Đồ án: Nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên HUTECH

Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên Hutech, cung cấp cái nhìn sâu sắc về thói quen tiêu dùng.

• Tác giả: Lê Thị Thúy
• Người hướng dẫn: PGS. Trần Văn Tùng
• Trường học: Trường Đại Học Công Nghệ TP. HCM
• Chuyên ngành: Kinh Doanh Thương Mại
• Đề tài: Nghiên Cứu Nhân Tố Ảnh Hưởng Đến Ý Định Sử Dụng Ví Điện Tử MoMo Của Sinh Viên HUTECH
• Loại tài liệu: Đồ án
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.1. Mục tiêu tổng quát
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.4. Đối tượng và Phạm vi nghiên cứu
• 1.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5.1. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5.2. Phương pháp thu thập số liệu
• 1.5.2.1. Phương pháp hệ số tin cậy Cronbach's Alpha
• 1.5.2.2. Phương pháp nhân tố khám phá (EFA)
• 1.5.2.3. Phân tích ANOVA
• 1.5.2.4. Phân tích tương quan
• 1.5.2.5. Phân tích hồi quy đa biến
• 1.6. Ý nghĩa của đề tài nghiên cứu
• 1.7. Kết cấu của đề tài
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU
• 2.1. Tổng quan nghiên cứu
• 2.1.1. Khái niệm ví điện tử
• 2.1.2. Khái niệm về ý định sử dụng vụ
• 2.1.3. Đặc điểm và phân loại ví điện tử
• 2.1.4. Lịch sử hình thành và phát triển ví điện tử tại Việt Nam
• 2.1.5. Tình hình dịch vụ ví điện tử tại Việt Nam
• 2.1.6. Giới thiệu hoạt động của MoMo
• 2.2. Các mô hình lý thuyết
• 2.2.1. Thuyết hành động hợp lý (Theory of Reasoned Action)
• 2.2.2. Thuyết hành vi dự định (Theory of Planned Behavior)
• 2.2.3. Mô hình chấp nhận công nghệ TAM (Technology Acceptance Model-TAM)
• 2.2.4. Mô hình chấp nhận và sử dụng công nghệ (UTAUT)
• 2.3. Tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan
• 2.3.1. Tổng quan các công trình nghiên cứu nước ngoài
• 2.3.2. Tổng quan các công trình nghiên cứu trong nước
• 2.3.3. Khoảng trống nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Thiết kế nghiên cứu
• 3.1.1. Phương pháp nghiên cứu
• 3.1.2. Thiết kế bản câu hỏi
• 3.1.3. Phương pháp chọn mẫu nghiên cứu
• 3.1.4. Kích thước mẫu nghiên cứu
• 3.1.5. Phân tích dữ liệu nghiên cứu
• 3.2. Xây dựng mô hình nghiên cứu
• 3.2.1. Giả thuyết nghiên cứu
• 3.2.2. Mô hình nghiên cứu
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN
• 4.1. Kết quả nghiên cứu
• 4.1.1. Thống kê mẫu nghiên cứu
• 4.1.2. Kết quả kiểm định mô hình
• 4.1.2.1. Kết quả đánh giá độ tin cậy thang đo
• 4.1.2.2. Kết quả phân tích nhân tố khám phá (EFA)
• 4.1.2.3. Mô hình nghiên cứu được hiệu chỉnh
• 4.1.2.4. Kiểm định sự tương quan
• 4.2. Bàn luận về kết quả nghiên cứu
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 5.1. Đối với nhân tố Nhận thức hữu ích
• 5.2. Đối với nhân tố Niềm tin vào ví điện tử MoMo
• 5.3. Đối với nhân tố Ảnh hưởng xã hội
• 5.4. Đối với nhân tố Nhận thức dễ sử dụng
• 5.5. Đối với nhân tố Nhận thức riêng tư- bảo mật
• 5.6. Hàm ý quản trị
• 5.6.1. Nhận thức hữu ích
• 5.6.2. Ảnh hưởng xã hội
• 5.6.3. Niềm tin vào ví điện tử MoMo
• 5.6.4. Hàm ý quản trị
• 5.6.4.1. Hạn chế của đề tài
• 5.6.4.2. Hướng nghiên cứu tiếp theo
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Ý Định Dùng Ví MoMo Tại HUTECH

Nghiên cứu này tập trung vào việc khám phá các nhân tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên HUTECH. Trong bối cảnh thị trường ví điện tử Việt Nam đang phát triển mạnh mẽ, đặc biệt sau đại dịch COVID-19, việc hiểu rõ hành vi của người dùng trẻ như sinh viên là vô cùng quan trọng. Nghiên cứu này không chỉ cung cấp cái nhìn sâu sắc về thói quen tiêu dùng của sinh viên mà còn đưa ra những gợi ý giá trị cho các nhà quản lý và nhà phát triển ứng dụng MoMo để cải thiện dịch vụ và thu hút người dùng. Theo thống kê, Việt Nam có tỷ lệ người dùng smartphone cao, tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của thanh toán điện tử. Nghiên cứu này sẽ góp phần làm sáng tỏ những yếu tố then chốt thúc đẩy sinh viên HUTECH lựa chọn ví điện tử MoMo thay vì các hình thức thanh toán truyền thống.

1.1. Lý do chọn đề tài nghiên cứu về ví điện tử MoMo

Đại dịch COVID-19 đã thúc đẩy sự chuyển đổi sang thương mại điện tử và thanh toán không tiền mặt. Ví điện tử MoMo nổi lên như một giải pháp tiện lợi, nhanh chóng và an toàn. Nghiên cứu này tập trung vào sinh viên HUTECH vì họ là đối tượng dễ tiếp cận, có khả năng cung cấp thông tin nhanh chóng và là những người tiên phong trong việc trải nghiệm các dịch vụ mới. Theo Công ty Công nghệ giải trí Việt Nam năm 2018, Việt Nam có 72% dân số sở hữu điện thoại thông minh, 68% sử dụng điện thoại thông minh để truy cập internet. Việc nghiên cứu ý định sử dụng ví điện tử của nhóm đối tượng này sẽ cung cấp thông tin giá trị cho marketing ví điện tử.

