Luận văn thạc sĩ hoạt động của các startup thực phẩm hữu cơ tại việt nam trong bối cảnh nền kinh tế số thực trạng và một số giải pháp

Tổng hợp kiến thức Khám Phá Hoạt Động Của Các Startup Thực Phẩm Hữu Cơ Tại Việt Nam Trong Nền Kinh Tế Số, tiếp cận khoa học, hỗ trợ học tập và nghiên

• Tác giả: Nguyễn Quỳnh Thủy Linh
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Tường Anh
• Trường học: Trường Đại Học Ngoại Thương
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Hoạt Động Của Các Startup Thực Phẩm Hữu Cơ Tại Việt Nam Trong Nền Kinh Tế Số - Thực Trạng Và Một Số Giải Pháp Đề Xuất
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ STARTUP VÀ THỰC PHẨM HỮU CƠ
• 1.1. Tổng quan về hoạt động của startup – công ty khởi nghiệp
• 1.2. Khái niệm startup
• 1.3. Sự ra đời và phát triển của startup
• 1.4. Tổng quan về ngành thực phẩm hữu cơ
• 1.5. Khái niệm thực phẩm hữu cơ
• 1.6. Các nguyên tắc cơ bản của thực phẩm hữu cơ
• 1.7. Các tiêu chuẩn chất lượng hữu cơ
• 1.8. Bài học kinh nghiệm cho các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam
• 1.9. Bài học từ các Quốc gia khởi nghiệp
• 1.10. Kinh nghiệm từ nông nghiệp hữu cơ tại Úc và Nhật Bản
• 1.11. Tổng quan về “nền kinh tế số”
• 1.12. Khái niệm và đặc điểm “nền kinh tế số”
• 1.13. Tác động chung của “nền kinh tế số” đến hoạt động của các doanh nghiệp
• 1.14. Tác động của “nền kinh tế số” đến hoạt động của các startup hữu cơ tại Việt Nam
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC STARTUP THỰC PHẨM HỮU CƠ TẠI VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH NỀN KINH TẾ SỐ
• 2.1. Sự ra đời và phát triển của ngành thực phẩm hữu cơ và các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam
• 2.2. Tình hình phát triển của ngành thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam
• 2.3. Sự ra đời và phát triển của các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam
• 2.4. Thực trạng hoạt động của các Startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam trong bối cảnh nền kinh tế số
• 2.5. Thực trạng của hoạt động xác định chiến lược kinh doanh của các Startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam trong bối cảnh nền kinh tế số
• 2.6. Thực trạng của hoạt động huy động vốn của các Startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam trong bối cảnh nền kinh tế số
• 2.7. Thực trạng của hoạt động marketing của các startup thực phẩm hữu cơ trong bối cảnh nền kinh tế số
• 2.8. Thực trạng của hoạt động lựa chọn đầu vào của các startup thực phẩm hữu cơ trong bối cảnh nền kinh tế số
• 2.9. Thực trạng của hoạt động lựa chọn kênh phân phối của các startup thực phẩm hữu cơ trong bối cảnh nền kinh tế số
• 2.10. Thực trạng của hoạt động lựa chọn hình thức thanh toán của các startup thực phẩm hữu cơ trong bối cảnh nền kinh tế số
• 2.11. Thực trạng lựa chọn nguồn nhân lực của các startup thực phẩm hữu cơ trong bối cảnh nền kinh tế số
• 2.12. Đánh giá hoạt động của các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam trong bối cảnh nền kinh tế số
• 2.13. Thành tựu và cơ hội
• 2.14. Hạn chế và thách thức
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHO CÁC STARTUP THỰC PHẨM HỮU CƠ TẠI VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH NỀN KINH TẾ SỐ
• 3.1. Định hướng chính sách của Chính phủ Việt Nam đối với các startup ngành thực phẩm hữu cơ trong bối cảnh nền kinh tế số
• 3.2. Giải pháp cho các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam trong bối cảnh nền kinh tế số
• 3.3. Giải pháp từ Chính phủ
• 3.4. Giải pháp từ các cấp trung gian
• 3.5. Giải pháp từ phía doanh nghiệp
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Cơ sở lý luận về startup và thực phẩm hữu cơ

Khái niệm startup thực phẩm đã trở nên phổ biến trong những năm gần đây, đặc biệt trong bối cảnh nền kinh tế số. Thực phẩm hữu cơ không chỉ đáp ứng nhu cầu tiêu dùng an toàn mà còn góp phần bảo vệ môi trường. Các doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực này thường gặp nhiều thách thức, từ việc xác định mô hình kinh doanh đến huy động vốn. Theo nghiên cứu, công nghệ thực phẩm đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng sản phẩm và tối ưu hóa quy trình sản xuất. Việc áp dụng công nghệ mới giúp các startup này phát triển bền vững và mở rộng thị trường.

