Hướng Dẫn Sử Dụng PLC Mitsubishi FX5U

Dòng PLC Mitsubishi FX5U đại diện cho thế hệ điều khiển khả trình tiên tiến thuộc nền tảng MELSEC iQ-F. 184 trang · HUTECH.

• Trường học: HUTECH
• Đề tài: Hướng Dẫn Sử Dụng PLC Mitsubishi FX5U

Mục lục chi tiết

• HƯỚNG DẪN
• 1. BÀI 1: LÝ THUYẾT CHUNG VỀ PLC, SỬ DỤNG PHẦN MỀM GX WORKS3 - KHẢO SÁT THIẾT BỊ THỰC HÀNH PLC
• 1.1. SỰ RA ĐỜI CỦA PLC - ỨNG DỤNG CỦA TRONG CÔNG NGHIỆP
• 1.2. CÁC LOẠI PLC THÔNG DỤNG TRÊN THỊ TRƯỜNG
• 1.3. CÁC LOẠI PLC CỦA MITSUBISHI
• 1.4. PLC FX5U-32M
• 1.5. PHẦN MỀM GX WORKS3
• 1.6. CÁC NGÔN NGỮ LẬP TRÌNH
• 1.7. BÀI TẬP ỨNG DỤNG
• 1.8. CÂU HỎI ÔN TẬP
• 2. BÀI 2: ỨNG DỤNG ĐIỀU KHIỂN TUẦN TỰ ĐỘNG CƠ ĐIỆN
• 2.1. CẤU TRÚC CHUNG CỦA MỘT CHƯƠNG TRÌNH ĐIỀU KHIỂN
• 2.2. ĐIỀU KHIỂN TRÌNH TỰ
• 2.3. CÁC THỦ TỤC THIẾT KẾ BÀI TOÁN TUẦN TỰ
• 2.4. CẤU TRÚC BÀI TOÁN ĐIỀU KHIỂN TUẦN TỰ
• 2.5. CÁC LỆNH BIỂU DIỄN TRONG SƠ ĐỒ CHỨC NĂNG
• 2.6. BÀI TẬP ỨNG DỤNG
• 2.7. TÓM TẮT
• 3. BÀI 3: LẬP TRÌNH VÀ THỰC HÀNH VỚI BỘ ĐỊNH THỜI (TIMER) VÀ BỘ ĐẾM (COUNTER)
• 3.1. GIỚI THIỆU VỀ BỘ ĐỊNH THỜI (TIMER)
• 3.2. GIỚI THIỆU VỀ BỘ ĐẾM (COUNTER)
• 3.3. CHƯƠNG TRÌNH CON
• 3.4. BÀI TẬP ỨNG DỤNG
• 3.5. TÓM TẮT
• 3.6. CÂU HỎI ÔN TẬP
• 4. BÀI 4: SỬ DỤNG MODULE ANALOG
• 4.1. GIỚI THIỆU VỀ CÁC CẢM BIẾN ANALOG
• 4.2. GIỚI THIỆU VỀ MODULE ANALOG
• 4.3. MỘT SỐ ỨNG DỤNG
• 4.4. TÓM TẮT
• 5. BÀI 5: LẬP TRÌNH TRUYỀN THÔNG
• 5.1. LÀM VIỆC VỚI TẬP LỆNH TRUYỀN THÔNG
• 5.2. THỰC HÀNH TRUYỀN THÔNG
• 5.3. BÀI TẬP ỨNG DỤNG
• 5.4. TÓM TẮT
• 6. BÀI 6: LẬP TRÌNH PID TRONG PLC, GIAO TIẾP MÀN HÌNH PLC
• 6.1. THUẬT TOÁN ĐIỀU KHIỂN ON - OFF
• 6.2. THUẬT TOÁN ĐIỀU KHIỂN PID
• 6.3. THIẾT KẾ BỘ ĐIỀU KHIỂN PID
• 6.4. TÌM HIỂU KHỐI HÀM PID TRONG PLC MITSUBISHI
• 6.5. CẤU HÌNH VÀ SỬ DỤNG BỘ PID TRONG PLC MITSUBISHI
• 6.6. GIAO TIẾP MÀN HÌNH HMI
• 6.7. CÂU HỎI ÔN TẬP
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về hướng dẫn sử dụng PLC Mitsubishi FX5U

