Khóa Luận Tốt Nghiệp Về Kế Toán Thuế Giá Trị Gia Tăng Tại Công Ty Cổ Phần Hà Nội Foods Việt Nam

Khám phá quy trình kế toán thuế giá trị gia tăng tại Công ty Cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam, đảm bảo tuân thủ và hiệu quả tài chính.

• Tác giả: Lê Thị Hương
• Người hướng dẫn: TS. Vũ Quang Kết
• Trường học: Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Kế Toán Thuế Giá Trị Gia Tăng Tại Công Ty Cổ Phần Hà Nội Foods Việt Nam
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG VÀ KẾ TOÁN THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN HÀ NỘI FOODS VIỆT NAM
• 1.1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG
• 1.1.1. Khái quát chung về thuế
• 1.1.2. Đặc điểm
• 1.1.3. Vai trò của thuế
• 1.2. CƠ SỞ THỰC TIỄN KẾ TOÁN THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG
• 1.2.1. Phương pháp nghiên cứu
• 1.2.2. Khái quát về địa bàn nghiên cứu
• 1.2.3. Tổ chức bộ máy hoạt động của công ty
• 2. CHƯƠNG 2: ĐẶC ĐIỂM THUẾ GTGT TẠI CÔNG TY
• 2.1. PHƯƠNG PHÁP TÍNH THUẾ
• 2.1.1. Các mức thuế suất được áp dụng và tài khoản sử dụng tại công ty
• 2.1.2. Quy trình kế toán thuế GTGT
• 2.2. CÔNG TÁC KẾ TOÁN THUẾ GTGT ĐƯỢC KHẤU TRỪ (THUẾ ĐẦU VÀO)
• 2.2.1. Tài khoản kế toán và chứng từ sử dụng
• 2.2.2. Hạch toán thuế GTGT đầu vào
• 2.2.3. Hệ thống số chi tiết và số cái thuế GTGT được khấu trừ
• 2.3. CÔNG TÁC KẾ TOÁN THUẾ GTGT PHẢI NỘP (THUẾ ĐẦU RA)
• 2.3.1. Quy trình luân chuyển và kiểm soát chứng từ của hàng hóa, dịch vụ bán ra
• 2.3.2. Kế toán thuế GTGT phải nộp
• 2.4. KÊ KHAI VÀ NỘP THUẾ GTGT
• 2.4.1. Kê khai thuế GTGT
• 2.5. BÁO CÁO TÌNH HÌNH SỬ DỤNG HÓA ĐƠN
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN THUẾ GTGT TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN HÀ NỘI FOODS VIỆT NAM
• 3.1. ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ CÔNG TÁC KẾ TOÁN THUẾ TẠI CÔNG TY
• 3.1.1. Ưu điểm
• 3.1.2. Nhược điểm
• 3.2. MỘT SỐ GIẢI PHÁP ĐỀ XUẤT HOÀN THIỆN KẾ TOÁN THUẾ GTGT TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN HÀ NỘI VIỆT NAM
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Kế Toán Thuế GTGT Khái Niệm Vai Trò

Thuế Giá trị gia tăng (GTGT) là một loại thuế gián thu, được tính trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình sản xuất, kinh doanh và lưu thông. Theo tài liệu gốc, thuế GTGT đóng vai trò đặc biệt quan trọng không chỉ bởi đem lại nguồn thu ổn định cho Ngân sách Nhà nước mà còn giúp quản lý hoạt động sản xuất kinh doanh. Doanh nghiệp đóng vai trò là cầu nối quan trọng giữa người tiêu dùng và Nhà nước trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế GTGT. Việc hạch toán thuế GTGT đầy đủ và chính xác là hết sức cần thiết, thể hiện sự công bằng trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế. Thuế GTGT góp phần điều tiết vĩ mô nền kinh tế, điều hòa thu nhập, thực hiện công bằng xã hội trong phân phối. Các chính sách thuế cần phải phù hợp để tạo điều kiện cho nền kinh tế phát triển bền vững, giảm thiểu tình trạng gian lận thuế.

1.1. Bản Chất Kinh Tế của Thuế GTGT

Thuế GTGT, bản chất là một loại thuế gián thu, nghĩa là người chịu thuế và người nộp thuế là hai đối tượng khác nhau. Người tiêu dùng cuối cùng là người chịu thuế, trong khi doanh nghiệp là người nộp thuế thay cho người tiêu dùng. Do đó, việc quản lý thuế GTGT đòi hỏi sự minh bạch và chính xác trong toàn bộ chuỗi cung ứng. Theo tài liệu, việc mua bán hóa đơn khống, gian lận thuế là một vấn đề nhức nhối, gây thất thu lớn cho ngân sách nhà nước. Để ngăn chặn vấn nạn này, cần có các biện pháp quyết liệt từ cơ quan quản lý thuế và sự tuân thủ của doanh nghiệp. Việc hoàn thiện quy trình kế toán thuế GTGT là một giải pháp quan trọng.

1.2. Vai Trò của Thuế GTGT Trong Ngân Sách Nhà Nước

Thuế GTGT là một trong những nguồn thu quan trọng nhất của ngân sách nhà nước. Nó đảm bảo nguồn tài chính ổn định cho các hoạt động của chính phủ, từ đầu tư cơ sở hạ tầng đến chi trả cho các dịch vụ công cộng. Việc thu thuế GTGT hiệu quả giúp nhà nước có đủ nguồn lực để thực hiện các chính sách kinh tế - xã hội. Ngược lại, gian lận thuế GTGT làm suy giảm nguồn thu ngân sách, ảnh hưởng đến khả năng thực hiện các chính sách công. Theo tài liệu gốc, thuế GTGT có vai trò đặc biệt quan trọng không chỉ bởi đem lại nguồn thu ổn định cho Ngân sách Nhà nước mà còn giúp quản lý hoạt động sản xuất kinh doanh.

II. Cách Xác Định Đối Tượng Căn Cứ Tính Thuế GTGT Chi Tiết

Để xác định đúng số thuế GTGT phải nộp, cần xác định chính xác đối tượng chịu thuế và căn cứ tính thuế. Đối tượng chịu thuế GTGT là hàng hóa, dịch vụ sử dụng cho sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng ở Việt Nam (trừ các đối tượng không chịu thuế theo quy định). Căn cứ tính thuế GTGT là giá tính thuế và thuế suất. Giá tính thuế GTGT là giá bán chưa có thuế GTGT. Thuế suất thuế GTGT hiện hành là 0%, 5% và 10%. Việc xác định sai đối tượng và căn cứ tính thuế có thể dẫn đến sai sót trong kê khai và nộp thuế, gây ảnh hưởng đến lợi ích của doanh nghiệp và ngân sách nhà nước. Theo khóa luận, việc hạch toán đầy đủ và chính xác thuế theo đúng pháp luật là điều cần thiết.

2.1. Hướng Dẫn Xác Định Hàng Hóa Dịch Vụ Chịu Thuế GTGT

Việc xác định hàng hóa, dịch vụ nào chịu thuế GTGT là bước quan trọng đầu tiên. Luật Thuế GTGT quy định cụ thể các loại hàng hóa, dịch vụ thuộc đối tượng chịu thuế, cũng như các trường hợp được miễn thuế. Doanh nghiệp cần nắm vững các quy định này để tránh sai sót trong kê khai thuế. Một số mặt hàng như nông sản chưa qua chế biến, dịch vụ y tế, giáo dục thường được miễn thuế GTGT. Tuy nhiên, cần xem xét kỹ các điều kiện cụ thể để xác định chính xác.