1.1. Khái niệm và sự phát triển của startup

Khái niệm startup thường được hiểu là những công ty mới thành lập, đang trong giai đoạn đầu của quá trình kinh doanh. Những công ty này thường phải đối mặt với nhiều rủi ro và thách thức trong việc phát triển sản phẩm. Sự phát triển của ngành thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam đã tạo ra nhiều cơ hội cho các startup, đặc biệt là trong bối cảnh kinh tế số. Các doanh nhân trẻ đã nhanh chóng nắm bắt xu hướng tiêu dùng an toàn, từ đó khởi nghiệp trong lĩnh vực này.

1.2. Tổng quan về ngành thực phẩm hữu cơ

Ngành thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam đang trên đà phát triển mạnh mẽ. Các sản phẩm như rau, củ, quả hữu cơ ngày càng được người tiêu dùng ưa chuộng. Tuy nhiên, để sản xuất ra những sản phẩm này, các startup cần tuân thủ các tiêu chuẩn chất lượng nghiêm ngặt. Việc áp dụng công nghệ trong sản xuất và phân phối là yếu tố quyết định giúp các doanh nghiệp này tồn tại và phát triển trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt.

II. Thực trạng hoạt động của các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam

Thực trạng hoạt động của các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam cho thấy sự phát triển mạnh mẽ trong bối cảnh nền kinh tế số. Các doanh nghiệp này đã áp dụng nhiều chiến lược marketing sáng tạo để tiếp cận khách hàng. Tuy nhiên, họ cũng phải đối mặt với nhiều thách thức như việc huy động vốn và lựa chọn kênh phân phối. Theo khảo sát, người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến chất lượng sản phẩm, điều này tạo ra áp lực lớn cho các startup trong việc duy trì tiêu chuẩn chất lượng.

2.1. Tình hình phát triển của ngành thực phẩm hữu cơ

Ngành thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể trong những năm gần đây. Sự gia tăng nhu cầu về thực phẩm sạch đã thúc đẩy nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp tham gia vào lĩnh vực này. Tuy nhiên, để phát triển bền vững, các startup cần phải cải thiện quy trình sản xuất và phân phối, đồng thời xây dựng thương hiệu mạnh mẽ để thu hút người tiêu dùng.

2.2. Thực trạng hoạt động marketing của các startup

Hoạt động marketing của các startup thực phẩm hữu cơ hiện nay chủ yếu dựa vào các kênh truyền thông xã hội và kinh doanh trực tuyến. Việc sử dụng công nghệ thông tin giúp các doanh nghiệp này tiếp cận nhanh chóng với khách hàng. Tuy nhiên, họ cũng cần phải chú trọng đến việc xây dựng niềm tin với người tiêu dùng thông qua chất lượng sản phẩm và dịch vụ khách hàng.

III. Một số giải pháp cho các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam

Để nâng cao hiệu quả hoạt động, các startup thực phẩm hữu cơ cần áp dụng một số giải pháp cụ thể. Chính phủ có thể hỗ trợ thông qua các chính sách ưu đãi cho các doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực này. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cũng cần chủ động tìm kiếm nguồn vốn từ các quỹ đầu tư và phát triển mối quan hệ với các nhà phân phối. Việc đào tạo nguồn nhân lực cũng là yếu tố quan trọng giúp các startup này phát triển bền vững.

3.1. Định hướng chính sách của Chính phủ

Chính phủ Việt Nam cần có những chính sách hỗ trợ cụ thể cho các doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực thực phẩm hữu cơ. Các chính sách này có thể bao gồm việc giảm thuế, hỗ trợ tài chính và tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiếp cận thị trường. Điều này sẽ giúp các startup có thêm động lực để phát triển và mở rộng quy mô sản xuất.

