Chương 1 TÔN GIÁO VÀ HỆ THÓNG CHÍNH TRỊ CƠ SỞ Ở HUYỆN THANH OAI 1.1 Vài nét về huyện Thanh Oai Hà Nội là trung tâm đầu não về chính trị, văn hoá và khoa học kĩ thuật, đồng thời là trung tâm lớn về giao dịch kinh tế và quốc tế của cả nước. Hiện nay, Hà Nội bao gồm 30 quận, huyện, thị, trong đó: 01 thi xã, 12 quận va 17 huyện; Hà Nội có 584 đơn vi hành chính cấp xã, gồm 386 xã, 177 phường, 21 thị tran. Thanh Oai là một huyện thuộc vùng đồng băng châu thé sông Hồng. Trước đây, địa bàn huyện Thanh Oal thuộc tinh Hà Tây, có vi trí trung tam của tỉnh.
Từ ngày 01/8/2008 toàn bộ tỉnh Hà Tây được sát nhập vào Hà Nội theo Nghị quyết của kỳ họp thứ 3 Quốc hội khóa XII ngày 29/5/2008. Theo đó, huyện Thanh Oai thuộc Thành phố Hà Nội. Về vị trí địa lý: huyện Thanh Oai nằm ở phía Nam thành phố Hà Nội với tổng diện tích đất tự nhiên là 123,85 km2, gồm 21 xã, thị tran’ với 118 thôn, tổ dân phố. Phía Bắc giáp với quận Hà Đông, phía Đông giáp với huyện Thường Tín, Phía Tây giáp với huyện Chương Mỹ, phía Nam giáp với huyện Ứng Hòa và huyện Phú Xuyên.
Về giao thông: Thanh Oai có các tuyến đường giao thông quan trọng. Con đường giao thông huyết mạch của huyện Thanh Oai là quốc lộ 21B kéo dai từ Hà Đông đi chùa Hương và sang Hà Nam, qua thị tran Kim Bài. Quốc lộ 6 qua rìa phía Tây Bắc huyện, dự án đường trục phía nam đi xuyên qua huyện, ngoài ra còn có tỉnh lộ 71. Phía Đông Bắc có tuyến đường sắt vành đai phía Tây Hà Nội chạy qua, để tới ga Văn Điển [1, tr.
Bên cạnh giao thông đường bộ, giao thông đường thủy của huyện cũng đặc biệt nổi bật, hai con sông lớn là sông Nhué và sông Day chạy song song theo hướng Bắc — Nam hợp điểm với các trục đường chạy theo hướng Đông — Tây như đường 70 (Hà Đông đi Cầu Tó), đường 71, đường 73, đường 6 (Ba La đi Mai Lĩnh) dẫn đến ' 21 đơn vị hành chính gồm thị tran Kim Bài và 20 xã là: Kim An, Cao Viên, Thanh Cao, Thanh Mai, Xuân Dương, Bích Hòa, Phuong Trung, Cao Dương, Bình Minh, Kim Thu, Tam Hưng, D6 Động, Hong Duong, Dân Hòa, Thanh Văn, Tân Ước, Thanh Thùy, Liên Châu, Mỹ Hưng, Cự Khê. I1 sự phân chia địa bàn huyện có những ngã ba, ngã tư. Đó là các trọng điểm quân sự, kinh tế then chốt như: Mai Lĩnh, Ba La, Bình Đà, Cầu Chiếc, Ngã Tư Vác, Dốc Mọc [1. Do vậy, xét về mặt quân sự, vùng đất Thanh Oai vừa thuận tiện cho việc cơ động khi tác chiến quân sự, vừa có lợi thế trong việc xây dựng khu căn cứ để chống giặc.
Chính vì vậy, trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, địa bàn huyện Thanh Oai có vi trí chiến lược đặc biệt quan trọng cho lực lượng kháng chiến của ta. Bởi đây chính là cửa ngõ đi vào Thủ đô Hà Nội và quận Hà Đông, đồng thời cũng là cầu nối dé đi sang các huyện khác ở trong và ngoài Thành phó. Về tình hình kinh tế - xã hội: Với đặc diém của địa bàn huyện Thanh Oai là nằm trải dài theo hướng Bắc Nam, có dòng sông Nhuệ ở phía Đông, sông Đáy ở phía Tây. Do đó, thế mạnh chủ yếu của huyện Thanh Oai là kinh tế nông nghiệp mà trọng tâm đứng đầu là sản xuất lương thực.