1.2. Mục tiêu và phạm vi nghiên cứu về sinh viên HUTECH

Mục tiêu chính của nghiên cứu là xác định các nhân tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên HUTECH. Nghiên cứu cũng nhằm đo lường mức độ tác động của từng nhân tố và đề xuất các giải pháp để gia tăng ý định sử dụng. Phạm vi nghiên cứu giới hạn trong sinh viên HUTECH đang sử dụng ví điện tử MoMo trong khoảng thời gian từ tháng 2/2022 đến tháng 5/2022. Nghiên cứu tập trung vào các yếu tố cốt lõi ảnh hưởng đến hành vi người tiêu dùng đối với ứng dụng MoMo.

II. Cơ Sở Lý Thuyết Về Ý Định Sử Dụng Ví Điện Tử MoMo

Nghiên cứu này dựa trên các mô hình chấp nhận công nghệ (TAM), thuyết hành vi hợp lý (TRA) và thuyết hành vi có kế hoạch (TPB) để xây dựng mô hình nghiên cứu. Các yếu tố như tính hữu ích, tính dễ sử dụng, sự tin tưởng, ảnh hưởng xã hội, điều kiện thuận lợi và rủi ro nhận thức được xem xét để đánh giá tác động của chúng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo. Nghiên cứu cũng xem xét các công trình nghiên cứu trước đây trong và ngoài nước để xác định khoảng trống nghiên cứu và xây dựng giả thuyết phù hợp. Theo các nghiên cứu trước đây, sự tin tưởng và tính hữu ích là những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến ý định sử dụng công nghệ.

2.1. Tổng quan về ví điện tử và ý định sử dụng dịch vụ

Ví điện tử là một công nghệ tài chính cho phép người dùng thực hiện thanh toán điện tử thông qua điện thoại thông minh. Ý định sử dụng là mức độ sẵn sàng của một cá nhân để sử dụng một sản phẩm hoặc dịch vụ cụ thể. Nghiên cứu này tập trung vào việc tìm hiểu mối quan hệ giữa các yếu tố khác nhau và ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên HUTECH. Thị trường ví điện tử đang cạnh tranh gay gắt với nhiều đối thủ cạnh tranh của MoMo như ZaloPay, VNPay và ShopeePay.

2.2. Các mô hình lý thuyết liên quan đến chấp nhận công nghệ

Mô hình chấp nhận công nghệ (TAM), thuyết hành vi hợp lý (TRA) và thuyết hành vi có kế hoạch (TPB) là những nền tảng lý thuyết quan trọng trong việc nghiên cứu ý định sử dụng công nghệ. TAM tập trung vào tính hữu ích và tính dễ sử dụng của công nghệ. TRA nhấn mạnh vai trò của thái độ và chuẩn chủ quan. TPB bổ sung thêm yếu tố kiểm soát hành vi nhận thức. Các mô hình này giúp giải thích tại sao người dùng chấp nhận hoặc từ chối một công nghệ mới.

2.3. Tổng quan các nghiên cứu trước về ví điện tử và sinh viên

Nhiều nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng sự tin tưởng, tính hữu ích, tính dễ sử dụng và ảnh hưởng xã hội là những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử. Tuy nhiên, ít nghiên cứu tập trung vào đối tượng sinh viên HUTECH và ví điện tử MoMo. Nghiên cứu này nhằm lấp đầy khoảng trống nghiên cứu này và cung cấp thông tin cụ thể về hành vi của sinh viên đối với ứng dụng MoMo.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Các Nhân Tố Ảnh Hưởng Đến MoMo

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp nghiên cứu định lượng thông qua khảo sát bằng bảng câu hỏi. Mẫu nghiên cứu bao gồm sinh viên HUTECH đang sử dụng ví điện tử MoMo. Dữ liệu được thu thập và phân tích bằng phần mềm SPSS để đánh giá độ tin cậy của thang đo, phân tích nhân tố khám phá (EFA) và phân tích hồi quy đa biến. Mô hình nghiên cứu được xây dựng dựa trên các giả thuyết nghiên cứu về mối quan hệ giữa các nhân tố ảnh hưởng và ý định sử dụng ví điện tử MoMo. Các phương pháp thống kê như Cronbach's Alpha, EFA, phân tích tương quan và phân tích hồi quy được sử dụng để kiểm định các giả thuyết.

3.1. Thiết kế nghiên cứu và phương pháp thu thập dữ liệu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp nghiên cứu định lượng với bảng câu hỏi được thiết kế dựa trên các thang đo đã được kiểm chứng trong các nghiên cứu trước đây. Bảng câu hỏi được phân phối trực tuyến cho sinh viên HUTECH thông qua Google Form. Dữ liệu thu thập được mã hóa và nhập vào phần mềm SPSS để phân tích. Phương pháp chọn mẫu là phương pháp thuận tiện, tiếp cận những sinh viên dễ dàng nhất.

3.2. Xây dựng mô hình nghiên cứu và giả thuyết liên quan

Mô hình nghiên cứu được xây dựng dựa trên các mô hình chấp nhận công nghệ (TAM) và các nghiên cứu trước đây về ý định sử dụng ví điện tử. Các giả thuyết nghiên cứu được phát triển để kiểm định mối quan hệ giữa các nhân tố ảnh hưởng (ví dụ: tính hữu ích, tính dễ sử dụng, sự tin tưởng, ảnh hưởng xã hội) và ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên HUTECH.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Ý Định Dùng MoMo Của Sinh Viên

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng tính hữu ích, sự tin tưởng, ảnh hưởng xã hội và tính dễ sử dụng là những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên HUTECH. Phân tích hồi quy cho thấy mức độ tác động của từng yếu tố đến ý định sử dụng. Nghiên cứu cũng thảo luận về những phát hiện này trong bối cảnh thị trường ví điện tử Việt Nam và đưa ra những gợi ý cho các nhà quản lý và nhà phát triển ứng dụng MoMo. Kết quả phân tích cho thấy sự tin tưởng có tác động mạnh mẽ nhất đến ý định sử dụng.