3.2. Giải pháp từ phía doanh nghiệp

Các startup thực phẩm hữu cơ cần chủ động tìm kiếm các giải pháp sáng tạo để nâng cao hiệu quả hoạt động. Việc áp dụng công nghệ mới trong sản xuất và phân phối sẽ giúp các doanh nghiệp này tiết kiệm chi phí và nâng cao chất lượng sản phẩm. Đồng thời, họ cũng cần xây dựng thương hiệu mạnh mẽ để tạo niềm tin với người tiêu dùng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh dân số gia tăng và ô nhiễm môi trường ngày càng nghiêm trọng, nhu cầu về thực phẩm sạch, an toàn và có lợi cho sức khỏe tại Việt Nam đang trở thành một xu hướng tất yếu. Thực phẩm hữu cơ, được sản xuất theo các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về không sử dụng thuốc trừ sâu, phân bón hóa học và nguyên liệu biến đổi gen, ngày càng được người tiêu dùng ưu tiên lựa chọn. Theo thống kê, đến năm 2017, Việt Nam có khoảng 50 doanh nghiệp đạt chứng nhận hữu cơ theo tiêu chuẩn quốc tế USDA, đồng thời 33/63 tỉnh, thành phố đã phát triển các mô hình sản xuất nông nghiệp hữu cơ với diện tích khoảng 76 ha. Trong bối cảnh nền kinh tế số phát triển mạnh mẽ, các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam đã tận dụng công nghệ thông tin để nâng cao hiệu quả sản xuất, marketing và phân phối sản phẩm. Tuy nhiên, các doanh nghiệp này vẫn đối mặt với nhiều thách thức như huy động vốn, xây dựng mô hình kinh doanh bền vững và tạo dựng niềm tin với người tiêu dùng. Mục tiêu nghiên cứu nhằm đánh giá thực trạng hoạt động của các startup thực phẩm hữu cơ trong nền kinh tế số, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả và mở rộng thị trường trong giai đoạn 2019-2025 tại Việt Nam. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ phát triển bền vững ngành nông nghiệp hữu cơ, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng và môi trường.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên hai khung lý thuyết chính: lý thuyết về khởi nghiệp (startup) và lý thuyết về nông nghiệp hữu cơ. Khởi nghiệp được hiểu là giai đoạn đầu của doanh nghiệp, nơi nhà sáng lập phải xây dựng mô hình kinh doanh, huy động vốn và phát triển sản phẩm trong điều kiện thiếu chắc chắn. Lý thuyết chuỗi giá trị được áp dụng để phân tích các hoạt động chính của startup thực phẩm hữu cơ, bao gồm trồng trọt, chăn nuôi, chế biến, đóng gói, phân phối và bán hàng. Về nông nghiệp hữu cơ, các nguyên tắc cơ bản gồm nguyên tắc lành mạnh, sinh thái, công bằng và chăm sóc, cùng các tiêu chuẩn chất lượng quốc tế như IFOAM và tiêu chuẩn quốc gia Việt Nam 10TCN 602-2006 được sử dụng để đánh giá chất lượng sản phẩm. Ngoài ra, mô hình Marketing Mix (4P) được áp dụng để phân tích hoạt động marketing của các startup trong bối cảnh nền kinh tế số.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hỗn hợp kết hợp định tính và định lượng. Nguồn dữ liệu chính bao gồm khảo sát trực tiếp các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam và nhóm người tiêu dùng tại Hà Nội, cùng với dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo ngành, tài liệu pháp luật và các nghiên cứu trước đó. Cỡ mẫu khảo sát gồm khoảng 50 doanh nghiệp startup và 200 người tiêu dùng, được chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích nhằm đảm bảo tính đại diện. Phân tích dữ liệu sử dụng phương pháp thống kê mô tả, phân tích chuỗi giá trị và so sánh tỷ lệ phần trăm các hoạt động kinh doanh. Timeline nghiên cứu kéo dài từ tháng 1/2018 đến tháng 12/2019, bao gồm các giai đoạn thu thập dữ liệu, phân tích và đề xuất giải pháp. Phương pháp quan sát khoa học và điều tra khảo sát được kết hợp để đánh giá thực trạng hoạt động, trong khi phân tích tổng hợp tài liệu giúp hệ thống hóa lý thuyết và kinh nghiệm quốc tế.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Mô hình kinh doanh của các startup thực phẩm hữu cơ: Hầu hết các startup xây dựng mô hình kinh doanh dựa trên chuỗi giá trị khép kín từ sản xuất đến phân phối. Ví dụ, Tập đoàn TH True Milk đã phát triển chuỗi cung ứng với gần 1.000 con bò hữu cơ, diện tích đồng cỏ 328 ha và sản lượng sữa hữu cơ đạt 1,5 triệu lít/năm. Khoảng 70% startup áp dụng công nghệ số trong quản lý sản xuất và marketing, giúp giảm chi phí quảng cáo và tăng khả năng tiếp cận khách hàng.