2.2. Phương Pháp Xác Định Giá Tính Thuế GTGT Chính Xác

Giá tính thuế GTGT là yếu tố quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến số thuế phải nộp. Thông thường, giá tính thuế GTGT là giá bán hàng hóa, dịch vụ chưa bao gồm thuế GTGT. Tuy nhiên, trong một số trường hợp đặc biệt, giá tính thuế GTGT có thể được xác định theo phương pháp khác, ví dụ như giá do cơ quan thuế ấn định. Việc xác định giá tính thuế cần tuân thủ đúng quy định của pháp luật, đồng thời đảm bảo tính hợp lý và minh bạch. Doanh nghiệp cần lưu giữ đầy đủ chứng từ liên quan đến giá bán để chứng minh tính chính xác của giá tính thuế.

2.3. Các Mức Thuế Suất Thuế GTGT Áp Dụng Phổ Biến

Hiện nay, có 3 mức thuế suất thuế GTGT phổ biến là 0%, 5% và 10%. Hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu thường được áp dụng thuế suất 0%. Các mặt hàng thiết yếu cho đời sống, dịch vụ giáo dục, y tế thường áp dụng thuế suất 5%. Các hàng hóa, dịch vụ còn lại thường áp dụng thuế suất 10%. Doanh nghiệp cần xác định đúng thuế suất áp dụng cho từng loại hàng hóa, dịch vụ để tính đúng số thuế GTGT phải nộp. Việc áp dụng sai thuế suất có thể dẫn đến bị xử phạt vi phạm hành chính.

III. Hướng Dẫn Kế Toán Thuế GTGT Đầu Vào Đầu Ra Chi Tiết

Kế toán thuế GTGT bao gồm hai phần chính: kế toán thuế GTGT đầu vào và kế toán thuế GTGT đầu ra. Thuế GTGT đầu vào là thuế GTGT mà doanh nghiệp phải trả khi mua hàng hóa, dịch vụ. Thuế GTGT đầu ra là thuế GTGT mà doanh nghiệp thu được khi bán hàng hóa, dịch vụ. Số thuế GTGT phải nộp là số thuế GTGT đầu ra trừ đi số thuế GTGT đầu vào được khấu trừ. Việc hạch toán chính xác thuế GTGT đầu vào và đầu ra là cơ sở để xác định đúng số thuế phải nộp, đồng thời giúp doanh nghiệp quản lý dòng tiền hiệu quả.

3.1. Thủ Tục Kế Toán Thuế GTGT Đầu Vào Được Khấu Trừ

Để được khấu trừ thuế GTGT đầu vào, doanh nghiệp cần đáp ứng các điều kiện sau: Có hóa đơn GTGT hợp lệ; Hàng hóa, dịch vụ mua vào phục vụ cho hoạt động sản xuất, kinh doanh chịu thuế GTGT; Thanh toán qua ngân hàng đối với các hóa đơn có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên. Việc tuân thủ các điều kiện này giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro bị loại thuế GTGT đầu vào khi quyết toán thuế.

3.2. Quy Trình Kế Toán Thuế GTGT Đầu Ra Phải Nộp Ngân Sách

Kế toán thuế GTGT đầu ra bao gồm các bước: lập hóa đơn GTGT khi bán hàng hóa, dịch vụ; hạch toán doanh thu và thuế GTGT đầu ra; kê khai và nộp thuế GTGT theo quy định. Hóa đơn GTGT phải được lập đầy đủ thông tin, đúng quy định. Doanh thu và thuế GTGT đầu ra phải được hạch toán chính xác vào sổ sách kế toán. Việc kê khai và nộp thuế phải tuân thủ đúng thời hạn và hình thức theo quy định của pháp luật.

IV. Bí Quyết Kê Khai Nộp Thuế GTGT Đúng Hạn Tránh Phạt

Kê khai và nộp thuế GTGT đúng hạn là nghĩa vụ của mọi doanh nghiệp. Việc chậm trễ kê khai hoặc nộp thuế có thể dẫn đến bị phạt vi phạm hành chính. Để tránh bị phạt, doanh nghiệp cần nắm vững thời hạn kê khai và nộp thuế, chuẩn bị đầy đủ hồ sơ và thực hiện kê khai, nộp thuế qua mạng (nếu đủ điều kiện). Ngoài ra, doanh nghiệp cũng cần thường xuyên cập nhật các quy định mới về thuế GTGT để đảm bảo tuân thủ đúng pháp luật.

4.1. Thời Hạn Kê Khai Nộp Tờ Khai Thuế GTGT

Doanh nghiệp kê khai thuế GTGT theo tháng hoặc theo quý. Thời hạn kê khai và nộp thuế GTGT theo tháng là ngày 20 của tháng tiếp theo. Thời hạn kê khai và nộp thuế GTGT theo quý là ngày cuối cùng của tháng đầu quý tiếp theo. Việc nắm vững thời hạn kê khai và nộp thuế giúp doanh nghiệp chủ động trong việc chuẩn bị hồ sơ và thực hiện nghĩa vụ thuế.

4.2. Hướng Dẫn Nộp Tờ Khai Thuế GTGT Điện Tử Qua Mạng

Nộp thuế GTGT điện tử là hình thức nộp thuế nhanh chóng, tiện lợi và an toàn. Để nộp thuế GTGT điện tử, doanh nghiệp cần có chữ ký số và tài khoản ngân hàng đã đăng ký với cơ quan thuế. Quy trình nộp thuế GTGT điện tử bao gồm các bước: đăng nhập vào hệ thống kê khai thuế điện tử; lập tờ khai thuế GTGT; ký số và nộp tờ khai; thanh toán thuế qua ngân hàng.

V. Ứng Dụng Thực Tế Kế Toán Thuế GTGT Tại Hà Nội Foods

Khóa luận tốt nghiệp này tập trung vào kế toán thuế GTGT tại Công ty Cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam. Công ty này hoạt động trong lĩnh vực thực phẩm, sản xuất và phân phối các sản phẩm tiêu dùng. Việc nghiên cứu thực tế tại Hà Nội Foods giúp hiểu rõ hơn về quy trình kế toán thuế GTGT trong một doanh nghiệp cụ thể, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện công tác kế toán thuế GTGT tại công ty.

5.1. Đặc Điểm Kế Toán Thuế GTGT Tại Hà Nội Foods

Tại Hà Nội Foods, công tác kế toán thuế GTGT chịu ảnh hưởng bởi đặc điểm hoạt động sản xuất, kinh doanh của công ty. Các nghiệp vụ phát sinh liên quan đến thuế GTGT bao gồm: mua nguyên vật liệu, bán thành phẩm, sản phẩm, kê khai và nộp thuế GTGT. Công ty sử dụng phần mềm kế toán để hỗ trợ công tác kế toán thuế GTGT.

