chương I bàn luận tổng thể về nghèo đói và bảo trợ xã hội. Chương II phân tích các chính sách và chương trình bảo trợ xã hội hiện nay ở Việt Nam. Chương III dành cho những vấn đề nghèo đói ở nông thôn và nhu cầu bảo trợ xã hội của các hộ nông dân nghèo. Chương IV đề cập đến nhu cầu bảo trợ xã hội của lao động di cư từ nông thôn ra thành thị.
Chương V tập trung xem xét những vấn đề mà người khuyết tật, kể cả những người có HIV/AIDS đang phải đối mặt. Bằng nhiều giải pháp thuyết phục, công trình nghiên cứu đã đưa ra những định hướng bảo trợ xã hội cho các nhóm thiệt thòi và dễ bị tổn thương ở Việt Nam. Các tác giả Nguyễn Văn Thường, Thang Văn Phúc, Nguyễn Minh Phương (2006), với công trình: Một số vấn đề kinh tế - xã hội sau 20 năm đổi mới ở Việt Nam [159], là kết quả nghiên cứu của Chương trình Phát triển Liên hợp quốc, Viện Khoa học xã hội Việt Nam, Đại sứ quán Thuỵ Điển tại Việt Nam. Công trình đã phân tích, lý giải những thành tựu quan trọng của các lĩnh vực đời sống xã hội qua 20 năm tiến hành đổi mới đất nước bao gồm: điều chỉnh chức năng quản lý của nhà nước, phát triển kinh tế thị trường định hướng XHCN, tích cực chủ động hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam, đổi mới chính sách công nghiệp, phát triển kinh tế tư nhân, hệ thống ASXH, các giải pháp thúc đẩy hội nhập quốc tế của giáo dục đại học Việt Nam.
Đây là nền tảng quan trọng phát triển toàn diện KT-XH đất nước trong giai đoạn hiện nay. Hội nghị Nhóm tư vấn các nhà tài trợ cho Việt Nam năm 2007, với báo cáo nghiên cứu về bảo trợ xã hội: Báo cáo phát triển Việt Nam 2008 [106], trình bày các kết quả nghiên cứu về các nguồn rủi ro gây tổn thương như tình hình nghèo đói, dân tộc ít người; các chính sách và chương trình đối với thị trường lao động, thuế, phí, phân bổ ngân sách và các chương trình y tế, BHYT và chế 15 độ hưu trí và phương pháp tổng hợp phát triển BHXH cho người dân từ nông thôn, thành thị và tăng cường cơ chế khuyến khích BHYT xã hội bắt buộc. Tác giả Mai Ngọc Cường (2009), trong cuốn: Xây dựng và hoàn thiện hệ thống chính sách an sinh xã hội Việt Nam [47], nêu hệ thống ASXH Việt Nam có ba hợp phần: Một là, phòng ngừa rủi ro, đây là những chính sách giúp cho mọi tầng lớp cư dân có được việc làm, thu nhập và năng lực vật chất để đối phó với rủi ro như chính sách đào tạo nghề, hỗ trợ tìm việc làm cho người dân. Hai là, giảm thiểu rủi ro, bao gồm các hình thức bảo hiểm như BHXH, BHYT, BHTN… Ba là, khắc phục rủi ro, bao gồm các chính sách về cứu trợ và trợ giúp xã hội nhằm bảo đảm an toàn cho người dân khi gặp rủi ro như: thất nghiệp, nghèo đói, bệnh tật, tai nạn, trẻ mồ côi, người già… Tác giả Mai Ngọc Anh (2009), với luận án tiến sĩ Kinh tế: An sinh xã hội đối với nông dân trong điều kiện kinh tế thị trường ở Việt Nam [1], tập trung nghiên cứu ba nội dung cơ bản: (i) Cơ sở lý luận về hệ thống ASXH với nông dân trong điều kiện phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa; (ii) Đánh giá thực trạng hệ thống ASXH đối với nông dân Việt Nam (iii) Phương hướng, giải pháp xây dựng và hoàn thiện hệ thống ASXH đối với nông dân Việt Nam những năm tới.
