Luận Văn Thạc Sĩ: Mô Hình Quản Lý Dự Án Công Trình Thủy Lợi Tại Huyện Định Hóa, Thái Nguyên

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu nghiên cứu về mô hình quản lý dự án cho các công trình thủy lợi tại huyện định hóa tỉnh thái nguyên, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất

• Tác giả: Lý Thu Hương
• Người hướng dẫn: PGS. Đinh Tuấn Hải
• Trường học: Đại học Thủy Lợi
• Chuyên ngành: Quản lý dự án
• Đề tài: Nghiên cứu về mô hình quản lý dự án cho các công trình thủy lợi tại huyện Định Hóa, tỉnh Thái Nguyên
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ MÔ HÌNH QUẢN LÝ DỰ ÁN
• 1.1. Mô hình quản lý dự án trong ngành xây dựng
• 1.2. Áp dụng mô hình quản lý trong ngành xây dựng
• 1.3. Vai trò của quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình
• 1.4. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA MÔ HÌNH QUẢN LÝ DỰ ÁN CHO CÁC CÔNG TRÌNH THỦY LỢI
• 2.1. Các thông tư nghị định về mô hình quản lý dự án các công trình thủy lợi
• 2.2. Hệ thống những cơ sở lý luận về mô hình quản lý dự án cho các công trình thủy lợi
• 2.2.1. Các yếu tố ảnh hưởng đến mô hình quản lý dự án các công trình thủy lợi
• 2.2.2. Một số chỉ tiêu đánh giá hiệu quả mô hình quản lý dự án các công trình thủy lợi
• 2.3. Giới thiệu về các mô hình quản lý dự án cho các công trình
• 2.3.1. Mô hình chủ đầu tư tự thực hiện dự án
• 2.3.2. Mô hình chủ nhiệm điều hành dự án
• 2.3.3. Mô hình chìa khoá trao tay
• 2.3.4. Mô hình tự thực hiện dự án
• 2.3.5. Mô hình quản lý dự án đầu tư theo chức năng
• 2.3.6. Mô hình tổ chức chuyên trách quản lý dự án
• 2.3.7. Mô hình quản lý dự án theo ma trận
• 2.3.8. Kinh nghiệm quản lý dự án đầu tư xây dựng
• 2.4. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ MÔ HÌNH QUẢN LÝ DỰ ÁN CHO CÁC CÔNG TRÌNH THỦY LỢI TẠI HUYỆN ĐỊNH HÓA, TỈNH THÁI NGUYÊN
• 3.1. Hiện trạng mô hình quản lý dự án đang áp dụng tại huyện Định Hóa
• 3.1.1. Giới thiệu khái quát về huyện Định Hoá
• 3.1.2. Giới thiệu Ban quản lý đầu tư và xây dựng dự án các công trình thủy lợi huyện Định Hóa
• 3.1.3. Thuận lợi và khó khăn trong áp dụng mô hình
• 3.1.4. Đánh giá điểm mạnh, yếu trong hoạt động quản lý dự của Ban
• 3.2. Đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả mô hình quản lý dự án
• 3.2.1. Xây dựng mô hình quản lý dự án phù hợp với hoạt động và định hướng của huyện
• 3.2.2. Nâng cao trình độ quản lý các mô hình quản lý dự án cho các công trình Thủy lợi
• 3.3. Kết luận chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• DANH MỤC HÌNH VẼ
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

Tóm tắt

I. Tổng quan về mô hình quản lý dự án

Mô hình quản lý dự án trong ngành xây dựng đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo chất lượng và tiến độ của các công trình. Quản lý dự án không chỉ là việc lập kế hoạch mà còn bao gồm việc điều phối và giám sát các hoạt động từ khi bắt đầu đến khi kết thúc. Đặc điểm của dự án đầu tư xây dựng công trình là tính tạm thời và sự tham gia của nhiều bên liên quan. Mỗi dự án đều có mục tiêu rõ ràng và chu kỳ hoạt động riêng, từ khởi đầu đến kết thúc. Việc áp dụng mô hình quản lý hiệu quả giúp tối ưu hóa nguồn lực và giảm thiểu rủi ro trong quá trình thực hiện. Theo Nghị định 12/2009/NĐ-CP, các dự án được phân loại theo quy mô và tính chất, từ đó xác định phương pháp quản lý phù hợp.

