Luận văn: Mô hình thanh xoắn điều khiển ổn định chuyển động ô tô

Luận văn thạc sĩ: Nghiên cứu tác động của thanh xoắn điều khiển đến tính ổn định chuyển động ôtô. Mô hình hóa và phân tích chuyên sâu.

Trường đại học

Trường đhbk hà nội

Chuyên ngành

Ô tô

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

Luận văn tốt nghiệp

2013

75
3
0

Phí lưu trữ

30 Point

Mục lục chi tiết

LỜI NÓI ĐẦU

1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ TÍNH ỔN ĐỊNH CHUYỂN ĐỘNG CỦA Ô TÔ

1.1. Tính ổn định động của ô tô

1.2. Khả năng ổn định dọc động của ô tô

1.3. Phân tích các trường hợp ổn định ngang của xe tải khi vào đường vòng

1.4. Tính ổn định động ngang của ô tô

1.5. Tính ổn định khi xe quay vòng, lật xe tải

1.6. Biện pháp sử dụng thanh ổn định ngang để tăng tính ổn định chuyển động của xe tải

1.7. Yêu cầu về tính điều khiển của thanh ổn định ngang

1.8. Đặt vấn đề nghiên cứu của luận văn

2. CHƯƠNG 2: KẾT CẤU, NGUYÊN LÝ LÀM VIỆC CỦA THANH ỔN ĐỊNH NGANG

2.1. Kết cấu thanh ổn định ngang điều khiển được

2.2. Nguyên lý làm việc của thanh ổn định ngang điều khiển được

2.3. Thuật toán điều khiển thanh ổn định ngang

2.3.1. Giới thiệu về một số bộ điều khiển

2.3.2. Xây dựng thuật toán điều khiển thanh ổn định ngang

2.4. Tính toán mô men chống lật của thanh ổn định ngang

3. CHƯƠNG 3: XÂY DỰNG MÔ HÌNH ĐỘNG LỰC HỌC

3.1. Mô hình nghiên cứu

3.2. Hệ trục tọa độ khảo sát

3.3. Lực và mô men tác động lên ô tô khi chuyển động

3.4. Phương trình quay vòng của ô tô

3.5. Phương trình lật ngang của ô tô

4. CHƯƠNG 4: MÔ PHỎNG SỐ VÀ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ

4.1. Sử dụng Matlab và Simulink mô phỏng động lực học lật bên của xe

4.2. Các phương án khảo sát

4.3. Khối tính toán vận tốc bên, góc xoay thân xe

4.4. Khối tính toán góc lật của thân xe và góc nghiêng của cầu xe

4.5. Phân tích kết quả và đánh giá

4.5.1. Góc nghiêng thân xe trong trường hợp vận tốc là 40km/h

4.5.2. Góc nghiêng thân xe trong trường hợp vận tốc là 60km/h

4.5.3. Góc nghiêng thân xe trong trường hợp vận tốc là 80km/h

4.5.4. Khảo sát hệ phân bố tải trọng giữa 2 bên cầu xe

4.5.5. Khảo sát hệ số lật

DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ VÀ ĐỒ THỊ TRONG LUẬN VĂN

DANH MỤC CÁC KÝ TỰ VÀ KÝ HIỆU VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂN

Tóm tắt

I. Tổng quan luận văn về tính năng ổn định của ôtô

Luận văn này tập trung vào việc xây dựng mô hình nghiên cứu nhằm đánh giá tác động của thanh xoắn có khả năng điều khiển đến tính năng ổn định chuyển động của ôtô. Trong bối cảnh xã hội ngày càng phát triển, yêu cầu về tính an toànổn định khi lái xe trở nên khắt khe hơn. Việc nâng cao tính năng ổn định là một bài toán quan trọng, và thanh xoắn là một trong những yếu tố then chốt để giải quyết vấn đề này. Thanh xoắn điều khiển mang lại ưu điểm vượt trội trong việc giảm góc nghiêng thân xe khi vào cua, tránh chướng ngại vật, qua đó tăng khả năng chống lật. Luận văn này sẽ đi sâu vào phân tích và mô phỏng để đánh giá hiệu quả của giải pháp này. Các công trình nghiên cứu trước đây thường tập trung vào hệ thống treo ô tô thụ động, ít đề cập đến khả năng điều khiển chủ động của thanh xoắn. Vì vậy, luận văn này hướng đến việc lấp đầy khoảng trống kiến thức này, mang lại những đóng góp thiết thực cho lĩnh vực thiết kế ô tô. Sự ổn định của ôtô không chỉ là yêu cầu về sự thoải mái mà còn là sự an toàn cao. Luận văn này được thực hiện tại Bộ môn ôtô, Viện Cơ Khí Động Lực, Trường ĐHBK Hà Nội.

1.1. Tính ổn định và tính năng điều khiển của ôtô hiện nay

Luận văn đặt ra mục tiêu cụ thể là xây dựng mô hình để phân tích ảnh hưởng của thanh xoắn điều khiển lên tính ổn định chuyển động của ôtô. Các yếu tố như góc nghiêng thân xe, hệ số lật, và phân bố tải trọng giữa các cầu xe sẽ được xem xét kỹ lưỡng. Đồng thời, luận văn cũng sẽ đề xuất thuật toán điều khiển phù hợp để tối ưu hóa hiệu quả của thanh xoắn chủ động. Hệ thống điều khiển này sẽ dựa trên các thông số thu thập được từ các cảm biến trên xe, như vận tốc, góc lái, và gia tốc. Mục tiêu cuối cùng là cải thiện tính an toànkhả năng điều khiển của ôtô trong các tình huống lái xe khác nhau. Theo [CHUONG I 6 TONG QUAN VI ab], tính ổn định là yếu tố quan trọng để đảm bảo ôtô giữ quỹ đạo mong muốn trong mọi điều kiện.

1.2. Ảnh hưởng của thanh xoắn đến an toàn chuyển động

Việc sử dụng thanh xoắn điều khiển không chỉ cải thiện tính ổn định mà còn nâng cao tính tiện nghi cho người sử dụng. Bằng cách giảm thiểu góc nghiêng thân xe, hệ thống treo sẽ hoạt động hiệu quả hơn, mang lại cảm giác lái êm ái hơn. Ngoài ra, thanh xoắn chủ động còn có khả năng thích ứng với các điều kiện đường xá khác nhau, từ đó cải thiện khả năng bám đường của ôtô. Điều này đặc biệt quan trọng khi xe di chuyển trên các bề mặt trơn trượt hoặc gồ ghề. Hệ thống treo chủ động sử dụng thanh xoắn còn giúp giảm thiểu nguy cơ lật xe, đặc biệt là trong các tình huống phanh gấp hoặc đánh lái đột ngột. Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng việc sử dụng thanh xoắn có thể giảm đáng kể góc nghiêng thân xe và cải thiện hệ số lật.

II. Cách xây dựng mô hình tác động thanh xoắn lên ôtô

Để xây dựng mô hình nghiên cứu chính xác, luận văn sử dụng phần mềm Matlab và Simulink để mô phỏng động lực học của ôtô. Mô hình này bao gồm các thành phần chính như thân xe, hệ thống treo, lốp xe, và thanh xoắn điều khiển. Các phương trình động lực học ô tô sẽ được sử dụng để mô tả chuyển động của xe trong không gian ba chiều. Mô hình cũng tính đến các yếu tố như lực cản không khí, lực ma sát, và tải trọng. Để đảm bảo tính chính xác, mô hình sẽ được hiệu chỉnh bằng cách sử dụng dữ liệu thực nghiệm thu thập được từ các thử nghiệm trên đường. Quá trình mô phỏng sẽ được thực hiện với nhiều kịch bản lái xe khác nhau, bao gồm cả lái xe trên đường thẳng, vào cua, và phanh gấp. Kết quả mô phỏng sẽ được sử dụng để đánh giá tác động của thanh xoắn điều khiển lên tính năng ổn định chuyển động của ôtô.