Đây cũng là nền kinh tế chủ đạo trên địa bàn huyện hiện nay. Dia bàn Thanh Oai hình thành 3 vùng đất thuận lợi cho phát triển nông nghiệp là vùng đất bãi ven sông Đáy (thuận lợi cho phát triển hoa màu, cây công nghiệp, cây ăn quả và chăn nuôi), vùng đất ven đường (thuận lợi cho cả cấy lúa và trồng hoa màu) và vùng đồng chiêm trũng (thuận lợi cho việc cay hai vụ lúa va chăn nuôi thủy sản). Nhiều sản phẩm nông nghiệp đã cho chất lượng cao như gạo nếp cái hoa vàng (xã Tam Hưng), gạo Bồ Nau (xã Thanh Văn) [36, tr12-22],. Nhìn chung, Thanh Oai có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển một nền nông nghiệp toàn diện.
Bên cạnh đó trong những năm qua, Đảng bộ và nhân dân Thanh Oai đã tích cực thực hiện chuyển dịch cơ cấu kinh tế công nghiệp hóa nông nghiệp nông thôn nên đã giành được những thành tựu quan trọng về mọi mặt. Kinh tế nông thôn chuyên dich theo hướng tăng công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp làng nghề và dich vụ, nhiều làng nghề truyền thống được giữ vững và phát triển. Các nghề thủ công truyền thống đã trở thành một trong những thế mạnh của huyện Thanh Oai, voi 118 làng nghề; trong đó có 27 làng nghề được công nhận như nón làng Chuông (xã Phương Trung); quạt làng Vác, nghề đúc và sơn tượng làng Võ Lăng (xã Dân Hòa), điêu khắc xã Thanh Thùy; tương 12 và miến Cự đà (xã Cự Khê); giò chả Ước Lễ (xã Tân Ước). các làng nghề đã tạo thêm việc làm, thu nhập cho người dân, góp phần xóa đói giảm nghèo ở nông thôn.
Sự phát triển của nông nghiệp, sự phong phú về các sản phẩm thủ công nghiệp đã tạo điều kiện cho thương nghiệp của huyện phát triển. Trên địa bàn huyện đã hình thành nhiều chợ lớn có tiếng trong vùng như: chợ Mai Lĩnh (Đồng Man), chợ Bộ (Cao Bộ), chợ Tư (Bình Đà), chợ Chuông (Phương Trung). Cùng với sự cải thiện về cơ sở hạ tang, giao thông ngày càng thuận lợi, thương nghiệp của huyện ngày càng phát triển, các khu công nghiệp mở ra, các khu đô thị mới, các dự án bắt đầu được hình thành như trên trục đường phát triển phía nam với các khu đô thị như (Mỹ Hưng, Thanh Hà A, Thanh Hà B); dự án đường vành đai 4, cụm công nghiệp Cao Viên Bình Đà. Dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ và chính quyền các cấp, bộ mặt kinh tế - xã hội huyện Thanh Oai đang ngày càng có nhiều bước tiến mới.
Theo Báo cáo chính trị của Ban chấp hành Đảng bộ huyện Thanh Oai khóa XXI trình Đại hội đại biểu Đảng bộ huyện lần thứ XXII nhiệm kỳ 2015-2020 thì Bình quân 5 năm từ 2010 đến 2015, tổng giá trị sản xuất toàn huyện đạt 9.714 tỷ đồng/năm, giá trị sản xuất nông nghiệp đạt 1.785 tỷ đồng/năm, giá trị sản xuất công nghiệp và tiêu thủ công nghiệp đạt 5.103 tỷ đồng/năm, giá trị sản xuất dịch vụ, thương mại đạt 2. Thu nhập bình quân đầu người là 25 triệu đồng/người/năm tăng 11,4 triệu đồng so với năm 2010.Ty lệ hộ nghèo toàn huyện còn khoảng 3% [29, tr. Giá trị tăng thêm trong lĩnh vực dịch vụ - thương mại của huyện năm 2010 là 528,8 tỷ đồng, mức bình quân tăng trưởng là 16,6% đến năm 2015, giá trị dịch vụ - thương mại đạt 804,6 ty đồng (CARG đạt 10,3%) [29, tr. Hiện nay, huyện đã xây dựng xong các dự án quy hoạch trung tâm thương mại tại thi tran Kim Bài và 02 xã Bình Đà — Bình Minh, đầu tư nâng cấp một số chợ trong huyện.