1.1 Đặc điểm chung quản lý dự án

Quản lý dự án có những đặc điểm riêng biệt như tính tạm thời, sự phức tạp trong tổ chức và sự tham gia của nhiều bên liên quan. Mỗi dự án đều có một chu kỳ hoạt động, bao gồm các giai đoạn khởi đầu, triển khai và kết thúc. Sản phẩm của dự án thường mang tính độc đáo và không sản xuất hàng loạt. Điều này đòi hỏi các nhà quản lý phải có khả năng điều phối và giám sát chặt chẽ để đảm bảo đạt được các mục tiêu về thời gian, chi phí và chất lượng. Sự không chắc chắn và rủi ro cũng là những yếu tố cần được xem xét trong quá trình quản lý dự án.

1.2 Vai trò của quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình

Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình có vai trò quyết định trong việc đảm bảo rằng các công trình được thực hiện đúng tiến độ và đạt chất lượng yêu cầu. Mô hình quản lý cần được áp dụng một cách khoa học và hợp lý để tối ưu hóa hiệu quả sử dụng nguồn lực. Việc giám sát và điều phối các hoạt động trong suốt quá trình thực hiện dự án là rất quan trọng, giúp phát hiện và xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh. Đặc biệt, trong lĩnh vực công trình thủy lợi, việc quản lý hiệu quả không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng công trình mà còn tác động đến đời sống của người dân và phát triển kinh tế địa phương.

II. Cơ sở lý luận và thực tiễn của mô hình quản lý dự án cho các công trình thủy lợi

Mô hình quản lý dự án cho các công trình thủy lợi cần được xây dựng dựa trên các thông tư, nghị định và luật pháp hiện hành. Các yếu tố ảnh hưởng đến mô hình quản lý bao gồm quy mô dự án, tính chất công trình và điều kiện thực tế tại địa phương. Việc áp dụng các mô hình quản lý khác nhau như mô hình chủ đầu tư tự thực hiện hay mô hình chìa khóa trao tay cần được xem xét kỹ lưỡng để đảm bảo tính khả thi và hiệu quả. Đánh giá hiệu quả mô hình quản lý dự án là cần thiết để xác định những điểm mạnh và yếu, từ đó đề xuất các giải pháp cải tiến phù hợp.

2.1 Các thông tư nghị định về mô hình quản lý dự án

Các thông tư và nghị định liên quan đến quản lý dự án cung cấp khung pháp lý cho việc thực hiện các công trình thủy lợi. Những quy định này giúp xác định rõ trách nhiệm của các bên liên quan, từ chủ đầu tư đến các nhà thầu và cơ quan quản lý nhà nước. Việc tuân thủ các quy định này không chỉ đảm bảo tính hợp pháp mà còn nâng cao hiệu quả quản lý dự án. Các mô hình quản lý cần được điều chỉnh để phù hợp với các quy định hiện hành, đồng thời đáp ứng yêu cầu thực tiễn tại địa phương.

2.2 Hệ thống những cơ sở lý luận về mô hình quản lý dự án

Hệ thống lý luận về mô hình quản lý dự án cần được xây dựng dựa trên các nguyên tắc quản lý hiện đại. Các yếu tố như sự tham gia của cộng đồng, tính bền vững và khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu là những vấn đề cần được xem xét. Việc áp dụng các phương pháp quản lý hiện đại như quản lý theo mục tiêu hay quản lý theo dự án sẽ giúp nâng cao hiệu quả và chất lượng của các công trình thủy lợi. Đặc biệt, trong bối cảnh phát triển kinh tế xã hội, việc xây dựng mô hình quản lý phù hợp sẽ góp phần quan trọng vào sự phát triển bền vững của huyện Định Hóa, tỉnh Thái Nguyên.

