Luận văn thạc sĩ quản trị kinh doanh nâng cao chất lượng cho vay đối với hộ cận nghèo tại chi nhánh ngân hàng chính sách xã hội tỉnh hòa bình

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu kinh doanh nâng cao chất lượng cho vay đối với hộ cận nghèo tại chi nhánh ngân hàng chính sách xã, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Ngô Minh Dũng
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Hồng Thắm
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Nâng Cao Chất Lượng Cho Vay Cho Hộ Cận Nghèo Tại Ngân Hàng Chính Sách Xã Hội Hòa Bình
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG VÀ BIỂU ĐỒ
• TÓM TẮT LUẬN VĂN
• PHẦN MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU VỀ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CHO VAY TẠI NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI
• 1.1. Tổng quan các công trình nghiên cứu
• 1.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHẤT LƯỢNG CHO VAY ĐỐI VỚI HỘ CẬN NGHÈO TẠI NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI
• 2.1. Ngân hàng chính sách xã hội và tín dụng chính sách
• 2.1.1. Sự ra đời và phát triển của Ngân hàng Chính sách xã hội
• 2.1.2. Chức năng, mô hình tổ chức và các chương trình cho vay của NHCSXH
• 2.1.3. Tín dụng chính sách của NHCSXH
• 2.2. Cho vay hộ cận nghèo tại Ngân hàng chính sách xã hội
• 2.2.1. Khái niệm và đặc điểm cho vay hộ cận nghèo
• 2.2.2. Vai trò của cho vay đối với hộ cận nghèo
• 2.2.3. Quy trình cho vay đối với hộ cận nghèo
• 2.3. Chất lượng cho vay đối với hộ cận nghèo tại NHCSXH
• 2.3.1. Khái niệm về chất lượng cho vay đối với hộ cận nghèo
• 2.3.2. Sự cần thiết phải nâng cao chất lượng cho vay đối với hộ cận nghèo
• 2.3.3. Các chỉ tiêu phân tích, đánh giá chất lượng cho vay đối với hộ cận nghèo
• 2.3.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng cho vay hộ cận nghèo
• 2.4. Bài học kinh nghiệm trong hoạt động cho vay tại một số chi nhánh NHCSXH
• 2.4.1. Bài học kinh nghiệm của chi nhánh NHCSXH tỉnh Lào Cai
• 2.4.2. Bài học kinh nghiệm của chi nhánh NHCSXH tỉnh Phú Thọ
• 2.4.3. Bài học kinh nghiệm có thể vận dụng đối với NHCSXH tỉnh Hòa Bình
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG CHO VAY HỘ CẬN NGHÈO CỦA NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI CHI NHÁNH TỈNH HÒA BÌNH
• 3.1. Tổng quan về hoạt động của chi nhánh NHCSXH tỉnh Hòa Bình
• 3.1.1. Giới thiệu về Ngân hàng CSXH tỉnh Hòa Bình
• 3.1.2. Hoạt động của chi nhánh NHCSXH tỉnh Hòa Bình
• 3.2. Đánh giá chất lượng cho vay đối với hộ cận nghèo của NHCSXH tỉnh Hòa Bình
• 3.2.1. Kết quả cho vay đối với hộ cận nghèo
• 3.2.2. Đánh giá hoạt động cho vay hộ cận nghèo
• 4. CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CHO VAY HỘ CẬN NGHÈO CỦA NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI CHI NHÁNH TỈNH HÒA BÌNH
• 4.1. Định hướng và mục tiêu hoạt động của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Hòa Bình giai đoạn 2018 - 2020
• 4.1.1. Nhiệm vụ trọng tâm
• 4.1.2. Mục tiêu chiến lược
• 4.2. Giải pháp nâng cao chất lượng cho vay hộ cận nghèo của Ngân hàng Chính sách xã hội chi nhánh tỉnh Hòa Bình
• 4.2.1. Giải pháp nâng cao chất lượng nghiệp vụ cho vay
• 4.2.2. Giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức chính trị - xã hội trong việc nhận uỷ thác cho vay đối với hộ cận nghèo
• 4.2.3. Các giải pháp nâng cao chất lượng công tác phối hợp khác
• 4.3. Một số kiến nghị
• 4.3.1. Kiến nghị với Ngân hàng Chính sách xã hội Việt Nam
• 4.3.2. Kiến nghị với HĐND và UBND các cấp
• KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan các công trình nghiên cứu về nâng cao chất lượng cho vay tại ngân hàng chính sách xã hội

Nghiên cứu về nâng cao chất lượng cho vay tại ngân hàng chính sách xã hội (NHCSXH) đã được thực hiện qua nhiều công trình khác nhau. Các nghiên cứu này chủ yếu tập trung vào việc đánh giá hiệu quả của các chương trình cho vay đối với hộ cận nghèo và tìm kiếm giải pháp cải thiện quy trình cho vay. Một số công trình tiêu biểu như nghiên cứu của Trang Giáp Nhất Việt (2017) và Phan Thanh Tú (2014) đã chỉ ra rằng, việc nâng cao chất lượng cho vay không chỉ giúp cải thiện đời sống của người dân mà còn góp phần vào mục tiêu giảm nghèo bền vững. Ngoài ra, các nghiên cứu cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc áp dụng các chính sách xã hội phù hợp nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho hộ cận nghèo tiếp cận nguồn vốn. Đánh giá từ các công trình này cho thấy, mặc dù NHCSXH đã có những nỗ lực đáng kể trong việc cải thiện chất lượng cho vay, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua để đảm bảo hiệu quả trong việc hỗ trợ người nghèo.