Dòng PLC Mitsubishi FX5U đại diện cho thế hệ điều khiển khả trình tiên tiến thuộc nền tảng MELSEC iQ-F. Bộ điều khiển sở hữu tốc độ xử lý lệnh cơ bản đạt mức 34 nanogiây. Cấu trúc phần cứng tích hợp cổng giao tiếp mạng Ethernet và khe cắm thẻ nhớ SD. Thiết bị hỗ trợ sẵn hai ngõ vào analog và một ngõ ra analog phục vụ đo lường cơ bản. Bộ xử lý trung tâm hỗ trợ tối đa bốn trục điều khiển vị trí với tần số xung 200 kHz. Hệ thống này tương thích hoàn toàn với phần mềm kỹ thuật GX Works3 hiện đại. Kỹ sư vận hành có thể thiết lập cấu hình tham số trực quan thông qua giao diện đồ họa. Cấu trúc mô-đun mở rộng linh hoạt cho phép mở rộng tín hiệu số cùng các mô-đun chức năng đặc biệt. Khả năng bảo mật chương trình được tăng cường nhờ thuật toán mã hóa bộ nhớ và xác thực địa chỉ IP. Môi trường công nghiệp đòi hỏi sự ổn định cao và thiết bị đáp ứng trọn vẹn tiêu chuẩn này. Các dây chuyền đóng gói, lắp ráp linh kiện điện tử và xử lý nước đều ứng dụng phổ biến dòng điều khiển FX5U. Thiết bị đóng vai trò trung tâm kết nối giữa cảm biến, cơ cấu chấp hành và màn hình giao diện người máy HMI.

1.1. Cấu hình phần cứng và thông số kỹ thuật tiêu chuẩn

Phần cứng PLC Mitsubishi FX5U trang bị CPU 32 bit mạnh mẽ. Bộ nhớ chương trình đạt dung lượng 64k bước lệnh. Thiết bị cung cấp tùy chọn nguồn cấp điện xoay chiều AC hoặc một chiều DC. Các ngõ vào hỗ trợ chuẩn đóng cắt dạng Sink hoặc Source linh hoạt. Ngõ ra điều khiển bao gồm dạng rơ le hoặc transistor tốc độ cao. Khe cắm thẻ nhớ SD cho phép sao lưu dữ liệu nhật ký vận hành dễ dàng. Cổng truyền thông Ethernet tích hợp hỗ trợ giao thức Modbus TCP và giao tiếp CC-Link IE Field Basic. Hai kênh analog ngõ vào tiếp nhận dải điện áp từ 0 đến 10V DC. Một kênh ngõ ra analog hỗ trợ dải điện áp tương đương. Các đèn chỉ báo LED trên mặt trước hiển thị trạng thái hoạt động tức thời của hệ thống.

1.2. Môi trường phát triển và phần mềm lập trình GX Works3

Phần mềm GX Works3 là công cụ chuyên dụng cho dòng PLC Mitsubishi FX5U. Nền tảng này tích hợp các trình biên tập cấu hình, lập trình và chẩn đoán lỗi. Giao diện trực quan hỗ trợ nhiều ngôn ngữ lập trình theo tiêu chuẩn IEC 61131-3. Người lập trình có thể sử dụng ngôn ngữ Ladder Diagram, Function Block Diagram hoặc Structured Text. Thư viện Module Label và FB tích hợp sẵn giúp rút ngắn thời gian viết mã điều khiển. Tính năng mô phỏng trực tuyến Simulation cho phép kiểm tra thuật toán logic mà không cần kết nối phần cứng thực tế. Phần mềm cũng cung cấp chức năng giám sát dữ liệu và ghi lại biến thiên tín hiệu theo thời gian thực. Việc kết nối máy tính với PLC được thực hiện nhanh chóng qua cáp mạng RJ45.