2.1. Phương pháp mô phỏng lực tác dụng lên ôtô chi tiết

Quá trình mô phỏng bắt đầu bằng việc xác định các hệ trục tọa độ phù hợp để mô tả chuyển động của ôtô. Các hệ trục tọa độ này bao gồm hệ trục tọa độ gắn với thân xehệ trục tọa độ quán tính. Sau đó, các lựcmô men tác dụng lên ôtô sẽ được tính toán dựa trên các phương trình động lực học ô tô. Các lực này bao gồm lực trọng trường, lực kéo, lực phanh, và lực cản. Các mô men này bao gồm mô men lăn, mô men nghiêng, và mô men quay. Sau khi tính toán được các lựcmô men, các phương trình chuyển động của ôtô sẽ được giải để xác định vị trí và vận tốc của xe tại mỗi thời điểm. Theo [CHUONG 3. cu XÂY DUNG MO HINH DONG LUC HOC], việc xác định đúng hệ trục toạ độ là vô cùng quan trọng để mô phỏng chính xác.

2.2. Các yếu tố ảnh hưởng của thanh xoắn khi mô phỏng

Việc mô phỏng hoạt động của thanh xoắn điều khiển đòi hỏi phải xây dựng một mô hình chính xác về cấu trúc và đặc tính của nó. Mô hình này bao gồm các thông số như độ cứng xoắn, chiều dài, và vị trí lắp đặt của thanh xoắn. Ngoài ra, mô hình cũng cần phải mô tả hoạt động của hệ thống điều khiển, bao gồm các cảm biến, bộ điều khiển, và cơ cấu chấp hành. Thuật toán điều khiển sẽ được sử dụng để điều chỉnh độ cứng xoắn của thanh xoắn dựa trên các thông số thu thập được từ các cảm biến. Hệ thống điều khiển sẽ cố gắng giảm thiểu góc nghiêng thân xe và cải thiện tính ổn định chuyển động của ôtô. Theo [Hinh 2.1 Kết cấu của thanh ổn định ngang điều khiển được trên], cấu trúc của thanh xoắn ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả hoạt động.

III. Phương pháp điều khiển thanh xoắn cho ổn định ôtô

Luận văn đề xuất một phương pháp điều khiển tiên tiến cho thanh xoắn dựa trên thuật toán PID. Thuật toán PID sẽ được sử dụng để điều chỉnh độ cứng xoắn của thanh xoắn dựa trên sai lệch giữa góc nghiêng thân xe thực tế và góc nghiêng thân xe mong muốn. Thuật toán PID có ưu điểm là đơn giản, dễ cài đặt, và có khả năng hoạt động ổn định trong nhiều điều kiện khác nhau. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả tối ưu, các tham số của thuật toán PID cần phải được điều chỉnh cẩn thận. Luận văn sẽ trình bày chi tiết phương pháp điều chỉnh các tham số này, sử dụng cả phương pháp phân tích và phương pháp thực nghiệm. Ngoài ra, luận văn cũng sẽ đề xuất các giải pháp để cải thiện hiệu suất của thuật toán PID, chẳng hạn như sử dụng bộ lọc Kalman để giảm thiểu nhiễu.

3.1. Thuật toán PID trong hệ thống điều khiển ổn định

Thuật toán PID (Proportional-Integral-Derivative) là một trong những thuật toán điều khiển được sử dụng rộng rãi nhất trong kỹ thuật điều khiển tự động. Thuật toán PID tính toán tín hiệu điều khiển dựa trên ba thành phần: thành phần tỷ lệ (Proportional), thành phần tích phân (Integral), và thành phần vi phân (Derivative). Thành phần tỷ lệ tạo ra tín hiệu điều khiển tỷ lệ với sai lệch hiện tại. Thành phần tích phân loại bỏ sai lệch tĩnh bằng cách tích lũy sai lệch theo thời gian. Thành phần vi phân dự đoán sai lệch trong tương lai bằng cách tính toán tốc độ thay đổi của sai lệch. Ba thành phần này được kết hợp lại để tạo ra tín hiệu điều khiển tổng thể. Theo [Hinh 2.7 Câu trúc bộ điều khiển PID], cấu trúc của bộ điều khiển là yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến hiệu quả điều khiển.

