phần mở đầu và phần kết luận, kết cấu luận văn gồm 4 chƣơng: Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về phân tích tài chính doanh nghiệp. Chƣơng 2: Phƣơng pháp và thiết kế nghiên cứu Chƣơng 3: Thực trạng tình hình tài chính của Công ty Cổ phần Thép Bắc Việt Chƣơng 4: Một số giải pháp cải thiện tình hình tài chính của Công ty Cổ phần Thép Bắc Việt 4 CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÂN TÍCH VÀ DỰ BÁO TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu Phân tích tài chính là tổng thể các phƣơng pháp đƣợc sử dụng để đánh giá tình hình tài chính đã qua và hiện nay, giúp cho nhà quản lý đƣa ra đƣợc quyết định quản lý chuẩn xác và đánh giá đƣợc doanh nghiệp. Chính vì lý do đó hiện nay có rất nhiều tác giả với rất nhiều đề tài và công trình khoa học nghiên cứu về lĩnh vực tài chính doanh nghiệp.
Thông qua việc phân tích tình hình tài chính của doanh nghiệp các tác giả đã đề ra các giải pháp cụ thể giúp doanh nghiệp phát triển ổn định và bền vững. Theo Tiến sĩ Krishna G.Palepu và Tiến sĩ Paul M.Healy trƣờng Đại học Havarad qua giáo trình “Business Analysis & Valuation” phân tích tình hình tài chính là vấn đề cơ bản của phân tích tài chính doanh nghiệp. Nhà quản lý sử dụng công cụ phân tích để phân tích về vấn đề đầu tƣ, và giúp cho nhà hoạch định chính sách đƣa ra quyết định đúng đắn khi quyết định những kế hoạch kinh doanh mới của doanh nghiệp nhƣ một phần đầu tƣ của họ. Nhà ngân hàng sử dụng công cụ phân tích để xem xét có nên cho vay hay không, và cho vay ở mức độ nào, cho vay bao nhiêu, thời hạn dài hay ngắn.
Theo Judith Zylla – Woellner đã viết quyển: “Global economic Development within the Scope of Apple Inc”, đã phân tích tình hình tài chính của công ty Apple trong những năm qua, sử dụng mô hình Swot chỉ ra những điểm mạnh, điểm yếu, thuận lợi và khó khăn của hãng Apple trên toàn cầu, sản lƣợng, doanh thu và những chính sách đã áp dụng để thành công nhƣ ngày nay với công nghệ hiện đại tiên tiến. Tại Việt Nam, trong những năm gần đây, phân tích tài chính đã dần khẳng định vai trò quan trong đối với việc sử dụng thông tin kế toán phục vụ ra quyết định kinh doanh cũng nhƣ đối với sự phát triển của khoa học kế toán. Chính vì vậy, đã có khá nhiều cuốn sách, đề tài nghiên cứu khoa học, bài báo, đề tài luận văn đặc biệt ở trình độ thạc sỹ thực hiện và nghiên cứu về vấn đề này. Cụ thể nhƣ: 5 Đề tài “Phân tích tình hình tài chính tại công ty cổ phần rượu bia Đà Lạt”, luận văn thạc sĩ của tác giả Trƣơng Thanh Sơn năm 2012 đã tiến hành phân tích tình hình tài chính của công ty thông qua việc phân tích và đánh giá khả năng thanh toán, khả năng cân đối vốn, hiệu quả hoạt động, khả năng sinh lời và các tỷ số tài chính trên báo cáo tài chính của công ty trong giai đoạn 2009 – 2011 từ đó đƣa ra ƣu điểm và hạn chế trong hoạt động tài chính của công ty.
