưa trung bình năm theo các kịch bản
• 2.6.6. Lựa chọn kịch bản tính toán
• 3. CHƯƠNG 3: TÍNH TOÁN PHÂN VÙNG CHẤT LƯỢNG NƯỚC LƯU VỰC SÔNG VU GIA-THU BỒN THEO CÁC KỊCH BẢN
• 3.1. Hiệu chỉnh và kiểm định mô hình chất lượng nước
• 3.2. Mô phỏng diễn biến chất lượng nước theo các kịch bản phát triển kinh tế xã hội kết hợp với biến đổi khí hậu nước biển dâng
• 3.2.1. Kịch bản phát triển kinh tế xã hội
• 3.2.2. Kịch bản phát thải thấp RCP 4.2
• 3.2.3. Kịch bản phát thải cao RCP 8.5
• 3.3. Phân vùng chất lượng nước theo các kịch bản tính toán giai đoạn 2016-2035
• 3.4. Kết quả phân vùng chất lượng môi trường nước theo chỉ số WQI giai đoạn 2016-2035
• 3.5. Phân vùng môi trường theo mục đích sử dụng nguồn nước
• 3.6. Đánh giá mức độ phù hợp/không phù hợp giữa mục đích sử dụng nước và chất lượng môi trường nước
• 3.6.1. Kết quả chất lượng nước theo chỉ số WQI trên các đoạn sông thuộc lưu vực nghiên cứu
• 3.6.2. Mức độ phù hợp giữa hiện trạng chất lượng nước và mục đích sử dụng nước
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• DANH MỤC HÌNH ẢNH
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• CÁC TỪ VIẾT TẮT VÀ GIẢI THÍCH THUẬN NGỮ
• MỞ ĐẦU

Tóm tắt

I. Tính cấp thiết và lý do chọn đề tài

Nghiên cứu phân vùng môi trường nước lưu vực sông Vu Gia - Thu Bồn đến năm 2030 trong bối cảnh biến đổi khí hậu là một đề tài có tính cấp thiết cao. Việc bảo vệ môi trường lưu vực sông không chỉ là vấn đề môi trường mà còn liên quan đến sức khỏe cộng đồng và phát triển kinh tế - xã hội. Theo các quy định hiện hành của pháp luật, việc quản lý môi trường lưu vực sông được phân cấp từ trung ương đến địa phương, tạo điều kiện cho việc thực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường hiệu quả hơn. Tuy nhiên, chất lượng môi trường nước tại nhiều khu vực, đặc biệt là những đoạn sông chảy qua khu đô thị và khu công nghiệp, đang bị suy thoái nghiêm trọng. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến nguồn nước sinh hoạt của người dân mà còn là nguyên nhân gây ra nhiều bệnh tật. Vì vậy, nghiên cứu này nhằm đánh giá hiện trạng chất lượng nước, phân vùng môi trường theo mục đích sử dụng nước và đưa ra các giải pháp nhằm cải thiện chất lượng nước trong bối cảnh biến đổi khí hậu.

II. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là chất lượng nước sông trong hệ thống sông Vu Gia - Thu Bồn, bao gồm các tỉnh Kon Tum, Quảng Nam và thành phố Đà Nẵng. Phạm vi nghiên cứu được xác định rõ ràng, tập trung vào các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng nước trong lưu vực, từ đó đưa ra các phương pháp phân tích và đánh giá chất lượng nước một cách chi tiết. Khái niệm phân vùng trong nghiên cứu này được hiểu là phân chia các đoạn sông dựa trên chất lượng nước và mục đích sử dụng. Điều này giúp xác định các khu vực cần được bảo vệ và cải thiện, đồng thời tạo ra cơ sở dữ liệu cho các quyết định quản lý và quy hoạch môi trường nước trong tương lai. Việc xác định rõ đối tượng và phạm vi nghiên cứu không chỉ tăng cường tính chính xác của kết quả mà còn đảm bảo tính khả thi trong việc áp dụng các giải pháp bảo vệ môi trường.