4.1. Thống kê mô tả mẫu nghiên cứu và kết quả kiểm định

Mẫu nghiên cứu bao gồm sinh viên HUTECH với các đặc điểm nhân khẩu học khác nhau (ví dụ: giới tính, độ tuổi, ngành học). Thống kê mô tả được sử dụng để mô tả các đặc điểm của mẫu nghiên cứu. Kiểm định Cronbach's Alpha được sử dụng để đánh giá độ tin cậy của thang đo. Phân tích nhân tố khám phá (EFA) được sử dụng để xác định các nhân tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo.

4.2. Bàn luận về kết quả nghiên cứu và ý nghĩa thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cung cấp thông tin giá trị cho các nhà quản lý và nhà phát triển ứng dụng MoMo để cải thiện dịch vụ và thu hút người dùng. Ví dụ, việc tăng cường sự tin tưởng của người dùng thông qua các biện pháp bảo mật và minh bạch có thể giúp tăng ý định sử dụng. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng ảnh hưởng xã hội đóng vai trò quan trọng, do đó, các chiến dịch marketing ví điện tử nên tập trung vào việc tạo ra hiệu ứng lan truyền trong cộng đồng sinh viên HUTECH.

V. Giải Pháp Nâng Cao Ý Định Dùng MoMo Cho Sinh Viên HUTECH

Nghiên cứu đề xuất một số giải pháp để gia tăng ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên HUTECH. Các giải pháp này tập trung vào việc cải thiện tính hữu ích, tính dễ sử dụng, sự tin tưởng và ảnh hưởng xã hội. Ví dụ, ứng dụng MoMo có thể cung cấp nhiều tiện ích hơn, giao diện thân thiện hơn, tăng cường bảo mật thông tin và triển khai các chương trình khuyến mãi hấp dẫn. Nghiên cứu cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng lòng trung thành của người dùng thông qua các chương trình khách hàng thân thiết.

5.1. Đối với nhân tố nhận thức hữu ích và tính dễ sử dụng

Để tăng cường nhận thức hữu ích, ứng dụng MoMo cần cung cấp nhiều tiện ích hơn, đáp ứng nhu cầu đa dạng của sinh viên HUTECH. Để cải thiện tính dễ sử dụng, giao diện ứng dụng MoMo cần được thiết kế thân thiện, dễ hiểu và dễ thao tác. Các hướng dẫn sử dụng cần được cung cấp đầy đủ và rõ ràng. Cần có các chương trình đào tạo, hướng dẫn sử dụng cho người mới bắt đầu.

5.2. Đối với nhân tố sự tin tưởng và ảnh hưởng xã hội

Để tăng cường sự tin tưởng, ứng dụng MoMo cần tăng cường bảo mật thông tin, đảm bảo an toàn cho các giao dịch. Các chính sách bảo mật cần được công khai và minh bạch. Để tận dụng ảnh hưởng xã hội, ứng dụng MoMo cần triển khai các chương trình khuyến mãi hấp dẫn, tạo ra hiệu ứng lan truyền trong cộng đồng sinh viên HUTECH. Cần có các hoạt động truyền thông, quảng bá trên các kênh truyền thông mà sinh viên thường xuyên sử dụng.

VI. Kết Luận Và Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Ví MoMo

Nghiên cứu này đã cung cấp những hiểu biết sâu sắc về các nhân tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên HUTECH. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn đối với các nhà quản lý và nhà phát triển ứng dụng MoMo. Nghiên cứu cũng chỉ ra những hạn chế và đề xuất các hướng nghiên cứu tiếp theo. Ví dụ, các nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng phạm vi nghiên cứu sang các đối tượng khác (ví dụ: người đi làm) hoặc so sánh ý định sử dụng ví điện tử MoMo với các đối thủ cạnh tranh.

6.1. Hạn chế của đề tài và gợi ý hướng nghiên cứu mới

Nghiên cứu này có một số hạn chế, ví dụ như phạm vi nghiên cứu giới hạn trong sinh viên HUTECH và phương pháp chọn mẫu thuận tiện. Các nghiên cứu tiếp theo có thể khắc phục những hạn chế này bằng cách mở rộng phạm vi nghiên cứu và sử dụng phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên. Các nghiên cứu tiếp theo cũng có thể xem xét các yếu tố khác có thể ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử, ví dụ như kinh nghiệm sử dụng và sự hài lòng.

6.2. Tầm quan trọng của nghiên cứu về thanh toán điện tử tương lai

Trong bối cảnh xu hướng thanh toán không tiền mặt ngày càng phổ biến, việc nghiên cứu về ý định sử dụng ví điện tử là vô cùng quan trọng. Các nghiên cứu trong tương lai cần tập trung vào việc dự đoán xu hướng thanh toán điện tử và phát triển các giải pháp phù hợp với nhu cầu của người dùng. Thị trường ví điện tử sẽ tiếp tục phát triển và cạnh tranh gay gắt, do đó, việc hiểu rõ hành vi người tiêu dùng là chìa khóa để thành công.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Lý do chọn đề tài và bối cảnh thực tiễn

Trong bối cảnh đại dịch COVID-19, nền kinh tế toàn cầu chịu ảnh hưởng nặng nề, dẫn đến sự suy giảm của các phương thức trao đổi truyền thống do yêu cầu hạn chế tiếp xúc trực tiếp và giờ giới nghiêm. Tình hình này đã thúc đẩy sự chuyển dịch mạnh mẽ từ giao thương trực tiếp sang thương mại điện tử và các giải pháp thanh toán kỹ thuật số. Thanh toán qua ví điện tử nổi lên như một công cụ tài chính hiện đại thay thế tiền mặt và thẻ vật lý nhờ các tiện ích về tốc độ xử lý, tính an toàn và chi phí thấp.