2. Hoạt động huy động vốn: Các startup chủ yếu dựa vào vốn tự có và vay ngân hàng, trong khi nguồn vốn đầu tư mạo hiểm còn hạn chế. Ví dụ, Organica nhận được khoản đầu tư từ quỹ SWOF với 30% cổ phần và khoản vay dài hạn để mở rộng thị trường. Tuy nhiên, theo ước tính, hơn 60% startup gặp khó khăn trong việc huy động vốn dài hạn do tính chất đầu tư lâu dài và chi phí cao của sản xuất hữu cơ.

3. Marketing và phân phối: Khoảng 80% startup sử dụng các kênh thương mại điện tử và mạng xã hội như Facebook, Instagram để quảng bá sản phẩm, tiết kiệm chi phí so với phương thức truyền thống. Các kênh phân phối đa dạng từ cửa hàng bán lẻ đến giao hàng tận nhà, giúp tăng doanh thu và mở rộng thị trường. Tuy nhiên, vẫn còn khoảng 30% doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc xây dựng thương hiệu và tạo niềm tin với người tiêu dùng.

4. Nguồn nhân lực và đào tạo: Các startup thường thiếu nhân lực chuyên môn cao về công nghệ và quản lý chuỗi cung ứng. Khoảng 55% doanh nghiệp cho biết cần được đào tạo thêm về kỹ năng quản lý và ứng dụng công nghệ số để nâng cao hiệu quả hoạt động.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy nền kinh tế số đã tạo ra nhiều cơ hội cho các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam, đặc biệt trong việc giảm chi phí marketing và mở rộng kênh phân phối. Việc áp dụng công nghệ số giúp các doanh nghiệp nhỏ có thể cạnh tranh hiệu quả hơn trên thị trường. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất vẫn là huy động vốn và xây dựng mô hình kinh doanh bền vững trong ngành có chi phí đầu tư cao và thời gian thu hồi vốn dài. So sánh với các quốc gia như Israel và Úc, Việt Nam còn thiếu các chính sách hỗ trợ tài chính và đào tạo chuyên sâu cho startup. Biểu đồ so sánh tỷ lệ vốn đầu tư mạo hiểm vào startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam và Israel cho thấy Việt Nam chỉ đạt khoảng 20% so với Israel. Ngoài ra, việc thiếu nguồn nhân lực chất lượng cao cũng là rào cản lớn, cần được khắc phục thông qua các chương trình đào tạo và hợp tác quốc tế. Ý nghĩa của nghiên cứu là cung cấp cái nhìn toàn diện về thực trạng và đề xuất giải pháp phù hợp nhằm thúc đẩy phát triển bền vững ngành thực phẩm hữu cơ trong nền kinh tế số tại Việt Nam.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường hỗ trợ tài chính cho startup thực phẩm hữu cơ: Chính phủ và các tổ chức tài chính cần thiết lập các quỹ đầu tư mạo hiểm chuyên biệt, cung cấp các khoản vay ưu đãi với lãi suất thấp và thời gian trả dài hạn nhằm giúp startup vượt qua giai đoạn đầu tư ban đầu. Mục tiêu tăng tỷ lệ vốn đầu tư mạo hiểm lên ít nhất 50% trong vòng 3 năm tới.

2. Phát triển chương trình đào tạo và nâng cao năng lực nguồn nhân lực: Các trường đại học, viện nghiên cứu phối hợp với doanh nghiệp tổ chức các khóa đào tạo về quản lý chuỗi cung ứng, ứng dụng công nghệ số và marketing số cho nhân sự startup. Thời gian triển khai trong 2 năm, tập trung vào các tỉnh có nhiều startup thực phẩm hữu cơ.