III. Phương pháp nghiên cứu

Để đạt được các mục tiêu nghiên cứu, nhiều phương pháp khác nhau đã được áp dụng trong luận văn này. Phương pháp thống kê được sử dụng để tổng hợp và phân tích các kết quả quan trắc chất lượng nước từ các cơ quan chức năng. Phương pháp phân tích đánh giá giúp xác định nồng độ các chất ô nhiễm trong nước và so sánh với các tiêu chuẩn hiện hành. Đặc biệt, chỉ số chất lượng nước (WQI) được áp dụng để đánh giá mức độ ô nhiễm và chất lượng nước một cách tổng quát. Ngoài ra, mô hình toán học và GIS cũng được sử dụng để mô phỏng dòng chảy và phân vùng chất lượng nước. Việc áp dụng các phương pháp này không chỉ giúp thu thập dữ liệu chính xác mà còn tạo ra các bản đồ phân vùng chất lượng nước, từ đó hỗ trợ cho các quyết định quản lý môi trường trong tương lai.

IV. Tổng quan nghiên cứu

Chương này cung cấp cái nhìn tổng quan về chất lượng nước và các yếu tố ảnh hưởng đến nó, bao gồm điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của vùng nghiên cứu. Các khái niệm về chất lượng nước được định nghĩa rõ ràng, nhấn mạnh vai trò quan trọng của nó trong việc bảo vệ sức khỏe cộng đồng và phát triển kinh tế. Đặc biệt, các yếu tố như ô nhiễm từ sinh hoạt, nông nghiệp và công nghiệp được phân tích để hiểu rõ hơn về nguồn gốc ô nhiễm. Việc nghiên cứu tổng quan không chỉ giúp xác định hiện trạng chất lượng nước mà còn tạo cơ sở cho việc đưa ra các giải pháp cải thiện chất lượng nước trong bối cảnh biến đổi khí hậu. Chương này cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường nước trong phát triển bền vững và sự cần thiết phải có các chính sách hiệu quả trong quản lý tài nguyên nước.

V. Kết quả nghiên cứu và đánh giá

Kết quả nghiên cứu cho thấy chất lượng nước trong lưu vực sông Vu Gia - Thu Bồn đang bị suy giảm do nhiều yếu tố, bao gồm ô nhiễm từ các nguồn thải sinh hoạt, nông nghiệp và công nghiệp. Phân vùng chất lượng nước theo các kịch bản phát triển kinh tế - xã hội kết hợp với biến đổi khí hậu đã chỉ ra rằng, trong giai đoạn 2016-2035, chất lượng nước sẽ tiếp tục xấu đi nếu không có các biện pháp can thiệp kịp thời. Đánh giá mức độ phù hợp giữa chất lượng nước và mục đích sử dụng cho thấy nhiều khu vực không đáp ứng được yêu cầu về chất lượng nước cho sinh hoạt và sản xuất. Kết quả này không chỉ cung cấp thông tin quan trọng cho các nhà quản lý mà còn là cơ sở để xây dựng các chính sách bảo vệ môi trường nước hiệu quả hơn trong tương lai.

VI. Kết luận và kiến nghị

Luận văn đã chỉ ra những vấn đề nghiêm trọng về chất lượng nước trong lưu vực sông Vu Gia - Thu Bồn và đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm cải thiện tình trạng này. Kết luận nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phân vùng môi trường nước trong quản lý tài nguyên nước và bảo vệ môi trường. Kiến nghị cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng và cộng đồng trong việc thực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường. Đồng thời, cần tăng cường công tác tuyên truyền và giáo dục cộng đồng về ý thức bảo vệ môi trường nước. Những kiến nghị này không chỉ giúp cải thiện chất lượng nước mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của khu vực.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Lưu vực sông Vu Gia - Thu Bồn là một trong những hệ thống sông lớn và quan trọng ở vùng Duyên hải Nam Trung Bộ Việt Nam, với diện tích lưu vực khoảng 10.350 km², trải dài qua các tỉnh Kon Tum, Quảng Nam và thành phố Đà Nẵng. Dân số khu vực này đạt khoảng 3 triệu người với mật độ trung bình 300 người/km², tập trung chủ yếu tại các đô thị như Đà Nẵng và Quảng Nam. Trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội nhanh chóng, đặc biệt là sự gia tăng các hoạt động công nghiệp, nông nghiệp và đô thị hóa, chất lượng nước mặt tại lưu vực đang chịu áp lực lớn từ các nguồn thải sinh hoạt, nông nghiệp, công nghiệp và dịch vụ.