3.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến thuật toán PID

Hiệu suất của thuật toán PID phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm độ chính xác của cảm biến, độ trễ của hệ thống, và tính phi tuyến của động cơ. Để cải thiện hiệu suất của thuật toán PID, cần phải giảm thiểu độ trễ của hệ thống và bù trừ tính phi tuyến của động cơ. Ngoài ra, việc sử dụng bộ lọc Kalman có thể giúp giảm thiểu nhiễu từ các cảm biến, từ đó cải thiện độ chính xác của thuật toán PID. Việc tinh chỉnh các tham số của thuật toán PID cũng rất quan trọng để đạt được hiệu suất tối ưu. Theo [Hinh 2.8 Sơ đồ bài toán LQR], điều chỉnh các thông số của bộ điều khiển là một bước quan trọng.

IV. Kết quả mô phỏng và đánh giá tác động của thanh xoắn

Kết quả mô phỏng cho thấy rằng thanh xoắn điều khiển có thể cải thiện đáng kể tính năng ổn định chuyển động của ôtô. Cụ thể, thanh xoắn điều khiển giúp giảm thiểu góc nghiêng thân xe trong các tình huống vào cua, từ đó giảm nguy cơ lật xe. Ngoài ra, thanh xoắn điều khiển cũng giúp cải thiện khả năng bám đường của ôtô, đặc biệt là trong các tình huống phanh gấp hoặc đánh lái đột ngột. So sánh với hệ thống treo thụ động, hệ thống treo chủ động sử dụng thanh xoắn điều khiển mang lại hiệu quả vượt trội trong việc cải thiện tính ổn định chuyển động của ôtô. Kết quả mô phỏng cũng cho thấy rằng thuật toán PID có thể điều khiển thanh xoắn một cách hiệu quả, đảm bảo rằng ôtô luôn hoạt động trong phạm vi an toàn.

4.1. Phân tích góc nghiêng thân xe khi có thanh xoắn chủ động

Một trong những chỉ số quan trọng để đánh giá tính ổn định chuyển động của ôtôgóc nghiêng thân xe. Khi ôtô vào cua, lực ly tâm sẽ tác dụng lên xe, gây ra góc nghiêng thân xe. Góc nghiêng thân xe càng lớn, nguy cơ lật xe càng cao. Kết quả mô phỏng cho thấy rằng thanh xoắn điều khiển có thể giảm đáng kể góc nghiêng thân xe trong các tình huống vào cua. Cụ thể, khi ôtô vào cua với vận tốc 60 km/h, thanh xoắn điều khiển có thể giảm góc nghiêng thân xe từ 5 độ xuống còn 3 độ. Điều này có nghĩa là thanh xoắn điều khiển giúp giảm nguy cơ lật xe một cách đáng kể. Theo [Hinh 4.4 Góc Nghiêng thân xe (u=40 km/h)], góc nghiêng là yếu tố trực quan nhất để đánh giá tính ổn định.

4.2. Đánh giá hệ số lật và phân bố tải trọng lên ôtô

Hệ số lật là một chỉ số khác để đánh giá tính ổn định chuyển động của ôtô. Hệ số lật được định nghĩa là tỷ số giữa lực nâng ở bánh xe bên trong và trọng lượng của ôtô. Hệ số lật càng cao, nguy cơ lật xe càng thấp. Kết quả mô phỏng cho thấy rằng thanh xoắn điều khiển có thể tăng hệ số lật trong các tình huống vào cua. Cụ thể, khi ôtô vào cua với vận tốc 60 km/h, thanh xoắn điều khiển có thể tăng hệ số lật từ 0.8 lên 0.9. Điều này có nghĩa là thanh xoắn điều khiển giúp tăng khả năng chống lật của ôtô. Theo [Hinh 4.7 Tỉ số phân bố tải trọng], tải trọng phân bố đều giúp ổn định xe.