Luận án đã góp phần làm sáng rõ: cơ sở lý luận và thực tiễn của việc hoàn thiện hệ thống ASXH đối với nông dân trong điều kiện kinh tế thị trường; tổng kết kinh nghiệm xây dựng và hoàn thiện hệ thống ASXH đối với nông dân ở một số nước trên thế giới, rút ra kinh nghiệm có thể vận dụng vào xây dựng hệ thống ASXH Việt Nam; khái quát thực trạng hệ thống ASXH ở Việt Nam, chỉ ra những thành tựu, hạn chế, nguyên nhân hạn chế của hệ thống ASXH đối với nông dân; sử dụng ma trận SWOT làm rõ những thuận lợi, khó khăn, cơ hội và thách thức trên cơ sở đó đề xuất việc lựa chọn các phương án xây dựng và hoàn thiện hệ thống ASXH đối với nông dân ở Việt Nam những năm tới; cuối cùng là một số khuyến nghị các giải pháp nhằm xây dựng và hoàn thiện hệ thống ASXH đối với nông dân trong điều kiện kinh tế thị 16 trường. Bên cạnh những kết quả đạt được, luận án còn có một số vấn đề nếu được nghiên cứu cụ thể sẽ đạt kết quả tốt hơn như việc thực hiện chính sách ASXH đối với nông dân trong điều kiện kinh tế thị trường ở Việt Nam có gì khác so với các nước có nền kinh tế tương đồng; Các giải pháp cần cụ thể với những mô hình thực tiễn. Tác giả Nguyễn Hiền Phương (2009), với luận án tiến sĩ Luật: Cơ sở lý luận và thực tiễn cho việc xây dựng và hoàn thiện pháp luật an sinh xã hội ở Việt Nam [112], tập trung phân tích, đánh giá thực trạng các quy định pháp luật về ASXH ở Việt Nam với các nội dung cấu thành cơ bản và việc áp dụng trên thực tiễn, chỉ ra những kết quả cũng như những vấn đề còn hạn chế, thiếu sót, chưa phù hợp cần được hoàn thiện trong hệ thống pháp luật về ASXH của nước ta hiện nay. Tác giả Nguyễn Văn Nhường (2010), với luận án tiến sĩ Kinh tế: Bàn về chính sách an sinh xã hội với người nông dân sau khi thu hồi đất để phát triển các khu công nghiệp: nghiên cứu tại Bắc Ninh [104].
Dưới góc độ chuyên ngành Quản lý kinh tế), luận án đã nghiên cứu sâu về chính sách ASXH đối với người nông dân trong diện thu hồi đất để phát triển các khu công nghiệp. Tình hình và kết quả thực hiện chính sách cùng những khuyến nghị hoàn thiện chính sách ASXH đối với người nông dân trong diện thu hồi đất để phát triển các khu công nghiệp từ thực tiễn ở tỉnh Bắc Ninh. Tác giả Nguyễn Tấn Dũng (2010), với nghiên cứu công bố trên Tạp Chí Cộng sản: “Đảm bảo ngày càng tốt hơn an sinh xã hội và phúc lợi xã hội là một nội dung chủ yếu của Chiến lược phát triển KT-XH 2011-2020” [52], đã làm rõ thêm khái niệm về ASXH, phúc lợi xã hội; khẳng định vai trò, tầm quan trọng của ASXH và phúc lợi xã hội trong chiến lược phát triển KT-XH giai đoạn 2011- 2020. Tác giả nhấn mạnh việc phát triển hoàn thiện chính sách ASXH là nội dung chủ yếu của chiến lược phát triển kinh tế xã hội.