III. Thực trạng và giải pháp nâng cao hiệu quả mô hình quản lý dự án cho các công trình thủy lợi tại huyện Định Hóa tỉnh Thái Nguyên

Thực trạng mô hình quản lý dự án tại huyện Định Hóa cho thấy nhiều điểm mạnh nhưng cũng tồn tại không ít khó khăn. Việc áp dụng các mô hình quản lý chưa đồng bộ và thiếu sự phối hợp giữa các bên liên quan. Đánh giá điểm mạnh và yếu trong hoạt động quản lý của Ban quản lý dự án là cần thiết để xác định các giải pháp cải tiến. Đề xuất xây dựng mô hình quản lý phù hợp với định hướng phát triển của huyện sẽ giúp nâng cao hiệu quả thực hiện các công trình thủy lợi.

3.1 Hiện trạng mô hình quản lý dự án đang áp dụng tại huyện Định Hóa

Mô hình quản lý dự án hiện tại tại huyện Định Hóa cho thấy sự thiếu đồng bộ trong việc áp dụng các phương pháp quản lý. Các công trình thủy lợi thường gặp khó khăn trong việc phối hợp giữa các bên liên quan, dẫn đến việc chậm tiến độ và không đạt chất lượng yêu cầu. Việc đánh giá thực trạng này là cần thiết để xác định các vấn đề cần khắc phục. Sự tham gia của cộng đồng và các tổ chức xã hội trong quá trình quản lý dự án cũng cần được tăng cường để đảm bảo tính bền vững của các công trình.

3.2 Đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả mô hình quản lý dự án

Để nâng cao hiệu quả mô hình quản lý dự án, cần xây dựng một mô hình quản lý phù hợp với hoạt động và định hướng phát triển của huyện Định Hóa. Việc nâng cao trình độ quản lý cho các cán bộ trong Ban quản lý dự án là rất quan trọng. Các giải pháp như đào tạo, bồi dưỡng kiến thức và kỹ năng quản lý sẽ giúp cải thiện chất lượng công tác quản lý. Đồng thời, cần tăng cường sự phối hợp giữa các bên liên quan để đảm bảo tính hiệu quả và bền vững của các công trình thủy lợi.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và phát triển kinh tế đất nước, các dự án xây dựng công trình thủy lợi ngày càng được đầu tư với quy mô lớn và yêu cầu cao về chất lượng, tiến độ và hiệu quả kinh tế. Tại huyện Định Hóa, tỉnh Thái Nguyên, các công trình thủy lợi đóng vai trò quan trọng trong việc ổn định đời sống nông thôn, phát triển sản xuất và bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, việc quản lý dự án các công trình này còn nhiều hạn chế, ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư và chất lượng công trình. Mục tiêu nghiên cứu nhằm phân tích thực trạng mô hình quản lý dự án các công trình thủy lợi tại huyện Định Hóa, đồng thời đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý dự án phù hợp với điều kiện thực tế địa phương. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các dự án thủy lợi tại huyện Định Hóa trong giai đoạn gần đây, dựa trên các số liệu thu thập từ Ban Quản lý dự án và các cơ quan liên quan. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc cải thiện các chỉ số về tiến độ, chi phí và chất lượng công trình, góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng vốn ngân sách nhà nước và phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình quản lý dự án trong ngành xây dựng, đặc biệt là quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi. Hai lý thuyết chính được áp dụng gồm:

• Lý thuyết quản lý dự án: Nhấn mạnh các giai đoạn lập kế hoạch, điều phối thực hiện và giám sát dự án nhằm đảm bảo mục tiêu về thời gian, chi phí và chất lượng. Chu trình quản lý dự án bao gồm thiết lập mục tiêu, dự tính nguồn lực, xây dựng kế hoạch, đo lường kết quả, điều phối và giám sát tiến độ.

• Mô hình quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi: Tập trung vào đặc điểm riêng của công trình thủy lợi như quy mô lớn, phân bố rộng, ảnh hưởng đến đời sống dân cư và yêu cầu tuân thủ các quy định pháp luật về quản lý đầu tư xây dựng. Mô hình quản lý dự án phải phù hợp với quy mô, tính chất dự án, nguồn lực và điều kiện thực tế.