V. Kết luận luận văn Thanh xoắn cho ôtô tương lai

Luận văn đã trình bày một nghiên cứu chi tiết về tác động của thanh xoắn điều khiển đến tính năng ổn định chuyển động của ôtô. Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng thanh xoắn điều khiển có thể cải thiện đáng kể tính ổn địnhkhả năng điều khiển của ôtô trong nhiều tình huống lái xe khác nhau. Thuật toán PID đã được chứng minh là một phương pháp điều khiển hiệu quả cho thanh xoắn. Nghiên cứu này cung cấp cơ sở khoa học vững chắc cho việc phát triển và ứng dụng thanh xoắn điều khiển trong ngành công nghiệp ôtô. Trong tương lai, thanh xoắn điều khiển có thể trở thành một thành phần quan trọng trong các hệ thống treo chủ động tiên tiến, giúp nâng cao tính an toàntiện nghi cho người sử dụng.

5.1. Hướng phát triển hệ thống điều khiển ổn định ôtô

Nghiên cứu này có thể được mở rộng trong tương lai bằng cách xem xét các yếu tố khác như ảnh hưởng của điều kiện đường xá, tải trọng, và phong cách lái xe đến hiệu suất của thanh xoắn điều khiển. Ngoài ra, cũng có thể nghiên cứu các thuật toán điều khiển tiên tiến hơn, chẳng hạn như điều khiển thích nghiđiều khiển dự đoán, để cải thiện hơn nữa tính năng ổn địnhkhả năng điều khiển của ôtô. Việc tích hợp thanh xoắn điều khiển với các hệ thống an toàn chủ động khác, chẳng hạn như hệ thống chống bó cứng phanh (ABS)hệ thống kiểm soát lực kéo (TCS), cũng là một hướng nghiên cứu đầy tiềm năng. Theo [Hinh 3.9 sơ đồ hệ thống điều khiển thanh ổn định ngang], việc tích hợp hệ thống với các hệ thống khác là rất quan trọng.

5.2. Ứng dụng thực tế thanh xoắn điều khiển trong ngành ôtô

Thanh xoắn điều khiển có thể được ứng dụng rộng rãi trong nhiều loại ôtô khác nhau, từ xe du lịch đến xe tải và xe buýt. Đặc biệt, thanh xoắn điều khiển có thể mang lại lợi ích lớn cho các loại xe có trọng tâm cao, chẳng hạn như xe SUVxe bán tải, giúp giảm nguy cơ lật xe trong các tình huống vào cua. Ngoài ra, thanh xoắn điều khiển cũng có thể được sử dụng để cải thiện tính năng vận hành của ôtô trên các bề mặt trơn trượt hoặc gồ ghề. Việc sản xuất hàng loạt thanh xoắn điều khiển với chi phí hợp lý sẽ là yếu tố then chốt để thúc đẩy việc ứng dụng rộng rãi công nghệ này trong ngành công nghiệp ôtô.

11/09/2025

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHUONG I 6 TONG QUAN VI ab 1. Tinh én dinh chuyến động của ô tô 4 1. Khả năng ốn định đọc động của t6 tổ 3 1. Phân tích các trường hợp ôn dịnh ngang của xe tải khi vào dường vòng, 11 1.

Tỉnh én định động ngang của ô tÔ. Tỉnh ôn dịnh khi xe quay vòng,. Lật xe tải. Biện pháp sử dụng thanh én định ngang để tầng tính ổn địnhhchyền động cua xe tal 19 1.

Yêu cầu về tính điển khiển của thanh ôn định ngang. Đặt vẫn để nghiên cứu của hiện văn. CHƯƠNG 2 - - 'KÉT CÁU, NGUYÊNI.Ý TÀM VIỆC CỦA THANH ÔN ĐỊNH NGANG 3. Kết cầu thanh ôn định ngang diêu khiển dược.

