Luận văn thạc sĩ ueh ghiên cứu mối tương quan giữa thanh khoản của chứng khoán và chi trả cổ tức của doanh nghiệp tại việt nam

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ueh ghiên cứu mối tương quan giữa thanh khoản của chứng khoán và chi trả cổ tức của doanh nghiệp, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Vũ Hoàng Minh
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Hữu Huy Nhựt
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Nghiên cứu mối quan hệ giữa thanh khoản chứng khoán và chi trả cổ tức tại Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.4. Phương pháp nghiên cứu và dữ liệu nghiên cứu
• 1.5. Nội dung đề tài
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ BẰNG CHỨNG THỰC NGHIỆM
• 2.1. Lý thuyết chi phí đại diện
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về mối quan hệ giữa thanh khoản chứng khoán và chi trả cổ tức

Nghiên cứu mối quan hệ giữa thanh khoản chứng khoán và chi trả cổ tức tại Việt Nam là một chủ đề quan trọng trong lĩnh vực tài chính. Thanh khoản của chứng khoán không chỉ ảnh hưởng đến quyết định đầu tư mà còn tác động đến chính sách chi trả cổ tức của các doanh nghiệp. Việc hiểu rõ mối quan hệ này giúp các nhà đầu tư và quản lý doanh nghiệp đưa ra quyết định tài chính hợp lý.

1.1. Định nghĩa thanh khoản chứng khoán và chi trả cổ tức

Thanh khoản chứng khoán được hiểu là khả năng mua bán chứng khoán mà không làm thay đổi giá trị của chúng. Chi trả cổ tức là khoản tiền mà doanh nghiệp phân chia cho cổ đông từ lợi nhuận. Mối quan hệ giữa hai yếu tố này có thể ảnh hưởng đến quyết định đầu tư và chính sách tài chính của doanh nghiệp.

1.2. Tầm quan trọng của nghiên cứu tại Việt Nam

Việt Nam là một thị trường chứng khoán đang phát triển, nơi mà mối quan hệ tài chính giữa thanh khoản và chi trả cổ tức chưa được nghiên cứu sâu. Việc tìm hiểu mối quan hệ này sẽ cung cấp thông tin quý giá cho các nhà đầu tư và doanh nghiệp trong việc tối ưu hóa lợi nhuận.

II. Vấn đề và thách thức trong nghiên cứu mối quan hệ này

Mặc dù có nhiều nghiên cứu về mối quan hệ tài chính, nhưng vẫn còn nhiều thách thức trong việc xác định chính xác tác động của thanh khoản đến chi trả cổ tức. Các yếu tố như bất cân xứng thông tin và chi phí đại diện có thể làm phức tạp thêm mối quan hệ này.

2.1. Bất cân xứng thông tin và ảnh hưởng đến quyết định chi trả cổ tức

Bất cân xứng thông tin giữa nhà quản lý và cổ đông có thể dẫn đến quyết định chi trả cổ tức không hợp lý. Khi thông tin không đầy đủ, cổ đông có thể không nhận thức được tình hình tài chính thực sự của doanh nghiệp.

2.2. Chi phí đại diện và tác động đến chính sách cổ tức

Chi phí đại diện phát sinh khi lợi ích của cổ đông và nhà quản lý không đồng nhất. Điều này có thể dẫn đến việc nhà quản lý không tối ưu hóa chi trả cổ tức, ảnh hưởng đến lợi ích của cổ đông.

III. Phương pháp nghiên cứu mối quan hệ giữa thanh khoản và chi trả cổ tức

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hồi quy để phân tích mối quan hệ giữa thanh khoản chứng khoán và chi trả cổ tức. Dữ liệu được thu thập từ các doanh nghiệp niêm yết trên sàn chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn 2006-2016.

3.1. Dữ liệu và mẫu nghiên cứu

Mẫu nghiên cứu bao gồm 280 doanh nghiệp phi tài chính niêm yết. Dữ liệu được thu thập từ các báo cáo tài chính và báo cáo thường niên, đảm bảo tính chính xác và đáng tin cậy.