Sự tăng trưởng kinh tế của huyện trong những năm qua đã góp phần cải thiện đời song cua nhan dan, binh quan thu nhap dau người tăng, tao điều kiện cho cuộc sông của nhân dân dược âm no hơn. Tuy nhiên, “sự phát triên của 13 kinh tế huyện” vẫn còn chưa tương xứng với vị thế và tiềm năng của huyện, tăng trưởng kinh tế chưa vững chắc; sản xuất nông nghiệp còn phân tán, manh mún, năng suất lao động thấp; sản xuất thủ công còn nhỏ lẻ, chưa có thương hiệu sản phẩm chất lượng cao; hoạt động thương mại — dịch vụ - du lịch còn mang tính tự phát”. Về van hóa — xã hội: dan số trên địa bàn huyện hiện nay là 190.886 người, chủ yếu là dân tộc Kinh. Trong sự nghiệp cách mạng giải phóng dân tộc, và bảo vệ tổ quốc dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, Thanh Oai là quê hương cua nhiều bà mẹ Việt Nam anh hùng, của cán bộ cách mạng mà tên tuổi còn được ghi tại các di tích lịch sử như nhà tù Hỏa Lò (Hà Nội), nhà ti Côn Đảo (Tinh Bà Rịa - Vũng Tàu) [36, tr.
cùng nhiều tam gương khác đã góp phan tô đẹp cho truyền thống quê hương, làm rạng danh Tổ quốc. Trong thời bình, cùng với sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đặc biệt là từ sau khi sát nhập toàn bộ tỉnh Hà Tây vào Thành phố Hà Nội, quá trình đô thị hóa trên địa bàn huyện diễn ra nhanh chóng và mạnh mẽ, hình thành nhiều khu công nghiệp với các doanh nghiệp vừa và nhỏ xuất hiện ngày cảng nhiều, hệ thống giao thông ngày một thuận tiện giữa khu vực nội thành và ngoại thành dẫn đến những biến động không nhỏ về dân cư. Đặc biệt là ở các khu đô thị mới được hình thành. Dân trí ngày càng được nâng cao.
Sự chuyền đổi co cấu nghề nghiệp ngày một rõ rệt biểu hiện khá rõ khi thanh niên làm việc trong các ngành dịch vụ là cao nhất tiếp đến là nhóm làm việc trong lĩnh vực công nghiệp. Thanh niên làm việc trong lĩnh vực nông nghiệp đang giảm dan. Ngoài ra, có xuất hiện một nhóm thanh niên đang làm nghé hỗn hợp dé dam bảo thu nhập [48, tr. Bên cạnh đó, công tác y tế chăm sóc sức khỏe cho nhân dân cũng có những tiến bộ đáng kể.
Cơ sở vật chat, trang thiết biy té 6 Bénh vién huyén, cac Tram y tế xã được xây dựng, sửa chữa nâng cấp nhằm phục vụ nhu cầu khám chữa bệnh cho nhân dân trong huyện. Mặc dù, Đảng bộ và chính quyền huyện Thanh Oai đã có nhiều nỗ lực trong việc xây dựng nền văn hóa - xã hội đáp ứng nhu cầu của nhân dân. Tuy nhiên, các hoạt động văn hóa này vân chưa đáp ứng được yêu câu thực tiên 14 của người dân, vẫn còn nhiều hủ tục lạc hậu trong đời sống văn hóa của nhân dân; chất lượng giáo dục còn hạn ché, công tác xã hội hóa giáo dục chưa cao; nhân công lao động thiếu việc làm thường xuyên còn nhiều, nhất là ở những xã bị thu hồi đất nông nghiệp. Các tệ nạn xã hội ngày càng gia tăng và ngày càng có nhiều loại tội phạm nguy hiểm, gây ri loạn trật tự trị an trong xã hội.
Đòi hỏi Đảng bộ và chính quyền các cấp trong huyện cần năng động hơn nữa để tìm ra những giải pháp khắc phục những khó khăn trên. Mà một trong những giải pháp đầu tiên đó chính là việc đây mạnh xây dựng đời sống văn hóa cơ sở trên địa bản toàn huyện.