1.1. Nhiệm vụ nghiên cứu

Nhiệm vụ nghiên cứu trong các công trình này thường bao gồm việc phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng cho vay và đề xuất các giải pháp cụ thể để nâng cao hiệu quả cho vay. Đặc biệt, nghiên cứu tập trung vào việc đánh giá thực trạng cho vay đối với hộ cận nghèo tại NHCSXH tỉnh Hòa Bình, từ đó đưa ra các giải pháp cải thiện quy trình cho vay và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn vay. Các công trình này cũng nhấn mạnh vai trò của sự phối hợp giữa NHCSXH và các tổ chức xã hội trong việc thực hiện các chương trình hỗ trợ tài chính cho người nghèo.

II. Cơ sở lý luận về chất lượng cho vay đối với hộ cận nghèo tại ngân hàng chính sách xã hội

Cơ sở lý luận về chất lượng cho vay đối với hộ cận nghèo tại NHCSXH được xây dựng trên nền tảng các nguyên lý cơ bản của tín dụng chính sách. Ngân hàng chính sách xã hội được thành lập nhằm thực hiện nhiệm vụ cung cấp vốn cho các đối tượng chính sách, trong đó có hộ cận nghèo. Chất lượng cho vay được hiểu là khả năng đáp ứng nhu cầu vay vốn của khách hàng một cách hiệu quả, đồng thời đảm bảo khả năng hoàn trả nợ. Đặc biệt, việc nâng cao chất lượng cho vay không chỉ giúp hộ cận nghèo cải thiện đời sống mà còn góp phần vào mục tiêu phát triển kinh tế bền vững. Theo các nghiên cứu, các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng cho vay bao gồm quy trình thẩm định, chính sách lãi suất, và khả năng tiếp cận thông tin của khách hàng. Sự cần thiết phải nâng cao chất lượng cho vay được thể hiện qua việc giảm tỷ lệ nợ xấu và tăng khả năng thoát nghèo cho các hộ gia đình.

2.1. Khái niệm và đặc điểm cho vay cận nghèo

Cho vay cận nghèo tại NHCSXH được định nghĩa là các khoản vay dành riêng cho những hộ gia đình nằm trong danh sách hộ cận nghèo do chính quyền địa phương xác định. Đặc điểm của loại hình cho vay này là lãi suất thấp và thời gian vay linh hoạt, giúp các hộ gia đình có thể sử dụng vốn vay một cách hiệu quả nhất. Việc cho vay cận nghèo không chỉ nhằm mục đích cung cấp nguồn vốn mà còn phải đảm bảo rằng các hộ gia đình có khả năng hoàn trả nợ. Do đó, NHCSXH cần phải thực hiện các biện pháp thẩm định kỹ lưỡng để đánh giá khả năng tài chính của khách hàng trước khi phê duyệt khoản vay.

III. Thực trạng chất lượng cho vay hộ cận nghèo của ngân hàng chính sách xã hội chi nhánh tỉnh Hòa Bình

Thực trạng chất lượng cho vay đối với hộ cận nghèo tại NHCSXH tỉnh Hòa Bình cho thấy nhiều kết quả tích cực nhưng vẫn còn tồn tại một số vấn đề cần khắc phục. Trong giai đoạn 2013-2017, NHCSXH Hòa Bình đã thực hiện nhiều chương trình cho vay nhằm hỗ trợ hộ cận nghèo. Tuy nhiên, tỷ lệ nợ quá hạn vẫn còn ở mức cao, cho thấy rằng một số hộ gia đình chưa có khả năng hoàn trả nợ đúng hạn. Đánh giá từ các số liệu cho thấy rằng, mặc dù số lượng hộ cận nghèo được tiếp cận vốn vay tăng lên, nhưng hiệu quả sử dụng vốn vay vẫn chưa đạt yêu cầu, dẫn đến việc thoát nghèo không bền vững. Các yếu tố như quy trình cho vay chưa thực sự minh bạch, thiếu sự hỗ trợ từ các tổ chức xã hội cũng như sự phối hợp chưa chặt chẽ giữa các bên liên quan đã ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng cho vay.

3.1. Kết quả cho vay đối hộ cận nghèo

Kết quả cho vay đối với hộ cận nghèo tại NHCSXH tỉnh Hòa Bình đã có những bước tiến đáng kể trong thời gian qua. Số lượng hộ gia đình được vay vốn ngày càng tăng, từ đó góp phần giảm tỷ lệ nghèo trong khu vực. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu giảm nghèo bền vững, cần phải tiếp tục cải thiện chất lượng cho vay. Việc đánh giá hiệu quả cho vay cần dựa trên nhiều tiêu chí, không chỉ đơn thuần là số lượng khoản vay mà còn phải xem xét đến khả năng hoàn trả và hiệu quả sử dụng vốn của các hộ gia đình. Điều này sẽ giúp NHCSXH có cái nhìn tổng quan hơn về tình hình cho vay cũng như đưa ra các giải pháp phù hợp để nâng cao hiệu quả trong tương lai.