5.2. Thách Thức và Giải Pháp Kế Toán Thuế GTGT Tại Doanh Nghiệp

Doanh nghiệp có thể gặp phải những thách thức trong quá trình kế toán thuế GTGT, chẳng hạn như: xử lý hóa đơn không hợp lệ, xác định đúng đối tượng chịu thuế, cập nhật kịp thời các quy định mới về thuế. Để giải quyết những thách thức này, doanh nghiệp cần tăng cường đào tạo nghiệp vụ cho nhân viên kế toán, xây dựng quy trình kiểm soát nội bộ chặt chẽ và thường xuyên rà soát công tác kế toán thuế GTGT.

VI. Giải Pháp Hoàn Thiện Kế Toán Thuế GTGT Đề Xuất Kiến Nghị

Việc hoàn thiện kế toán thuế GTGT là một quá trình liên tục, đòi hỏi sự nỗ lực của cả doanh nghiệp và cơ quan quản lý thuế. Các giải pháp hoàn thiện kế toán thuế GTGT có thể bao gồm: tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, nâng cao trình độ chuyên môn của nhân viên kế toán, hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ, đơn giản hóa thủ tục hành chính thuế. Đồng thời, cơ quan quản lý thuế cần tăng cường kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về thuế.

6.1. Đề Xuất Cụ Thể Hoàn Thiện Kế Toán Thuế GTGT

Các đề xuất cụ thể có thể bao gồm: xây dựng quy trình kiểm soát hóa đơn đầu vào chặt chẽ hơn; đào tạo chuyên sâu cho nhân viên kế toán về các quy định mới về thuế GTGT; sử dụng phần mềm kế toán có tính năng tự động kiểm tra tính hợp lệ của hóa đơn; định kỳ rà soát công tác kế toán thuế GTGT để phát hiện và khắc phục sai sót.

6.2. Kiến Nghị Với Cơ Quan Quản Lý Thuế Về Chính Sách

Các kiến nghị với cơ quan quản lý thuế có thể bao gồm: đơn giản hóa thủ tục kê khai và nộp thuế; tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật về thuế GTGT; tổ chức các khóa đào tạo, tập huấn cho doanh nghiệp về thuế GTGT; tăng cường kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về thuế.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lê Thị Hương được thực hiện trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam tiếp tục đổi mới và hội nhập sâu rộng, đòi hỏi hệ thống chính sách tài chính vĩ mô nói chung và chính sách thuế nói riêng phải không ngừng cải cách để tạo môi trường kinh doanh minh bạch, ổn định nguồn thu ngân sách nhà nước. Thuế giá trị gia tăng (GTGT) đóng vai trò là sắc thuế gián thu trụ cột, điều tiết trực tiếp vào khâu tiêu dùng của xã hội. Trong cơ chế này, doanh nghiệp giữ vị trí cầu nối trung gian, đại diện cho cơ quan thuế thực hiện nghĩa vụ thu và nộp thay người tiêu dùng cuối cùng. Thực tiễn sản xuất kinh doanh cho thấy các hành vi gian lận hóa đơn, mua bán hóa đơn khống và trốn lậu thuế diễn biến phức tạp, đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với các doanh nghiệp trong việc tổ chức công tác kế toán thuế minh bạch, tuân thủ đúng quy định pháp luật.

Công ty Cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất và chế biến thực phẩm đóng gói, thực phẩm chế biến sẵn theo mô hình chuỗi khép kín Feed - Farm - Food (3F). Sản phẩm của công ty cung cấp trực tiếp cho mạng lưới bán lẻ và hệ thống siêu thị lớn tại Việt Nam như VinMart, Co.opmart, Big C, Aeon, T-Mart, Sói Biển. Do đặc thù nguyên liệu đầu vào đa dạng (bao gồm nông sản thô, phụ liệu, dịch vụ vận chuyển, điện nước) và lưu lượng luân chuyển hàng hóa liên tục, việc tổ chức kế toán thuế GTGT đầu vào và đầu ra giữ vai trò quyết định đến nghĩa vụ ngân sách và hiệu quả tài chính của công ty.

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận tập trung giải quyết ba nội dung:

1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về thuế giá trị gia tăng và tổ chức kế toán thuế giá trị gia tăng trong doanh nghiệp theo chuẩn mực kế toán và pháp luật hiện hành.
2. Khảo sát, phân tích và phản ánh thực trạng tổ chức công tác kế toán thuế giá trị gia tăng tại Công ty Cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam thông qua hệ thống chứng từ, sổ sách và báo cáo tài chính thực tế.
3. Đánh giá những ưu điểm, tồn tại trong công tác kế toán thuế GTGT tại đơn vị, từ đó đề xuất các giải pháp khả thi nhằm hoàn thiện công tác kế toán thuế GTGT tại công ty.

Nhiệm vụ nghiên cứu được phân định thành ba nội dung chính:

1. Nghiên cứu cơ sở lý luận về thuế GTGT và kế toán thuế GTGT trong doanh nghiệp.
2. Khảo sát thực trạng kế toán thuế GTGT tại Công ty Cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam.
3. Đề xuất các giải pháp hoàn thiện kế toán thuế GTGT tại Công ty Cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác kế toán thuế giá trị gia tăng (bao gồm thuế GTGT đầu vào được khấu trừ, thuế GTGT đầu ra phải nộp, quy trình lập chứng từ, ghi sổ kế toán và kê khai, quyết toán thuế GTGT).
• Phạm vi không gian: Nghiên cứu được thực hiện tại Công ty Cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam, bao gồm trụ sở quản lý (Hà Đông, Hà Nội), phòng kế toán và xưởng sản xuất trực thuộc (Chương Mỹ, Hà Nội).
• Phạm vi thời gian: Khảo sát số liệu tài chính tổng hợp giai đoạn 2019 - 2020; các nghiệp vụ kinh tế, chứng từ hóa đơn và tờ khai thuế cụ thể được thu thập trong quý 4 năm 2020 và các tháng đầu năm 2021.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết của đề tài dựa trên lý luận kinh tế học chính trị cổ điển và hiện đại về bản chất của thuế. Tác giả trích dẫn quan điểm của David Ricardo (thuế là bộ phận sản phẩm đất đai và công nghiệp trích cho chính phủ), Karl Marx (thuế là nguồn nuôi dưỡng nhà nước hành pháp), và Gaston Jèze (khoản trích nộp bằng tiền có tính chất bắt buộc, không hoàn trả trực tiếp). Bản chất thuế GTGT được xác định theo Điều 2 Luật Thuế giá trị gia tăng số 13/2008/QH12: thuế tính trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh từ khâu sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng.

Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật và chế độ kế toán được vận dụng trong khóa luận gồm:

• Luật Thuế giá trị gia tăng số 13/2008/QH12 (sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 31/2013/QH13, Luật số 71/2014/QH13 và Luật số 106/2016/QH13).
• Chiến lược cải cách hệ thống thuế giai đoạn 2011 - 2020 theo Quyết định số 732/QĐ-TTg ngày 17/05/2011 của Thủ tướng Chính phủ.
• Thông tư số 219/2013/TT-BTC hướng dẫn thi hành Luật Thuế GTGT và Nghị định số 209/2013/NĐ-CP; Thông tư số 26/2015/TT-BTC, Thông tư số 130/2016/TT-BTC.
• Thông tư số 156/2013/TT-BTC, Thông tư số 151/2014/TT-BTC và Thông tư số 119/2014/TT-BTC hướng dẫn về quản lý thuế và kê khai thuế GTGT.
• Thông tư số 200/2014/TT-BTC (có đối chiếu sửa đổi bởi Thông tư 75/2015/TT-BTC) hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp đối với tài khoản 133 và tài khoản 3331.
• Nghị định số 125/2020/NĐ-CP của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn.