Các khái niệm chính bao gồm: dự án đầu tư xây dựng công trình, quản lý dự án, mô hình quản lý dự án, các nguyên tắc quản lý dự án (mục tiêu, thu hút sự tham gia, hiệu quả, thích ứng linh hoạt, khoa học hợp lý, phối hợp các bên liên quan).

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu được thu thập từ các văn bản pháp luật, nghị định, thông tư liên quan đến quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình thủy lợi; số liệu thực tế từ Ban Quản lý dự án huyện Định Hóa; khảo sát, phỏng vấn các cán bộ quản lý dự án và các bên liên quan. Cỡ mẫu nghiên cứu gồm khoảng 50 cán bộ, chuyên viên tham gia quản lý và thực hiện dự án tại địa phương.

Phương pháp phân tích bao gồm thống kê mô tả, phân tích tổng hợp và so sánh các mô hình quản lý dự án hiện hành. Timeline nghiên cứu kéo dài trong 12 tháng, từ khảo sát thực địa, thu thập số liệu đến phân tích và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Thực trạng mô hình quản lý dự án tại huyện Định Hóa: Hiện nay, mô hình chủ đầu tư trực tiếp quản lý dự án được áp dụng phổ biến, với Ban Quản lý dự án làm đầu mối. Khoảng 70% dự án có Ban Quản lý dự án riêng, số còn lại do chủ đầu tư sử dụng bộ máy chuyên môn. Tuy nhiên, năng lực quản lý còn hạn chế, đặc biệt trong việc phối hợp giữa các bên liên quan.

2. Thuận lợi và khó khăn trong quản lý dự án: Thuận lợi gồm có sự quan tâm của chính quyền địa phương, nguồn vốn ngân sách nhà nước ổn định khoảng 80% tổng vốn đầu tư. Khó khăn là tiến độ giải ngân vốn không đều, thường dồn vào cuối năm, gây áp lực thời gian; khoảng 40% dự án gặp khó khăn trong công tác giải phóng mặt bằng; năng lực cán bộ quản lý còn yếu, thiếu kinh nghiệm thực tiễn.

3. Hiệu quả quản lý dự án: Khoảng 60% dự án hoàn thành đúng tiến độ, 75% dự án đảm bảo chi phí trong giới hạn tổng mức đầu tư, nhưng chỉ 55% dự án đạt yêu cầu chất lượng kỹ thuật theo tiêu chuẩn. Mâu thuẫn lợi ích giữa chủ đầu tư, nhà thầu và các bên liên quan còn tồn tại, ảnh hưởng đến tiến độ và chất lượng.

4. Các mô hình quản lý dự án áp dụng: Ngoài mô hình chủ đầu tư tự thực hiện, một số dự án áp dụng mô hình chủ nhiệm điều hành dự án hoặc mô hình chìa khóa trao tay, tuy nhiên tỷ lệ áp dụng còn thấp, khoảng 20%. Mô hình này giúp tăng tính chuyên nghiệp và giảm rủi ro nhưng đòi hỏi chi phí quản lý cao hơn.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của những hạn chế trong quản lý dự án thủy lợi tại huyện Định Hóa là do năng lực cán bộ quản lý còn yếu, thiếu sự phối hợp hiệu quả giữa các bên, cũng như các yếu tố khách quan như tiến độ giải ngân vốn và công tác giải phóng mặt bằng. So sánh với các nghiên cứu trong ngành xây dựng cho thấy, việc áp dụng mô hình quản lý dự án chuyên nghiệp như chủ nhiệm điều hành hoặc chìa khóa trao tay giúp nâng cao hiệu quả quản lý, giảm thiểu rủi ro và tăng chất lượng công trình. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tiến độ giải ngân vốn theo quý, bảng đánh giá chất lượng dự án và biểu đồ phân bố mô hình quản lý dự án áp dụng tại địa phương. Kết quả nghiên cứu nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng mô hình quản lý dự án phù hợp với đặc thù công trình thủy lợi và điều kiện thực tế địa phương nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư và phát triển bền vững.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Xây dựng mô hình quản lý dự án phù hợp với đặc thù địa phương: Đề xuất áp dụng mô hình chủ nhiệm điều hành dự án cho các công trình quy mô trung bình và lớn, nhằm tăng cường tính chuyên nghiệp và hiệu quả quản lý. Thời gian thực hiện trong 2 năm, chủ thể thực hiện là UBND huyện phối hợp với Ban Quản lý dự án.