IV. Giải pháp nâng cao chất lượng cho vay hộ cận nghèo của ngân hàng chính sách xã hội chi nhánh tỉnh Hòa Bình

Để nâng cao chất lượng cho vay đối với hộ cận nghèo, NHCSXH tỉnh Hòa Bình cần thực hiện một số giải pháp cụ thể. Thứ nhất, cần hoàn thiện quy trình thẩm định khách hàng, đảm bảo rằng các hộ gia đình có khả năng hoàn trả nợ. Thứ hai, tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục về quản lý tài chính cho các hộ cận nghèo, giúp họ hiểu rõ hơn về cách sử dụng vốn vay một cách hiệu quả. Thứ ba, cần cải thiện sự phối hợp giữa NHCSXH và các tổ chức xã hội để tạo ra một mạng lưới hỗ trợ vững chắc cho các hộ gia đình trong việc tiếp cận nguồn vốn. Cuối cùng, cần có các chính sách ưu đãi hơn về lãi suất và thời gian vay cho các hộ cận nghèo, nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho họ trong việc phát triển sản xuất, kinh doanh.

4.1. Định hướng và mục tiêu hoạt động của ngân hàng chính sách xã hội

Định hướng hoạt động của NHCSXH tỉnh Hòa Bình trong giai đoạn 2018-2020 là tập trung vào việc nâng cao chất lượng cho vay và mở rộng quy mô cho vay đối với hộ cận nghèo. Mục tiêu chính là đảm bảo rằng mọi hộ cận nghèo đều có cơ hội tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi, từ đó giúp họ cải thiện đời sống và thoát nghèo bền vững. Để thực hiện được điều này, NHCSXH cần xây dựng các chương trình cho vay linh hoạt, phù hợp với nhu cầu thực tế của khách hàng, đồng thời tăng cường công tác giám sát và đánh giá hiệu quả các khoản vay.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Xóa đói giảm nghèo và ngăn ngừa nguy cơ tái nghèo luôn là mục tiêu chiến lược hàng đầu trong chính sách an sinh xã hội tại Việt Nam, đặc biệt là ở các tỉnh miền núi Tây Bắc. Tại tỉnh Hòa Bình, địa bàn có địa hình phức tạp và trình độ sản xuất chưa đồng đều, chương trình tín dụng chính sách dành cho hộ cận nghèo đóng vai trò đòn bẩy kinh tế thiết yếu. Kể từ khi thành lập theo Quyết định số 33/QĐ-NHCS năm 2003, Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) tỉnh Hòa Bình đã liên tục mở rộng quy mô. Tính đến ngày 31 tháng 12 năm 2017, toàn chi nhánh đã quản lý mạng lưới 2.899 Tổ Tiết kiệm và Vay vốn với 142.159 khách hàng đang vay vốn, trong đó có 36.136 hộ nghèo và cận nghèo được tiếp cận nguồn vốn ưu đãi.

Mặc dù quy mô tăng trưởng nhanh chóng, hoạt động cho vay hộ cận nghèo vẫn đối mặt với nhiều thách thức lớn: nguy cơ phát sinh nợ quá hạn tiềm ẩn, hiệu quả sản xuất kinh doanh của người dân chưa thực sự đồng đều, quy trình kiểm soát sau giải ngân còn gặp khó khăn về địa bàn. Vấn đề nghiên cứu trọng tâm đặt ra là làm thế nào để vừa duy trì tăng trưởng tín dụng, vừa nâng cao chất lượng tín dụng và giảm thiểu rủi ro thất thoát vốn nhà nước. Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản trị kinh doanh của tác giả Ngô Minh Dũng, dưới sự hướng dẫn khoa học của TS. Nguyễn Thị Hồng Thắm tại Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, tập trung giải quyết mục tiêu đánh giá toàn diện thực trạng chất lượng tín dụng hộ cận nghèo giai đoạn 2013–2017, nhận diện các điểm nghẽn nghiệp vụ và đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao chất lượng cho vay giai đoạn 2018–2020. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn to lớn khi hướng tới mục tiêu kiểm soát tỷ lệ nợ xấu dưới 0,5%, nâng cao mức dư nợ bình quân trên từng hộ và thúc đẩy tỷ lệ thoát nghèo bền vững trên toàn địa bàn tỉnh Hòa Bình.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng hai lý thuyết nền tảng: Lý thuyết tín dụng chính sách xã hội và Lý thuyết tài chính vi mô dành cho người có thu nhập thấp. Theo Nghị định số 78/2002/NĐ-CP và Quyết định số 131/2002/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, tín dụng chính sách là hoạt động sử dụng nguồn lực tài chính công nhằm hỗ trợ người nghèo và các đối tượng chính sách sản xuất kinh doanh mà không vì mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận. Khung lý thuyết này làm rõ bản chất ưu đãi về lãi suất, sự kết hợp giữa tài chính và an sinh xã hội, giúp người dân tránh khỏi các hình thức tín dụng đen.