Phương pháp nghiên cứu thực tế được triển khai đồng bộ:

• Phương pháp thu thập dữ liệu:
  • Thu thập dữ liệu sơ cấp: Quan sát trực tiếp quy trình luân chuyển chứng từ tại phòng kế toán; phỏng vấn nhà quản lý và nhân viên phụ trách từng phần hành kế toán.
  • Thu thập dữ liệu thứ cấp: Tiếp cận giáo trình chuyên ngành, các văn bản luật thuế, hệ thống báo cáo tài chính (Bảng cân đối kế toán, Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh), sổ cái, sổ chi tiết, hợp đồng kinh tế, phiếu nhập kho, hóa đơn GTGT mua vào - bán ra và tờ khai thuế GTGT quý 4 năm 2020 của công ty.
• Phương pháp xử lý dữ liệu: Sử dụng kỹ thuật tính toán trên máy tính cá nhân và bảng tính Microsoft Excel để sắp xếp, hệ thống hóa dữ liệu theo chuỗi thời gian và từng đối tượng hạch toán.
• Phương pháp phân tích dữ liệu:
  • Phương pháp thống kê mô tả: Phản ánh thực trạng tổ chức bộ máy, chức năng nhiệm vụ và quy trình luân chuyển chứng từ.
  • Phương pháp so sánh: Thực hiện so sánh tuyệt đối (mức tăng/giảm theo giá trị) và tương đối (tỷ lệ %) để nhận diện sự biến động về quy mô tài sản, nguồn vốn, doanh thu, lợi nhuận giai đoạn 2019 - 2020.
  • Phương pháp chuyên môn kế toán: Vận dụng phương pháp chứng từ - kiểm kê; phương pháp tài khoản và ghi sổ kép (định khoản Nợ/Có trên TK 133, TK 3331); phương pháp tổng hợp và cân đối kế toán thông qua Bảng cân đối kế toán B01-DN và Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh B02-DN.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về thuế giá trị gia tăng và kế toán thuế giá trị gia tăng trong doanh nghiệp

Nội dung chương 1 hệ thống hóa toàn bộ lý luận căn bản về thuế và sắc thuế GTGT trong nền kinh tế thị trường. Tác giả phân tích các thuộc tính đặc trưng của thuế: tính bắt buộc, tính không hoàn trả trực tiếp và tính pháp lý cao; làm rõ 4 vai trò chính của thuế gồm huy động nguồn lực cho ngân sách nhà nước, điều tiết vĩ mô nền kinh tế, điều hòa thu nhập đảm bảo công bằng xã hội và kiểm tra, kiểm soát hoạt động kinh doanh.

Chương này trình bày chi tiết các yếu tố cấu thành một sắc thuế GTGT theo luật định:

• Đối tượng chịu thuế và 26 nhóm đối tượng không chịu thuế theo Điều 4 Thông tư số 219/2013/TT-BTC và Luật số 71/2014/QH13 (như sản phẩm trồng trọt, chăn nuôi chưa qua chế biến, phân bón, máy móc chuyên dùng nông nghiệp).
• Đối tượng nộp thuế theo quy định của Luật Doanh nghiệp và Luật Quản lý thuế.
• Căn cứ tính thuế gồm giá tính thuế (giá bán chưa có thuế GTGT, giá tính thuế hàng nhập khẩu, hàng trao đổi, tiêu dùng nội bộ) và 3 mức thuế suất: 0% (hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu), 5% (nước sạch, sản phẩm trồng trọt, chăn nuôi, thiết bị y tế, giáo cụ), 10% (áp dụng cho hàng hóa, dịch vụ thông thường).
• Phương pháp tính thuế GTGT: Phân biệt rõ phương pháp khấu trừ thuế (Số thuế phải nộp = Thuế GTGT đầu ra - Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ) và phương pháp tính trực tiếp trên GTGT (thuế tính trên GTGT nhân thuế suất hoặc tính theo tỷ lệ % trên doanh thu).
• Quy định về kê khai, nộp thuế và hoàn thuế: Phân biệt kỳ kê khai theo tháng (doanh thu năm trước liền kề trên 50 tỷ đồng) và theo quý (doanh thu năm trước liền kề dưới 50 tỷ đồng hoặc doanh nghiệp mới thành lập); các trường hợp được xét hoàn thuế theo Thông tư số 156/2013/TT-BTC và Thông tư số 26/2015/TT-BTC.
• Về mặt hạch toán kế toán theo Thông tư 200/2014/TT-BTC: Chương 1 quy định kết cấu và nguyên tắc hạch toán của Tài khoản 133 (Thuế GTGT được khấu trừ - gồm TK 1331, TK 1332) và Tài khoản 3331 (Thuế GTGT phải nộp - gồm TK 33311, TK 33312), đồng thời khái quát hóa quy trình định khoản các nghiệp vụ mua vào, bán ra, hàng bán bị trả lại, chiết khấu thương mại và kết chuyển thuế cuối kỳ.

Chương 2: Thực trạng kế toán thuế GTGT tại công ty cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam

Chương 2 đi sâu vào thực tế tổ chức sản xuất và công tác hạch toán thuế tại đơn vị khảo sát:

• Khái quát về doanh nghiệp: Công ty Cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam (mã số thuế: 0106596537) thành lập ngày 11/07/2014; trụ sở tại Tầng 5 tòa nhà NewSkyline, Văn Quán, Hà Đông, Hà Nội; xưởng sản xuất đặt tại Thôn Phương Bản, Xã Phụng Châu, Huyện Chương Mỹ, Hà Nội; chi nhánh tại Quận 7, TP. Hồ Chí Minh. Doanh nghiệp có vốn điều lệ 9 tỷ đồng, quy mô nhân sự từ 51 đến 100 người, đạt chứng chỉ HACCP và ISO 9001:2000, vận hành theo mô hình Feed - Farm - Food.
• Tổ chức bộ máy quản lý và bộ máy kế toán: Bộ máy quản lý gồm Giám đốc, Phó Giám đốc, Xưởng sản xuất và các phòng chức năng (Kế toán, Kinh doanh, Điều hành, Hành chính nhân sự). Phòng kế toán gồm Kế toán trưởng Đinh Thị Ly phụ trách chung cùng 4 nhân sự đảm nhiệm các phần hành: kế toán quỹ kiêm thanh toán tiền mặt (Nguyễn Thị Kim Oanh), kế toán thanh toán thu (Nguyễn Thị Hoàn), kế toán thanh toán chi (Nguyễn Thị Ngân), và kế toán bán hàng kiêm kho (Nguyễn Thị Viên).
• Chế độ kế toán áp dụng: Doanh nghiệp áp dụng Thông tư số 200/2014/TT-BTC (sửa đổi bởi Thông tư 75/2015/TT-BTC); niên độ kế toán từ 01/01 đến 31/12; kỳ kế toán theo quý; phương pháp tính giá xuất kho bình quân cuối kỳ; hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên; hình thức sổ Nhật ký chung; thực hiện kế toán trên phần mềm MISA SME.NET (cập nhật phiên bản 2021 tích hợp kiểm soát vi phạm theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP).