2. Nâng cao trình độ quản lý và năng lực cán bộ: Tổ chức các khóa đào tạo, tập huấn về quản lý dự án, kỹ năng giám sát và phối hợp giữa các bên liên quan. Mục tiêu nâng tỷ lệ cán bộ quản lý đạt chuẩn năng lực lên 80% trong vòng 3 năm. Chủ thể thực hiện là Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn phối hợp với các trường đại học.

3. Cải thiện công tác giải ngân và phân bổ vốn đầu tư: Đề xuất cơ chế giải ngân vốn theo tiến độ dự án, tránh dồn vào cuối năm gây áp lực. Thời gian thực hiện trong 1 năm, chủ thể là Kho bạc Nhà nước và các cơ quan tài chính địa phương.

4. Tăng cường công tác phối hợp và giám sát giữa các bên liên quan: Xây dựng quy chế phối hợp rõ ràng giữa chủ đầu tư, nhà thầu, tư vấn và các cơ quan quản lý nhà nước. Thiết lập hệ thống giám sát độc lập để đảm bảo chất lượng và tiến độ dự án. Thời gian thực hiện trong 18 tháng, chủ thể là UBND huyện và Ban Quản lý dự án.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý dự án và Ban Quản lý dự án các công trình thủy lợi: Giúp nâng cao năng lực quản lý, áp dụng mô hình phù hợp và cải thiện hiệu quả công tác quản lý dự án.

2. Chủ đầu tư và các cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng và nông nghiệp: Cung cấp cơ sở khoa học để hoàn thiện chính sách, quy định và hướng dẫn quản lý dự án thủy lợi.

3. Nhà thầu, tư vấn thiết kế và giám sát công trình: Hiểu rõ vai trò, trách nhiệm và phối hợp hiệu quả trong quá trình thực hiện dự án.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên ngành xây dựng, quản lý dự án: Là tài liệu tham khảo bổ ích về mô hình quản lý dự án trong lĩnh vực thủy lợi, góp phần phát triển nghiên cứu khoa học và đào tạo.

Câu hỏi thường gặp

1. Mô hình quản lý dự án nào phù hợp nhất cho công trình thủy lợi tại huyện Định Hóa?
   Mô hình chủ nhiệm điều hành dự án được đánh giá phù hợp với các công trình quy mô trung bình và lớn, giúp tăng tính chuyên nghiệp và hiệu quả quản lý, giảm thiểu rủi ro phát sinh trong quá trình thực hiện.

2. Những khó khăn chính trong quản lý dự án thủy lợi hiện nay là gì?
   Khó khăn gồm năng lực cán bộ quản lý còn hạn chế, tiến độ giải ngân vốn không đều, công tác giải phóng mặt bằng kéo dài và sự phối hợp chưa hiệu quả giữa các bên liên quan.

3. Làm thế nào để nâng cao năng lực quản lý dự án cho cán bộ địa phương?
   Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu, tập huấn kỹ năng quản lý dự án, giám sát và phối hợp, đồng thời tạo điều kiện cho cán bộ tham gia các dự án quốc tế để học hỏi kinh nghiệm.

4. Tiến độ giải ngân vốn ảnh hưởng như thế nào đến hiệu quả dự án?
   Tiến độ giải ngân không đều, thường dồn vào cuối năm, gây áp lực thời gian, làm giảm khả năng kiểm soát chất lượng và tiến độ thi công, dẫn đến hiệu quả đầu tư thấp.

5. Vai trò của các văn bản pháp luật trong quản lý dự án thủy lợi là gì?
   Các văn bản pháp luật như Luật Xây dựng, Nghị định quản lý dự án, Luật Đấu thầu tạo hành lang pháp lý rõ ràng, giúp các chủ thể thực hiện đúng quy trình, nâng cao hiệu quả và minh bạch trong quản lý dự án.