Bên cạnh đó, luận văn làm sâu sắc hệ thống 4 khái niệm then chốt: Hộ cận nghèo (theo Văn bản số 1003/NHCS-TDNN ngày 12/04/2013), Chất lượng tín dụng chính sách, Điểm giao dịch xã và Phương thức cho vay ủy thác từng phần. Chất lượng cho vay đối với hộ cận nghèo được định nghĩa là mức độ thỏa mãn nhu cầu vốn kịp thời, đúng đối tượng, thủ tục tinh gọn, người vay sử dụng vốn đúng mục đích, hoàn trả đầy đủ nợ gốc và lãi đúng hạn, bảo toàn nguồn vốn của Nhà nước. Mô hình đánh giá chất lượng tín dụng vận dụng các chỉ tiêu chuẩn mực theo Thông tư số 02/2013/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, bao gồm: tỷ lệ nợ quá hạn, tỷ lệ phân loại nợ theo 5 nhóm rủi ro, tỷ lệ thu lãi thực tế và chỉ số hiệu quả kinh tế - xã hội thể hiện qua số hộ thoát cận nghèo.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp toàn diện thu thập từ báo cáo thống kê thường niên, báo cáo tài chính kiểm toán và hồ sơ tác nghiệp tín dụng của Chi nhánh NHCSXH tỉnh Hòa Bình cùng 11 Phòng giao dịch cấp huyện trong toàn bộ chu kỳ 5 năm từ 2013 đến 2017. Nguồn dữ liệu này được đối chiếu chặt chẽ với các văn bản quy phạm pháp luật của Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước và số liệu thống kê kinh tế - xã hội của Ủy ban nhân dân tỉnh Hòa Bình.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao trùm toàn bộ 2.899 Tổ Tiết kiệm và Vay vốn với 36.136 lượt hộ nghèo và hộ cận nghèo tham gia vay vốn tại chi nhánh trong suốt giai đoạn khảo sát. Phương pháp chọn mẫu tổng thể được áp dụng nhằm đảm bảo tính bao quát, phản ánh chính xác bức tranh tín dụng tại địa bàn miền núi đặc thù. Về kỹ thuật xử lý dữ liệu, tác giả ứng dụng phương pháp thống kê mô tả, phân tích so sánh chuỗi thời gian, phân tích tỷ số tài chính và phương pháp tổng hợp - khái quát hóa trên phần mềm máy tính chuyên dụng. Việc lựa chọn các phương pháp này cho phép đo lường chính xác tốc độ tăng trưởng dư nợ, biến động nợ quá hạn, hiệu quả quay vòng vốn và xác định rõ mối tương quan giữa chất lượng cho vay với sự ổn định kinh tế của các hộ gia đình vùng sâu, vùng xa.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, tốc độ tăng trưởng dư nợ chương trình cho vay hộ cận nghèo tại Hòa Bình giai đoạn 2013–2017 duy trì xu hướng mở rộng liên tục và nhanh chóng. Kể từ khi chính thức triển khai vào năm 2013 theo Văn bản số 1003/NHCS-TDNN, nguồn vốn cho vay đã tiếp cận sâu rộng đến từng thôn bản, trở thành một trong những trụ cột tín dụng quan trọng nhất của chi nhánh.

Thứ hai, chính sách điều chỉnh lãi suất đã tạo trợ lực trực tiếp cho người vay. Lãi suất cho vay hộ cận nghèo được điều chỉnh giảm từ 0,72%/tháng trong giai đoạn từ ngày 16 tháng 04 năm 2013 đến ngày 05 tháng 06 năm 2015 xuống còn 0,66%/tháng từ sau ngày 05 tháng 06 năm 2015. Sự cắt giảm khoảng 8,3% chi phí lãi suất này giúp giảm đáng kể áp lực tài chính cho hơn 36.000 hộ gia đình, thúc đẩy người dân yên tâm đầu tư vào các chu kỳ sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp dài hạn.

Thứ ba, mô hình ủy thác từng phần qua 4 tổ chức chính trị - xã hội (Hội Liên hiệp Phụ nữ, Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh) vận hành đạt hiệu quả cao, xây dựng thành công 2.899 Tổ Tiết kiệm và Vay vốn. Mạng lưới này kết nối chặt chẽ 142.159 khách hàng vay vốn toàn tỉnh, giúp tối ưu hóa chi phí giao dịch tại cơ sở.

Thứ tư, tỷ lệ nợ quá hạn và nợ khoanh của chương trình cho vay hộ cận nghèo duy trì ở mức an toàn, đóng góp trực tiếp vào việc giúp hàng ngàn hộ gia đình ổn định đời sống kinh tế và không bị trượt trở lại danh sách hộ nghèo.

Thảo luận kết quả

Thành công trong việc kiểm soát chất lượng tín dụng tại Hòa Bình bắt nguồn từ việc duy trì cơ chế họp giao ban định kỳ và mô hình điểm giao dịch lưu động tại từng xã, phường. Quy trình 8 bước chặt chẽ từ khâu lập hồ sơ đến giải ngân tại xã đã hạn chế tối đa tình trạng nhũng nhiễu và chi phí phát sinh ngoài quy định cho người nghèo.

Tuy nhiên, nghiên cứu chỉ ra những hạn chế nội tại mang tính quyết định. Về nguồn nhân lực, chi nhánh hiện có tổng số 122 cán bộ nhân viên, trong đó có 4 thạc sĩ (chiếm khoảng 3,3%), 107 cán bộ có trình độ đại học (chiếm khoảng 87,7%), 8 cán bộ trình độ cao đẳng, trung cấp và 3 nhân sự khác. Dù trình độ đại học chiếm tỷ trọng lớn, kỹ năng phân tích dự án chuyên sâu và năng lực giám sát dòng tiền sau giải ngân của một bộ phận cán bộ địa bàn còn bộc lộ điểm yếu. Công tác đối chiếu nợ trực tiếp tới từng hộ vay định kỳ còn thưa thớt, việc đánh giá khả năng sinh lời của các mô hình chăn nuôi, trồng trọt chưa thực sự sâu sát.