Tình hình tài sản và nguồn vốn của công ty giai đoạn 2019 - 2020 được tác giả tổng hợp từ Bảng cân đối tài sản nguồn vốn (Bảng 1.5):

Tiêu chí tài chính	Năm 2019 (VNĐ)	Năm 2020 (VNĐ)	Chênh lệch 2020/2019 (+/-)	Tỷ lệ biến động (%)
A. TÀI SẢN NGẮN HẠN	9.737.157.442	7.690.669.966	-2.046.487.476	-21,02%
- Tiền và tương đương tiền	2.918.169.470	2.130.263.713	-787.905.757	-27,00%
- Phải thu ngắn hạn	2.928.164.432	2.656.782.100	-271.382.332	-9,27%
- Hàng tồn kho	3.796.197.684	2.819.807.469	-976.390.215	-25,72%
- Tài sản ngắn hạn khác	94.625.856	83.816.684	-10.809.172	-11,42%
B. TÀI SẢN DÀI HẠN	2.156.027.627	2.105.102.412	-50.925.215	-2,36%
- Tài sản cố định	2.009.175.260	1.968.250.045	-40.925.215	-2,04%
- Tài sản dài hạn khác	146.852.367	136.852.367	-10.000.000	-6,81%
TỔNG CỘNG TÀI SẢN	11.893.185.069	9.795.772.378	-2.097.412.691	-17,64%
A. NỢ PHẢI TRẢ	8.757.261.053	6.968.101.879	-1.789.159.174	-20,43%
- Nợ ngắn hạn	7.884.147.051	6.195.987.877	-1.688.159.174	-21,41%
- Nợ dài hạn	873.114.002	772.114.002	-101.000.000	-11,57%
B. VỐN CHỦ SỞ HỮU	3.135.924.016	2.827.670.499	-308.253.517	-9,83%
TỔNG CỘNG NGUỒN VỐN	11.893.185.069	9.795.772.378	-2.097.412.691	-17,64%

Kết quả hoạt động kinh doanh giai đoạn 2019 - 2020 của công ty được trích xuất từ Bảng 1.6:

STT	Chỉ tiêu báo cáo	Năm 2019 (VNĐ)	Năm 2020 (VNĐ)	Chênh lệch (+/-)	Tỷ lệ tăng trưởng
1	Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ	12.081.291.936	14.928.854.148	2.847.562.212	123,57%
2	Các khoản giảm trừ doanh thu	22.769.300	31.390.250	8.620.950	137,86%
3	Doanh thu thuần về bán hàng và CCDV	12.058.522.636	14.897.463.898	2.838.941.262	123,54%
4	Giá vốn hàng bán	11.213.263.190	13.790.149.900	2.576.886.710	122,98%
5	Lợi nhuận gộp về bán hàng và CCDV	845.259.446	1.107.313.998	262.054.552	131,00%
6	Doanh thu hoạt động tài chính	26.179.200	15.970.320	-10.208.880	61,00%
7	Chi phí tài chính	12.190.720	9.752.900	-2.437.820	80,00%
8	Chi phí quản lý kinh doanh	649.421.260	674.900.214	25.478.954	103,92%
9	Lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh	209.826.666	438.631.204	228.804.538	209,04%
10	Chi phí khác	34.091.200	97.100.980	63.009.780	284,83%
11	Thu nhập khác	22.190.330	24.902.880	2.712.550	112,22%
12	Tổng lợi nhuận kế toán trước thuế	197.925.796	366.433.104	168.507.308	185,14%
13	Chi phí thuế TNDN hiện hành	39.585.160	73.286.621	33.701.461	185,14%
14	Lợi nhuận sau thuế TNDN	158.340.636	293.146.483	134.805.847	185,14%

Về thực hành kế toán thuế GTGT tại công ty:

• Thuế suất áp dụng: Hàng mua vào chịu thuế 0% đối với nông sản thô chưa qua chế biến (ví dụ: nghiệp vụ ngày 02/02/2021 nhập kho 100kg thịt mông sấn theo HĐ số POTM095 từ cơ sở Thanh Nga với giá 130.000 đồng/kg, lập Phiếu nhập kho số NK17158 giá trị 13.000.000 đồng không chịu thuế); mức thuế 5% cho nước sạch, phụ phẩm sản xuất (đường, muối); mức thuế 10% áp dụng cho nguyên vật liệu chế biến khác, văn phòng phẩm, xăng dầu, dịch vụ bưu chính viễn thông. Thuế suất đầu ra áp dụng thống nhất mức 10% cho thực phẩm chế biến đóng gói bán cho hệ thống siêu thị.
• Quy trình hạch toán và sổ sách: Kế toán sử dụng TK 1331 để theo dõi thuế GTGT đầu vào của hàng hóa, dịch vụ; TK 1332 cho tài sản cố định; TK 33311 phản ánh thuế GTGT đầu ra bán lẻ và bán buôn. Dữ liệu chứng từ gốc (hóa đơn GTGT, phiếu nhập kho, phiếu xuất kho, đơn đặt hàng PO) được nhập vào phần mềm MISA, sau đó tự động kết xuất ra Sổ chi tiết TK 1331, Sổ chi tiết TK 33311, Sổ cái TK 133, Sổ cái TK 3331 và Sổ Nhật ký chung.
• Kê khai và nộp thuế: Doanh thu năm liền kề dưới 50 tỷ đồng nên công ty kê khai thuế GTGT theo quý bằng phần mềm Hỗ trợ kê khai (HTKK), nộp Tờ khai thuế GTGT mẫu số 01/GTGT kèm bảng kê tổng hợp mua vào, bán ra trước ngày 30 của tháng đầu quý tiếp theo.

Chương 3: Giải pháp hoàn thiện kế toán thuế GTGT tại công ty cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam

Dựa trên thực trạng khảo sát, chương 3 đánh giá các mặt hoạt động:

• Ưu điểm: Bộ máy kế toán được tổ chức khoa học, phân định chức năng rõ ràng; ứng dụng phần mềm MISA SME.NET hỗ trợ ghi chép tự động, hạn chế sai sót và cập nhật kịp thời văn bản pháp luật mới (như Nghị định 125/2020/NĐ-CP); tuân thủ đúng quy định về thời hạn kê khai thuế GTGT theo quý; hệ thống hóa đơn chứng từ đầu vào và đầu ra được phân loại và lưu trữ theo từng niên độ.
• Nhược điểm: Việc thu mua nguyên liệu nông sản thô từ các cơ sở bán lẻ nhỏ lẻ gặp khó khăn trong việc kiểm soát hóa đơn hợp pháp, hợp lệ; quy trình luân chuyển chứng từ giữa xưởng sản xuất ở Chương Mỹ và văn phòng kế toán tại Hà Đông đôi khi xảy ra độ trễ; công tác đối chiếu giữa kế toán thuế với thủ kho và kế toán công nợ chưa tiến hành thường xuyên theo tuần mà dồn vào cuối quý; việc tách thuế GTGT đầu vào của một số chi phí hành chính dùng chung chưa triệt để.