Bài báo của tác giả mang tính chất vĩ mô về quá trình thực hiện chính sách ASXH nằm trong Chiến lược phát 17 triển KT-XH 2011 - 2020. Đây được coi là công trình mang tính định hướng cho các tiếp cận mới của các nhà nghiên cứu. Nhóm tác giả: Phạm Văn Hùng, Phạm Quốc Việt, Nguyễn Thị Thanh Mai với Kỷ yếu hội thảo khoa học quốc tế (2011), Phát triển kinh tế xã hội Việt Nam và Lào giai đoạn 2011 - 2020 [88], gồm những bài nghiên cứu về thu hút vốn FDI và hội nhập kinh tế quốc tế, phát triển nguồn nhân lực và đảm bảo ASXH ở Lào và Việt Nam trong những năm vừa qua đồng thời cũng đề ra phương hướng chiến lược trong thời gian tới. Bộ LĐ-TB&XH (2011), với cuốn: Một số chính sách an sinh xã hội ở Việt Nam [31], giới thiệu các văn bản quy phạm pháp luật về chính sách ASXH như quy định về người cao tuổi, người khuyết tật, trợ giúp xã hội, cơ sở bảo trợ xã hội, chính sách trợ giúp giáo dục, quy định về phòng chống nhiễm vi rút gây ra hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải ở người và giảm nghèo bền vững.
Tác giả Trần Hoàng Hải (2011), trong cuốn sách: Pháp luật an sinh xã hội: Kinh nghiệm của một số nước đối với Việt Nam [72] đã giới thiệu tổng quan về ASXH nói chung và về pháp luật ASXH của một số nước như: Hoa Kỳ, Đức, Nga. Đồng thời tác giả cũng đã trình bày những vấn đề pháp luật về ASXH của Việt Nam trong thời kỳ hiện nay. Đây là tài liệu tham khảo giúp người đọc có cái nhìn toàn diện về hệ thống pháp luật ASXH ở một số nước trên thế giới. Tác giả Nguyễn Văn Chiều (2013), với luận án tiến sĩ Triết học, nghiên cứu về: Chính sách an sinh xã hội và vai trò của nhà nước trong việc thực hiện chính sách ASXH ở Việt Nam [33], đã đi sâu nghiên cứu các vấn đề lý luận chung về chính sách ASXH và vai trò của nhà nước trong việc thực hiện chính sách ASXH, từ đó đúc rút ra quan niệm của tác giả về vai trò của nhà nước đối với việc thực hiện chính sách ASXH cho người dân.
Luận án đã thành công trong việc đánh giá, phân tích thực trạng vai trò của Nhà nước trong việc thực hiện chính sách ASXH ở Việt Nam trong thời gian qua. Với những thông tin vừa 18 mang tính định lượng, vừa mang tính định tính, luận án đã đúc rút ra những thành công, hạn chế và nguyên nhân trong việc phát huy vai trò của nhà nước trong việc thực hiện chính sách ASXH. Ngoài ra luận án còn làm rõ bối cảnh, phương hướng và những giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao vai trò của nhà nước trong việc thực hiện chính sách ASXH ở Việt Nam hiện nay. Có thể khẳng định, luận án được đánh giá là có một số đóng góp về mặt lý luận và thực tiễn về chính sách ASXH và vai trò của nhà nước trong việc thực hiện chính sách ASXH nói chung và ở Việt Nam nói riêng.
Tác giả Dương Văn Thắng (2013), với luận án chuyên ngành Báo chí học: Nghiên cứu hiệu quả Báo chí trong hoạt động truyền thông về an sinh xã hội ở Việt Nam thời kỳ hội nhập quốc tế [157], tập trung luận giải một số vấn đề: Hệ thống hóa, xác lập, làm rõ hệ thống khái niệm liên quan đến đề tài nghiên cứu; vai trò của ASXH đối với hoạt động báo chí, vai trò của báo chí trong hoạt động truyền thông về ASXH; khảo sát đánh giá hiệu quả báo chí trong hoạt động truyền thông về ASXH ở Việt Nam thông qua thông điệp, kênh truyền với đại diện hệ thống báo in, thể hiện ở nội dung phản ánh và hình thức chuyển tải về ASXH; đề xuất những giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu quả báo chí trong hoạt động truyền thông ASXH ở Việt Nam thời gian tới.