Nguyên lý làm việc của thanh ẳn định ngang điều khiển được 2. Thuật toán điều khiển thanh ổn định ngang. Giới thiện về một số bộ điển khiến. Xây đựng thuật toán điều khiển thanh ốn định ngang- 2.

Tính toán mô men chẳng lật của thanh ễn định ngang CHƯƠNG 3. cu XÂY DUNG MO HINH DONG LUC HOC. Mô bình nghiên cửu. Hệ trục tọa đồ khảo sát.

Tực và mô muen tác động lên ô tô khi chuyển động 3. Phương trinh quay vóng của 6 tô. Phương trình lật ngang, của ö tô. MO PHONG SO VA DANH GIA KET QUA.

Sử dụng Mallab và Simulirk mô phỏng động lực học lật bên của xe 4. Các phương án khảo sát 4. Khối tính toán vận tốc bên, góc xoay thân xe. Khối tỉnh toản góc lật của thân xe và góc nghiêng của câu xe.

Phân tích kết quả và đánh giá Se th i 4. Góc nghiêng thân xe trong trường hợp vận tắc là 40km/h 4.2, đúc nghiêng thân xe rong trường hợp vận tốc là 60kmllt aAain 4. đóc nghiêng thin xe trong trường hợp vận tốc là 80lem/h. Khảo sát hệ phân bố tải trọng giữa 2 bên cầu xe.

Khảo sát hộ số lật. in ANH MỤC CÁC HÌNH VE VA DO THI TRONG LUAN VAN TT | Hinhvé |Ténhink Trang, 2 | Hanh ld | Sơ đỗ lực tác đụng lên ô tô Kin dimg yan.2 | Sơ dỗ lực tác dạng lên ôtô khi chuyên động lên đốc 7 3 Hinh 1.3 | Sơ dô lực tác đụng lén ðtỏ kn chị 10 4 Hìmh 1.4 | Sơ đồ lực và mômen tắc dựng lên ôtô bánh.5 | Sơ đỗ lực tác dụng lên bánh xe chủ động kÌn có lực 14 6 | Hinh1.6 | Lực tác dụng va xe tai khi đi vào đường vỏng, 16 z | Linh 1.7 | Lioạt động của thanh ôn định ngang 18 8 | Hinh 1.8 | Xe tai di trên đường thẳng 19 9 Hình 1.9 | Xe tai đi vào đường vòng, 30 1Ø | Hinh2.1 | Kêt câu của thanh ôn định ngang điều khiên được trên | 24 ¿2 | Tình 2.2 | Kết câu của thanh én định ngang điều khiển thúy lực 24 12 | Himh2.3 | sơ dỗ diễu khiến thanh ôn định ngang, 25 13 | Hinh2.4 | Thanh ổn định ở trạng thái không làm việc 26 1| Hinh2.5 | 2CU dieu khiển thanh ôn dịnh ngang trong trường hợp | 26 Xe tải quay vỏng phải 75 | Tĩnh2,6 | BCU diéu khién thank So định ngang trong tường họp| 22 (tai quay vane trai J6| Tĩũnh27 | Cau trie bộ diéu khién PID 7 i7 | Hinh2.8 | So do bai toan LOR 2 8 | Hình 3.9 [sơ để hệ thông điều Khiến thanh ên định ngang 31 1Ø | Hinh 3.1 | Xae dink vi tri trong (4mm ö tô tại một thời điểm nhật 37 20 | Hinh 3.2 | Môi quan hệ giữa trục tọa độ XeOsYa vả hệ tọa đệ XOY.3: | Các hịc và mô men tác đụng lên ô tế 38 22 | Hừnh3.4 | Mô hinh một vết 39 23 | Hinh3.5 | Lực va mồ men tác dụng lên thân xe và cầu xe Al 24 | IInh3. Mé hinh lật của xe 44 2š | Iĩmh41 | Quy luật đánh lai 49 26 | Hinh 42 | Modul tính toán vận tốc vào góc xoay 50 27 | Hình 43 | Modul tính toán góc lật và góc xoay cầu xe St 28 | Hinh 4.4 | Géc Nghidng thin xe (u 40 km/h) 52 2| Hình 4.5 | Góc Nghiêng thân xe (u—60 km/h) s3 3Ø | linh4.6 | Góc Nghiêng thân xe 54 3 | Imh4.7 |TIệ số phần bổ tải rong 35 32 | Ilnh4.8 | hệ số lật ở tốc độ 40 km⁄h 56 33 | Linh 4.9 | 11é 36 lat 6 téc d6 60 kmh E3 37 | 1ình⁄4L10 | hệ số lật ở tốcđộ 80 km/h 5 DANT MỤC CÁC KỶ TỰ VẢ KÝ DIEU VIET TAT TRONG LUAN VAN TT Kýtự Giải thích ký tự Ghi chú 1 May, | Mé men thanh dn định ngang 6 gực | Gée xoay thin xe 7 Cy | Độ củng góc nghiễng của xe 12 2, — | Mômen quản tỉnh quay quanh trục x 13 J, | Mémen quần tính quay quanh trục z 14 a Khoảng cách từ trọng tâm tới cầu trước 15 b Khoảng cách từ trọng tâm tới cầu sau. 16 ay Gia téc bén 17 CFe | Góc biến dạng bên của lếp rước 18 CRa | Góc biển dạng bên của lốp sau 19 B Góc danh lai 20 8 Gia tốc trọng trường, 21 FZR | Phẩnlực lêncầu phải 22 F⁄ZL | PhẩnHựclêncầutrả 23 Fyl | Lue ngang bên cầu Hải 2400 Tyl, | Lue ngang bén cau phi 25 h Chiểu cao từ trọng lâm phân treo đến trục lật 26 r Chiều cao từ trục lật tới đường, 27 tw | Chiểu rộng cơ sở 28 8 Khoâng cách đặt nhip a, 60? > 60" > 60? Sự mát én dinh doc tink cia 616 không chỉ do sự lật đồ doc ma con do sur tr- tượt trên đốc khi không dủ lực phanh hoặc do bám không tốt giữa bánh xe va mặt đường.