So sánh với các nghiên cứu trước đây của một số tác giả trong ngành ngân hàng khi phân tích địa bàn tỉnh Nghệ An hay Lâm Đồng, kết quả tại Hòa Bình cũng khẳng định rằng tín dụng chính sách rất dễ rơi vào tình trạng ỷ lại nếu thiếu vắng sự giám sát chặt chẽ của các tổ chức đoàn thể. Dữ liệu nghiên cứu được lượng hóa rõ nét qua các bảng phân tích biến động nợ quá hạn, bảng so sánh cơ cấu dư nợ và biểu đồ theo dõi tỷ lệ thu lãi từ năm 2013 đến năm 2017, phản ánh bức tranh thực tế về sự phụ thuộc lớn vào vốn cấp bù từ ngân sách trung ương.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, chuẩn hóa quy trình thẩm định tín dụng và nâng cao năng lực nghiệp vụ cho đội ngũ nhân sự. Ban Lãnh đạo Chi nhánh NHCSXH tỉnh Hòa Bình cần lập kế hoạch đào tạo chuyên sâu về kỹ năng thẩm định dự án nông nghiệp cho 107 cử nhân tín dụng; rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ vay vốn từ 8 bước xuống quy trình số hóa tinh gọn, phấn đấu kiểm soát tỷ lệ nợ quá hạn dưới mức 0,3% toàn chi nhánh trong giai đoạn 2018–2020.

Thứ hai, củng cố và nâng cao chất lượng mạng lưới ủy thác qua 4 tổ chức chính trị - xã hội. Phòng Tín dụng và các Phòng giao dịch huyện phải phối hợp với Hội Phụ nữ, Hội Nông dân tổ chức rà soát, đánh giá lại toàn bộ 2.899 Tổ Tiết kiệm và Vay vốn; kiên quyết thay thế các tổ trưởng yếu kém, hoàn thành 100% việc tập huấn kỹ năng quản trị hồ sơ và đôn đốc thu nợ trước quý IV năm 2018.

Thứ ba, lồng ghép đồng bộ dòng vốn tín dụng chính sách với công tác khuyến nông, khuyến lâm và đào tạo nghề. Chi nhánh cần chủ động phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Hòa Bình tổ chức định kỳ mỗi năm ít nhất 2 khóa hướng dẫn kỹ thuật gieo trồng, chăn nuôi cho các hộ vay vốn cận nghèo, đảm bảo trên 95% hộ sử dụng vốn đúng mục đích sản xuất kinh doanh vào năm 2020.

Thứ tư, đa dạng hóa nguồn lực tài chính và hoàn thiện cơ chế điều hành. Luận văn khuyến nghị Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân các cấp tại tỉnh Hòa Bình hàng năm trích từ 1% đến 2% nguồn tăng thu ngân sách địa phương để ủy thác sang NHCSXH, nâng mức cho vay bình quân lên khoảng 50 triệu đồng trên mỗi hộ vào năm 2020 nhằm đáp ứng kịp thời quy mô đầu tư trong bối cảnh giá cả vật tư nông nghiệp gia tăng.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nhóm thứ nhất: Cán bộ quản lý, chuyên viên tín dụng tại Ngân hàng Chính sách xã hội các cấp. Luận văn cung cấp khung phân tích thực chứng về quản trị rủi ro nợ quá hạn, phương pháp thiết lập điểm giao dịch xã và kỹ thuật điều hành mạng lưới Tổ Tiết kiệm và Vay vốn tại địa bàn vùng núi khó khăn.

Nhóm thứ hai: Cơ quan quản lý nhà nước và nhà hoạch định chính sách giảm nghèo cấp tỉnh, huyện. Số liệu phân tích giai đoạn 2013–2017 là tài liệu tham khảo giá trị để Ủy ban nhân dân và Hội đồng nhân dân xây dựng kế hoạch phân bổ nguồn vốn ủy thác ngân sách địa phương, gắn kết chính sách an sinh với chương trình xây dựng nông thôn mới.

Nhóm thứ ba: Cán bộ các tổ chức chính trị - xã hội nhận ủy thác vay vốn (Hội Phụ nữ, Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh, Đoàn Thanh niên). Luận văn chỉ dẫn cụ thể phương pháp thẩm định đối tượng, cách thức sinh hoạt tổ và quy trình phối hợp kiểm tra sau cho vay nhằm ngăn ngừa nợ xấu phát sinh.

Nhóm thứ tư: Giảng viên, học viên cao học và sinh viên các chuyên ngành Quản trị kinh doanh, Tài chính - Ngân hàng, Kinh tế phát triển. Nghiên cứu là nguồn tư liệu học thuật chuẩn mực về phương pháp nghiên cứu chất lượng tín dụng vi mô với hệ thống biểu bảng, mô hình phân tích và dữ liệu địa phương thực tế.

Câu hỏi thường gặp

Chương trình cho vay hộ cận nghèo tại Chi nhánh NHCSXH tỉnh Hòa Bình bắt đầu triển khai từ khi nào và áp dụng mức lãi suất ra sao? Chương trình được triển khai chính thức từ năm 2013 theo Văn bản số 1003/NHCS-TDNN. Lãi suất cho vay được áp dụng ở mức 0,72%/tháng từ ngày 16 tháng 04 năm 2013, sau đó điều chỉnh giảm xuống mức 0,66%/tháng từ ngày 05 tháng 06 năm 2015 cho đến nay trên phạm vi toàn quốc.