Kết luận

• Mô hình quản lý dự án đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo chất lượng, tiến độ và hiệu quả đầu tư các công trình thủy lợi tại huyện Định Hóa.
• Thực trạng hiện nay cho thấy nhiều dự án chưa đạt yêu cầu về chất lượng và tiến độ do hạn chế về năng lực quản lý và các yếu tố khách quan như giải ngân vốn và giải phóng mặt bằng.
• Việc áp dụng mô hình chủ nhiệm điều hành dự án và nâng cao năng lực cán bộ quản lý là giải pháp thiết thực để cải thiện hiệu quả quản lý dự án.
• Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan và hoàn thiện cơ chế giải ngân vốn phù hợp với tiến độ dự án.
• Đề nghị các cơ quan chức năng và địa phương triển khai các giải pháp trong vòng 1-3 năm tới nhằm nâng cao hiệu quả quản lý dự án thủy lợi, góp phần phát triển kinh tế - xã hội bền vững.

Các đơn vị quản lý dự án và chính quyền địa phương nên phối hợp tổ chức các khóa đào tạo, xây dựng quy chế phối hợp và rà soát, điều chỉnh mô hình quản lý dự án phù hợp với thực tế địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ MÔ HÌNH QUẢN LÝ DỰ ÁN 1. Mô hình quản lý dự án trong ngành xây dựng.1 Một số khái niệm 1. Dự án đầu tư xây dựng công trình Dự án đầu tư xây dựng công trình là tập hợp những đề xuất có liên quan đến việc bỏ vốn để xây dựng mới, mở rộng hoặc cải tạo những công trình xây dựng nhằm mục đích phát triển, duy trì, nâng cao chất lượng công trình hoặc sản phẩm, dịch vụ trong một thời hạn nhất định. Dự án đầu tư xây dựng công trình bao gồm phần thuyết minh và phần thiết kế cơ sở.

Đặc điểm của dự án đầu tư xây dựng công trình Dự án có mục đích, mục tiêu rõ ràng: Mỗi dự án là một hoặc là một tập hợp nhiệm vụ cần được thực hiện để đạt tới một kết quả xác định nhằm thoả mãn một nhu cầu nào đó. Dự án, đến lượt mình, cũng là một hệ thống phức tạp nên có thể chia thành nhiều bộ phận khác nhau để quản lý và thực hiện nhưng cuối cùng vẫn phải đảm bảo các mục tiêu cơ bản về thời gian, chi phí và chất lượng. Dự án có chu kỳ riêng và thời gian tồn tại hữu hạn: Nghĩa là dự án cũng phải trải qua các giai đoạn: hình thành, phát triển, có thời gian bắt đầu và kết thúc. Dự án được xem là chuỗi các hoạt động nhất thời.

Tổ chức của dự án mang tính chất tạm thời, sau khi đạt được mục tiêu đề ra, tổ chức này sẽ giải tán hay thay đổi cơ cấu tổ chức cho phù hợp với mục tiêu mới. Mỗi dự án đều có một chu kỳ hoạt động, chu kỳ hoạt động của dự án bao gồm nhiều giai đoạn khác nhau: Giai đoạn khởi đầu, triển khai, kết thúc. Dự án liên quan đến nhiều bên và có sự tương tác phức tạp giữa các bộ phận quản lý chức năng và quản lý dự án. Dự án cũng có sự tham gia của nhiều bên hữu quan như CĐT, người hưởng lợi dự án, nhà thầu, nhà tư vấn, các cơ quan quản lý nhà nước…Tuỳ theo tính chất dự án và yêu 3 cầu của CĐT mà sự tham gia của thành phần trên cũng khác nhau.

Ngoài ra, giữa các bộ phận quản lý chức năng và nhóm quản lý dự án thường phát sinh các công việc yêu cầu sự phối hợp thực hiện nhưng mức độ tham gia của các bộ phận là không giống nhau. Vì mục tiêu của dự án, các nhà quản lý dự án cần duy trì mối quan hệ với các bộ phận quản lý khác. Sản phẩm của dự án mang tính đơn chiếc, độc đáo: Khác với quá trình sản xuất liên tục và gián đoạn, sản phẩm của dự án không phải là sản phẩm hàng loạt mà có tính khác biệt ở khía cạnh nào đó. Dự án bị hạn chế bởi các nguồn lực: Mỗi dự án đều cần dùng một nguồn lực nhất định để thực hiện.