II. Phân tích khó khăn khi lập trình PLC Mitsubishi FX5U

Quá trình tiếp cận và sử dụng PLC Mitsubishi FX5U thường gặp phải những trở ngại kỹ thuật nhất định. Người kỹ sư thường gặp khó khăn trong việc thiết lập kết nối truyền thông Ethernet ban đầu. Địa chỉ IP của máy tính và PLC không nằm chung dải mạng dẫn đến lỗi kết nối ngoại vi. Quản lý vùng nhớ và bảng biến trong phần mềm GX Works3 cũng đòi hỏi sự am hiểu sâu sắc. Khái niệm Module Label tạo ra sự khác biệt lớn so với các phiên bản phần mềm GX Developer hay GX Works2 trước đây. Việc cấu hình sai tham số của khối Module Analog tích hợp dẫn đến sai số chuyển đổi dữ liệu cảm biến. Nhiều hệ thống gặp hiện tượng trôi giá trị nhiệt độ hoặc áp suất do thiếu bộ lọc số phần mềm. Việc lập trình điều khiển chuyển động đa trục đòi hỏi tính toán chu kỳ phát xung chính xác. Lỗi xung đột địa chỉ ngõ ra hoặc sai lệch logic tuần tự dễ gây hỏng hóc cơ cấu chấp hành. Hệ thống dây dẫn tín hiệu thiếu nối đất chống nhiễu cũng là nguyên nhân gây treo ngắt PLC. Việc chẩn đoán lỗi thiếu hệ thống làm tăng đáng kể thời gian dừng máy của dây chuyền sản xuất.

2.1. Vấn đề lỗi kết nối giao tiếp Ethernet và cấu hình IP

Giao tiếp Ethernet là cổng kết nối mặc định trên bộ điều khiển FX5U. Lỗi mất kết nối giữa phần mềm GX Works3 và PLC thường bắt nguồn từ cấu hình mạng sai lệch. Địa chỉ IP mặc định của CPU có thể xung đột với các thiết bị mạng nội bộ khác. Mặt khác, lớp mạng con Subnet Mask không đồng nhất ngăn cản việc truyền gói tin cấu hình. Tường lửa trên hệ điều hành máy tính thường chặn các cổng truyền thông chuyên dụng của Mitsubishi. Kỹ thuật viên thường lúng túng khi dò tìm địa chỉ MAC của thiết bị trong mạng cục bộ. Việc sử dụng sai loại cáp mạng hoặc chất lượng đầu bấm RJ45 kém cũng gây gián đoạn đường truyền. Những yếu tố này làm chậm quá trình nạp chương trình và giám sát dữ liệu thực tế.

2.2. Lỗi sai lệch xử lý tín hiệu analog và nhiễu công nghiệp

Tín hiệu tương tự analog rất nhạy cảm với môi trường nhiễu điện từ trường công nghiệp. Các ngõ vào analog tích hợp trên PLC FX5U chuyển đổi dải điện áp từ 0 đến 10V thành giá trị số nguyên. Việc không nối chung chân mass tín hiệu tạo ra độ lệch áp lớn giữa cảm biến và PLC. Dây truyền dẫn tín hiệu không có vỏ bọc chống nhiễu sẽ hấp thụ xung điện áp từ biến tần hay động cơ. Kết quả đo lường thực tế thường bị dao động liên tục và thiếu ổn định. Bên cạnh đó, sai lệch công thức quy đổi tuyến tính trong mã chương trình khiến số liệu mất tính chính xác. Nếu không thiết lập giải thuật lấy mẫu trung bình hoặc lọc số, hệ thống sẽ đưa ra các phản hồi điều khiển sai lệch nghiêm trọng.

III. Phương pháp hướng dẫn sử dụng PLC Mitsubishi FX5U chuẩn

Quy trình vận hành PLC Mitsubishi FX5U yêu cầu các bước thực thi chuẩn xác theo tài liệu kỹ thuật. Bước đầu tiên là khởi tạo dự án mới trên phần mềm GX Works3. Chọn chính xác dòng vi xử lý FX5U CPU và ngôn ngữ lập trình Ladder. Tiếp theo, thiết lập cấu hình tham số hệ thống trong mục Parameter. Cần cấu hình địa chỉ IP cố định cho cổng Ethernet nhằm đảm bảo thông suốt đường truyền. Thao tác gán nhãn Module Label giúp chương trình dễ đọc và quản lý biến hiệu quả. Khi soạn thảo chương trình Ladder, người thực hiện sử dụng các phím tắt chuyên dụng như F5 để chèn tiếp điểm thường mở hoặc F7 để chèn cuộn dây đầu ra. Sử dụng lệnh F4 để thực hiện thao tác Convert chuyển đổi mã nguồn thành dạng mã máy thực thi. Các đoạn mạch cần bố trí tuần tự theo sơ đồ điều khiển máy móc. Quá trình kiểm tra lỗi cú pháp phải hoàn tất trước khi tải mã xuống bộ nhớ CPU. Sau khi nạp thành công, kích hoạt chế độ Online Monitor để theo dõi trạng thái tín hiệu logic trực tiếp.