Tại Việt Nam, thống kê ghi nhận tỷ lệ người tiêu dùng thanh toán qua thiết bị di động tăng từ 37% (năm 2018) lên 61% (năm 2019) – tốc độ tăng trưởng thuộc nhóm dẫn đầu khu vực Đông Nam Á. Tính đến cuối năm 2020, thị trường có khoảng 130 doanh nghiệp công nghệ tài chính (FinTech), trong đó phân khúc thanh toán chiếm 31%. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã cấp phép cho 39 tổ chức cung ứng dịch vụ ví điện tử, trong đó 5 đơn vị lớn nhất (MoMo, Samsung Pay, Bankplus, PayPal, ZaloPay) chiếm 95% tổng lượng giao dịch.

MoMo (thuộc Công ty Cổ phần Dịch vụ Di động Trực tuyến - M-Service, thành lập năm 2007) là một trong những đơn vị dẫn đầu thị trường với mạng lưới hơn 5.000 điểm giao dịch tài chính tại 45 tỉnh thành và phục vụ hơn 3,5 triệu khách hàng. Sinh viên Trường Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH) là phân khúc khách hàng trẻ, nhạy bén với công nghệ, dễ tiếp cận và tiên phong trong việc trải nghiệm các dịch vụ thanh toán số. Việc nghiên cứu ý định sử dụng ví MoMo của nhóm đối tượng này cung cấp dữ liệu thực nghiệm quan trọng nhằm hỗ trợ các đơn vị cung ứng dịch vụ hoàn thiện chiến lược và thúc đẩy mục tiêu thanh toán không dùng tiền mặt của Chính phủ.

Mục tiêu nghiên cứu

1. Mục tiêu tổng quát: Xác định các nhân tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên HUTECH, cung cấp hàm ý quản trị cho các nhà quản lý nhằm nâng cao ý định sử dụng dịch vụ, hỗ trợ sự phát triển của hệ thống thanh toán điện tử và thúc đẩy chủ trương thanh toán không dùng tiền mặt.
2. Mục tiêu cụ thể:
   • Xây dựng mô hình nghiên cứu và xác định các nhân tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên HUTECH.
   • Đo lường mức độ tác động của từng nhân tố đến ý định sử dụng ví MoMo của sinh viên.
   • Đề xuất các hàm ý quản trị và giải pháp nhằm gia tăng ý định sử dụng ví MoMo đối với đối tượng sinh viên.

Câu hỏi nghiên cứu

1. Câu hỏi 1: Các nhân tố nào ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên Trường Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH)?
2. Câu hỏi 2: Mức độ tác động của các nhân tố đến việc nâng cao ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên HUTECH như thế nào?
3. Câu hỏi 3: Cần thực hiện những giải pháp gì để nâng cao các nhân tố tác động, từ đó gia tăng ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên HUTECH?

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Đối tượng nghiên cứu: Các nhân tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo. Đối tượng khảo sát là sinh viên đang theo học tại Trường Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH).
• Phạm vi không gian: Trường Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH).
• Phạm vi thời gian: Dữ liệu và khảo sát được thu thập và thực hiện từ tháng 02/2022 đến tháng 05/2022.
• Phạm vi nội dung: Tập trung đo lường 5 nhân tố độc lập (Nhận thức hữu ích, Nhận thức dễ sử dụng, Nhận thức riêng tư/bảo mật, Ảnh hưởng xã hội, Niềm tin vào ví điện tử MoMo) tác động đến biến phụ thuộc là Ý định sử dụng ví MoMo.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và mô hình nghiên cứu

Khóa luận xây dựng mô hình nghiên cứu dựa trên sự kế thừa và kết hợp các lý thuyết hành vi và mô hình chấp nhận công nghệ:

• Thuyết hành động hợp lý (TRA - Theory of Reasoned Action) (Fishbein & Ajzen, 1975): Giải thích hành vi con người thông qua ý định hành vi, chịu sự chi phối của thái độ và chuẩn chủ quan (tiêu chuẩn chủ quan).
• Thuyết hành vi dự định (TPB - Theory of Planned Behavior) (Ajzen, 1991): Bổ sung yếu tố nhận thức kiểm soát hành vi vào mô hình TRA nhằm giải thích rõ hơn các hành vi không hoàn toàn chịu sự kiểm soát của ý chí.
• Mô hình chấp nhận công nghệ (TAM - Technology Acceptance Model) (Davis, 1989): Đưa ra hai biến số cốt lõi quyết định thái độ và ý định tiếp nhận công nghệ là Nhận thức tính hữu ích (Perceived Usefulness) và Nhận thức tính dễ sử dụng (Perceived Ease of Use).
• Mô hình chấp nhận và sử dụng công nghệ (UTAUT) (Venkatesh et al., 2003): Tích hợp các yếu tố kỳ vọng hiệu quả, kỳ vọng nỗ lực, ảnh hưởng xã hội và điều kiện thuận lợi.
• Khung pháp lý: Nghị định số 80/2016/NĐ-CP của Chính phủ về việc định nghĩa và quản lý dịch vụ ví điện tử tại Việt Nam.

Mô hình nghiên cứu đề xuất gồm 5 biến độc lập với 21 biến quan sát đo lường bằng thang đo Likert 5 mức độ (từ 1: Hoàn toàn không đồng ý đến 5: Hoàn toàn đồng ý):

1. Nhận thức hữu ích (PU): Gồm 5 biến quan sát (PU1 - PU5). Giả thuyết H1: Tác động cùng chiều (+) đến ý định sử dụng.
2. Nhận thức dễ sử dụng (PEU): Gồm 4 biến quan sát (PEU1 - PEU4). Giả thuyết H2: Tác động cùng chiều (+) đến ý định sử dụng.
3. Nhận thức riêng tư / bảo mật (SP): Gồm 4 biến quan sát (SP1 - SP4). Giả thuyết H3: Tác động đến ý định sử dụng.
4. Ảnh hưởng xã hội (SI): Gồm 4 biến quan sát (SI1 - SI4). Giả thuyết H4: Tác động cùng chiều (+) đến ý định sử dụng.
5. Niềm tin vào ví điện tử MoMo (TR): Gồm 4 biến quan sát (TR1 - TR4). Giả thuyết H5: Tác động cùng chiều (+) đến ý định sử dụng.