3. Xây dựng hệ thống chứng nhận và truy xuất nguồn gốc sản phẩm: Áp dụng công nghệ blockchain và QR Code để minh bạch thông tin sản phẩm, tăng cường niềm tin người tiêu dùng. Các startup cần được hỗ trợ kỹ thuật và tài chính để triển khai hệ thống này trong vòng 1-2 năm.

4. Khuyến khích hợp tác liên kết trong chuỗi giá trị: Tạo điều kiện cho các startup liên kết với nông dân, nhà phân phối và các tổ chức hỗ trợ để tối ưu hóa nguồn lực và mở rộng thị trường. Chính phủ nên xây dựng các chính sách ưu đãi và hỗ trợ kỹ thuật cho các mô hình hợp tác này trong 3 năm tới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà quản lý và hoạch định chính sách: Luận văn cung cấp cơ sở dữ liệu và phân tích thực trạng giúp xây dựng chính sách hỗ trợ phát triển startup thực phẩm hữu cơ trong nền kinh tế số.

2. Doanh nhân và nhà sáng lập startup thực phẩm hữu cơ: Các giải pháp và bài học kinh nghiệm từ nghiên cứu giúp họ xây dựng mô hình kinh doanh hiệu quả, huy động vốn và áp dụng công nghệ số.

3. Nhà đầu tư và quỹ đầu tư mạo hiểm: Thông tin về tiềm năng và thách thức của ngành giúp đánh giá rủi ro và cơ hội đầu tư vào lĩnh vực thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam.

4. Các nhà nghiên cứu và học viên ngành quản trị kinh doanh, nông nghiệp: Luận văn là tài liệu tham khảo quý giá về khởi nghiệp, nông nghiệp hữu cơ và tác động của nền kinh tế số trong phát triển doanh nghiệp.

Câu hỏi thường gặp

1. Startup thực phẩm hữu cơ là gì?
   Startup thực phẩm hữu cơ là các doanh nghiệp mới thành lập hoạt động trong lĩnh vực sản xuất và kinh doanh thực phẩm được nuôi trồng theo tiêu chuẩn hữu cơ, không sử dụng hóa chất độc hại và áp dụng công nghệ số để nâng cao hiệu quả.

2. Nền kinh tế số ảnh hưởng thế nào đến các startup thực phẩm hữu cơ?
   Nền kinh tế số giúp các startup giảm chi phí marketing, mở rộng kênh phân phối qua thương mại điện tử, quản lý sản xuất hiệu quả hơn nhờ ứng dụng công nghệ thông tin và dữ liệu lớn.

3. Khó khăn lớn nhất của các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam là gì?
   Khó khăn chính là huy động vốn đầu tư dài hạn và xây dựng mô hình kinh doanh bền vững do chi phí sản xuất cao và thời gian thu hồi vốn dài, cùng với thiếu hụt nguồn nhân lực chuyên môn.

4. Các tiêu chuẩn hữu cơ phổ biến hiện nay là gì?
   Các tiêu chuẩn phổ biến gồm IFOAM quốc tế, tiêu chuẩn USDA của Mỹ và tiêu chuẩn quốc gia Việt Nam 10TCN 602-2006, quy định nghiêm ngặt về không sử dụng phân bón hóa học, thuốc trừ sâu và nguyên liệu biến đổi gen.

5. Làm thế nào để người tiêu dùng nhận biết sản phẩm hữu cơ chính xác?
   Người tiêu dùng nên tìm các nhãn chứng nhận hữu cơ chính thức như “100% Organic”, “Organic” hoặc “Made with organic ingredients” được cấp bởi các tổ chức uy tín, tránh nhầm lẫn với các nhãn không chính thức như “Natural” hay “GMO Free”.

Kết luận

• Nghiên cứu đã làm rõ thực trạng hoạt động của các startup thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam trong bối cảnh nền kinh tế số, với nhiều cơ hội và thách thức rõ nét.
• Các startup tận dụng công nghệ số để nâng cao hiệu quả sản xuất, marketing và phân phối, tuy nhiên vẫn gặp khó khăn về huy động vốn và nguồn nhân lực.
• Luận văn đề xuất các giải pháp thiết thực như tăng cường hỗ trợ tài chính, đào tạo nhân lực, xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc và thúc đẩy hợp tác chuỗi giá trị.
• Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng cho các nhà quản lý, doanh nhân, nhà đầu tư và học giả trong việc phát triển bền vững ngành thực phẩm hữu cơ tại Việt Nam.
• Các bước tiếp theo cần tập trung triển khai các giải pháp đề xuất trong giai đoạn 2019-2025 nhằm thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ của startup thực phẩm hữu cơ trong nền kinh tế số.

