TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI PHONG NGUA CÁC TOI PHAM VE TINH DUC O VIET NAM HA NỘI, 26/06/2020 MỤC LỤC STT CHUYEN DE TRANG Tinh hình các tội phạm tinh duc ở Việt Nam giai đoạn 2014-2019 1. Lý Văn Quyên 1 Truong Đại hoc Luật Ha Nội Cac tội phạm về tình dục, một số vấn đề lý luận và thực tiễn a TS. Lé Dang Doanh 11 Truong Dai hoc Luật Ha Nội Điểm mới về tội đâm 6 đối với người dưới 16 tuổi theo quy định của bộ Luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 và văn bản 5 hướng dẫn hiện hành 20 ThS. Nguyễn Thanh Long Truong Đại học Luật Hà Nội Tội phạm tình dục đối với người dưới 16 tuổi trong bộ Luật hình sự 4 một số nước và kinh nghiệm cho Việt Nam 30 : ThS.
Dao Phương Thanh Truong Dai hoc Luật Ha Nội Điều tra đối với tội hiếp dam người dưới 16 tuôi 5. Trần Thị Thu Hiền — 40 Dai học Luật Hà Nội Một số thủ tục tô tụng hình sự đặc biệt trong các vụ án xâm hại tình 6 dục có người tham gia tố tụng dưới 18 tuôi 48 1S. Trần Thị Liên Đại học Luật Hà Nội Nhân thân người phạm tội tình dục ở Việt Nam 1. Lý Văn Quyền 60 Trưởng Đại học Luật Hà Nội Nạn nhân của các tội phạm về tinh dục đôi với người dưới l6 tuôi ở 8 Việt Nam 68 ThS.Nguyén Việt Khánh Hoa Khoa Pháp luật Hình sự Tình hình các tội phạm về tình dục đối với người dưới 16 tuổi ở Việt Nam ?.Nguyén Việt Khánh Hoa M Khoa Pháp luật Hình sự Dự báo tình hình các tội phạm về tình dục đối với người dưới l6 tuổi ở Việt Nam băng phương pháp ngoại suy 10.
Nguyén Viét Khanh Hoa 78 Khoa Pháp luật Hình sự Một số giải pháp phòng ngừa tội phạm về tình dục ở Việt Nam 11. Lưu Hoài Bao 112 Truong Dai học Luật Ha Nội TINH HÌNH CAC TOI PHAM TINH DUC O VIET NAM GIAI DOAN 2014-2019 TS. Ly Văn Quyển Truong Dai học Luật Ha Nội Tóm tắt: Trong bài viết tác giả đã phân tích, đánh giá các thông số phản ánh về thực trạng và diễn biến của các tội phạm tình dục trên phạm vi toàn quốc trong khoảng thời gian từ năm 2014 đến 2019. Từ khoá: Tội phạm tình dục, thực trạng, diễn biến, ở Việt Nam.
Thực trạng của các tội phạm tình dục ở Việt Nam giai đoạn 2014-2019. “Tình hình tội phạm là thực trạng và diễn bién của tội phạm đã xảy ra trong don vị không gian và don vi thời gian nhất định”! Theo đó có thê định nghĩa tình hình các tội phạm tình dục như sau: Tinh hình các tội phạm tình duc là thực trang và diễn biến của các tội phạm tinh duc đã xảy ra trong đơn vị không gian và don vị thời gian xác định. “Thực trạng của tội phạm là tình trạng thực té của tội phạm đã xảy ra trong đơn vị không gian và thời gian nhất định xét về mức độ và về tính chất 2. Các tội phạm tình dục được quy định trong Bộ luật Hình sự Việt Nam năm 1999 và năm 2015 (được sửa đồi bổ sung năm 2017) mà chúng tôi nghiên cứu đánh giá bao gồm 8 tội danh sau: 1) Tội hiếp dâm; 2) Tội hiếp dâm người dưới 16 tudi; 3) Tội cưỡng dâm; 4) Tội cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi; 5) Tội giao cau hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi; 6) Tội dâm 6 đối với người dưới 16 tuổi; 7) Tội sử dụng người dưới 16 tudi vào mục đích khiêu dâm; 8) Tội mua dâm người dưới 18 tuổi.