Nó bao gồm nhân lực (giám đốc dự án, thành viên dự án), vật tư (thiết bị, nguyên liệu) và tài lực. Tuy cùng là một loại công trình xây dựng nhưng do công ty xây dựng khác nhau, cửa hàng cung ứng nguyên liệu, thiết bị, máy móc khác nhau, nguồn nhân tài, vật lực khác nhau nên các công trình kiến trúc cũng có kiểu dáng, phong cách, chất lượng không giống nhau. Dự án luôn có bất định và rủi ro: Mỗi dự án đều có tính không xác định của nó, tức là trong khi thực hiện dự án cụ thể do tác động của hoàn cảnh bên trong và bên ngoài nên việc thực hiện đó tất nhiên có sự thay đổi so với kế hoạch bên đầu. Dự án có thể hoàn thành trước thời gian hoặc có thể bị kéo dài thời gian thi công.

Cũng có thể do sự biến đổi về điều kiện kinh tế nên giá thành thực hiện dự án sẽ cao hơn giá dự kiến ban đầu, thậm chí kết quả thực hiện dự án cũng không giống với kết quả dự định. Tính trình tự trong quá trình thực hiện dự án: Mỗi dự án đều là nhiệm vụ có tính trình tự và giai đoạn. Đây chính là khác biệt lớn nhất giữa dự án với nhiệm vụ công việc mang tính trùng lặp. Cùng với sự kết thúc hợp đồng và bàn giao kết quả thì dự án cũng kết thúc, vì thế dự án không phải là nhiệm vụ công việc lặp đi lặp lại và cũng không phải công việc không có kết thúc.

Người uỷ quyền riêng của dự án: Mỗi dự án đều có người uỷ quyền chỉ định riêng hay còn gọi là khách hàng. Đó chính là người yêu cầu về kết quả dự án và cũng là người cung cấp nguyên vật liệu để thực hiện dự án. Họ có thể là một người, một tập thể, một tổ chức hay nhiều tổ chức có chung nhu cầu về kết quả dự án. 4 Phân loại: Có nhiều tiêu chí khác nhau để phân loại dự án đầu tư.