Nghiên cứu nhằm phân vùng môi trường nước trên lưu vực sông Vu Gia - Thu Bồn đến năm 2035, có xét đến tác động của biến đổi khí hậu, với mục tiêu đánh giá hiện trạng chất lượng nước giai đoạn 2012-2017, mô phỏng và phân vùng chất lượng nước theo mục đích sử dụng trong giai đoạn 2016-2035, đồng thời đánh giá mức độ phù hợp giữa chất lượng nước và mục đích sử dụng. Phạm vi nghiên cứu bao gồm toàn bộ diện tích lưu vực thuộc ba tỉnh, tập trung phân tích các đoạn sông chính và các nguồn thải chính. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ quản lý tài nguyên nước, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững khu vực, đặc biệt trong bối cảnh biến đổi khí hậu làm gia tăng các rủi ro về chất lượng nguồn nước.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình quản lý chất lượng nước, bao gồm:

• Khái niệm chất lượng nước: Được hiểu là tập hợp các yếu tố vật lý, hóa học và sinh học đảm bảo cho các mục đích sử dụng nước khác nhau như sinh hoạt, nông nghiệp, công nghiệp và bảo vệ hệ sinh thái (UN/ECE, 1995).

• Phân vùng môi trường nước: Là công cụ quy hoạch không gian môi trường, kết hợp các yếu tố tự nhiên và kinh tế xã hội để phân chia lưu vực thành các vùng có đặc điểm và mục tiêu quản lý khác nhau, bao gồm phân vùng sinh thái, phân vùng chức năng sinh thái và phân vùng nhạy cảm môi trường.

• Ảnh hưởng của biến đổi khí hậu: Biến đổi khí hậu làm thay đổi nhiệt độ, lượng mưa, mực nước biển dâng, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng và khả năng cung cấp nguồn nước, làm tăng nguy cơ ô nhiễm và suy thoái nguồn nước.

• Mô hình mô phỏng chất lượng nước: Sử dụng mô hình MIKE 11 HD của Viện DHI Đan Mạch để mô phỏng thủy lực và chất lượng nước, cho phép dự báo diễn biến chất lượng nước theo các kịch bản phát triển kinh tế xã hội và biến đổi khí hậu.

Phương pháp nghiên cứu

• Nguồn dữ liệu: Sử dụng dữ liệu quan trắc chất lượng nước mặt giai đoạn 2012-2017, số liệu thủy văn, khí tượng, địa hình, sử dụng đất và các nguồn thải sinh hoạt, nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ từ các cơ quan chức năng và Tổng cục Môi trường.

• Phương pháp phân tích: Áp dụng phương pháp thống kê để tổng hợp và phân tích số liệu quan trắc; sử dụng chỉ số chất lượng nước WQI để đánh giá tổng hợp chất lượng nước; phân tích so sánh với các tiêu chuẩn quốc gia QCVN 08:2008/BTNMT.

• Mô hình toán: Hiệu chỉnh và kiểm định mô hình MIKE 11 HD để mô phỏng đồng chảy và truyền tải các chất ô nhiễm trong lưu vực, từ đó dự báo chất lượng nước theo các kịch bản phát triển kinh tế xã hội kết hợp biến đổi khí hậu (RCP 4.5 và RCP 8.5) đến năm 2035.

• Phân vùng môi trường nước: Sử dụng phần mềm GIS để xây dựng bản đồ phân vùng chất lượng nước theo mục đích sử dụng, dựa trên các chỉ tiêu môi trường và kết quả mô phỏng.

• Timeline nghiên cứu: Thu thập và xử lý dữ liệu giai đoạn 2012-2017; mô phỏng và phân vùng chất lượng nước cho giai đoạn 2016-2035; hoàn thiện báo cáo và đề xuất giải pháp trong năm nghiên cứu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Hiện trạng chất lượng nước giai đoạn 2012-2017: Giá trị pH dao động từ 6,68 đến 7,37, nằm trong giới hạn cho phép của QCVN 08:2008/BTNMT cột B1. Nồng độ tổng chất rắn lơ lửng (TSS) dao động từ 37 đến 126 mg/l, trong đó 25/33 mẫu vượt tiêu chuẩn cho phép. Nồng độ BOD5 và COD lần lượt dao động trong khoảng 4,8-13 mg/l và 9-25,1 mg/l, đều nằm dưới giới hạn cho phép. Nồng độ Amoni và Phosphat hầu hết đạt chuẩn, ngoại trừ một số vị trí có vượt nhẹ (1,07 lần). Nồng độ Nitrit vượt quy chuẩn ở nhiều mẫu, trong khi Nitrat và Coliform phần lớn đạt chuẩn.