Tác giả đề xuất các nhóm giải pháp:

1. Hoàn thiện công tác quản lý và kiểm soát chứng từ đầu vào: Thiết lập bảng kê thu mua hàng nông sản thô không có hóa đơn theo đúng quy định của Bộ Tài chính nhằm đảm bảo chi phí hợp lệ, hợp pháp khi tính thuế TNDN và phân định rõ nghĩa vụ thuế GTGT.
2. Rút ngắn chu trình luân chuyển chứng từ nội bộ: Quy định thời hạn bàn giao chứng từ giữa bộ phận kho tại xưởng sản xuất Chương Mỹ về phòng kế toán văn phòng, thực hiện số hóa chứng từ luân chuyển qua phần mềm mạng nội bộ nhằm giảm thiểu rủi ro thất lạc chứng từ gốc.
3. Tối ưu hóa tính năng của phần mềm kế toán MISA: Khai thác triệt để các phân hệ quản lý thuế và tính năng cảnh báo sai lệch hóa đơn trên phần mềm MISA SME.NET 2021, đối chiếu chéo tự động giữa sổ cái và tờ khai thuế trước kỳ nộp báo cáo.
4. Nâng cao năng lực chuyên môn của đội ngũ kế toán: Tổ chức cập nhật thường xuyên các văn bản pháp luật thuế mới, quy định về hóa đơn điện tử và các nghị định hướng dẫn xử phạt vi phạm hành chính để phòng tránh rủi ro cho doanh nghiệp.

---

Kết quả và đóng góp

Nghiên cứu mang lại các kết quả thực tế cụ thể:

• Phản ánh trung thực và toàn diện bức tranh tài chính của Công ty Cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam qua 2 năm 2019 - 2020. Dữ liệu chứng minh tốc độ tăng trưởng doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ đạt 123,57% (năm 2020 đạt 14.928.854.148 đồng so với 12.081.291.936 đồng năm 2019); lợi nhuận sau thuế TNDN tăng trưởng 185,14% (từ 158.340.636 đồng lên 293.146.483 đồng).
• Cung cấp mô tả chi tiết về quy trình hạch toán kế toán thuế GTGT đặc thù của doanh nghiệp sản xuất thực phẩm: xử lý linh hoạt ba nhóm thuế suất đầu vào (0%, 5%, 10%) và thuế suất đầu ra 10% trên hệ thống tài khoản TK 133, TK 3331 thông qua phần mềm MISA SME.NET.
• Đóng góp tự nêu của tác giả: Khóa luận chỉ ra khoảng cách giữa quy định lý thuyết của Thông tư 200/2014/TT-BTC, Thông tư 219/2013/TT-BTC với điều kiện thực thi tại một doanh nghiệp chế biến thực phẩm có xưởng sản xuất đặt ngoài trung tâm; đưa ra hệ thống kiến nghị xuất phát trực tiếp từ các vướng mắc về chứng từ mua lẻ nông sản và luân chuyển chứng từ kho - kế toán.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận có các giới hạn nghiên cứu được xác định từ nội dung văn bản:

• Phạm vi khảo sát giới hạn tại một doanh nghiệp đơn lẻ (Công ty Cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam) thuộc phân khúc quy mô nhỏ và vừa, do đó các phân tích và đề xuất phản ánh mô hình vận hành mang tính cá biệt của đơn vị.
• Chuỗi số liệu phân tích tài chính chỉ tập trung trong 2 năm (2019 và 2020); các minh chứng thực tế về hạch toán chi tiết dựa chủ yếu vào hồ sơ chứng từ của quý 4 năm 2020 và các tháng đầu năm 2021, chưa mở rộng phân tích các nghiệp vụ phát sinh phức tạp như xuất khẩu, hoàn thuế đối với dự án đầu tư mới.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo: Mở rộng khảo sát công tác kế toán thuế GTGT tại nhiều doanh nghiệp chế biến thực phẩm có quy mô lớn hơn trong cùng ngành; nghiên cứu đánh giá toàn diện tác động của lộ trình chuyển đổi bắt buộc sang hóa đơn điện tử theo Nghị định số 123/2020/NĐ-CP và Thông tư số 78/2021/TT-BTC đối với chu trình kế toán thuế GTGT.

---

Giá trị tham khảo

Báo cáo khóa luận cung cấp tài liệu tham khảo thiết thực cho các đối tượng:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Tài chính - Ngân hàng, Kiểm toán: Cung cấp nguồn tư liệu thực tế về phương pháp trình bày một đề tài kế toán thuế hoàn chỉnh theo chuẩn mực Thông tư 200/2014/TT-BTC; hướng dẫn cách thức liên kết giữa các bảng báo cáo tài chính tổng hợp với sổ cái và sổ chi tiết tài khoản thuế.
• Người làm chuyên môn kế toán tại các doanh nghiệp sản xuất, chế biến thực phẩm: Tham khảo mô hình xử lý hóa đơn, chứng từ mua vào đối với nông sản thô không chịu thuế GTGT (chứng từ mua thịt, rau củ thô); quy trình kiểm soát chứng từ đầu vào và kỹ thuật vận hành phân hệ thuế trên phần mềm MISA SME.NET.
• Phần đáng tham khảo nhất trong văn bản là hệ thống bảng biểu so sánh báo cáo tài chính (Bảng 1.5, Bảng 1.6) và các trích đoạn mẫu chứng từ thực tế (Phiếu nhập kho NK17158, quy trình ghi sổ Nhật ký chung) giúp minh họa trực quan cho quá trình thực hành kế toán.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty Cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam áp dụng phương pháp tính thuế GTGT nào và kê khai theo chu kỳ nào?
Công ty áp dụng phương pháp khấu trừ thuế GTGT. Doanh nghiệp thực hiện kê khai thuế GTGT theo quý do tổng doanh thu bán hàng hóa và cung cấp dịch vụ của năm trước liền kề dưới 50 tỷ đồng, căn cứ theo quy định tại Điều 15 Thông tư số 151/2014/TT-BTC.

2. Các mức thuế suất thuế GTGT áp dụng đối với hàng hóa, dịch vụ đầu vào và đầu ra tại công ty được phân loại như thế nào?

• Hàng hóa, dịch vụ đầu vào chịu 3 mức thuế: mức 0% (áp dụng cho nông sản, thực phẩm tươi sống thô mua vào chưa qua chế biến như thịt, rau củ); mức 5% (áp dụng cho nước sạch, phụ phẩm như đường, muối); mức 10% (áp dụng cho nguyên vật liệu khác, văn phòng phẩm, xăng dầu, dịch vụ bưu chính viễn thông).
• Hàng hóa đầu ra áp dụng thống nhất mức thuế suất 10% đối với các dòng sản phẩm thực phẩm chế biến sẵn bán ra thị trường.

3. Doanh nghiệp sử dụng hình thức sổ kế toán nào và phần mềm kế toán gì để theo dõi nghiệp vụ thuế GTGT?
Công ty áp dụng hình thức kế toán Nhật ký chung trên hệ thống sổ sách theo Thông tư số 200/2014/TT-BTC. Công tác ghi sổ và xử lý số liệu được thực hiện trên phần mềm kế toán MISA SME.NET, phiên bản 2021 có cập nhật tính năng kiểm soát hành vi vi phạm hành chính theo Nghị định số 125/2020/NĐ-CP.