Mô hình ủy thác cho vay hộ cận nghèo tại tỉnh Hòa Bình gồm những tổ chức nào tham gia? Hoạt động cho vay được thực hiện ủy thác từng phần qua 4 tổ chức chính trị - xã hội cấp xã: Hội Liên hiệp Phụ nữ, Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh và Đoàn Thanh niên. Đến cuối năm 2017, hệ thống này đã quản lý 2.899 Tổ Tiết kiệm và Vay vốn với 142.159 khách hàng.

Các tiêu chí định lượng nào được sử dụng để đánh giá chất lượng cho vay hộ cận nghèo? Luận văn căn cứ theo Thông tư số 02/2013/TT-NHNN để đánh giá chất lượng qua các chỉ số: quy mô và tốc độ tăng trưởng dư nợ, tỷ lệ nợ quá hạn, tỷ lệ nợ xấu trên 5 nhóm nợ, tỷ lệ thu hồi lãi và số lượng hộ thoát cận nghèo bền vững qua từng năm.

Hồ sơ xin vay vốn hộ cận nghèo cần trải qua quy trình bao nhiêu bước? Quy trình cho vay gồm 8 bước cụ thể: hộ lập giấy đề nghị, Tổ Tiết kiệm và Vay vốn bình xét, tổ chức hội đoàn thể thẩm định, Ủy ban nhân dân xã xác nhận, ngân hàng tổng hợp trình Ủy ban nhân dân cấp huyện phê duyệt, thông báo kết quả qua các cấp và ngân hàng giải ngân trực tiếp tại điểm giao dịch xã.

Giải pháp căn bản nào giúp hạn chế tình trạng tái nghèo của các hộ vay vốn? Giải pháp cốt lõi là kết hợp chặt chẽ giữa việc cung ứng vốn vay với các chương trình khuyến nông, khuyến lâm và đào tạo nghề tại địa phương. Việc hướng dẫn người dân kỹ thuật sản xuất kinh doanh ngay tại các buổi sinh hoạt tổ giúp đồng vốn phát huy hiệu quả và tạo nguồn thu trả nợ đúng hạn.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa cơ sở lý luận toàn diện về chất lượng tín dụng chính sách xã hội và vai trò trợ lực tài chính đối với hộ cận nghèo theo các quy định hiện hành.
• Phân tích thực trạng chất lượng cho vay giai đoạn 2013–2017 tại Chi nhánh NHCSXH tỉnh Hòa Bình, làm rõ sự phát triển của 2.899 Tổ Tiết kiệm và Vay vốn phục vụ 36.136 lượt hộ nghèo, cận nghèo.
• Chỉ rõ những nguyên nhân nội tại ảnh hưởng đến chất lượng tín dụng, bao gồm trình độ chuyên môn của 122 cán bộ nhân viên và những sơ hở trong khâu kiểm tra, giám sát sau giải ngân.
• Đề xuất hệ thống 4 nhóm giải pháp khả thi gắn liền với lộ trình giai đoạn 2018–2020 nhằm kiểm soát tỷ lệ nợ quá hạn dưới mức 0,3% và nâng cao hạn mức vốn vay bình quân trên mỗi hộ.
• Khẳng định mô hình cho vay ủy thác qua các tổ chức chính trị - xã hội là phương thức ưu việt nhất để đưa nguồn vốn ưu đãi đến đúng đối tượng thụ hưởng tại vùng miền núi.

Kế hoạch triển khai các giải pháp cần được Chi nhánh NHCSXH tỉnh Hòa Bình phối hợp đồng bộ với chính quyền địa phương ngay trong giai đoạn 2018–2020. Các nhà quản lý, nhà nghiên cứu và tổ chức đoàn thể hãy khai thác ngay nguồn cơ sở dữ liệu và đề xuất chuyên sâu trong luận văn để ứng dụng vào công tác hoạch định chính sách an sinh xã hội thực tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: TONG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CUU VE NANG CAO CHÁT LƯỢNG CHO VAY TẠI NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI 1. Tổng quan các công trình nghiên cứu. Tín dụng NH là một trong những chức năng chính và quan trọng nhất của éNH và cũng tiềm ân nhiều rủi ro nhất trong tắt cả các chức năng của NH. Chính vi vậy, hoạt động tín dụng luôn là tiêu điểm đang chú ý và được nghiên cứu nhiều nhất trong hệ thống NH.

Đối với NHCSXH hoạt động tín dụng không chỉ là chức năng. kinh doanh của NH mà nó còn mang trong mình nhiệm vụ cao cả, trọng trách nặng. nề của đảng và nhà nước giao phó đó là nhiệm vụ xoá đói, giảm nghèo, bình ổn cuộc sống người dân và phát triển kinh tế. Tuy nhiên làm thế nào để nguồn vốn chính sách hoạt động tốt, hoạt động hiệu quả, giảm thiêu rủi ro mất vốn đang là một bài toán cho NHCSXH.