3.1. Các bước tạo dự án và soạn thảo sơ đồ thang Ladder

Quy trình tạo dự án bắt đầu bằng việc nhấp chọn New trên thanh công cụ GX Works3. Chọn hệ PLC dòng FX5CPU và chọn model FX5U tương ứng với thiết bị thực tế. Ngôn ngữ lập trình được thiết lập là Ladder. Cửa sổ lập trình hiển thị giao diện soạn thảo trực quan. Người thực thi sử dụng phím F5 để đặt tiếp điểm đầu vào X, và F7 để tạo ngõ ra cuộn coil Y. Khi cần chèn thêm hàng ngang, nhấp chuột phải và chọn Insert Row. Để xóa hàng thừa, chọn hàng tương ứng rồi thực hiện thao tác Delete Row. Phím F4 đóng vai trò chuyển đổi biên dịch toàn bộ cấu trúc sơ đồ thang. Trình biên tập sẽ báo lỗi đỏ tại các vị trí vi phạm quy tắc logic.

3.2. Cấu hình thông số Module Analog và truyền thông mạng

Thiết lập mô-đun analog thực hiện trực tiếp tại cây thư mục Parameter của dự án. Mở mục Module Information và chọn CPU module để cài đặt thông số ngõ vào ra analog tích hợp. Kích hoạt kênh A/D ngõ vào và lựa chọn dải tín hiệu điện áp từ 0 đến 10V. Kỹ sư có thể bật tính năng Scaling để tự động chuyển giá trị thô sang đơn vị kỹ thuật. Thời gian lấy mẫu và chế độ lọc số trung bình được chọn để triệt tiêu nhiễu xung nhọn. Đối với truyền thông mạng Ethernet, mục Ethernet Port cho phép gán địa chỉ IP tĩnh rõ ràng. Bảng cấu hình kết nối Connection Device mở rộng các giao thức như Modbus TCP hoặc kết nối SLMP. Các bước này giúp PLC trao đổi dữ liệu mượt mà với cảm biến và máy tính điều khiển.

IV. Ứng dụng thực tế và kết luận về PLC Mitsubishi FX5U

Bộ điều khiển PLC Mitsubishi FX5U khẳng định vị thế chủ lực trong các kiến trúc tự động hóa phân tán và tích hợp. Hiệu suất vượt trội cùng khả năng đồng bộ cao giúp thiết bị tối ưu hóa mọi chu trình sản xuất. Trong ngành công nghiệp chế tạo, dòng máy đóng gói tự động ứng dụng FX5U để đồng bộ dao cắt với động cơ servo qua phát xung tốc độ cao. Dây chuyền chiết rót chất lỏng sử dụng module analog và thuật toán điều khiển PID tích hợp để ổn định áp suất bình chứa. Trong hệ thống xử lý nước thải công nghiệp, cổng mạng Ethernet kết nối các trạm PLC FX5U thành mạng lưới giám sát tập trung SCADA. Việc làm chủ kỹ thuật lập trình GX Works3 và quy trình vận hành thiết bị đem lại lợi ích kinh tế vượt trội cho doanh nghiệp. Khả năng bảo trì linh hoạt và độ tin cậy phần cứng cao hạn chế tối đa thời gian chết của hệ thống máy móc. PLC FX5U là giải pháp điều khiển tiêu chuẩn, đáp ứng bền vững các tiêu chí hiện đại hóa sản xuất.

4.1. Khả năng tích hợp hệ thống điều khiển vị trí và PID

Dòng PLC Mitsubishi FX5U sở hữu chức năng phát xung điều khiển vị trí 4 trục độc lập. Tần số phát xung tối đa lên tới 200 kpps trên mỗi trục. Khối lệnh vị trí chuyên dụng giúp lập trình nội suy tuyến tính và nội suy cung tròn mượt mà. Bên cạnh đó, thuật toán PID tích hợp sẵn cung cấp khả năng tự động dò thông số Auto-tuning. Vòng điều khiển kín áp dụng trong quản lý nhiệt độ lò nung, điều áp đường ống và kiểm soát tốc độ motor. Quá trình tính toán PID được thực hiện ở tốc độ quét cao với độ chính xác cao. Dữ liệu ngõ ra analog từ bộ PID cấp trực tiếp tín hiệu điều khiển tới biến tần hoặc van tuyến tính. Giải pháp này đảm bảo độ ổn định tối đa cho dây chuyền tự động.