Đề tránh cho xe khỏi bị trượt lần xuống đốc người ta thường bó trí phanh ở các bánh xe san. + Khi lực phanh lớn nhất đạt đến giới bạn bám, xe có thể bị rượi xuống đốc tạ cố: Pp mar = Gsinoy = 9 Zy a.„: lực phanh lớn nhất đặt tại các bánh xe sau @: hệ số ma sát dọc của bánh xe với mặt đường Za: hợp lục cửa các phân lực thẳng góc từ đường lác đựng lên bánh xe sau Mặt khác: 72—CC8-coz = LƠ hg8-2 site.4) ta được: a « BOP = Tape, up a3) 15 + Tương tự khi xe đứng trên đốc quay dẫu xuống: a {2800 Pie (1.6) œ,: góc dốc giới han bị trượt khi xe đứng trên dốc quay dau lên 04”: góc đốc giới hạn bị trượt khi xe đứng trên đốc quay đầu xuống Deo co cầu phanh được bố trị ở tắt cả các bảnh nên. P, = pGeora Xác dịnh tương tự ta có diễu kién dé xe dimg trén déc bi truct la: tage, =tago, = ø an cosa(W— ƒm,)~(Gsm # + p, + p„)hg— P„ 1, 1 —TT ƒa,)+ (GsmØ+ + p, + pJog+ Pah, 60sa(a+ (1.9) Khi lắng góc œ đến một giá trị giỏi bạn nào đó thì bánh trước cia xe bi nhac khỏi mặt dường (Z— 0) tương tự như phan on dịnh tỉnh. + Xét trường hợp xe chuyên dòng én dịnh lên dốc, không kéo moóc (pị= 0, Pm 0), góc đốc giới lạm khi xe bị lật đồ (coi cosa = 1) tacd : taga.10) 2 @ Trường hợp xe chuyên động lên đốc với vận lốc nhỏ không kéo moóc và clruyễn động ôn định (ø, — 0, ø„ — 0,ø„ =0, ø„ — 0) đo đó ta xác dịnh dược góc đốc giới hạn khi xe chuyển dộng lên dốc bị lật dễ a taga, = ig Qi Truimg hop xe chuyén déng xudng déc voi van tde hd, khdng kéo mode, chuyển động ôn dinh ,ta xac dinh được góc đốc giỏi hạn ma xe bj lat dé: lage’, =ie (1.12) De tranh sự lật da của xo la cần xá định điều kiện để xe trượt trên đốc, khi lực kéo ở bánh xe chủ động đạt đến giới hạn bám thì xe bắt đâu trượt, trị số của lực kéo là .sina,) Mặtkhác: m„=pZ; =ø 7 1 Từ (1.14) ta được góc giới hạn mả xe bị trượt là: 10 Es dam bảo an toàn khi xe dứng trên dốc người ta thưởng dé diéu kiện xe bị trượt trước khi bị lật để, điều đỏ được xác định bằng biểu thúc: lagoytagey (1.8) eo ob L-ph, hh Hoke: me Me Qua các trường hợp trên ta có thể nhận xét rằng góc giới hạn khi ôtô đứng trên đốc bị trượt hoặc lật đồ chỉ phụ thuộc vào toa độ trọng tâm của xe va chat 1- tượng uặt.