Qua đây cho thấy bài phân tích chƣa thực sự đi sâu vào tất cả các mặt về tình hình tài chính của công ty nhƣ: phân tích sự thay đổi của các khoản mục, phân tích dòng tiền, phân tích các yếu tố ảnh hƣởng đến ROE và phân tích xu hƣớng. Đề tài “Phân tích tình hình tài chính Tổng Công ty Cổ phần Bưu chính Viettel” của tác giả Nguyễn Thanh Tùng (2014). Trong luận văn này, tác giả đã trình bày đƣợc những luận điểm, lý thuyết cơ bản và khá chi tiết về các chỉ tiêu đánh giá tài chính doanh nghiệp. Bằng cách sử dụng các phƣơng pháp cơ bản nhƣ thống kê mô tả, so sánh, phân tích, tổng hợp số liệu.
Tác giả đã có sự so sánh số liệu tài chính trong 4 năm 2010, 2011, 2012, 2013 và so sánh số liệu tài chính của công ty với số liệu tài chính của công ty khác. Đề tài “Phân tích báo cáo tài chính tại Công ty cổ phần PVI” của tác giả Hồ Thị Khánh Vân (2012), đã đƣa ra đánh giá về tình hình tài chính của công ty Công ty cổ phần PVI thông qua các chỉ tiêu về biến động tài sản, nguồn vốn, các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh nhƣ ROA, ROE, các chỉ tiêu về khả năng thanh toán của doanh nghiệp. Trên cơ sở đó, tác giả cũng đã phân tích về điểm mạnh, điểm yếu của công ty và đƣa ra các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên đề tài này chƣa thực hiện đƣợc các nội dung về phân tích dòng tiền, về dự báo tốc độ tăng trƣởng, đánh giá về rủi ro tiềm tàng.
Đề tài “Phân tích tài chính Công ty Vinaconex 25” của tác giả Bùi Văn Lâm (2013), trong luận văn tác giả đã tập trung phân tích đƣợc cơ cấu nguồn vốn, tài sản, khả năng thanh toán cũng nhƣ phân tích đƣợc sử dụng đòn bẩy tài chính tại công ty. Ngoài ra, tác giả cũng hệ thống hóa đƣợc các chỉ tiêu phân tích tài chính tại một doanh nghiệp và đƣa ra một số giải pháp nhằm cải thiện tình hình tài chính tại công ty cổ phần Vinaconex 25. Bên cạnh đó tác giả cũng đƣa ra một số hạn chế trong hoạt động tài chính 6 tại doanh nghiệp nhƣ: nợ phải trả cao, tỷ lệ vốn chủ sở hữu thấp thông qua đó tác giả đã đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý tài sản, nguồn vốn. Đề tài “Phân tích tình hình tài chính Công ty Cổ phần May 10” của tác giả Nguyễn Thành Lâm (2013), tác giả đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về tài chính doanh nghiệp và phân tích tài chính.
Trong bài viết cũng đã đánh giá cụ thể về thực trạng tài chính của Công ty Cổ phần May 10, chỉ ra những ƣu điểm, hạn chế của hoạt động tài chính của Công ty thông qua các chỉ tiêu tài chính. Các giải pháp tác giả đƣa ra nhằm khắc phục các hạn chế trong hoạt động tài chính và nâng cao hiệu quả hoạt động tài chính của Công ty. Đề tài “ Phân tích tình hình tài chính Công ty Cổ phần xuất nhập khẩu kỹ thuật Technimex” của tác giả Lê Chí Thành (2010) , tác giả đã đề cập đến cơ sở lý luận và thực trạng phân tích tài chính của công ty. Tác giả sử dụng một số phƣơng pháp cơ bản nhƣ so sánh, thống kê, phân tích để đánh giá thực trạng tài chính của doanh nghiệp.
Ngoài ra tác giả cũng đã đƣa ra kinh nghiệm của một số doanh nghiệp trong nƣớc về cải thiện tình hình tài chính tại Công ty Cổ phần xuất nhập khẩu kỹ thuật Technimex. Luận văn đƣa ra các giải pháp có thể áp dụng trong việc giải quyết những khó khăn tồn đọng của các doanh nghiệp cùng ngành. Đây cũng đƣợc coi là tài liệu học tập, nghiên cứu, hoạch định chính sách Tóm lại, các công trình nghiên cứu về phân tích tài chính doanh nghiệp nói trên chủ yếu tập trung vào phân tích các nhóm hệ số tài chính của doanh nghiệp, chƣa nhiều nghiên cứu chú trọng đến việc dự báo tài chính doanh nghiệp. Vì vậy, việc nghiên cứu và dự báo tài chính của Công ty Cổ phần Thép Bắc Việt để đánh giá thực trạng tài chính và tìm giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động quản lý tài chính của doanh nghiệp là hết sức cần thiết.