2. Phân vùng chất lượng nước theo mục đích sử dụng giai đoạn 2016-2035: Mô hình dự báo cho thấy chất lượng nước có xu hướng suy giảm nhẹ ở các đoạn sông chảy qua khu vực đô thị và công nghiệp, đặc biệt trong kịch bản phát thải cao RCP 8.5. Các vùng hạ lưu sông Vu Gia và Thu Bồn có mức độ ô nhiễm hữu cơ và vi sinh vật cao hơn, ảnh hưởng đến khả năng sử dụng nước cho sinh hoạt và nông nghiệp.

3. Mức độ phù hợp giữa chất lượng nước và mục đích sử dụng: Khoảng 70% diện tích lưu vực có chất lượng nước phù hợp với mục đích sử dụng nông nghiệp và công nghiệp, trong khi chỉ khoảng 55% phù hợp với mục đích sử dụng nước sinh hoạt. Các điểm nóng ô nhiễm tập trung tại các khu vực đô thị lớn như Đà Nẵng và Quảng Nam.

4. Ảnh hưởng của biến đổi khí hậu: Kịch bản biến đổi khí hậu cho thấy nhiệt độ trung bình năm tăng từ 0,8 đến 1,5°C và lượng mưa thay đổi không đồng đều, làm gia tăng nguy cơ ô nhiễm do giảm lưu lượng dòng chảy mùa khô, tăng nồng độ các chất ô nhiễm và mở rộng vùng xâm nhập mặn tại cửa sông.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính dẫn đến suy giảm chất lượng nước là sự gia tăng các nguồn thải sinh hoạt, nông nghiệp và công nghiệp chưa được xử lý triệt để, đặc biệt là tại các khu vực đô thị và công nghiệp phát triển nhanh. So với các nghiên cứu tương tự trên lưu vực sông khác ở Việt Nam, mức độ ô nhiễm hữu cơ và vi sinh vật tại Vu Gia - Thu Bồn tương đối cao, phản ánh áp lực môi trường lớn từ hoạt động kinh tế xã hội. Việc sử dụng mô hình MIKE 11 kết hợp GIS đã giúp minh họa rõ ràng sự phân bố không gian của các vùng ô nhiễm, hỗ trợ việc ra quyết định quản lý hiệu quả hơn.

Biến đổi khí hậu làm tăng tính phức tạp trong quản lý chất lượng nước do ảnh hưởng đến chế độ thủy văn và khả năng pha loãng các chất ô nhiễm. Kết quả mô phỏng cho thấy cần có các biện pháp thích ứng linh hoạt để giảm thiểu tác động tiêu cực, đồng thời nâng cao nhận thức và năng lực quản lý tại các địa phương. Việc phân vùng môi trường nước theo mục đích sử dụng là cơ sở quan trọng để xây dựng các chính sách bảo vệ nguồn nước phù hợp, góp phần phát triển bền vững lưu vực sông.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường xử lý nước thải sinh hoạt và công nghiệp: Đẩy nhanh tiến độ xây dựng và vận hành các nhà máy xử lý nước thải tập trung tại các khu đô thị và khu công nghiệp, nhằm giảm tải lượng chất ô nhiễm xả trực tiếp vào nguồn nước. Chủ thể thực hiện: chính quyền địa phương, các doanh nghiệp; Thời gian: trong vòng 3-5 năm tới.

2. Áp dụng các biện pháp quản lý nông nghiệp bền vững: Khuyến khích sử dụng phân bón và thuốc bảo vệ thực vật hợp lý, áp dụng kỹ thuật canh tác giảm thiểu rửa trôi và xói mòn đất, nhằm giảm thiểu ô nhiễm nguồn nước từ hoạt động nông nghiệp. Chủ thể thực hiện: ngành nông nghiệp, người dân; Thời gian: liên tục và đánh giá định kỳ hàng năm.

3. Xây dựng hệ thống giám sát và cảnh báo chất lượng nước liên tục: Sử dụng công nghệ GIS và mô hình toán để theo dõi, dự báo chất lượng nước, đặc biệt trong mùa khô và các đợt biến đổi khí hậu cực đoan, hỗ trợ ra quyết định kịp thời. Chủ thể thực hiện: cơ quan quản lý môi trường, viện nghiên cứu; Thời gian: triển khai trong 2 năm đầu và duy trì lâu dài.