3.2. Mô hình hồi quy và các biến số

Mô hình hồi quy được xây dựng dựa trên các biến như thanh khoản, quy mô doanh nghiệp, lợi nhuận và đòn bẩy. Các biến này sẽ giúp phân tích tác động của thanh khoản đến chính sách chi trả cổ tức.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy có mối quan hệ tích cực giữa thanh khoản chứng khoán và chi trả cổ tức. Khi thanh khoản tăng, doanh nghiệp có xu hướng chi trả cổ tức cao hơn, điều này có thể thu hút thêm nhà đầu tư.

4.1. Phân tích kết quả hồi quy

Kết quả hồi quy cho thấy rằng thanh khoản có tác động đáng kể đến chính sách chi trả cổ tức. Các doanh nghiệp có thanh khoản cao thường có mức chi trả cổ tức ổn định và cao hơn.

4.2. Ứng dụng kết quả vào thực tiễn doanh nghiệp

Doanh nghiệp có thể sử dụng kết quả nghiên cứu để điều chỉnh chính sách chi trả cổ tức, từ đó tối ưu hóa lợi nhuận và thu hút nhà đầu tư. Việc này cũng giúp cải thiện hình ảnh và uy tín của doanh nghiệp trên thị trường.

V. Kết luận và hướng nghiên cứu tương lai

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng mối quan hệ giữa thanh khoản chứng khoán và chi trả cổ tức là có thật và đáng chú ý. Tuy nhiên, vẫn cần nhiều nghiên cứu hơn để hiểu rõ hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến mối quan hệ này.

5.1. Kết luận chính của nghiên cứu

Mối quan hệ tích cực giữa thanh khoản và chi trả cổ tức cho thấy rằng doanh nghiệp cần chú trọng đến việc cải thiện thanh khoản để tối ưu hóa chính sách chi trả cổ tức.

5.2. Hướng nghiên cứu tiếp theo

Các nghiên cứu tiếp theo có thể xem xét thêm các yếu tố khác như chi phí đại diện và bất cân xứng thông tin để làm rõ hơn về mối quan hệ này trong bối cảnh thị trường Việt Nam.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn 2006 – 2016, thị trường chứng khoán Việt Nam chứng kiến sự phát triển mạnh mẽ với hơn 280 doanh nghiệp phi tài chính niêm yết trên hai sàn HOSE và HNX, tạo thành mẫu nghiên cứu với 2739 quan sát công ty – năm. Thanh khoản cổ phiếu và chính sách chi trả cổ tức là hai yếu tố quan trọng phản ánh sức khỏe tài chính và sự hấp dẫn của doanh nghiệp đối với nhà đầu tư. Tuy nhiên, mối quan hệ giữa thanh khoản chứng khoán và mức độ chi trả cổ tức tại Việt Nam vẫn chưa được nghiên cứu sâu rộng. Luận văn nhằm mục tiêu phân tích ảnh hưởng của thanh khoản cổ phiếu đến chính sách chi trả cổ tức của các doanh nghiệp niêm yết, đồng thời xem xét vai trò của bất cân xứng thông tin, chi phí đại diện và dòng tiền thặng dư trong mối quan hệ này. Nghiên cứu sử dụng dữ liệu bảng từ các báo cáo tài chính và giao dịch chứng khoán trong khoảng thời gian 11 năm, giúp cung cấp cái nhìn toàn diện và cập nhật về thực trạng thị trường mới nổi như Việt Nam. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ các nhà quản lý doanh nghiệp và nhà đầu tư đưa ra quyết định tài chính tối ưu, đồng thời đóng góp vào kho tàng lý thuyết về mối liên hệ giữa thanh khoản và chính sách cổ tức trong bối cảnh thị trường chứng khoán mới nổi.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên bốn lý thuyết chính để giải thích mối quan hệ giữa thanh khoản cổ phiếu và chi trả cổ tức:

• Lý thuyết chi phí đại diện: Mâu thuẫn giữa quyền sở hữu và kiểm soát dẫn đến chi phí đại diện cao, trong đó chính sách chi trả cổ tức được xem như công cụ giảm thiểu chi phí này bằng cách hạn chế dòng tiền tự do mà nhà quản trị có thể sử dụng không hiệu quả.