Hành động ngay hôm nay để góp phần xây dựng nền nông nghiệp hữu cơ phát triển bền vững và nâng cao sức khỏe cộng đồng!

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ STARTUP VÀ THỰC PHẨM HỮU CƠ 1. Tổng quan về hoạt động của startup – công ty khởi nghiệp 1. Khái niệm startup Trong vài năm trở lại đây, cụm từ startup được nhắc đến khá thường xuyên và được gắn với hình ảnh của các thanh niên trẻ tuổi với những ý tưởng táo bạo (thậm chí còn được coi là điên rồ), cùng nhau góp vốn thành lập một công ty nho nhỏ. Nhưng ý niệm đó đã làm mọi người nhầm lẫn cho rằng startup phải là một công ty có quy mô nhỏ và tuổi đời non nớt.

“Khởi sự doanh nghiệp” thường được dùng ngắn gọn với hai từ “Khởi nghiệp”, đề cập tới việc một cá nhân hay nhóm người khởi sự công việc kinh doanh và theo đuổi con đường kinh doanh như một lựa chọn nghề nghiệp (Trần Văn Trang, 2017). Thông thường, Startup – khởi nghiệp được hiểu là thuật ngữ chỉ những công ty đang trong giai đoạn bắt đầu kinh doanh nói chung, nghĩa là những công ty đang ở trong giai đoạn đầu của quá trình hoạt động. Những công ty đang ở trong giai đoạn này thường được cấp vốn bởi chính những người sáng lập để phát triển sản phẩm và dịch vụ của họ. Do nguồn thu hạn hẹp và chi phí cao, hầu hết các startup với quy mô nhỏ thường không ổn định trong khoảng thời gian dài nếu không có nguồn vốn hỗ trợ từ các quỹ đầu tư.

Nguyễn Thị Hà Thanh – Trung tâm sáng tạo và ươm tạo doanh nghiệp (2018), “Khởi nghiệp” là giai đoạn đầu một cá nhân, nhóm cá nhân có ý tưởng kinh doanh và tìm cách gây dựng một tổ chức hay doanh nghiệp để triển khai ý tưởng kinh doanh đó trong các điều kiện thiếu chắc chắn. Theo đó, khởi nghiệp chỉ là một giai đoạn trong cả một hành trình kinh doanh rất dài. Đó là giai đoạn khởi đầu, là giai đoạn mà nhà khởi nghiệp phải đối đầu với rất nhiều khó khăn để biến từ 0 thành 1, từ chưa có gì đến tạo ra cái gì đó trong những điều kiện rất thiếu hụt thông tin, kinh nghiệm và nguồn lực. Đó cũng là giai đoạn mà nhà khởi nghiệp thể hiện rõ nhất năng lực "tạo giá trị" của chính mình – đặc điểm cốt yếu giúp phân biệt giữa một nhà khởi nghiệp (entrepreneur) với những người cũng tham gia các hoạt động kinh doanh nhưng trong những điều kiện khác, giai đoạn khác (khi có sẵn nhiều nguồn lực và có sẵn nhiều thông tin).

Luan van 8 Tóm lại, có thể khái quát rằng, khởi nghiệp là bạn tự mình tạo dựng một công việc kinh doanh riêng, tự quản lí và kiếm thu nhập cho bản thân. Bạn cung cấp và phát triển một sản phẩm hay dịch vụ nào đó mà xã hội cần, mua bán lại một sản phẩm hay cửa hàng đang hoạt động hoặc hoạt động sinh lợi nào đó ví dụ như hoạt động tự kinh doanh cửa hàng như bún bò, phở, xôi, quán cafe, tiệm Internet, cửa hàng mỹ phẩm, cửa hàng tiêu dùng hay mở trang trại trồng cây, chăn nuôi, xưởng sản xuất một mặt hàng nào đó hay đơn giản bạn chỉ tham gia quá trình thương mại đơn giản tức là mua đi bán lại. Người khởi nghiệp đang tạo ra giá trị có lợi cho người cho xã hội hoặc nhóm khởi nghiệp, cho các cổ đông của công ty, cho người lao động, cho cộng đồng và nhà nước. Bên cạnh đó, khởi nghiệp bằng việc thành lập doanh nghiệp sẽ tạo tăng trưởng kinh tế và dưới một góc độ nào đó sẽ tham gia vào việc phát triển kinh tế và xã hội nói chung.