Thực trạng của các tội phạm tình dục xét về mức độ Nghiên cứu khái quát thực trạng các tội phạm tình dục ở nước ta từ năm 2014 đến 2019 xét về mức độ được phản ánh qua thông số: Tổng các tội phạm tình dục đã xảy ra và tông những người đã phạm các tội đó trong đơn vị không gian và đơn vị thời g1an. Tổng các tội phạm tình dục đã xảy ra bao gồm: Số lượng các tội phạm và người phạm tội tình dục qua xét xử; SỐ lượng các tội phạm và người phạm tội tinh duc đã bi phát hiện nhưng không đủ điều kiện dé đưa ra xét xử hoặc không cần áp dụng thủ tục xét xử; số lượng các tội phạm tình dục an. 1 Trường Đại học Luật Hà Nội, Giáo trình Tội phạm học, Nxb Công an nhân dân, năm 2012, tr. 112 3 Do phạm vi nghiên cứu tội phạm tình dục ở nước ta giai đoạn 2014-2019; BLHS năm 2015 so với BLHS năm 1999 bổ sung tội phạm mới là tội sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm.
Số lượng tội phạm tình dục và người phạm tội tình dục qua xét xử: Theo số liệu thống kê thụ lý và giải quyết các vụ án hình sự sơ thâm của Toà án nhân dân tối cao cho thấy trên phạm vi cả nước từ năm 2014 đến năm 2019 tổng các tội phạm tinh dục toà án các cấp thụ lý xét xử sơ thâm 1411519 vụ và12553 bị cáo. Năm cao nhất là năm 2014 với 2414 vụ và 2755 bị cáo, năm ít nhất là năm 2018 với 1551 vụ và 1646 bị cáo. Trung bình cả nước mỗi năm xét xử vào khoảng 1920 vụ án hình sự sơ thâm về tội phạm tình dục với 2092 bị cáo bi kết án thực hiện các tội phạm tình dục này!. Số lượng tội phạm tình dục và người phạm tội tình dục rõ chưa qua xét xử tức là tội phạm tình dục đã bị phát hiện, khởi tổ và đưa vào con số thống kê tội phạm nhưng không đủ điều kiện để đưa ra xét xử hoặc không cần áp dụng thủ tục xét xử.
Chúng tôi xử lý theo số liệu của Cục thống kê tội phạm của Viện kiểm sát nhân dân tối cao trong 5 năm từ năm 2014 đến năm 2018 chỉ tính 3 tội phạm tình dục người dưới 16 tuôi (tội hiếp dam người dưới 16 tuổi; tội giao câu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến đưới 16 tudi; tội đâm dâm 6 đối với người dưới 16 tuổi). Cụ thé kết quả như sau: tổng số khởi tố 9833 vụ / 10178 bị can; tổng SỐ Xét XỬ 7267vu/7608 bị cáo đạt tỷ lệ 73,9% về vụ và 74,75% về người so với số vụ và người đã bị khởi tố. Như vậy số vụ và số bị can đã khởi tố nhưng chưa hoặc không xét xử trong 5 năm là 2566 vụ/2570 bị can. Trung bình | năm là 513 vu/514 bị can hay nói cách khác tội phạm tình dục rõ không qua xét xử chiếm tỷ lệ 26,1% và 25,25% số vụ và bị can đã khởi t6 hàng năm.