4. Tăng cường hợp tác liên tỉnh và nâng cao nhận thức cộng đồng: Thiết lập cơ chế phối hợp quản lý lưu vực sông liên tỉnh, đồng thời tổ chức các chương trình tuyên truyền nâng cao ý thức bảo vệ môi trường nước cho cộng đồng dân cư. Chủ thể thực hiện: Bộ Tài nguyên và Môi trường, chính quyền địa phương; Thời gian: triển khai ngay và duy trì thường xuyên.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cơ quan quản lý nhà nước về tài nguyên nước và môi trường: Sử dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng chính sách, quy hoạch và kế hoạch quản lý chất lượng nước lưu vực sông, đặc biệt trong bối cảnh biến đổi khí hậu.

2. Các nhà nghiên cứu và học giả trong lĩnh vực thủy văn, môi trường và biến đổi khí hậu: Tham khảo phương pháp mô hình hóa, phân tích dữ liệu và kết quả phân vùng môi trường nước để phát triển các nghiên cứu tiếp theo.

3. Doanh nghiệp và nhà đầu tư trong lĩnh vực công nghiệp và nông nghiệp: Áp dụng các khuyến nghị về quản lý nguồn thải và thực hành sản xuất bền vững nhằm giảm thiểu tác động đến môi trường nước.

4. Cộng đồng dân cư và tổ chức phi chính phủ: Nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của bảo vệ nguồn nước, tham gia giám sát và bảo vệ môi trường sống tại địa phương.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao cần phân vùng môi trường nước theo mục đích sử dụng?
   Phân vùng giúp xác định các khu vực có đặc điểm chất lượng nước khác nhau, từ đó áp dụng các biện pháp quản lý phù hợp nhằm bảo vệ nguồn nước cho từng mục đích sử dụng như sinh hoạt, nông nghiệp hay công nghiệp.

2. Mô hình MIKE 11 có ưu điểm gì trong nghiên cứu này?
   MIKE 11 là mô hình mô phỏng thủy lực và chất lượng nước một chiều, có khả năng liên kết với GIS, mô phỏng chính xác quá trình đồng chảy và truyền tải chất ô nhiễm, phù hợp với hệ thống sông Vu Gia - Thu Bồn.

3. Biến đổi khí hậu ảnh hưởng như thế nào đến chất lượng nước?
   Biến đổi khí hậu làm tăng nhiệt độ, thay đổi lượng mưa và mực nước biển dâng, dẫn đến giảm lưu lượng dòng chảy mùa khô, tăng nồng độ chất ô nhiễm và mở rộng vùng xâm nhập mặn, gây suy giảm chất lượng nước.

4. Chỉ số WQI được sử dụng để làm gì?
   WQI là chỉ số tổng hợp đánh giá chất lượng nước dựa trên nhiều thông số vật lý, hóa học và sinh học, giúp đánh giá nhanh mức độ ô nhiễm và khả năng sử dụng nước cho các mục đích khác nhau.

5. Làm thế nào để giảm thiểu ô nhiễm nước tại lưu vực sông?
   Cần tăng cường xử lý nước thải, áp dụng quản lý nông nghiệp bền vững, xây dựng hệ thống giám sát chất lượng nước và nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo vệ môi trường nước.

Kết luận

• Nghiên cứu đã đánh giá hiện trạng chất lượng nước lưu vực sông Vu Gia - Thu Bồn giai đoạn 2012-2017, cho thấy một số chỉ tiêu vượt quy chuẩn, đặc biệt là TSS và Nitrit.
• Mô hình MIKE 11 kết hợp GIS đã được hiệu chỉnh và áp dụng thành công để phân vùng chất lượng nước theo mục đích sử dụng đến năm 2035, có xét đến biến đổi khí hậu.
• Kết quả phân vùng cho thấy chất lượng nước phù hợp với mục đích nông nghiệp và công nghiệp chiếm khoảng 70%, trong khi mục đích sinh hoạt chỉ đạt khoảng 55%.
• Biến đổi khí hậu làm gia tăng áp lực lên chất lượng nước, đòi hỏi các giải pháp quản lý linh hoạt và đồng bộ.
• Đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm cải thiện chất lượng nước, tăng cường giám sát và nâng cao nhận thức cộng đồng, góp phần phát triển bền vững lưu vực sông trong tương lai gần.

Tiếp theo, cần triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời mở rộng nghiên cứu để cập nhật dữ liệu và mô hình theo thời gian nhằm đảm bảo hiệu quả quản lý tài nguyên nước. Các cơ quan quản lý và cộng đồng được khuyến khích tham gia tích cực vào quá trình này để bảo vệ nguồn nước và môi trường sống chung.