Khả năng én dinh đọc dộng của Lô tả. Khi ôtô chuyên động trên đường đốc có thể bị mắt ổn định (bị lật để hoặc bị trượt) đưới tác đụng của các lực và mômen hay bị lật đỗ khi ôtô chuyền động ở tắc độ cao trên dường bằng, Trường hợp tổng quái Hink 1.2; 8ơ dỗ lực tac chong lên ôtô khi chuuyễn dộng lên dắc Ta oo: a, 60? > 60" > 60? Sự mát én dinh doc tink cia 616 không chỉ do sự lật đồ doc ma con do sur tr- tượt trên đốc khi không dủ lực phanh hoặc do bám không tốt giữa bánh xe va mặt đường. Đề tránh cho xe khỏi bị trượt lần xuống đốc người ta thường bó trí phanh ở các bánh xe san. + Khi lực phanh lớn nhất đạt đến giới bạn bám, xe có thể bị rượi xuống đốc tạ cố: Pp mar = Gsinoy = 9 Zy a.„: lực phanh lớn nhất đặt tại các bánh xe sau @: hệ số ma sát dọc của bánh xe với mặt đường Za: hợp lục cửa các phân lực thẳng góc từ đường lác đựng lên bánh xe sau Mặt khác: 72—CC8-coz = LƠ hg8-2 site.4) ta được: a « BOP = Tape, up a3) 15 + Tương tự khi xe đứng trên đốc quay dẫu xuống: a {2800 Pie (1.6) œ,: góc dốc giới han bị trượt khi xe đứng trên dốc quay dau lên 04”: góc đốc giới hạn bị trượt khi xe đứng trên đốc quay đầu xuống Deo co cầu phanh được bố trị ở tắt cả các bảnh nên.

P, = pGeora Xác dịnh tương tự ta có diễu kién dé xe dimg trén déc bi truct la: tage, =tago, = ø an Es dam bảo an toàn khi xe dứng trên dốc người ta thưởng dé diéu kiện xe bị trượt trước khi bị lật để, điều đỏ được xác định bằng biểu thúc: lagoytagey (1.8) eo ob L-ph, hh Hoke: me Me Qua các trường hợp trên ta có thể nhận xét rằng góc giới hạn khi ôtô đứng trên đốc bị trượt hoặc lật đồ chỉ phụ thuộc vào toa độ trọng tâm của xe va chat 1- tượng uặt. Khả năng én dinh đọc dộng của Lô tả. Khi ôtô chuyên động trên đường đốc có thể bị mắt ổn định (bị lật để hoặc bị trượt) đưới tác đụng của các lực và mômen hay bị lật đỗ khi ôtô chuyền động ở tắc độ cao trên dường bằng, Trường hợp tổng quái Hink 1.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