Cơ sở lý luận về phân tích tài chính doanh nghiệp 1. Khái niệm, ý nghĩa của phân tích tài chính doanh nghiệp 1. Khái niệm phân tích tài chính doanh nghiệp Tài chính doanh nghiệp là các quan hệ kinh tế phát sinh gắn liền với quá trình tạo lập, phân phối và sử dụng các quỹ tiền tệ trong quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp nhằm đạt tới mục tiêu nhất định. Tài chính doanh nghiệp là một 7 bộ phận trong hệ thống tài chính, tại đây nguồn tài chính xuất hiện và đồng thời đây cũng là nơi thu hút trở lại phần quan trọng các nguồn tài chính doanh nghiệp.
Các mối quan hệ kinh tế phát sinh thuộc phạm vi tài chính doanh nghiệp bao gồm: - Quan hệ giữa doanh nghiệp với Nhà nƣớc thông qua việc nộp thuế hoặc tài trợ tài chính. - Quan hệ giữa doanh nghiệp với thị trƣờng tài chính, thị trƣờng hàng hóa và các thị trƣờng khác thông qua việc vay vốn, đầu tƣ, cung cấp các yếu tố sản xuất đầu vào cũng nhƣ thị trƣờng đầu ra cho hàng hóa của doanh nghiệp… - Quan hệ nội bộ của doanh nghiệp: là các quan hệ trong công tác lƣơng, thƣởng đối với công nhân viên; quan hệ thanh toán giữa các bộ phận trong doanh nghiệp, phân phối lợi nhuận sau thuế, phân chia lợi tức cho cổ đông… Tóm lại tài chính doanh nghiệp là hệ thống các luồng chuyển dịch giá trị phản ánh sự vận động và chuyển hóa các nguồn tài chính trong quá trình phân phối để tạo lập hoặc sử dụng các quỹ tiền tệ nhằm đạt tới các mục tiêu kinh doanh của doanh nghiệp. Lê Thị Xuân, Nguyễn Xuân Quang trong giáo trình phân tích tài chính doanh nghiệp có nêu “ Phân tích tài chính doanh nghiệp là một quá trình kiểm tra, xem xét các số liệu về tài chính hiện hành và trong quá khứ nhằm mục đích đánh giá thực trạng tài chính, dự tính các rủi ro và tiềm năng tƣơng lai của một doanh nghiệp, trên cơ sở đó giúp nhà phân tích ra các quyết định tài chính có liên quan tới lợi ích của họ trong doanh nghiệp đó” Phân tích tài chính là quá trình thu thập, xử lý các dữ liệu và sự kiện tài chính thông qua các kỹ thuật và công cụ thích hợp để tạo ra thông tin tài chính có giá trị nhằm rút ra các kết luận hoặc ra các quyết định tài chính. Gồm 4 bƣớc cơ bản sau: (1) Thu thập dữ liệu (2) Tổng hợp và xử lý dữ liệu thu thập (3) Tạo ra thông tin tài chính (4) Kết luận hoặc ra quyết định tài chính Dữ liệu là những số liệu hay sự kiện chúng ta có thể thu thập để đƣa vào xử lý và phân tích nhằm tạo ra thông tin tài chính.
8 Thông tin tài chính là thông tin có ý nghĩa và có giá trị thu đƣợc từ dữ liệu sau khi đƣa vào phân tích. Ý nghĩa của phân tích tài chính doanh nghiệp Hoạt động tài chính có mối quan hệ trực tiếp với hoạt động sản xuất kinh doanh.