4.2. Khuyến nghị thực tiễn nhằm vận hành hệ thống an toàn

Để đảm bảo hệ thống PLC Mitsubishi FX5U vận hành ổn định lâu dài, kỹ sư cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy chuẩn kỹ thuật. Tủ điện điều khiển cần trang bị quạt làm mát và tấm lọc bụi. Dây nối đất vỏ máy phải đấu nối trực tiếp vào cọc tiếp địa chuyên dụng. Các đường cáp nguồn động lực và dây tín hiệu cần đặt tách biệt trong các máng độc lập. Thường xuyên sao lưu chương trình và dữ liệu tham số vào thẻ nhớ SD. Thiết lập mật khẩu trên phần mềm GX Works3 để ngăn chặn truy cập trái phép từ bên ngoài. Việc kiểm tra định kỳ điện áp nguồn và vệ sinh linh kiện giúp phát hiện sớm sự cố chập cháy. Những biện pháp này giúp duy trì độ tin cậy cao cho toàn bộ dây chuyền sản xuất.

Nội dung chính

Tổng quan về giáo trình

Giáo trình "Thực hành Lập trình PLC" (Mã học phần: ELE342x) do ThS. Nguyễn Vạn Quốc biên soạn, được ban hành làm tài liệu học tập chính thức phục vụ đào tạo tại Trường Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH). Trong chương trình đào tạo kỹ sư các ngành kỹ thuật, đây là học phần thực hành chuyên môn bắt buộc, được bố trí học phần song hành với học phần lý thuyết "CTR_ Lập trình PLC". Về vị trí đào tạo, tài liệu giữ vai trò là cầu nối chuyển tiếp giữa khối kiến thức lý thuyết về điều khiển tự động, khí cụ điện và giải thuật điều khiển với kỹ năng thực nghiệm trực tiếp trên phần cứng công nghiệp.

Mục tiêu học tập (learning outcomes) của tài liệu hướng đến việc trang bị cho người học năng lực phân tích, thiết kế và vận hành các hệ thống điều khiển truyền động tự động trong dây chuyền sản xuất công nghiệp. Kết thúc học phần, người học phải đạt được các chuẩn đầu ra cụ thể: nhận biết và phân tích được cấu trúc phần cứng của dòng CPU PLC iQ Mitsubishi (tiêu biểu là dòng FX5U); nắm vững nguyên lý hoạt động của các ngõ vào/ra số và ngõ vào/ra tương tự; sử dụng thành thạo phần mềm chuyên dụng GX Works3 để tạo dự án, lập trình, nạp dữ liệu và giám sát trạng thái; vận hành thành thạo các nhóm lệnh từ cơ bản (logic, timer, counter, toán học) đến nâng cao (module analog, truyền thông nối tiếp CC-Link, thuật toán vòng kín PID); đồng thời phối hợp vận hành hệ thống điều khiển với giao diện giám sát màn hình HMI GOT1455.

Cấu trúc giáo trình gồm 6 bài thực hành được sắp xếp theo trình tự tăng dần về độ phức tạp kỹ thuật. Điểm đặc thù của tài liệu là phương pháp tiếp cận trực quan, kết hợp song song giữa bản vẽ đấu nối thiết bị thực tế tại xưởng thực hành và hướng dẫn từng bước (step-by-step) trên giao diện phần mềm lập trình số hóa. Mọi nội dung trao đổi học thuật và đóng góp ý kiến về tài liệu được tiếp nhận qua kênh chính thức của ban biên tập tại địa chỉ email: [e-mail].