Xoay quanh vấn đề này đã có nhiều tác giả nghiên cứu, làm rõ trong các đề tài, các công trình nghiên cứu khoa học. Một số nghiên cứu nỗi bật sau đây: Nghiên cứu của Trang Giáp và Nhất Việt, năm 20/7 ( bài đăng trên cổng thông tin điện tử Ngân hàng nhà nước Việt Nam) với đề tài “Tín dụng chính sách có ý nghĩa quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội, là kênh tạo ra xung lực trong xóa nghèo bền vững”. Qua bài nghiên cứu của mình, tác giả đã chỉ ra được ý nghĩa, nhiệm vụ quan trọng và vô cùng lớn lao của hoạt động tín dụng chính sách xã hội của NHCSXH đó là thực hiện chủ chương, chính sách đúng đắn của Đảng và nhà nước nhằm giúp hộ nghèo, hộ cận nghèo và các đối tượng chính sách khác tiếp cận được nguồn vốn tín dụng ưu đãi, đầy đủ, kịp thời nhằm giúp người dân ổn định và cải thiện cuộc sống, có vốn lao động, sản xuất, tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập, giúp người nghèo vươn lên thoát nghèo, giảm tỷ lệ nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới, phát triển kinh tế- xã hội. Ngoài ra, NHCSXH còn có một nhiệm vụ quan trọng khác đó là tập trung tìm kiếm, huy động và khai thác tốt nguồn vốn từ thị trường như nguồn vốn được nhà nước cấp bù lãi suất, nguồn vốn từ các chương trình tín dụng chính sách, vốn từ thiện từ các tổ chức, cá nhân, các nguồn vốn hỗ trợ, đầu tư trong và ngoài nước Đặc biệt là nguồn vốn tiết kiệm của người nghèo, lượng vốn này không nhiễu, tuy nhiên nó giúp người nghèo cố gắng lao động làm ra của cải, biết tích lũy và sử dụng trong lúc khó khăn.

Hơn thế, nguồn vốn này còn có thê giúp NHCSXH có được khoản vốn hỗ trợ gia đình nghèo khó khác tiếp cận được với nguồn vốn tín dụng chính sách Tác giả đã đánh giá tầm quan trọng của vai trò tín dụng chính sách trong công cuộc xóa đói giảm nghèo và chỉ ra một số việc cần phải làm như gần dân, sát dân, nắm bắt tâm tư nguyện vọng của người dân để đáp ứng tốt hơn nguyện vọng của người vay vốn để NHCSXH phát huy được tốt công tác tín dụng chính sách của. Tuy nhiên bài nghiên cứu của tác giả chỉ trú trọng nêu lên tầm quan trọng của. tin dụng chính sách mà chưa nêu lên ưu nhược điểm trong quá trình triển khai và những biện phát cần thiết để Nâng cao chất lượng tín dụng chính sách. Nghiên cứu của báo Tạp chí tài chính, năm 2015 (Bài đăng trên Tạp chí Tài chính số 9 kỳ 2-2015) với đề tài “Nâng cao chất lượng tín dụng hỗ trợ giảm nghèo”.

Qua bài nghiên cứu, tác giả đã sơ lược lại tình hình triển khai tín dụng chính sách của NHCSXH Việt Nam như: + Hệ thống tín dụng chính sách của NHCSXH đang thực hiện tốt công tác cho vay đối với người nghèo, gia đình có hoàn cảnh khó khăn và các đối tượng chính sách khác. Quá trình xét duyệt cho vay nhanh, thủ tục đơn giản, thuận lợi, không cần thế chấp tài sản. + NHCSXH tập trung khai thác tốt các nguồn lực tài chính trong xã hội đề có nguồn vốn dồi dào đề triển khai các chương trình von tin dung wu dai cho người nghèo. + Nguồn vốn tín dụng của NHCSXH đã thỏa mãn phần nào nhu cầu tài chính cho người nghèo giúp họ ôn định và cải thiện cuộc sống, có vốn lao động, sản xuất, tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập, giúp người nghèo vươn lên thoát nghèo, giảm tỷ lệ nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới, phát triển kinh tế- xã hội + Hệ thống tín dụng chính sách của NHCSXH đã liên kết và phối hợp được cấp ủy, chính quyền địa phương và các tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội như: Đoàn Thanh niên Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh và Hội Liên hiệp phụ nữ.

Nhờ có sự giúp đỡ và giám sát của các cấp ủy, chính quyền địa phương và các tổ chức đoàn thê chính trị - xã hội mà NHCSXH có thể phát huy tốt hiệu quả của nguồn von tín dụng chính sách. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đã đạt được tác giả cũng chỉ ra những điểm yếu, những điểm cần hạn chế, khắc phục như: + Nguồn vốn tín dụng chính sách còn phụ thuộc chủ yếu và nguồn vốn từ trung ưng chính vì vậy NHCSXH chưa đủ động về nguồn vốn, nguồn vốn thiếu tính lĩnh hoạt, khó đáp ứng đủ và kịp thời nhu cầu người nghèo. + Nguồn vốn tín dụng chính sách đã phần nào giúp người dân thoát nghèo và ôn định cuộc sống, tỷ lệ người nghèo giảm. Tuy nhiên tỷ lệ tái nghèo còn diễn ra phức tạp và phát sinh thêm người nghèo mới.