Xét theo người khởi xướng: Dự án cá nhân, dự án tập thể, quốc gia; Xét theo thời gian: Dự án ngắn hạn, dự án trung hạn, dự án dài hạn; Xét theo quy mô dự án: Dự án nhóm A, nhóm B, nhóm C. Trên cơ sở phân loại dựa trên tiêu chí chính là quy mô dự án kết hợp với việc xem xét đặc điểm riêng của từng ngành và các kết quả của dự án cùng với tầm quan trọng của chúng, Nghị định 12/2009/NĐ-CP ngày 12 tháng 02 năm 2009 về quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình quy định cụ thể phân loại các dự án đầu tư xây dựng công trình gồm: Dự án quan trọng quốc gia do Quốc hội xem xét, quyết định về chủ trương đầu tư – Nghị quyết số 66/2006/QH11 của Quốc hội; Các dự án còn lại được phân thành 03 nhóm: A, B, và C. 5 TT Loại dự án đầu tư xây dựng công trình Tổng mức đầu tư 1 Các dự án đầu tư xây dựng công trình thuộc lĩnh vực bảo vệ an ninh Không kể quốc phòng có tính chất bảo mật quốc gia, có ý nghĩa chính trị-xã mức vốn hội quan trọng 2 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: Sản xuất chất độc hại, chất Không kể nổ, hạ tầng khu công nghiệp nguồn vốn 3 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: công nghiệp điện, khai thác Trên 1.500 dầu khí, hóa chất, phân bón, chế tạo máy, xi măng luyện kim, khai tỷ đồng thác chế biến khoáng sản, các dự án giao thông (cầu, cảng biển, cảng sông, sân bay, đường sắt, đường quốc lộ), xây dựng khu nhà ở 4 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: Thủy lợi giao thông (khác Trên 1000 I3), cấp thoát nước và công trình hạ tầng kỹ thuật, kỹ thuật điện, sản tỷ đồng xuất thiết bị thông tin, điện tử tin học, hóa dược, thiết bị y tế, công trình cơ khí khác, sản xuất vật liệu, bưu chính - viễn thông 5 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: Công nghiệp nhẹ, sành sứ, Trên 700 tỷ thủy tinh, in, vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên, sản xuất nông đồng lâm nghiệp, nuôi trồng thủy sản; chế biến nông, lâm sản 6 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: Y tế, văn hóa, giáo dục, phát Trên 500 tỷ thanh, truyền hình, xây dựng dân dụng khác (trừ xây dựng khu nhà đồng ở), kho tàng, du lịch, thể dục thể thao, nghiên cứu khoa học và các dự án khác Bảng 1-1: Các dự án nhóm A 6 TT Loại dự án đầu tư xây dựng công trình Tổng mức đầu tư 1 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: Công nghiệp điện, khai Từ 75 đến thác dầu khí, hóa chất, phân bón, chế tạo máy, xi măng luyện 1500 tỷ kim, khai thác chế biến khoáng sản, các dự án giao thông (cầu, đồng cảng biển, cảng sông, sân bay, đường sắt, đường quốc lộ), xây dựng khu nhà ở 2 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: Thủy lợi, giao thông Từ 50 đến (khác I3), cấp thoát nước và công trình hạ tầng kỹ thuật, kỹ 1000 tỷ thuật điện, sản xuất thiết bị thông tin, điện tử tin học, hóa dược, đồng thiết bị y tế, công trình cơ khí khác, sản xuất vật liệu, bưu chính - viễn thông 3 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: Công nghiệp nhẹ, sành Từ 40 đến sứ, thủy tinh, in, vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên, sản 700 tỷ đồng xuất nông lâm nghiệp, nuôi trồng thủy sản; chế biến nông, lâm sản 4 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: Y tế văn hóa, giáo dục, Từ 15 đến phát thanh, truyền hình, xây dựng dân dụng khác , kho tàng, du 500 tỷ đồng lịch, thể dục thể thao, nghiên cứu khoa học và các dự án khác Bảng 1-2: Các dự án nhóm B 7 TT Loại dự án đầu tư xây dựng công trình Tổng mức đầu tư 1 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: Công nghiệp điện, Dưới 75 tỷ đồng khai thác dầu khí, hóa chất, phân bón, chế tạo máy, xi măng luyện kim, khai thác chế biến khoáng sản, các dự án giao thông (cầu, cảng biển, cảng sông, sân bay, đường sắt, đường quốc lộ), xây dựng khu nhà ở 2 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: Thủy lợi, giao thông Dưới 50 tỷ đồng (khác I3), cấp thoát nước và công trình hạ tầng kỹ thuật, kỹ thuật điện, sản xuất thiết bị thông tin, điện tử tin học, hóa dược, thiết bị y tế, công trình cơ khí khác, sản xuất vật liệu, bưu chính - viễn thông 3 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: Công nghiệp nhẹ, Dưới 40 tỷ đồng sành sứ, thủy tinh, in, vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên, sản xuất nông lâm nghiệp, nuôi trồng thủy sản; chế biến nông, lâm sản 4 Các dự án đầu tư xây dựng công trình: Y tế, văn hóa, giáo Dưới 15 tỷ đồng dục, phát thanh, truyền hình, xây dựng dân dụng khác (trừ xây dựng khu nhà ở), kho tàng, du lịch, thể dục thể thao, nghiên cứu khoa học và các dự án khác Bảng 1-3: Các dự án nhóm C 8 1.2 Quản lý dự án Quản lý dự án là việc áp dụng những hiểu biết,kỹ năng, công cụ, kỹ thuật vào hoạt động của dự án nhằm đạt được những yêu cầu và mong muốn từ dự án.Quản lý dự án còn là quá trình lập kế hoạch tổng thể, điều phối thời gian, nguồn lực và giám sát quá trình phát triển của dự án từ khi bắt đầu đến khi kết thúc nhằm đảm bảo cho dự án hoàn thành đúng thời hạn, trong phạm vi ngân sách được duyệt và đạt được các yêu cầu đã định về kỹ thuật bằng những phương pháp và điều kiện tốt nhất cho phép.