Phương pháp nghiên cứu và quy trình phân tích dữ liệu

• Nghiên cứu định tính: Thảo luận nhóm, khảo sát thử nghiệm sơ bộ trên 50 sinh viên để điều chỉnh bảng câu hỏi và thang đo cho phù hợp với ngữ cảnh sinh viên HUTECH.
• Nghiên cứu định lượng:
  • Thu thập dữ liệu: Khảo sát trực tuyến qua Google Forms gửi qua email và mạng xã hội. Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu thuận tiện (phi xác suất).
  • Quy mô mẫu: Tổng số phiếu thu về là 200 quan sát. Sau khi lọc loại 16 phiếu của người không có hiểu biết về ví điện tử, tập dữ liệu hợp lệ chính thức đưa vào phân tích là 184 mẫu (đáp ứng tiêu chuẩn cỡ mẫu theo công thức $n \ge 50 + 8k = 50 + 8 \times 5 = 90$ của Green, 1991).
  • Công cụ phân tích: Phần mềm SPSS (phiên bản 20 / 22.0).
  • Quy trình phân tích thống kê:
    1. Thống kê mô tả đặc điểm mẫu khảo sát và giá trị trung bình (Mean, Mode, Độ lệch chuẩn) của các biến quan sát.
    2. Đánh giá độ tin cậy thang đo bằng hệ số Cronbach's Alpha (chấp nhận khi $\alpha \ge 0{,}6$ và hệ số tương quan biến - tổng Corrected Item-Total Correlation $\ge 0{,}3$).
    3. Phân tích nhân tố khám phá (EFA) bằng phương pháp trích Principal Component Analysis, phép quay Varimax, điểm dừng Eigenvalue $> 1$, tổng phương sai trích $\ge 50%$, hệ số tải nhân tố Factor Loading $\ge 0{,}5$.
    4. Phân tích tương quan tuyến tính Pearson để kiểm tra mối quan hệ giữa các biến độc lập với biến phụ thuộc (với mức ý nghĩa $p < 0{,}01$).
    5. Thiết lập mô hình hồi quy đa biến OLS và kiểm tra các giả định vi phạm (đa cộng tuyến qua chỉ số VIF, kiểm định ANOVA).

---

Nội dung chính theo từng chương

CHƯƠNG 1 : TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI

Chương 1 thiết lập tính cấp thiết của nghiên cứu trong giai đoạn đại dịch COVID-19 và tiến trình chuyển đổi số ngành ngân hàng - tài chính. Tác giả trình bày các số liệu vĩ mô về tỷ lệ sử dụng điện thoại thông minh (72%) và xu hướng thanh toán di động tăng trưởng 124 - 125% tại Việt Nam. Chương này xác định mục tiêu tổng quát, 3 mục tiêu cụ thể, 3 câu hỏi nghiên cứu, đối tượng nghiên cứu là sinh viên HUTECH trong thời gian từ tháng 02/2022 đến tháng 05/2022, đồng thời phác thảo cấu trúc tổng thể của đề tài.

CHƯƠNG 2 : CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU

Chương 2 hệ thống hóa cơ sở lý luận về ví điện tử (theo Nghị định 80/2016/NĐ-CP và phân loại 4 hình thức ví của Reserve Bank of India: ví mở, ví mở một phần, ví đóng, ví đóng một phần). Tác giả tổng thuật 4 mô hình lý thuyết nền tảng (TRA, TPB, TAM, UTAUT) và các công trình thực nghiệm quốc tế (Junadi & Sfenrianto, 2015; Alwan Sri Kustono et al., 2020; Md Wasiul Karim et al., 2020) cùng các nghiên cứu trong nước (Đỗ Ngọc Bích & Đỗ Thị Hải Ninh, 2020; Nguyễn Cường et al., 2020; Phan Trọng Nhân et al., 2020). Từ khoảng trống nghiên cứu về hành vi chấp nhận ví điện tử của giới trẻ, chương này đề xuất mô hình nghiên cứu gồm 5 nhân tố với 21 biến quan sát.

CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Chương 3 trình bày chi tiết thiết kế nghiên cứu hai giai đoạn (sơ bộ định tính và chính thức định lượng). Tác giả chi tiết hóa bảng mã hóa 21 biến quan sát thuộc 5 nhóm thang đo Likert 5 điểm, thiết kế bảng câu hỏi gồm 2 phần (thông tin cá nhân và thang đo chi tiết), quy trình chọn mẫu thuận tiện phi xác suất với kích thước mẫu chính thức 184 sinh viên. Chương này đồng thời thiết lập các tiêu chuẩn thống kê kiểm định: Cronbach's Alpha, phân tích EFA, phân tích tương quan Pearson, phân tích hồi quy OLS và phương sai One-way ANOVA.

CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN

Chương 4 công bố kết quả xử lý dữ liệu từ 184 mẫu hợp lệ:

• Thống kê mẫu: Nữ chiếm 69,1% (111 người), Nam chiếm 30,9% (73 người); độ tuổi 20 chiếm đa số (50,0%); nguồn biết đến ví MoMo nhiều nhất qua bạn bè (42,8%); mục đích sử dụng chủ yếu là thanh toán (50,6%); giá trị giao dịch dưới 5 triệu đồng chiếm 83,5%.
• Kiểm định Cronbach's Alpha: Cả 5 thang đo đều đạt độ tin cậy nội tại cao ($\alpha$ từ 0,728 đến 0,814), toàn bộ 21 biến quan sát đều có hệ số tương quan biến - tổng $> 0{,}3$ nên được giữ lại nguyên vẹn.
• Phân tích EFA: Hệ số KMO = 0,878; kiểm định Bartlett có Sig = 0,000; trích được 5 nhân tố tại Eigenvalue = 1,020 với tổng phương sai trích đạt 59,872%; toàn bộ hệ số tải nhân tố đều $> 0{,}50$.
• Phân tích tương quan Pearson: Tất cả 5 biến độc lập đều có tương quan thuận chiều có ý nghĩa thống kê ($p = 0{,}000 < 0{,}01$) với Ý định sử dụng ví MoMo; hệ số tương quan mạnh nhất là Nhận thức hữu ích ($r = 0{,}654$), tiếp đến là Ảnh hưởng xã hội ($r = 0{,}565$), Niềm tin ($r = 0{,}554$), Nhận thức dễ sử dụng ($r = 0{,}505$) và Nhận thức riêng tư - bảo mật ($r = 0{,}470$).

CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

Chương 5 đúc kết các kết luận từ phân tích thống kê và đưa ra các hàm ý quản trị, kiến nghị chính sách đối với từng nhóm yếu tố (Hữu ích, Niềm tin, Ảnh hưởng xã hội, Dễ sử dụng, Riêng tư/bảo mật). Chương này cũng chỉ rõ các hạn chế liên quan đến phương pháp chọn mẫu thuận tiện và đề xuất các định hướng mở rộng nghiên cứu trong tương lai.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả định lượng chi tiết

1. Đặc điểm cơ cấu mẫu nghiên cứu (N = 184)

Tiêu chí phân loại	Nhóm phân loại	Tần số	Tỷ lệ (%)
Giới tính	Nữ	111	69,1
	Nam	73	30,9
Độ tuổi	19 tuổi	25	16,2
	20 tuổi	97	50,0
	21 tuổi	42	20,8
	22 tuổi	20	13,0
Kênh tiếp cận MoMo	Bạn bè	86	42,8
	Người thân	49	28,6
	Quảng cáo	49	28,6
Mục đích sử dụng	Thanh toán	98	50,6
	Chuyển tiền	57	30,5
	Tiết kiệm	29	18,2
Hạn mức giao dịch	Dưới 5 triệu VND	164	83,5
	Trên 5 triệu VND	20	16,5

2. Kết quả đánh giá độ tin cậy thang đo (Cronbach's Alpha)

Thang đo nhân tố	Số biến quan sát	Hệ số Cronbach's Alpha	Tương quan biến - tổng nhỏ nhất	Kết luận
Nhận thức hữu ích (PU)	5	0,728	0,441 (PU2)	Đạt chuẩn, giữ 5 biến
Nhận thức dễ sử dụng (PEU)	4	0,737	0,445 (PEU4)	Đạt chuẩn, giữ 4 biến
Nhận thức riêng tư - bảo mật (SP)	4	0,791	0,568 (SP1)	Đạt chuẩn, giữ 4 biến
Ảnh hưởng xã hội (SI)	4	0,754	0,561 (SI2)	Đạt chuẩn, giữ 4 biến
Niềm tin vào ví MoMo (TR)	4	0,814	0,622 (TR3)	Đạt chuẩn, giữ 4 biến

3. Kết quả phân tích nhân tố khám phá (EFA)

Tiêu chí thống kê	Giá trị tính toán	Ngưỡng kiểm định	Đánh giá
Hệ số KMO	0,878	$0{,}5 < \text{KMO} < 1$	Mẫu rất thích hợp
Kiểm định Bartlett (Sig.)	0,000	$\text{Sig.} < 0{,}05$	Các biến tương quan tổng thể
Giá trị Eigenvalue	1,020	$> 1$	Đạt yêu cầu rút trích 5 nhân tố
Tổng phương sai trích	59,872%	$> 50%$	Giải thích được 59,872% biến thiên
Biên độ hệ số tải (Factor Loading)	0,506 – 0,788	$\ge 0{,}5$	21 biến quan sát đều có ý nghĩa

4. Kết quả phân tích tương quan Pearson với Ý định sử dụng

Nhân tố độc lập	Hệ số tương quan Pearson ($r$)	Mức ý nghĩa ($p$-value)	Mức độ tương quan
Nhận thức hữu ích (PU)	0,654	0,000	Tương quan thuận trung bình khá (cao nhất)
Ảnh hưởng xã hội (SI)	0,565	0,000	Tương quan thuận trung bình
Niềm tin vào ví MoMo (TR)	0,554	0,000	Tương quan thuận trung bình
Nhận thức dễ sử dụng (PEU)	0,505	0,000	Tương quan thuận trung bình
Nhận thức riêng tư - bảo mật (SP)	0,470	0,000	Tương quan thuận trung bình

Giải pháp và hàm ý quản trị tác giả đề xuất

1. Nâng cao nhận thức hữu ích: Phát triển và tối ưu các tính năng tự động nhắc nợ, thanh toán hóa đơn học phí, dịch vụ sinh hoạt định kỳ; tích hợp thêm các tiện ích liên kết trực tiếp với nhu cầu chi tiêu hàng ngày của sinh viên nhằm tiết kiệm thời gian giao dịch.
2. Khai thác ảnh hưởng xã hội: Đẩy mạnh các chương trình ưu đãi giới thiệu bạn bè, liên kết cộng đồng sinh viên trong trường đại học; sử dụng các kênh truyền thông mạng xã hội và người có sức ảnh hưởng để lan tỏa trải nghiệm thanh toán.
3. Củng cố niềm tin của người dùng: Đảm bảo tính minh bạch, chính xác của mọi thông tin giao dịch; nâng cao chất lượng dịch vụ chăm sóc khách hàng và xử lý nhanh chóng các khiếu nại phát sinh trong quá trình chuyển tiền.
4. Tối ưu hóa tính dễ sử dụng: Tinh gọn giao diện ứng dụng, làm cho các bước thao tác chuyển tiền, nạp/rút tiền và quét mã QR trở nên trực quan, đơn giản, dễ học đối với người dùng mới.
5. Đảm bảo tính riêng tư và bảo mật: Tăng cường các lớp xác thực giao dịch, cam kết bảo vệ dữ liệu cá nhân, minh bạch chính sách bảo mật để giải tỏa lo ngại về an ninh mạng khi thanh toán trực tuyến.