Trích đoạn nội dung tài liệu

LỜI CAM DOAN “Tôi xin cam đoan đây là côngtrình nghiên cứu của bản thân. Các kết quá nghiên cứu và các kết luận trong luận văn là trung thực, không sao chép từ bắt kỳ một nguồn nào và cưới bat kỳ hình thức nào. Việc tham khảo các nguồn tài liệu đã được thực hiện trich cdẫn và ghi nguồn tả liệu tham khảo đúng quy định. ie giả luận văn.

Va Thị Thủy LỜI CẢM ƠN Luận văn “Nghiên cứu phân vùng môi tường nước trên lưu vực sông Vu gia -Thu in dén năm 2030 có xát ấn biến đỗi khí hậu đã hoàn thành theo đúng nội dung của 48 cương nghiên cứu, được Hội đồng Khoa học và Bio tạo khoa Thủy văn và Tai nguyên nước phê duyệt. Luận văn đánh giá chất lượng nước sông Vu gia -Thu bén đoạn chảy «qua tinh Quảng Nam, Thành phố Đã Nẵng và tinh Kon Tam, từ đó phân vũng chất lượng nước và đánh giá mức độ phủ hợp giữa chất lượng nước với mục đích sử dụng nguồn. nước cho giai đoạn năm 2016-2035. “rước hết tác gia xin chân thành cảm ơn tới Ban giám hiệu nhà trường, phòng Dao tạo Dai học và Sau đại học khoa khoa Thủy văn và Tài nguyên nước vi các Thầy giáo, Cô giáo khoa Thủy văn và Tải nguyên nước đã tận tỉnh truyền đạt kiến thức về chuyên môn và kinh nghiệm giúp đỡ tác giả trong suốt quá trình học va làm luận văn.

Để có kết quả như ngày hôm nay, ác giả xa gửi lồi tới TS. Nguyễn “Thanh Thủy, PGS.TS Ngô Lê An khoa Thủy văn và Tài nguyên nước, trường Dai học “Thủy Lợi đã tận tinh hướng dẫn, chi báo và đóng góp các ý kiến quý báu trong suốt quả trình thực hiện luận văn, Xin trân trọng cảm ơn Tổng cục Môi trường ~ Bộ Tài nguyên & Môi trường đã nhi tình giáp do cung cắp các thông tin cần thiết cho luận văn. “Cuối cùng tác giả xin chân thinh cảm ơn tới đồng nghiệp, tập thể lớp cao học 25V21 trường Đại học Thủy | cũng toàn thé gia đình, bạn bé đã giúp đỡ, động viên, khích lệ để tác giả hoàn thành luận văn theo đúng kế hoạch đề ra Xin trân trọng cảm ơn! MỤC LỤC CÁC TỪ VIET TAT VÀ GIẢI THÍCH THUẬN NGỮ. CHƯƠNG | TONG QUAN NGHIÊN CUU Lt Khẩiniệm LLL Chit tagng nước 1.

Phân ving môi trường nước. 113 Bid đổi khí hậu 12 Tong quan nghiên cứu vé mô phỏng chất lượng nước 10 1. Vai trò của mô hình chất lượng nước trong quản lý chất lượng nước. 10 122 - Mặtsố mô hình trên thể giới 12:3 _ Các môhình va img dung mô phỏng chất lượng nước tại Việt Nam 13 _.

Điềukiện tự nhiên, kinh tế xã hội vùng nghiên cứu 13.1 Điều kiện tự nhiên 13/11.2 Đặc điểm dia hình 19 13. Đặc điểm thổ nhưỡng 20 1314. Đặcdi khí tượng, 22 13.5 Đặc điểm thủy văn 4 xa hội 132 - Diễukiệnkinh 29 13.1 Điều kiện kinh tế 1322. xã hội Điễu kiện 29 14.

Hiện trạng chit rong nước của hệ thống sông Vu Gia ~ Thu Bản 30 1. Tổng hợp các nguồn thải chính trên lưu vực 30 1.1 Nhóm nguồn thi sinh hoạt 30 1.12 Nhóm nguồn thải nông nghiệp 31 1.3 Nhóm nguồn thải công nghiệp 33 li 1.4 Nhóm nguồn thi từ các ngành dịch vụ: 34 142 “Chất lượng nước của khu vực nghiên cứu 36 CHUONG 2 __ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CUU VA DU LIEU 4 Sơ đồ tp cận 43 211 Mô hình mô phỏng thủy lực MIKE 11 ~ HD, 46 242 Mô hình mô phỏng chất lượng nước Ecolab 48 Chi số chit lượng nước WQI Khíi niệm và ý nghĩa của WOL “Công thức tinh toán WQL Bảng tiêu chun 37 ‘Tinh tu tinh toán chỉ số chất lượng nước WOI s 23 Phân vùng chất lượng nước theo mục đích sử dụng. s 231 Chỉ tiêu phân vùng. s 2311 Tiêu chí phân đoạn sơ bộ.