Tội phạm tình dục an, “Tồi phạm ẩn là các tội phạm đã thực té xay ra nhung không được thể hiện trong thong kê tội phạm vì không được phát hiện, không được xử lý hoặc không được đưa vào thống kê tội phạm ”5. Theo chúng tôi tội phạm tình dục so với các tội phạm khác ở nước ta trong giai đoạn 2014-2019 có tỷ lệ ân cao chỉ đứng sau nhóm tội phạm tham nhũng vì những lý do sau: 1) Theo quy định tại Điều 155 của BLTTHS năm 2015 khởi tô vụ án hình sự theo yêu cầu bị hại thì tội hiếp dâm và tội cưỡng dâm quy định tại khoản 1 các Điều 141 và Điều 143 của BLHS năm 2015 chỉ được khởi tố khi có yêu cầu của bị hại hoặc người đại diện hợp pháp của bị hại là người dưới 18 tuổi, người có nhược điểm về tâm thần hoặc thể chất hoặc đã chết. Trường hợp người đã yêu cầu khởi tố rút yêu cầu thì vụ án phải được đình chỉ (trừ trường hợp có căn cứ các định người đã yêu câu rút yêu câu khởi tô trái ý muôn của họ do bị ép buộc, cưỡng bức thì tuy * Nguồn vụ tổng hợp của Toà án nhân dân tối cao 5 Nguồn Cục thống kê tội phạm của Viện kiểm sát nhân dân tối cao. 103 người đã yêu cầu khỏi tố rút yêu cầu, Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát, Toà án vẫn tiến hành tố tụng đối với vụ án).
Theo đó bị hại hoặc người đại diện của bị hại không yêu cau khởi tố thì các co quan tiến hành tố tụng không được khởi tố vụ án hình su’. 2) Bi hại hoặc người đại diện của bi hại là người dưới 18 tuổi, người có nhược điểm về tâm thần hoặc thể chất chưa nhận thức được hậu quả tác hại nhiều mặt của tội phạm tình dục, do tâm lý mặc cảm, xấu hồ, sợ ảnh hưởng tương lai, thậm chí cho rằng mình có lỗi nên chấp nhận thương lượng với người phạm tội. 3) Nạn nhân các tội phạm tinh dục thường không muốn tố giác tội phạm nhưng VỚI mong muốn giữ kín sự kiện phạm tội mà vốn chỉ có người phạm tội và nạn nhân biết rõ. Nạn nhân có tâm lý lo ngại răng việc tố giác tội phạm sẽ gây ton hại về mặt đạo đức, uy tín, nhân phẩm, danh dự của bản thân mình hoặc của người thân.
Cụ thể đối với nạn nhân của các tội phạm tinh dục là người dưới 16 tuôi nhiều trường hợp các em cho rằng mình là người có lỗi nên mặc cảm, dan vặt, hành ha bản thân, tìm cách giấu kín với người khác. Nhiều em không hiểu được thực chất, hậu quả việc quan hệ tình dục và bị xâm hại tình dục nên tỏ ra dễ dãi, thâm chí chủ động dé đối tượng thực hiện hành vi quan hệ tình dục với mình. Đối với nạn nhân nam bị xâm hại tình dục thường tự ti, cảm thấy kém cỏi, mặc cảm, cương quyết che dấu và không muốn nhận mình là nạn nhân bị xâm hại tình dục. 4) Ý thức của người dân chưa nhận thức được đầy đủ về hành vi xâm hại tình dục vi phạm nói chung hành vi xâm hại tình dục là tội phạm nói riêng đặc biệt là hành vi quan hệ tình dục với người dưới 16 tuổi, nhiều trường hợp họ không biết đó là hành vi phạm tội tình duc cho đó là chuyên riêng của mỗi gia đình nên không tố giác.
5) Trường hợp tô giác muộn do có sự dan xếp, thoả thuận xử lý nội bộ giữa gia đình nạn nhân với đối tượng nên vụ việc không được trình báo nhưng sau một thời gian khi việc dan xếp, thoả thuận không thành mới tố giác dẫn đến vụ việc bi chậm chễ, kéo dai hoặc không khởi tố được do thiếu chứng cứ.