• Lý thuyết tín hiệu: Việc chi trả cổ tức được coi là tín hiệu tích cực từ nhà quản trị về triển vọng lợi nhuận tương lai, giúp giảm bất cân xứng thông tin giữa nhà đầu tư và công ty.

• Lý thuyết chu kỳ tồn tại: Các công ty trưởng thành với lợi nhuận ổn định thường chi trả cổ tức nhiều hơn so với các công ty mới thành lập có nhiều cơ hội đầu tư.

• Lý thuyết con chim trong bàn tay (Bird-in-Hand): Nhà đầu tư ưa thích cổ tức hiện tại hơn là lợi nhuận tiềm năng không chắc chắn trong tương lai, do đó cổ tức làm tăng giá trị công ty.

Ngoài ra, luận văn áp dụng lý thuyết tính thanh khoản của cổ tức, cho rằng thanh khoản thấp làm tăng nhu cầu nhận cổ tức để bù đắp chi phí giao dịch cao, trong khi thanh khoản cao giúp giảm áp lực chi trả cổ tức.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng dữ liệu bảng gồm 280 doanh nghiệp phi tài chính niêm yết trên HOSE và HNX trong giai đoạn 2006 – 2016, với tổng số 2739 quan sát công ty – năm. Dữ liệu được thu thập từ báo cáo tài chính, báo cáo thường niên (FiinPro, Vietstock) và dữ liệu giao dịch chứng khoán (cophieu68.vn). Mẫu loại trừ các doanh nghiệp tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, doanh nghiệp lên sàn sau năm 2009 và doanh nghiệp có tỷ lệ ngày giao dịch thấp hơn 25% trong năm.

Mô hình hồi quy dữ liệu bảng được xây dựng dựa trên nghiên cứu của Jiang và cộng sự (2017), với biến phụ thuộc là tỷ lệ chi trả cổ tức tiền mặt trên giá cổ phiếu cuối năm, biến chính là thanh khoản cổ phiếu đo lường theo hai cách: chỉ số Amihud (2002) và Edmans et al. (2013), cũng như tỷ lệ ngày có tỷ suất sinh lợi bằng 0 theo Lesmond et al. (1999). Các biến kiểm soát bao gồm quy mô công ty, lợi nhuận, đòn bẩy, cơ hội đầu tư, tiền mặt và số lượng thành viên hội đồng quản trị độc lập.

Phương pháp ước lượng sử dụng mô hình hồi quy dữ liệu bảng với ba phương pháp: OLS gộp, mô hình ảnh hưởng cố định và mô hình ảnh hưởng ngẫu nhiên. Kiểm định Hausman được áp dụng để lựa chọn mô hình phù hợp. Các biến tương tác được đưa vào để phân tích vai trò của bất cân xứng thông tin (biến giả Big 4), chi phí đại diện (biến giả sở hữu nhà nước trên 50%) và dòng tiền thặng dư trong mối quan hệ giữa thanh khoản và chi trả cổ tức.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Ảnh hưởng cùng chiều của thanh khoản cổ phiếu đến chi trả cổ tức: Kết quả hồi quy cho thấy thanh khoản cổ phiếu có tác động tích cực và có ý nghĩa thống kê đến mức độ chi trả cổ tức của doanh nghiệp. Cụ thể, khi thanh khoản tăng 1 đơn vị, tỷ lệ chi trả cổ tức tăng khoảng 0,15% – 0,20%, khẳng định mối quan hệ đồng biến giữa hai biến.

2. Vai trò của bất cân xứng thông tin: Doanh nghiệp không được kiểm toán bởi Big 4 có tác động mạnh hơn của thanh khoản đến chi trả cổ tức, với mức tăng chi trả cổ tức cao hơn khoảng 0,25% so với doanh nghiệp được kiểm toán Big 4, cho thấy bất cân xứng thông tin làm gia tăng ảnh hưởng của thanh khoản.

3. Ảnh hưởng của chi phí đại diện: Các doanh nghiệp ngoài quốc doanh (sở hữu nhà nước dưới 50%) thể hiện tác động mạnh mẽ hơn của thanh khoản đến chi trả cổ tức, với mức tăng khoảng 0,22%, phản ánh chi phí đại diện làm tăng sự nhạy cảm của chính sách cổ tức với thanh khoản.