Tiêu chỉ xác định mục đích sử dụng nước. 58 232 Phân vùng môi trường theo mục dích sử dụng nguồn nước 59 24 Dữ liệu va các kịch bản tính toán 39 24.1 Dũ liệu mô phông thủy văn. 39 242 Dit liệu mô phỏng thủy lực. ol 243 Điều kiện ban đầu 66 244 Dù liệu mô phòng chất lượng nước 66 245 Kịch bản BĐKH và nước dang © 2451 Biển đổi của nhiệt độ trung bình năm theo các kịch bản.2 _ Biển đổi lượng mưa trung bình năm theo các kịch bản 70 2.3 Lựa chọn kịch bản tinh toán, n CHƯƠNG 3 TÍNHTOÁN PHAN VUNG CHAT LƯỢNG NƯỚC LƯU VỰC.

SONG VU GIA-THU BON THEO CÁC KỊCH BẢN. Hiệu chỉnh và kiểm định mô hình chất lượng nước, 73 3.2 Môphòng didn biến chắtlượng nước theo các kịch bản phát tiễn KTXH kết hợp với BĐKH nước biển ding 7ï 3.1 Kịch bản phat trién KTXH.2 Kịch bản phát thải thấp RCP 4.23 Kịch bản phat thải cao RCP 8. Phân vũng chất lượng nước theo cc kịch bảnính toán giải đoạn (2016- 2035) 96 3. Két qua phân vùng chất lượng môi trường nước theo chỉ số WQI giai đoạn 2016-2035 96 43.2 Phân vùng môi trường theo mục dich sử dụng nguồn nước, 98 3.

Đánh giá mức độ phù hợp/không phù hợp giữa mục đích sử dung nước và chất lượng môi trường nước. Kết quả chất lượng nước theo chi số WQI trên các đoạn sông thuộc lưu vực nghiên cứu lol 33.2 Mức độ phù hop giữa hiện trạng chất lượng nước và mục dich sử dung nước 104 KET LUẬN VA KIÊN NGHỊ. 109 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 12 DANH MỤC HÌNH ANH.

1 Đường cong suy giảm oxy Streeter- Phelps: 4 2 Viti lưu vực sông Vụ ia ~ Thu Bồn. 19 3 ia hình trên lưu vực Vu Gia - Thu Bồn. 20 4 Phân bổ ú 21 5: Phân bổ lượng mưa TBNN trên lưu vực. 24 6 Phin bổ mô dun dòng chảy trung bình nhiễu năm trén lưu vực 26 1 Phân phối dòng chảy năm tai trạm thủy văn Nông Sơn và Thành My 2 8: Cơ cầu kinh tế toàn vũng năm 2017 29 9 quả đo giá tị pH của nước mặt lưu vục sông Thu Bồn 3T 10: Kết quả phân ích him lượng TSS trong nước mặt khu vực sông Thu Bồn 37 Hình 1 11: Kết qua phân tích BODS trong nước mặt tại lưu vực sông Thu Bồn.

38 Hình 1 12: Kết qua phân tích giá trị COD trong nước mặt tại lưu v sông Thu Bon 38 Hình 1 13: Kết quả phân tích Amoni trong nước mật tại lưu vực sông Thu Bồn 39 Hình 1 14: Kết quả phân tích nồng độ Nitra trong nước mặt tại lưu vực sông Thu Bản 39 Hình 1 15: KẾt quả phân tích nồng độ Nitrit rong nước mặt ti lưu vực sông Thu Bên 40 16: Kết quả phân tích nồng độ PO43- rong nước mặt tại lưu vực sông Thu Bồn 40 17: Kết qua phân tích ham lượng dẫu mỡ trong nước mặt tại lưu vực sông Thu At 1: Các bước nghiên cứu 44 2: Nhánhs ng với các điểm lưới xen kế. 47 3: Quá trình đồng chảy Nông Sơn (Hiệu chinh-Kiém định) 60 4: Quá trình dong chảy Thị ih Mỹ (Hiệu chinb-Kiém định). 61 5: Mạng lưới sông lưu vực Vu Gia Thu Bồn đưc c sử dụng trong mô hình 64 6; Sơ đồ tính toán thủy lực mạng sông Vu Gia ~ Thu Bồn 65 7: Bản đồ các vị tí lấy mẫu trên dòng chính sông Vu Gia — Thu Bồn 69 1: Kết qua hiệu chinhchat lượng nước tại trạm Hội Khách năm 2013. 15 2: Kết quả hiệu chỉnh chất lượng nước tg rạm Á ji Nghĩa năm 2013 15 Hình 3, 3: Kết quả kiểm định chất lượng nước ti trạm Hội Khách năm 2012.4: Kết qua kiểm định chất lượng nước tại trạm Ái Nghĩa năm 2012 n inh 3.