Phần lớn các startup đều có một mục tiêu đó là phải phát triển để dần trở thành một công ty “bền vững”. Mục tiêu trong giai đoạn startup chưa phải là đạt tối đa lợi nhuận, có thật nhiều khách hàng, nâng giá trị thương hiệu,… mà chính là các startup đó phải thực hiện rất nhiều thử nghiệm và phải điều chỉnh mô hình kinh doanh liên tục để có thể xác lập một mô hình khả thi, vững vàng, có lợi nhuận, có thể chuẩn hóa và có thể nhân rộng quy mô. Sự ra đời và phát triển của startup Không ai có thể biết chính xác “Thời kì khởi nghiệp” (the startup era) bắt đầu từ khi nào. Thế nhưng khái niệm “startup” được phổ biến rộng rãi khi có sự xuất hiện của hệ thống Thung lũng Silicon.

Thung lũng Silicon hay còn được gọi là Thung lũng Điện tử nằm ở vùng phía Nam của vùng vịnh San Francisco tại Bắc California ở Mỹ. Ban đầu tên này được dùng để chỉ một số lượng lớn các nhà phát minh và hãng sản xuất các loại chip silicon (bộ xử lý vi mạch bằng silic), nhưng sau đó nó trở thành cái tên hoán dụ cho tất cả các khu thương mại công nghệ cao (high – tech) trong khu vực. Chúng ta có thể khẳng định rằng những startup đầu tiên là những công ty thuộc hệ thống Thung lũng Silicon với những cái tên đình đám như International Business Machines (IBM); tập đoàn công nghệ máy tính đa quốc gia được thành lập năm 1911 bởi Charles Ranlett Flint; ông hoàng của thiết bị Luan van 9 di động smartphone Apple thành lập vào năm 1976 bởi Steve Jobs, Steve Woniaz và Ronald Wayne hay công cụ tìm kiếm lớn nhất thế giới Google được thành lập năm 1998 và còn rất nhiều công ty lớn khác thuộc hệ thống Thung lũng Silicon.1: Thống kê số thương vụ đầu tư vào các doanh nghiệp khởi nghiệp tại Việt Nam năm 2011 đến 2017 Nguồn: Theo Tạp chí Tài chính Tại Việt Nam, những ghi nhận đầu tiên về các thương vụ đầu tư cho doanh nghiệp khởi nghiệp được bắt đầu từ năm 2011 và được thống kê liên tục cho đến thời điểm hiện tại. Trong những năm gần đây, phong trào khởi nghiệp ở Vệt Nam có nhiều chuyển biến tích cực.

Điều này được thể hiện trực tiếp thông qua số thương vụ được nhận đầu tư và các lĩnh vực khởi nghiệp nhận được nhiều sự quan tâm trong thời gian vừa qua. Theo VnExpress thống kê xu hướng khởi nghiệp tại Việt Nam, tính đến hết năm 2017, hệ sinh thái khởi nghiệp tại Việt Nam đã ghi nhận có 92 thương vụ đầu tư với tổng giá trị là gần 300 triệu USD, tăng gần 2 lần so với số thương vụ của năm 2016 và tăng hơn 9 lần so với năm 2011. Đồng thời, năm 2017 cũng ghi nhận sự Luan van 10 thay đổi trong trào lưu đầu tư vào các doanh nghiệp khởi nghiệp so với năm 2016. Thống kê về 6 lĩnh vực khởi nghiệp nhận được sự quan tâm nhiều nhất của các nhà đầu tư bao gồm Thương mại điện tử, Công nghệ thực phẩm, Công nghệ tài chính, Công nghệ giáo dục, Bất động sản và truyền thông, đã chỉ ra hai xu hướng sau: Một là, sự quan tâm của các nhà đầu tư với các lĩnh vực khởi nghiệp tại Việt Nam thay đổi theo thời gian.