4. Tác động của dòng tiền thặng dư: Doanh nghiệp có dòng tiền thặng dư cao có xu hướng chi trả cổ tức nhiều hơn khi thanh khoản tăng, với mức tăng khoảng 0,18%, cho thấy dòng tiền thặng dư làm gia tăng ảnh hưởng của thanh khoản đến chính sách cổ tức.

5. Ảnh hưởng của các đặc điểm doanh nghiệp khác: Lợi nhuận, đòn bẩy và tiền mặt đều có ảnh hưởng cùng chiều và có ý nghĩa đến chi trả cổ tức, trong khi quy mô doanh nghiệp, cơ hội đầu tư và số lượng thành viên hội đồng quản trị độc lập có mối quan hệ ngược chiều với chính sách cổ tức.

Thảo luận kết quả

Mối quan hệ đồng biến giữa thanh khoản và chi trả cổ tức phù hợp với lý thuyết tín hiệu và lý thuyết tính thanh khoản của cổ tức, cho thấy khi cổ phiếu có tính thanh khoản cao, nhà đầu tư có quyền yêu cầu mức cổ tức cao hơn để phản ánh giá trị thực của doanh nghiệp. Kết quả này tương đồng với nghiên cứu của Jiang và cộng sự (2017) tại Trung Quốc và các nghiên cứu quốc tế khác.

Vai trò của bất cân xứng thông tin và chi phí đại diện được thể hiện rõ qua sự khác biệt giữa các nhóm doanh nghiệp, cho thấy các doanh nghiệp có kiểm soát kém hoặc thông tin không minh bạch sẽ có xu hướng chi trả cổ tức nhiều hơn khi thanh khoản tăng nhằm giảm thiểu rủi ro và tạo niềm tin cho nhà đầu tư.

Dòng tiền thặng dư cũng đóng vai trò quan trọng trong việc tăng cường ảnh hưởng của thanh khoản đến chi trả cổ tức, phù hợp với giả thuyết dòng tiền tự do của Jensen (1986), khi các doanh nghiệp có dòng tiền dồi dào có khả năng chi trả cổ tức cao hơn.

Các đặc điểm doanh nghiệp như lợi nhuận, đòn bẩy và tiền mặt ảnh hưởng tích cực đến chi trả cổ tức, phản ánh khả năng tài chính và chiến lược quản trị vốn của doanh nghiệp. Mối quan hệ ngược chiều với quy mô và cơ hội đầu tư phù hợp với lý thuyết chu kỳ tồn tại, khi các công ty lớn hoặc có nhiều cơ hội đầu tư thường giữ lại lợi nhuận để tái đầu tư thay vì chi trả cổ tức.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thanh thể hiện mức độ chi trả cổ tức trung bình theo nhóm thanh khoản, bảng ma trận tương quan giữa các biến và bảng kết quả hồi quy chi tiết với các hệ số và mức ý nghĩa thống kê.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường minh bạch thông tin và kiểm toán độc lập: Các doanh nghiệp nên nâng cao chất lượng báo cáo tài chính và lựa chọn kiểm toán bởi các công ty Big 4 để giảm bất cân xứng thông tin, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho việc cải thiện thanh khoản và chính sách cổ tức. Thời gian thực hiện: 1-2 năm; Chủ thể: Ban lãnh đạo doanh nghiệp, cơ quan quản lý.

2. Xây dựng chính sách cổ tức linh hoạt dựa trên thanh khoản và dòng tiền: Doanh nghiệp cần thiết kế chính sách chi trả cổ tức phù hợp với mức độ thanh khoản và dòng tiền thặng dư nhằm tối ưu hóa lợi ích cổ đông và giảm chi phí đại diện. Thời gian thực hiện: 6-12 tháng; Chủ thể: Hội đồng quản trị, phòng tài chính.

3. Tăng cường quản trị công ty và giảm chi phí đại diện: Tăng số lượng thành viên hội đồng quản trị độc lập và áp dụng các cơ chế giám sát hiệu quả để giảm chi phí đại diện, từ đó nâng cao hiệu quả sử dụng vốn và chính sách cổ tức. Thời gian thực hiện: 1 năm; Chủ thể: Cơ quan quản lý, doanh nghiệp.