Đóng góp của đề tài

• Về mặt lý luận: Kiểm chứng sự phù hợp của mô hình tích hợp TAM, TRA, TPB và UTAUT trong bối cảnh phân tích ý định chấp nhận công nghệ tài chính (ví điện tử) của sinh viên đại học tại TP.HCM.
• Về mặt thực tiễn: Cung cấp bộ số liệu thực nghiệm đo lường cụ thể mức độ tác động của 5 nhân tố đến quyết định dùng ví MoMo của phân khúc sinh viên trẻ, làm cơ sở thực tế cho các chiến lược phát triển dịch vụ của M-Service và các ngân hàng đối tác.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của đề tài

• Phương pháp chọn mẫu: Sử dụng phương pháp lấy mẫu thuận tiện phi xác suất tại một trường đại học duy nhất (HUTECH), do đó khả năng đại diện và tổng quát hóa kết quả cho toàn bộ sinh viên tại TP.HCM hoặc cả nước còn hạn chế.
• Quy mô mẫu: Cỡ mẫu phân tích chính thức dừng lại ở 184 quan sát, chỉ đủ đáp ứng mức tối thiểu cho các kiểm định EFA và hồi quy cơ bản.
• Khoảng cách ý định - hành vi: Nghiên cứu mới chỉ tập trung đo lường "ý định sử dụng" mà chưa đánh giá hành vi sử dụng thực tế lặp lại hoặc lòng trung thành lâu dài của khách hàng.

Hướng nghiên cứu tiếp theo

• Mở rộng phạm vi và quy mô khảo sát: Thực hiện lấy mẫu theo phương pháp xác suất hoặc phân tầng trên nhiều trường đại học thuộc các khối ngành và khu vực địa lý khác nhau để tăng tính đại diện.
• Bổ sung các biến số mới: Đưa thêm các yếu tố về chi phí cảm nhận, chương trình khuyến mãi, rủi ro nhận thức, chất lượng dịch vụ hoặc các biến điều tiết (giới tính, thu nhập) vào mô hình nghiên cứu.
• Đo lường hành vi thực tế: Nghiên cứu mối quan hệ tác động từ ý định chuyển hóa thành hành vi sử dụng thực tế và tần suất giao dịch của người dùng.

---

Giá trị tham khảo

Đối tượng thụ hưởng giá trị

• Sinh viên và học viên chuyên ngành: Kinh doanh thương mại, Tài chính - Ngân hàng, Hệ thống thông tin quản lý, Quản trị kinh doanh đang thực hiện đề án môn học hoặc khóa luận tốt nghiệp về công nghệ tài chính (FinTech), thanh toán số, ngân hàng điện tử.
• Nhà nghiên cứu kinh tế lượng ứng dụng: Tham khảo quy trình phân tích định lượng chuẩn mực với SPSS từ bước thiết kế bảng hỏi Likert, mã hóa biến số, kiểm định thang đo đến phân tích nhân tố và tương quan.
• Doanh nghiệp cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán: Tham khảo các số liệu thực chứng về hành vi, thói quen giao dịch và mức độ quan tâm của phân khúc khách hàng trẻ tuổi đối với các tiêu chí bảo mật, tiện ích và ảnh hưởng cộng đồng.

Các phần nội dung có giá trị tham khảo cao

• Bảng mã hóa thang đo (Bảng 3.1): Hệ thống 21 biến quan sát đo lường 5 khái niệm nghiên cứu được xây dựng rõ ràng, có trích dẫn nguồn gốc học thuật chuẩn xác (Davis, 1989; Venkatesh et al., 2003; Junadi, 2015; Trivedi, 2016).
• Bộ dữ liệu kiểm định Cronbach's Alpha và ma trận xoay EFA (Chương 4): Cung cấp đầy đủ các chỉ số thống kê thực nghiệm (KMO = 0,878; Bartlett Sig = 0,000; hệ số tải $> 0{,}5$) làm tài liệu đối sánh số liệu nghiên cứu.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Cỡ mẫu khảo sát chính thức của đề tài là bao nhiêu và được xử lý làm sạch như thế nào?

Đề tài thu thập tổng cộng 200 phiếu khảo sát trực tuyến qua Google Forms. Trong quá trình làm sạch dữ liệu, tác giả đã loại bỏ 16 phiếu của những người không có hiểu biết về ví điện tử, giữ lại 184 phiếu hợp lệ đạt tiêu chuẩn để đưa vào phân tích thống kê trên SPSS.

2. Mô hình nghiên cứu chính thức bao gồm những nhân tố nào và đo lường bằng bao nhiêu biến quan sát?

Mô hình nghiên cứu bao gồm 5 nhân tố độc lập với tổng cộng 21 biến quan sát đo lường bằng thang đo Likert 5 điểm:

• Nhận thức hữu ích (PU: 5 biến)
• Nhận thức dễ sử dụng (PEU: 4 biến)
• Nhận thức riêng tư - bảo mật (SP: 4 biến)
• Ảnh hưởng xã hội (SI: 4 biến)
• Niềm tin vào ví điện tử MoMo (TR: 4 biến)

3. Kết quả kiểm định phân tích nhân tố khám phá (EFA) đạt được các chỉ số thống kê cụ thể nào?

Phân tích EFA sử dụng phép trích Principal Component và phép xoay Varimax cho kết quả: hệ số KMO đạt 0,878; kiểm định Bartlett có mức ý nghĩa Sig = 0,000; trích được 5 nhóm nhân tố tại điểm dừng Eigenvalue = 1,020; tổng phương sai trích đạt 59,872% (vượt ngưỡng 50%); toàn bộ 21 biến quan sát đều có hệ số tải nhân tố (Factor Loading) lớn hơn 0,50.