Cụ thể, trong số 6 lĩnh vực được quan sát chỉ có thương mại điện tử, công nghệ tài chính và truyền thông duy trì được sự quan tâm của các nhà đầu tư trong giai đoạn 2016 – 2017, còn lại các lĩnh vực khác đã có sự biến động mạnh. Điều này cho thấy, các nhà đầu tư đã đánh giá tích cực về tiềm năng khởi nghiệp trong các lĩnh vực được cho là tiến bộ tại Việt Nam và phù hợp với xu hướng toàn cầu hóa trên thế giới. Hai là, sự quan tâm của các nhà đầu tư với cùng một lĩnh vực khởi nghiệp tại Việt Nam cũng thay đổi theo thời gian, cụ thể công nghệ tài chính và thương mại điện tử là hai lĩnh vực đánh dấu sự đảo chiều rõ rệt nhất, được giới chuyên môn quan tâm và các nhà đầu tư chú ý. Theo phóng viên Anh Tùng, Trung tâm thông tin và thống kê Khoa học công nghệ, Hệ sinh thái khởi nghiệp ở Việt Nam (2018), năm 2016 được đánh giá là năm của các doanh nghiệp khởi nghiệp về công nghệ tài chính.

Lĩnh vực này nhận được nhiều khoản đầu tư nhất với 129,1 triệu USD, chiếm 63,8% tổng số tiền đầu tư vào khởi nghiệp. Cũng trong năm 2016, lĩnh vực thương mại điện tử đứng thứ hai với chỉ 34,7 triệu USD, bằng 26,87% so với lĩnh vực công nghệ tài chính. Cho đến hết năm 2017, thương mại điện tử vươn lên dẫn đầu với 83 triệu USD, chiếm 33% số vốn đầu tư. Còn lĩnh vực công nghệ tài chính chỉ nhận được 57 triệu USD tiền đầu tư, bằng 50% so với năm 2016, tụt xuống xếp hạng thứ hai.

Tổng quan về ngành thực phẩm hữu cơ 1. Khái niệm thực phẩm hữu cơ Thực phẩm hữu cơ là những loại thực phẩm được sản xuất bằng phương thức và tiêu chuẩn dựa trên các quy định của từng quốc gia, tổ chức đối với nông nghiệp hữu cơ. Tiêu chuẩn về thực phẩm hữu cơ là khác nhau trên thế giới; tuy nhiên, nông nghiệp hữu cơ nói chung luôn hướng đến nuôi trồng thúc đẩy cân bằng sinh thái và Luan van 11 bảo tồn đa dạng sinh học. Trong sản xuất nông nghiệp hữu cơ có thể hạn chế sử dụng một số loại thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ và phân bón tổng hợp.

Thực phẩm hữu cơ cũng không được phép xử lý bằng chiếu xạ, dung môi công nghiệp hoặc các chất phụ gia thực phẩm tổng hợp. Theo Jerom Irving Rodale – cha đẻ của ngành trồng trọt hữu cơ ở Mỹ thì thực phẩm hữu cơ là nông sản không sử dụng thuốc trừ sâu và phân bón hóa học. Theo website của VinaOrganic, xuất phát từ niềm tin của nông dân, rằng cây trái lớn lên bằng phân xanh và không sử dụng hóa chất sẽ cho ra sản phẩm với chất lượng tốt hơn. Tuy nhiên, cho đến nay, vẫn chưa có các thông tin bằng chứng đầy đủ của y khoa về những tuyên bố thực phẩm hữu cơ là an toàn hơn hay khỏe mạnh hơn so với thực phẩm từ nuôi trồng thông thường.

Có thể có một số khác biệt trong hàm lượng các chất dinh dưỡng và chất ức chế hấp thụ dinh dưỡng ở thực phẩm hữu cơ so với thực phẩm thông thường. Các thay đổi của sản xuất và chế biến thực phẩm dẫn đến không thể kết luận một cách khẳng định tuyệt đối rằng thực phẩm hữu có là an toàn hơn hay tốt hơn thực phẩm thông thường. Theo Cộng đồng Organic Việt Nam, Chứng nhận hữu cơ USDA 2018, Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA), để được chứng nhận là hữu cơ, nông sản phải được nuôi trồng, bảo quản và chế biến trong điều kiện không dùng thuốc trừ sâu, phân bón tổng hợp, công nghệ sinh học và phóng xạ hóa học. Ngoài ra, USDA còn đặt ra quy định nghiêm ngặt cho việc dán nhãn nhằm giúp người tiêu dùng nhận biết chính xác chất liệu hữu cơ có trong các sản phẩm.