4. Phát triển thị trường chứng khoán và cải thiện thanh khoản: Cơ quan quản lý cần thúc đẩy các giải pháp nâng cao thanh khoản thị trường như giảm chi phí giao dịch, tăng tính minh bạch và đa dạng hóa sản phẩm tài chính để hỗ trợ doanh nghiệp trong việc chi trả cổ tức hiệu quả. Thời gian thực hiện: 2-3 năm; Chủ thể: Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, Sở giao dịch chứng khoán.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà quản lý doanh nghiệp: Giúp hiểu rõ tác động của thanh khoản đến chính sách cổ tức, từ đó xây dựng chiến lược tài chính phù hợp nhằm tối đa hóa giá trị doanh nghiệp và thu hút nhà đầu tư.

2. Nhà đầu tư cá nhân và tổ chức: Cung cấp cơ sở để đánh giá mức độ hấp dẫn của cổ phiếu dựa trên thanh khoản và chính sách cổ tức, hỗ trợ quyết định đầu tư hiệu quả.

3. Cơ quan quản lý thị trường chứng khoán: Hỗ trợ xây dựng chính sách và quy định nhằm nâng cao tính minh bạch, thanh khoản và hiệu quả hoạt động của thị trường chứng khoán Việt Nam.

4. Nhà nghiên cứu và học viên ngành tài chính – ngân hàng: Cung cấp tài liệu tham khảo về mối quan hệ giữa thanh khoản và chi trả cổ tức trong bối cảnh thị trường mới nổi, góp phần phát triển lý thuyết và thực tiễn nghiên cứu.

Câu hỏi thường gặp

1. Thanh khoản cổ phiếu ảnh hưởng như thế nào đến chính sách chi trả cổ tức?
   Thanh khoản cổ phiếu có ảnh hưởng cùng chiều đến mức chi trả cổ tức; khi thanh khoản tăng, doanh nghiệp có xu hướng chi trả cổ tức cao hơn để thu hút và giữ chân nhà đầu tư, đồng thời giảm chi phí đại diện.

2. Vai trò của bất cân xứng thông tin trong mối quan hệ này là gì?
   Bất cân xứng thông tin làm tăng tác động của thanh khoản đến chi trả cổ tức, đặc biệt ở các doanh nghiệp không được kiểm toán bởi Big 4, do doanh nghiệp cần chi trả cổ tức nhiều hơn để tạo niềm tin cho nhà đầu tư.

3. Chi phí đại diện ảnh hưởng thế nào đến chính sách cổ tức?
   Chi phí đại diện làm gia tăng sự nhạy cảm của chính sách cổ tức với thanh khoản, khi các doanh nghiệp ngoài quốc doanh có xu hướng chi trả cổ tức nhiều hơn khi thanh khoản tăng nhằm giảm thiểu mâu thuẫn giữa nhà quản trị và cổ đông.

4. Dòng tiền thặng dư có tác động ra sao?
   Doanh nghiệp có dòng tiền thặng dư cao sẽ chi trả cổ tức nhiều hơn khi thanh khoản tăng, vì có đủ nguồn lực tài chính để thực hiện chính sách cổ tức mà không ảnh hưởng đến hoạt động đầu tư.

5. Các đặc điểm doanh nghiệp khác ảnh hưởng thế nào đến chi trả cổ tức?
   Lợi nhuận, đòn bẩy và tiền mặt có ảnh hưởng tích cực đến chi trả cổ tức, trong khi quy mô, cơ hội đầu tư và số lượng thành viên hội đồng quản trị độc lập có mối quan hệ ngược chiều, phản ánh chiến lược tài chính và giai đoạn phát triển của doanh nghiệp.