---

Nội dung kiến thức cốt lõi

Các chương/chủ đề chính

Nội dung giảng dạy của giáo trình được cấu trúc thành 6 bài học thực hành chuyên đề:

• Bài 1: Lý thuyết chung về PLC, sử dụng phần mềm GX Works3 – Khảo sát thiết bị thực hành PLC: Giới thiệu tổng quan lịch sử hình thành bộ điều khiển lập trình từ năm 1968 tại hãng General Motors (Mỹ) với thiết bị thương mại đầu tiên Modicon 084, bước tiến vi xử lý AMD 2901/2903, tiêu chuẩn giao diện tự động hóa MAP thập niên 80, cho đến các dòng PLC Mitsubishi phổ biến (Alpha, FX0, FX1N, FX1S, FX2N, FX3G, FX3U, QnA-A, Qn, iQ FX5U, iQ-FX, iQ-R). Đi sâu khảo sát bộ kit thực hành phần cứng PLC FX5U-32M (FX5U-32MR/ES, FX5U-32MT/ES) bao gồm: khối nguồn AC 100–240V/2A/50Hz, nguồn cấp 24VDC/5A, 16 ngõ vào số X0–X17 (với 3 trạng thái điều khiển: mức 1, mức 0 và jack cắm ngoài; hỗ trợ đấu nối Sink 0VDC hoặc Source 24VDC), 16 ngõ ra số Y0–Y17 dạng Transistor (24VDC, tải tối đa 0,75A), ngõ vào/ra analog AD/DA tích hợp, cổng truyền thông Ethernet, cổng truyền thông mạng nối tiếp CC-Link (RS-485) và màn hình HMI GT1455. Chương này cũng hướng dẫn quy trình cài đặt phần mềm GX Works3 Version 1 trên hệ điều hành Windows 7 trở lên (yêu cầu tối thiểu 20GB ổ cứng trống, độ phân giải 1024x768 pixels); các bước tạo dự án mới cho dòng CPU FX5U; giới thiệu 4 dạng ngôn ngữ lập trình chính gồm LAD (Ladder), FBD/LD (Function Block Diagram), ST (Structured Text), SFC; các kỹ thuật biên dịch (Convert - phím F4), mô phỏng Simulation, nạp dữ liệu Write to PLC, thao tác khóa RUN/STOP/RESET, giám sát biến qua cửa sổ Watch (Watch 1 đến Watch 4), chỉnh sửa mã lệnh trực tuyến (Online Program Change - Shift+F4) và chẩn đoán lỗi phần cứng qua CPU Diagnostics.
• Bài 2: Ứng dụng điều khiển tuần tự động cơ điện: Cung cấp cấu trúc tổng quát của một chương trình điều khiển; bản chất của điều khiển trình tự; các thủ tục và quy trình thiết kế bài toán điều khiển tuần tự; phân tích cấu trúc bài toán và các lệnh biểu diễn tiến trình trên sơ đồ chức năng cho hệ thống truyền động động cơ điện.
• Bài 3: Lập trình và thực hành với bộ định thời (Timer) và bộ đếm (Counter): Khảo sát cấu trúc vùng nhớ, nguyên lý làm việc và phương pháp lập trình với bộ định thời (Timer) và bộ đếm (Counter) trên dòng PLC FX5U; kỹ thuật xây dựng và phân chia chương trình con (Subroutine) nhằm cấu trúc hóa mã nguồn.
• Bài 4: Sử dụng module Analog: Tổng quan về cảm biến analog công nghiệp; thông số và cấu hình các module tương tự AD (chuyển đổi tương tự - số) và DA (chuyển đổi số - tương tự); phương pháp lập trình thu thập và xử lý tín hiệu điện áp/dòng điện từ cảm biến vào PLC.
• Bài 5: Lập trình truyền thông: Nghiên cứu tập lệnh truyền thông chuyên dụng của họ PLC iQ; cấu hình kết nối mạng công nghiệp qua cổng mạng Ethernet trực tiếp và cổng nối tiếp RS-485 chuẩn CC-Link; phương thức trao đổi dữ liệu giữa CPU PLC với máy tính và các trạm thiết bị ngoại vi.
• Bài 6: Lập trình PID trong PLC, giao tiếp màn hình PLC: So sánh thuật toán điều khiển On-Off và giải thuật điều khiển vi tích phân tỉ lệ (PID); phương pháp thiết kế bộ điều khiển PID; khảo sát tập lệnh và khối hàm PID chuyên dụng của hãng Mitsubishi; quy trình cấu hình tham số PID trên phần mềm GX Works3 và kết nối đồng bộ tín hiệu giám sát lên màn hình HMI GOT1455.