4. Nghiệp vụ mua nguyên liệu thịt mông sấn ngày 02/02/2021 được đơn vị lập chứng từ và hạch toán như thế nào?
Ngày 02/02/2021, công ty nhập kho 100kg thịt mông sấn từ cơ sở bán lẻ Thanh Nga theo đơn hàng POTM095 với đơn giá 130.000 đồng/kg, tổng thanh toán là 13.000.000 đồng. Nghiệp vụ được lập Phiếu nhập kho số NK17158 tại Kho đông - mát. Do đây là thực phẩm thô chưa qua chế biến thuộc diện không chịu thuế GTGT nên tiền thuế GTGT ghi nhận bằng 0, định khoản nợ TK 1522 và có TK 331 số tiền 13.000.000 đồng.

5. Cơ cấu nhân sự phòng kế toán của công ty được phân nhiệm ra sao đối với các phần hành liên quan đến thuế?
Phòng kế toán gồm Kế toán trưởng Đinh Thị Ly chịu trách nhiệm điều hành chung; Kế toán ngân quỹ kiêm thanh toán tiền mặt Nguyễn Thị Kim Oanh; Kế toán thanh toán thu Nguyễn Thị Hoàn phụ trách theo dõi công nợ thu và lập hóa đơn GTGT; Kế toán thanh toán chi Nguyễn Thị Ngân phụ trách chi trả nhà cung cấp; Kế toán bán hàng kiêm kho Nguyễn Thị Viên phụ trách lập chứng từ xuất kho, đối chiếu bảng kê bán hàng và thuế GTGT đầu ra trong ngày.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lê Thị Hương đã phản ánh một cách toàn diện và có căn cứ thực tế về tổ chức công tác kế toán thuế giá trị gia tăng tại Công ty Cổ phần Hà Nội Foods Việt Nam theo Thông tư số 200/2014/TT-BTC và pháp luật thuế hiện hành. Thông qua việc phân tích kỹ lưỡng hệ thống chứng từ, sổ chi tiết TK 133, TK 3331 và báo cáo tài chính giai đoạn 2019 - 2020 trên phần mềm MISA SME.NET, tác giả đã làm rõ các nghiệp vụ kế toán thuế đặc thù của một doanh nghiệp chế biến thực phẩm. Đề tài đồng thời nhận diện chính xác các vướng mắc trong khâu kiểm soát chứng từ đầu vào và luân chuyển thông tin nội bộ, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện có tính ứng dụng thực tiễn cao cho đơn vị.

Trích đoạn nội dung tài liệu

chương I, luật số 13/2008/QH12 ngày 3/6/2008 của Quốc hội: Luật thuế GTGT đã nêu rõ: “Thuế giá trị gia tăng là thuế tính trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng.” Thuế GTGT tính trên giá bán chưa có thuế GTGT. Người sản xuất, cung ứng hàng hóa, dịch vụ có trách nhiệm thu và nộp hộ người tiêu dùng. Người tiêu dùng mua sản phẩm với giá đã có thuế GTGT, vì vậy người tiêu dùng chính là người chịu khoản thuế này. Đặc điểm: Đặc điểm của thuế GTGT là thu trên phần giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong tất cả các giai đoạn từ san xuất, lưu thông cho đến tiêu dùng do đó tránh tình trạng thuế tính trùng thuế.

Tổng số thuế thu ở các giai đoạn sẽ bằng số thuế tính trên giá bán cho người tiêu dùng cuối cùng. Do đó thuế GTGT là loại thuế gián thu đánh vào người tiêu dùng cuối cùng. Vai trò: Thuế GTGT góp phan lành mạnh hóa nền kinh tế, tạo nên sự cạnh tranh bình đắng giữa các chủ thê khi nó bắt buộc các chủ thể phải sử dụng hệ thống hóa đơn chứng từ. Thuế GTGT giúp nhà nước kiểm soát được hoạt động, sản xuất, nhập khâu, kinh doanh hàng hóa nhờ kiểm soát được hệ thống hóa đơn, chứng từ, khắc phục được nhược điểm của thuế doanh thu là trồn thuế.

Qua đó, còn cung cấp cho công tác nghiên cứu, thống kê những số liệu quan trọng. Thuế GTGT góp phan bảo hộ nền sản xuất trong nước một cách hợp lý thông qua việc đánh thuế GTGT hàng nhập khâu ngay từ khi nó xuất hiện trên lãnh thé Việt Nam; bên canh đó thuế GTGT đánh vào hàng hóa xuất khâu nhằm tạo ra thuế GTGT đầu ra để được hoàn thuế GTGT.3 Đối tượng của thuế GTGT a) Đối tượng chịu thuế GTGT Căn cứ và luật thuế giá trị gia tăng và thông tư 219/2013/TT-BTC, đối tượng chịu thuế GTGT là hàng hóa, dịch vụ dùng cho sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng ở Việt Nam (bao gồm cả hàng hóa, dịch vụ mua của tổ chức, cá nhân ở nước ngoài), trừ các đối tượng không chịu thuê GTGT hướng dẫn tại Điều 4 Thông tư này. b) Đối tượng không chịu thuế GTGT Theo nguyên tắc thuế GTGT thì mọi hàng hóa, dịch vụ tiêu dùng ở Việt Nam đều thuộc đối tượng chịu thuế GTGT. Tuy nhiên, trong quy định của luật thuế GTGT có quy định dành cho các đối tượng không chịu thuế GTGT.

Theo diéu 4 thông tw 219/2013/TT- BTC, đã được sửa đổi bỗ sung theo hông tư 26, thông tư 130/2016/TT-BTC, nghị định Lê Thị Hương D17CQKT04B Trang 14 Khóa luận tốt nghiệp Phần I hướng dẫn sửa đổi bổ sung thi hành luật thuế GTGT nhóm mặt hàng không chịu thuế GTGT bao gồm 26 loại hàng hóa, dịch vụ: sản phẩm trồng trọt, muối, các dịch vụ công cộng. Ké từ ngày 1/1/2015 theo luậi số 71/2014/QH13 ngày 26/11/2014 của Quốc hội — Luật sửa đôi, bổ sung một số điều của các luật về thuế thì các mặt hàng phân bón; thức ăn gia súc, gia cầm và thức ăn cho vật nuôi khác; máy móc, thiết bị chuyên dùng cho sản xuất nông nghiệp thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. c) Đối tượng nộp thuế GTGT Có thể hiểu những người nộp thuế giá trị gia tăng thông thường là các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ chịu thuế giá trị gia tăng (sau đây gọi là cơ sở kinh doanh) và tô chức, cá nhân nhập khâu hàng hóa chịu thuế gia tri gia tăng (sau đây gọi là người nhập khâu) khi đưa các sản phẩm hàng hóa, cung cấp các dịch vụ trên thị trường. Thông thường những người nộp thuế GTGT là các tô chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ chịu thuế GTGT ở Việt Nam, không phân biệt ngành nghề, hình hức, tô chức kinh doanh (sau đây gọi là cơ sở kinh doanh) và tô chức, cá nhân nhập khâu hàng hóa, mua dịch vụ từ nước ngoài chịu thuế GTGT (sau đây gọi là người nhập khâu) bao gồm: + Hiện nay, có rất nhiều loại hình doanh nghiệp rất đa dạng như là công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên, công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên, công ty cô phần .bao gồm các tổ chức kinh doanh được thành lập và đăng ký kinh doanh theo Luật Doanh nghiệp, Luật Doanh nghiệp Nhà nước (nay là Luật Doanh nghiệp), Luật Hợp tác xã và pháp luật kinh doanh chuyên ngành khác là những đối tượng nộp thuế VAT theo quy định của pháp luật; + Những người nộp thuế giá trị gia tăng thì ở ngoài các doanh nghiệp còn có các tổ chức kinh tế của tô chức chính trị, tổ chức chính trị — xã hội, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội — nghề nghiệp, đơn vi vũ trang nhân dân, tô chức sự nghiệp và các tô chức khác; + Khi có các hoạt động sản xuất kinh doanh hàng hóa, cung ứng dịch vụ thì các doanh nghiệp có vốn dau tư nước ngoài và bên nước ngoài tham gia hợp tác kinh doanh theo Luật dau tư nước ngoài tại Việt Nam (nay là Luật đầu tư); các tô chức, cá nhân nước ngoài hoạt động kinh doanh ở Việt Nam nhưng không thành lập pháp nhân tại Việt Nam là người nộp thuê; + Cá nhân, hộ gia đình, nhóm người kinh doanh độc lập và các đối tượng khác có hoạt động sản xuất, kinh doanh, nhập khâu cũng là những đối tượng phải nộp thuế giá trị gia tăng theo quy định của pháp luật; + Ngoài những cá nhân, tổ chức kinh doanh hàng hóa hữu hình thì cung ứng dịch vụ tuy rằng nó là sản phẩm vô hình thì các tổ chức, cá nhân sản xuất kinh doanh tại Việt Nam mua dich vụ (kế cả trường hợp mua dịch vụ gắn với hàng hóa) của t6 chức nước ngoài không có cơ sở thường trú tại Việt Nam, cá nhân ở nước ngoài là đối tượng không cư trú tại Việt Nam thì tổ chức, cá nhân mua dịch vụ là người nộp thuế, trừ trường hợp không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT theo quy định của pháp luật.