5: Bản đồ phân vùng chit lượng nước giải đoạn 2016-2035 theo kịch bản BĐKH RCP4. 6: Bản đỗ phân vùng chất lượng nước giai đoạn 2016-2035 theo kịch bản. 7: Giá trị chất lượng nước theo các kịch bản.8: So sánh phân vùng chit lượng nước thời kỹ 1986-2005 và 2016-2095. 108 DANH MỤC BANG BIEU Bảng 2.

1: Quy định các giá trị q, By, 54 Bảng2, 2: Quy định các giá trị BPi và qi đối với DOsnio ws, 36 Bảng 2. 3: Quy định các giá tr] BP,va q đối với thôngs 56 Bảng 2. 4: Phân loại chất lượng nước theo WQL 37 Bang 2. 5: Phân nhóm mục dich sử dung nước.

6: Bộ thông số mô hình NAM. 7: Thông số quan trắc nước mặt trên lưu vực giai đoạn 2012-2017. 8: Biến đổi nhiệt độ (°C) trên lưu vực ứng các kịch bản 70 Bang 2. 9: Biển đối lượng mưa (mm) trên lưu vực ứng các kịch bản RCP 4.5 và RCP 85 thời ky 2016 ~ 2035 10 Bảng 2.

10: Thay đổi nhiệt độ trung bình năm (OC) sovới thỏi kỳ cơ sở.11: Mực nước biển dng theo thời đoạn trong thể kỹ 21 n Bảng 3. 1: Phân nhóm mục dich sử dụng nước 98 Bang 3. 2: Phân loại mục dich sử dung theo giá trị WQI.3: Phương pháp đánh giá mức độ phù hop 02 vii CÁC TỪ VIET TAT VÀ GIẢI THÍCH THUẬN NGO BoD Nhu cầu oxy sinh hoá BVMT Bảo vệ môi trường cop Nhu cầu oxy hoá hoe Do Oxy hoà tan DIM Đánh giá tác động môi trường KQPT “Kết quả phân tích Khu công nghiệp KT.XH Lys Lưu vực sông QCVN Quy chuẩn Việt Nam QHMT Quy hoạch môi trường TSS Tong chất rin lơ lừng TBVTV “Thuốc bảo vệ thực vật TCCP. Tiêu chuẩn cho phép “Tiêu chuẩn Việt Nam TN&MT “Tải nguyên và Mỗi trường VG-TB Vu Gia — Thụ Bồn vii MỞ DAU 1.

Tính cấp thiết và lý do chọn đềti "Nhận thức được tằm quan trong của việc bảo vé môi trường lưu vực sông là gắn liên với bảo vệ môi trường sống, Quốc Hội và Chính phủ đã ban hành nhiễu văn bản trong đó quy định chi tiết về việc bảo vệ môi trường lưu vực sông như: Luật Bảo vệ môi trường (2014), Luật Tài nguyên nước (2012), hệ thống các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN), tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) về chất lượng môi trường nước ‘Vige quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường lưu vực sông được phân cắp từ trung. tương đến địa phương. Trên cơ sở Quyết định số 1989/QD-TTe ngày 01 thắng 11 năm 2010 về danh mục lưu vực sông liên tỉnh và Quyết định số 341/QĐ-BTNMT ngày 23 thắng3 năm 2012 về Danh mục lưu vực sông nội tỉnh, việc phân cắp quản lý được thực "hiện như sau: các lưu vực sông liên tinh thì Bộ Tải nguyên và Môi trường có rách nhiệm chi đạo, điều phối, các lưu vực sông nội tinh thi các tinh chỉ đạo, điều phối. Luật Bảo vệ môi trường năm 2014, Diễu 55 quy định Bộ Tài nguyên và Moi trường có nhiệm vụ xây dựng và trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt dé án bảo vệ môi.

tường lưu vục sông hiên tỉnh.