Kết luận

• Thanh khoản cổ phiếu có ảnh hưởng cùng chiều và có ý nghĩa thống kê đến mức độ chi trả cổ tức của các doanh nghiệp niêm yết tại Việt Nam trong giai đoạn 2006 – 2016.
• Bất cân xứng thông tin, chi phí đại diện và dòng tiền thặng dư làm gia tăng tác động của thanh khoản đến chính sách chi trả cổ tức.
• Các đặc điểm doanh nghiệp như lợi nhuận, đòn bẩy, tiền mặt, quy mô và cơ hội đầu tư cũng ảnh hưởng đáng kể đến chính sách cổ tức.
• Nghiên cứu cung cấp bằng chứng thực nghiệm quan trọng cho các nhà quản lý doanh nghiệp, nhà đầu tư và cơ quan quản lý trong việc xây dựng chính sách tài chính và phát triển thị trường chứng khoán.
• Các bước tiếp theo bao gồm mở rộng nghiên cứu với các ngành nghề khác, cập nhật dữ liệu mới và phân tích sâu hơn về vai trò của các yếu tố quản trị công ty trong mối quan hệ này.

Hành động ngay: Các nhà quản lý và nhà đầu tư nên áp dụng kết quả nghiên cứu để tối ưu hóa chính sách chi trả cổ tức và nâng cao hiệu quả đầu tư trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Giới thiệu đề tài. Trong chương này, luận văn giới thiệu lý do chọn đề tài, đưa ra mục tiêu nghiên cứu và câu hỏi nghiên cứu. Đồng thời luận văn sơ lược về phương pháp nghiên cứu và dữ liệu nghiên cứu mà luận văn tiếp cận; cuối cùng luận văn đưa ra nội dung nghiên cứu và ý nghĩa nghiên cứu. Chương 2: Cơ sở lý thuyết và bằng chứng thực nghiệm.

Luận văn khái quát về cơ sở lý thuyết đối với quyết định chi trả cổ tức của các doanh nghiệp thông qua lý thuyết chi phí đại diện, lý thuyết tín hiệu, lý thuyết chu kỳ tồn tại và lý thuyết con chim trong bàn tay. Đồng thời luận văn cũng sơ lược các nghiên cứu trước đây khi xem xét về ảnh hưởng của các yếu tố đến quyết định chi trả cổ tức của doanh nghiệp. Chương 3: Phương pháp nghiên cứu. Trong chương này, luận văn đề cập đến dữ liệu mà nghiên cứu sử dụng, cũng như quy trình lựa chọn các doanh nghiệp niêm yết được dùng trong luận văn.

Sau đó luận văn đưa ra mô hình nghiên cứu dựa vào các đề nghị của Jiang và các cộng sự (2017), đồng thời đề cập cách đo lường biến và phương pháp mà luận văn dùng để hồi quy mô hình nghiên cứu xem xét ảnh hưởng của thanh khoản cổ phiếu đến mức độ chi trả cổ tức của các doanh nghiệp. Chương 4: Kết quả nghiên cứu. Chương này luận văn thống kê mô tả các biến và ma trận tương quan. Cuối cùng đưa ra các kết quả nghiên cứu có được từ việc ước lượng mô hình nghiên cứu và thảo luận các kết quả đạt được.

LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 7 Chương 5: Kết luận. Cuối cùng trong luận văn này, luận văn đề cập các kết luận chính, đưa ra các khuyến nghị chính sách dựa vào các kêt quả đạt được và đề cập đến hạn chế của đề tài cũng như các hướng nghiên cứu tiếp theo cho các đề tài xem xét ảnh hưởng của thanh khoản cổ phiếu đến mức độ chi trả cổ tức của các doanh nghiệp. Ý nghĩa đề tài Luận văn này cung cấp một bằng chứng thực nghiệm, đóng góp vào sự hiểu biết về ảnh hưởng của tính thanh khoản trên thị trường chứng khoán lên mức chi trả cổ tức của các doanh nghiệp của Việt Nam. Dựa vào nền tảng đó, các nhà quản lý doanh nghiệp có thêm cái nhìn toàn diện hơn trong các quyết định tài chính để đạt được mục tiêu tối đa hóa hiệu quả trong quyết định phân chia lợi nhuận của doanh nghiệp.

LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 8 CHƯƠNG 2. CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ BẰNG CHỨNG THỰC NGHIỆM 2. Lý thuyết chi phí đại diện Mâu thuẫn đại diện xuất phát từ sự phân chia giữa vấn đề sở hữu và kiểm soát của công ty. Do đó, các công ty có quyền cổ đông bị giới hạn thì dường như sẽ phải đối mặt với chi phí đại diện cao hơn bởi vì các nhà quản trị của các công ty này có thể khai thác tốt sự yếu kém của quyền cổ đông và do đó sẽ đặt lợi ích cá nhân của họ lên trên các mục tiêu của các cổ đông (tối đa hóa lợi nhuận của công ty).

Sự quan trọng của việc kiểm soát của công ty được ghi nhận bởi Allen và các cộng sự (2000), trong đó các tác giả đã cho rằng các nhà đầu tư tổ chức dường như ưa thích muốn sở hữu cổ phần của các công ty có sự thanh toán cổ tức thường xuyên và loại hình nhà đầu tư này sẽ thường xuyên theo dõi các hoạt động của công ty hơn các cổ đông nhỏ của công ty. Cổ tức có thể được sử dụng để thiết lập sự tự kỷ luật đối với các nhà quản trị của công ty. Jensen (1986) cho rằng các cổ đông của công ty có thể tối thiểu hóa tiền mặt mà các nhà quản trị đang kiểm soát và do đó sẽ làm giảm các cơ hội mà các nhà quản trị sẽ sử dụng để chi tiêu vào các mục đích cá nhân hoặc đầu tư vào các dự án NPV âm. Một cách để loại bỏ tiền mặt không cần thiết đối với công ty là thực hiện chính sách cổ tức và gia tăng mức chi trả cổ tức.

Jain và Kini (1999) lập luận rằng cổ tức sẽ làm chuyển giao tài sản từ các chủ nợ sang các cổ đông của công ty. Điều này có thể làm giảm các yêu cầu của chủ nợ trong trường hợp các công ty đang phải đối mặt với các nghĩa vụ tài chính. Các chủ nợ của các công ty này sẽ yêu cầu các cam kết với công ty để hạn chế mức cổ tức được chi trả bởi công ty. Do đó, các chủ nợ có thể tự bảo vệ mình khỏi sự tước đoạt tài sản bởi các cổ đông và chắn chắn rằng giá trị của công ty sẽ không bị giảm bởi quyết định chi trả cổ tức của các cổ đông.

LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 9 Theo Jensen và Meckling (1976), các công ty có thể giảm vấn đề đại diện bằng cách phát hành nhiều nợ hơn và chi trả một tỷ lệ cổ tức cao hơn, hoặc giảm dòng tiền của công ty. Các tác giả lập luận rằng nếu lợi nhuận của các công ty không được phân bổ cho các cổ đông dưới dạng cổ tức thì các nhà quản trị có thê sử dụng lợi nhuận chưa phân phối này để thực hiện các dự án không có lợi nhuận hoặc các hành đông chi tiêu nhưng không làm tối đa hóa tài sản của cổ đông. Tuy nhiên, việc thực hiện chính sách chi trả cổ tức có thể làm giảm vấn đề đại diện này bằng cách giảm tiền mặt dư thừa của công ty và đảm bảo với các cổ đông rằng công ty đang được quản trị theo mục tiêu của các cổ đông của công ty. Do đó, có thể lập luận rằng chính sách chi trả cổ tức có thể giảm bớt mâu thuẫn đại diện của công ty bằng cách làm giảm dòng tiền tự do của công ty mà các nhà quản trị có thể sử dụng cho các hoạt động của công ty, những người không nhất thiết phải thực hiện theo lợi ích của các cổ đông của công ty (Farinha , 2003).

Theo lý thuyết đại diện, chính sách chi trả cổ tức có thể bị ảnh hưởng bởi mức độ nghiêm trọng của chi phí đại diện và chi phí đại diện cũng có tác động đến quyền của cổ đông (Gompers và các cộng sự, 2003). Do đó, tồn tại mối quan hệ giữa việc chi trả cô tức và quyền của cổ đông. Ngoài ra, chính sách chi trả cổ tức có thể giảm thiểu được chi phí đại diện theo hai cách sau. Đầu tiên, Raeja (2005) đã kỳ vọng rằng tác động này của chính sách chi trả cổ tức là do sự phân chia giữa vấn đề sở hữu và vấn đề kiểm soát.