4. Nhân tố nào có mối tương quan mạnh nhất với ý định sử dụng ví MoMo của sinh viên HUTECH?

Theo kết quả phân tích ma trận tương quan Pearson, nhân tố Nhận thức hữu ích (PU) có mối tương quan thuận chiều mạnh nhất với Ý định sử dụng ví MoMo với hệ số $r = 0{,}654$ (ở mức ý nghĩa $p = 0{,}000 < 0{,}01$). Xếp sau lần lượt là Ảnh hưởng xã hội ($r = 0{,}565$), Niềm tin ($r = 0{,}554$), Nhận thức dễ sử dụng ($r = 0{,}505$) và Nhận thức riêng tư - bảo mật ($r = 0{,}470$).

5. Khảo sát thực tế ghi nhận sinh viên HUTECH sử dụng ví MoMo chủ yếu cho mục đích và hạn mức giao dịch nào?

Dữ liệu khảo sát trên 184 sinh viên chỉ ra rằng mục đích sử dụng ví MoMo phổ biến nhất là Thanh toán (chiếm 50,6%), tiếp theo là Chuyển tiền (30,5%) và Tiết kiệm (18,2%). Về hạn mức chi tiêu, có đến 83,5% sinh viên thực hiện các giao dịch dưới 5 triệu đồng, trong khi nhóm giao dịch trên 5 triệu đồng chỉ chiếm 16,5%.

---

Kết luận

Khóa luận đã hệ thống hóa và kiểm định thành công mô hình nghiên cứu định lượng về các nhân tố tác động đến ý định sử dụng ví điện tử MoMo của sinh viên Trường Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH). Dữ liệu thực nghiệm từ 184 mẫu khảo sát khẳng định cả 5 nhân tố (Nhận thức hữu ích, Ảnh hưởng xã hội, Niềm tin, Nhận thức dễ sử dụng, Nhận thức riêng tư - bảo mật) đều có tương quan thuận chiều có ý nghĩa thống kê đối với ý định sử dụng dịch vụ, trong đó tính hữu ích đóng vai trò nổi bật nhất. Các kết quả và hàm ý quản trị được đề xuất cung cấp cơ sở dữ liệu thực tiễn cho các doanh nghiệp ví điện tử trong việc hoàn thiện tính năng, tối ưu hóa giao diện và đẩy mạnh truyền thông hướng tới nhóm khách hàng trẻ.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cở sở lý thuyết và tổng quan nghiên cứu Chương 2: Phương pháp nghiên cứu Chương 3: Kết quả nghiên cứu và bàn luận Chương 4: Kết luận và kiến nghị 7 CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU 2.1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2.1 Khái niệm ví điện tử Ví điện tử được biết đến như một ví kỹ thuật số hay ví di động (Uddin & Akhi, 2014). Khi điện thoại thông minh là một phần không thể thiếu của cuộc sống hiện nay, thì nó trở thành bàn đạp cho sự hình thành của ví kỹ thuật số và số lượng người sử dụng ví kỹ thuật số đã tăng trưởng khổng lồ (Bantwa & Padiya, 2020). Ý tưởng về ví điện tử được hình thành trong những năm về trước, khi người ta chuyển đổi tiền giấy sang thẻ ghi nợ và thẻ tín dụng như một cách bảo mật thanh toán dựa trên hình thức thanh toán băng thẻ thông minh với các thành viêncủa sáu tổ chức gồm American Express, Discover, JCB, Mastercard, Union Pay và Visa (Alaeddin etal. Các nước như Mỹ, Nhật, Thụy Điển và Hàn Quốc đã trình bày những giải pháp ví kỹ thuật số dựa trên điện thoại di động cho người tiêu dùng sử dụng điện thoại của họ để chi trả cho tạp hóa, đặt đồ uống từ một máy bán hàng tự động và đặt vé máy bay (Rathore, 2016).

Sharma et al. (2018) cho răng ví điện tử là cách thức mới nhất của thương mại di động cho phép người dùng thực hiện giao dịch, mua sắm trực tuyến, đặt hàng và chia sẻ những dịch vụ sẵn có. Ví điện tử là một chương trình hoặc một dịch vụ web cho phép người dùng lưu trữ và kiểm soát thông tin mua hàng trực tuyến của họ như thông tin đăng nhập, mật khẩu, địa chỉ giao hàng và chi tiết thẻ tín dụng. Nghị định 80/2016/NĐ-CP định nghĩa dịch vụ ví điện tử là dịch vụ cung cấp cho khách hàng một tài khoản điện tử định danh do các tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán tạo lập trên vật mang tin (như chip điện tử, sim điện thoại di động, máy tính.), cho phép lưu giữ một giá trị tiền tệ được đảm bảo băng giá trị tiền gửi tương đương với số tiền được chuyển từ tài khoản thanh toán của khách hàng tại ngân hàng vào tài khoản đảm bảo thanh toán của tổ chức cung ứng dịch vụ ví điện tử theo tỷ lệ 1:1 (Chinhphu, 2016).

Ví điện tử còn là một hình thức của ngân hàng trực tuyến khi nó thực hiện một số nhiệm vụ như chi trả cho hàng hóa hay dịch vụ trực tiếp từ tài khoản ngân hàng, chuyển tiền, cung cấp séc điện tử, tiền điện tử, đặt hàng thanh toán điện tử. Nói cách khác, những dịch vụ của ngân hàng đều được thực hiện bởi ví điện tử (Uddin & Akhi, 2014).2 Khái niệm về ý định sử dụng dịch vụ Ajzen (1988) cho rằng ý định hành vi là khả năng chủ quan của con người dự định đạt được trong một thời gian nhất định. Theo Tirtiroglu và Elbeck (2008), ý định sử dụng là miêu tả sự sẵn lòng của khách hàng để sử dụng một sản phẩm nào đó. Hay Zhao và Othman (2010) định nghĩa ý định là một quá trình hành động mà một cá nhân muốn đạt được.

Ajzen et al(1975) cho rằng ý định hành vi là sự đo lường ý định của một cá thể để thực hiện một hành vi cụ thể hay ý 8 định hành vi là những cảm giác tích cực hay tiêu cực đối với việc thực hiện một hành vi mục tiêu. Ý định hành vi sử dụng là khuynh hướng một cá nhân thể hiện, nó chỉ ra răng liệu họ sử dụng một công nghệ mới hay không.