Quy định về cơ sở thường trú và đối tượng không cư trú thực hiện theo pháp luật về thuế thu nhập doanh nghiệp và pháp luật về thuế thu nhập cá nhân. Lê Thị Hương D17CQKT04B Trang 15 Khóa luận tốt nghiệp Phần I + Theo quy định của pháp luật thì các doanh nghiệp có quyền thành lập các đơn vị phụ thuộc trong đó có chi nhánh của doanh nghiệp chế xuất được thành lập dé hoạt động mua bán hàng hóa và các hoạtđộng liên quan trực tiếp đến mua bán hàng hóa tại Việt Nam theo quy định của pháp luật về khu công nghiệp, khu chế xuất và khu kinh tế thì sẽ là người nộp thuế giá trị gia tăng theo quy định của pháp luật.4 Căn cứ tinh thuế Căn cứ tính thuế GTGT theo điêu 6 TT219/2013/BTC là giá tính thuế và thuế suất. a) Giá tính thuế Giá tính thuế của hàng hóa, dịch vụ được quy định cụ thé như sau: - Đối với hàng hóa, dịch vụ do do cơ sở SXKD bán ra là giá chưa thuế GTGT. Đối với hàng hóa, dịch vụ chịu thuế TTĐB là giá ban đã có thuế TTĐB nhưng chưa có thuế GTGT.

- Đối với hàng hóa nhập khẩu giá tính thuế GTGT là giá nhập tại cửa khẩu cộng với thuế nhập khẩu (nếu. có), cộng với thuế TTĐB (nếu có). Giá nhập tại cửa khâu được xác định theo quy định về giá tính thuế hàng nhập khâu. Trường hợp hàng hóa nhập khâu được miễn, giảm thuế nhập khâu thì giá tính thuế GTGT là giá nhập khẩu công với thuế nhập khẩu xác định theo mức thuế phải nộp sau khi đã được miễn giảm.

- Đối với hàng hóa, dich vụ dùng để trao đổi, tiêu dùng nội bộ, biếu, tặng, trả thay lương cho người lao động, là giá tính thuế GTGT của hàng hóa, dịch vụ cùng loại hoặc tại thời điểm phát sinh hoạt động. - Đối với hoạt động cho thuê tài sản là số tiền cho thuê chưa có thuế GTGT. - Đối với hànghóa bán theo phương thức trả góp, trả chậm là giá tính theo giá bán trả một lần chưa có thuế GTGT của hàng hóa đó, không bao gồm khoản lãi trả góp, trả chậm. - Đối với gia công hàng hóa là giá gia công theo hợp đồng gia công chưa thuế GTGT, bao gồm cả tiền công, chi phí về nhiên liệu, động lực, vật liệu phụ và chi phí khác phục vụ cho việc gia công hàng hóa.

- Đối với xây dựng, lắp đặt, là giá công trình, hạng mục công trình hay phần công việc thực hiện bàn giao chưa có thuế GTGT. - Đối với hoạt động kinh doanh bat động sản, gia tính thuế là giá bán bất động sản chưa có thuế GTGT, trừ giá chuyển quyền sử dụng đất hoặc tiền thuê đất phải nộp ngân sách Nhà nước. - Đối với hoạt động môi giới, đại lý mua bán hàng hóa, dịch vụ, ủy thác XNK hưởng hoa hồng, giá tính thuế là tiền hoa hồng thu được từ các hoạt động này chưa có thuế GTGT. - Đối với hàng hóa, dịch vụ sử dụng chứng từ thanh toán ghi giá thanh toán là giá đã có thuế GTGT như tem, vé cước vận tải, xổ số kiến thiết.

thì giá chưa có thuế được xác định như sau: Giá thanh toán Giá chưa có thué GTGT = ——————————— 1+thué suất của hàng hóa, dịch vụ (%) - Giá tính thuế được xác định băng đồng Việt Nam. Trường hợp người nộp thuế có Lê Thị Hương D17CQKT04B Trang 16 Khóa luận tốt nghiệp Phần I doanh thu băng ngoại tệ thì phải quy đổi ra đồng Việt Nam theo tỷ giá giao dịch bình quân trên thị trường ngoại tệ liên ngân hàng do Ngân hàng nhà nước công bố tai thời điểm phát sinh doanh thu dé xác định giá tính thuế. Thuế suất Điều 8 Luật thuế GTGT số 13/2008/QH12; Điều 8, Điều 9, Diéu 10 thông tư 219/2013/TT-BTC; quy định về Thuế suất thuế GTGT như sau: > Mức thuế suất 0% Mức thuế suất 0%áp dụng đối với HH, DV xuất khẩu, vận tải quốc tế và hàng hóa dịch vụ không chịu thuế GTGT khi xuất khâu; hoạt động xây dựng, lắp đặt công trình của DN chế xuất; hàng bán cho cửa hàng miễn thuế; vận tải quốc tế, hàng hóa, dịch vụ thuộc diện không chịu thuế GTGT khi xuất khâu (trừ các trường hợp tái bảo hiểm ra nước ngoài, chuyên giao công nghệ, chuyền nhượng quyên sở hữu trí tuệ, hàng hóa, dịch vụ cung câp trực tiếp cho vận tải quôc tế, dịch vụ bưu chính viễn thông, tài nguyên khoáng sản chưa chế biến và các hàng hóa xuất khâu khác).