Một bộ phận người nghèo không biết sử dụng nguồn vốn tín dụng chính sách một cách hiệu quả. + Công tác tuyên truyền còn nhiều hạn chế, một số trương hợp người nghèo. chưa ý thức được việc sử dụng vốn và chưa chấp hành tốt việc trả nợ. Đồng thời, trong bài nghiên cứu của mình tác giả cũng đề xuất một vài phương án để nâng cao chất lượng và hiệu quả vốn tín dụng chính sách.

Giúp người nghèo thoát nghèo bền vững như: NHCSXH cần huy động tốt lực tài chính trong xã hội. Sử dụng tốt nguồn vốn trong việc đầu tư, sản xuất hàng hóa. Gần dân, sát dân, quan tâm đến người dân, nhu cầu của họ hỗ trợ dạy nghề, hướng dẫn cách làm ăn và tạo cơ hội việc làm cho họ. mở rộng đối tượng được tiếp cận với nguồn vốn của Ngan hàng Chính sách Xã hội, tín dụng chính sách phải gắn với quy hoạch sản xuất của địa phương.

Nêu cao vai trò và trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền địa phương và các tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội như: Đoàn Thanh niên Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh và Hội Liên hiệp phụ nữ. Nghiên cứu của Phan Thanh Tú, năm 20/4 (Bai đăng trên Tạp chí Tài chính số 9 kỳ 2-2015) với đề tài “Nâng cao hiệu quả tín dụng hộ nghèo tại Ngân hàng Chính sách xã hội huyện Tân Kỷ (Nghệ An)”. Bài nghiên cứu của tác giả đã đưa ra nhiều số liệu phân tích, đánh giá tình hình kinh tế tại địa phương. từ đó chỉ ra định phương phát triển kinh tế trên địa bàn.

Trên cớ sở đó tập trung tín dụng chính sách cho hộ nghèo một cách phủ hợp. Tác giả cũng đã phân tích thực trạng công tác tín dụng chính sách của NHCSXH tại địa phương, bằng những con số cụ thể chứng minh được tính hiệu quả của tín dụng chính sách trong công cuộc xóa đói giảm nghẻo, đem lại cuộc sống ấm. no hạnh phúc cho người nghèo trên địa bàn. Đồng thời tác giả cũng chỉ ra một số điểm còn hạn chế trong công tác tín dụng chính sách như: nguồn vốn ít, quy trình cho vay phức tạp, trách nhiệm của các đơn vị có liên quan không dõ dàng, không có.

tính rằng buộc, chưa phát huy hiệu quả trong việc tạo công ăn việc làm cho người nghèo, các khoản nợ quá hạn xử ly chim chap. Tác giả cũng đã đưa ra một số phương án cụ thê nhằm khắc phục những hạn chế trên như: hoàn thiện bộ máy tô chức, giảm thiểu các thủ tục không cần thiết, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, đào tạo cán bộ, phối hợp chặt chẽ với các đơn vị có liên quan, tăng cường kiểm tra, giám sát. Công trình nghiên cứu của tác giả đã chỉ ra được sự chuyển dịch kinh tế tại địa phương, đánh giá được thực trạng công tác tín dụng chính sách của NHCSXH huyện Tân Kỳ, tỉnh Nghệ An trong vi thực hiện chính sách của đảng và nhà nước trong công cuộc xóa đói giảm nghèo, bình ổn cuộc sóng, xây dựng nông thôn mới. Đưa ra một số hạn chế và phương án khắc phục.

Tuy nhiên, tác giả chưa phân tích đõ nguyên nhân dẫn đến các hạn ch đó, các phương án xử lý còn mang tính chung. chung, chưa chỉ ra hướng xử lý cụ thể chỉ tiết. Nghiên cứu của nhóm sinh viên trường DH Bách Khoa Hà Nội, năm 20/7 (Bài đăng trên Tạp chí công thương) với dé tài “Chất lượng tín dụng đối với học sinh sinh viên có hoàn cảnh khó khăn của Ngân hàng Chính sách Xã hội Việt Nam”. Công trình nghiên cứu đã đánh giá được phần nào tính khả thi, ính hiệu qua của chương trình cho vay đối với học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn của NHCSXH Việt Nam với mục đích chính nhằm giúp con em hộ nghèo, hộ cận nghèo, các đối tượng chính sách khác được tiếp cận với nguồn tri thức, nâng tầm hiểu biết, nâng cao cuộc sống xã hội, thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hóa, đại hóa đất nước.

Kết quả thu được từ quá trình nghiên cứu đã cho thấy được chương trình cho. vay đối với học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn của NHCSXH Việt Nam là bước đi đúng đắn của Đảng và Nhà nước ta, có ý nghĩa nhân văn sâu sắc, đáp ứng được nhu cầu hộ em muốn cho con em mình đi học, tiếp cận nguồn kiến thức, sử dụng nguồn trí thức để vươn lên nhằm xóa đói giảm nghèo. Sức lan tỏa rộng rãi của chương trình này đã mang đến niềm vui, niềm hy vọng và cơ hội thay đổi cuộc sống. tương lai cho những gia đình học sinh, sinh viên nghèo hiếu học, từ thành thị đến nông thôn và vùng sâu, vùng xa 'Tuy nhiên, bên cạnh những thành quả đã đạt được.

Trong quá trình triển khai chương trình cho vay đối với học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn của NHCSXH Việt Nam vẫn còn gặp phải nhiều vấn đề khó khăn, hạn chế làm giảm. hiệu quả của chương trình này như: nguồn vốn ít, thủ tục,quy trình xét duyệt cho.