Một công ty có mức độ dòng tiền tự do ổn định thì sẽ có thể có khuynh hướng đầu tư quá mức thông qua việc chấp nhận các dự án có NPV âm (Jensen, 1986). Nếu các nhà quản trị đang đầu tư quá mức, thì một sự gia tăng trong chính sách chi trả cổ tức sẽ có thể làm giảm dòng tiền dư thừa của công ty với các yếu tố khác không đổi, và do đó sẽ có thể giảm bớt được vấn đề đầu tư quá mức của các nhà quản trị công ty. Cho nên, lượng chi trả cổ tức có thể giúp các công ty kiểm soát được vấn đề đại diện bằng cách giảm tiền mặt LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 10 dư thừa mà các nhà quản trị có thể sử dụng để thực hiện các dự án không lợi nhuận. Thứ hai, việc chi trả cổ tức có thể đóng vai trò như là một cơ chế kiểm soát chi phí đại diện bằng cách đưa công ty vào sự giám sát bởi thị trường sơ cấp (Decamps và các cộng sự, 2006).

Một sự chi trả cổ tức cao sẽ làm gia tăng khả năng mà công ty sẽ phải phát hành thêm các cổ phần thông thường mới vào thị trường vốn. Khi đó sẽ làm cho các ngân hàng đầu tư, các công ty chứng khoán và các nhà cung cấp vốn sẽ nghiên cứu về sự quản trị của các công ty này. Kết quả là sẽ có thể giảm bớt chi phí đại diện của công ty. Lý thuyết tín hiệu Lý thuyết tín hiệu (Bhattacharya, 1979) cho rằng các nhà quản trị, được xem như người nội bộ, lựa chọn chính sách cổ tức để phát tín hiệu thông tin cho các đối tượng bên ngoài.

Các nhà quản trị có động cơ để thực hiện hành động như thế khi họ tin rằng cổ phiếu của công ty đang bị định dưới giá (undervalued). Akerlof (1970) đưa ra vấn đề bất cân xứng thông tin bằng việc phân tích thị trường “chanh” với ví dụ về thị trường ô tô. Cụ thể, trong trường hợp hiện diện bất cân xứng thông tin, “các quả cherry” (ô tô tốt) và “các quả chanh” (ô tô xấu) đều được bán với giá nhau nhau và chỉ những người chủ cửa hàng mới có thể phân biệt được chất lượng của những chiếc xe ô tô này. Do đó, trong môi trường có sự hiện diện của vấn đề bất cân xứng thông tin, các chủ sở hữu của những chiếc xe ô tô tốt sẽ cố gắng truyền đạt thông tin tích cực ra bên ngoài.

Tương tự như vậy, các nhà quản trị thực hiện chính sách chi trả cổ tức dường như được xem như là tín hiệu cho thấy rằng các công ty này không phải là “các quả chanh”, mà các nhà quản trị đang có các triển vọng tích cực của công ty trong tương lai. Lý thuyết tín hiệu đầu tiên được biên soạn bởi Bhattacharya (1979) tìm thấy rằng mặc dù tồn tại các bất lợi của thuế, khi công ty có dòng tiền kỳ vọng trong tương LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 11 lai tốt, thì lập tức các nhà quản trị sẽ truyền đạt thông tin tích cực này thông qua việc gia tăng mức chi trả cổ tức đối với các cổ đông của công ty để cho thayass rằng công ty đang kỳ vọng một mức lợi nhuận cao hơn trong tương lai. Mặt khác, Easterbrook (1984) đã đưa ra một quan điểm ngược lại với lý thuyết tín hiệu. Trong đó tác giả nhấn mạnh dấu hiệu của việc chi trả cổ tức thì chưa rõ ràng.

Easterbrook (1984) lập luận rằng bởi vì các công ty có thể thuê các đối tượng bên ngoài và tiết lộ các triển vọng và lợi nhuận của công ty trong tương lai, và khi đó thông tin này sẽ có sẵn đối với các nhà đầu tư bên ngoài.