Kiến thức nền tảng được xây dựng

Giáo trình hình thành và củng cố cho sinh viên hệ thống kiến thức kỹ thuật cơ sở bao gồm:

• Kiến trúc phần cứng điều khiển: Nắm vững cấu trúc CPU điều khiển khả trình, chu kỳ quét chương trình (scan cycle tính theo mili-giây), cấu tạo khe cắm thẻ nhớ SD, các cổng truyền thông gắn sẵn (Ethernet, RS-485) và cơ cấu đèn chỉ thị trạng thái (ERR LED, P.RUN).
• Nguyên lý đấu nối điện công nghiệp: Nắm rõ phương pháp phân cực mạch điện vào/ra theo tiêu chuẩn Sink (đấu mass 0VDC) và Source (đấu nguồn 24VDC), các biện pháp bảo vệ quá tải bằng cầu chì và cách ly tín hiệu ngõ ra transistor.
• Mô hình lập trình điều khiển: Hiểu rõ 4 chuẩn ngôn ngữ lập trình theo tiêu chuẩn IEC (LAD, FBD, ST, SFC) và nguyên tắc tổ chức dự án (gồm mã chương trình, bảng biến Label, chú thích thiết bị và thiết lập tham số Parameter).
• Cơ sở điều khiển quá trình: Nắm vững cấu trúc thuật toán điều khiển vòng hở (tuần tự) và vòng kín phản hồi (PID) tích hợp trên thiết bị khả trình.

Kỹ năng phát triển

Thông qua hệ thống bài tập thực hành, người học được rèn luyện các nhóm kỹ năng cụ thể:

• Kỹ năng kỹ thuật chuyên môn: Thao tác đấu nối nguồn AC 100–240V và DC 24V bảo đảm an toàn; kết nối cáp mạng Ethernet trực tiếp (Ethernet Direct Coupled Setting) giữa CPU và PC không cần bộ chuyển mạch trung gian; sử dụng thành thạo tổ hợp phím tắt lập trình (F8 để chèn biểu tượng, Shift+F5 để tạo tiếp điểm thường mở, F7 để xuất cuộn coil OUT, F4 để biên dịch mã).
• Kỹ năng phân tích và chẩn đoán: Năng lực đọc hiểu sơ đồ bố trí ngõ vào/ra, quy hoạch địa chỉ bộ nhớ (X, Y, M, T, C, D); kỹ năng chẩn đoán lỗi phần cứng và lỗi chương trình thông qua công cụ PLC Diagnostics (kiểm tra tab Error Information và Module Information List).
• Kỹ năng thao tác thực nghiệm: Kỹ năng can thiệp trực tiếp vào chu trình quét của PLC bằng chức năng cưỡng bức trạng thái biến (Forced Input/Output, Modify Value); kỹ năng chỉnh sửa mã lệnh khi CPU đang chạy ở chế độ Monitor (Write mode); thiết lập tham số hiển thị nhãn và thiết bị trên cửa sổ lập trình.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập

Giáo trình áp dụng mô hình sư phạm kết hợp giữa tự học có hướng dẫn và thực hành quy chuẩn tại phòng thí nghiệm chuyên đề. Mỗi bài học được biên soạn theo chu trình khép kín: chuẩn đầu ra của bài -> tóm lược lý thuyết cốt lõi -> hướng dẫn thao tác chi tiết bằng hình ảnh chụp từ thiết bị và phần mềm -> bài tập ứng dụng mẫu -> câu hỏi ôn tập cuối bài.

Hệ thống bài tập trong giáo trình được chia nhỏ thành các thao tác cụ thể. Ví dụ trong Bài 1, quy trình tạo mạch duy trì tự giữ cơ bản được phân tách thành từng hành động: dùng chuột hoặc phím tắt nhập biến X0, X2, ngõ ra Y0, chèn đường nối đứng/ngang, kiểm tra quy tắc "mỗi câu lệnh được viết ở 1 Network, ngõ ra lệnh OUT chỉ sử dụng 1 địa chỉ 1 lần", sau đó chạy mô phỏng và nạp dữ liệu xuống bộ nhớ PLC.

Để hoàn thành học phần, giáo trình đưa ra các chỉ dẫn tự học cụ thể:

• Người học phải đọc trước mục tiêu bài mới và phần tóm tắt lý thuyết trước khi đến lớp.
• Trả lời các câu hỏi ôn tập sau mỗi tiểu mục lý thuyết.
• Kiểm tra tính đúng đắn của giải thuật trên phần mềm GX Works3 thông qua chức năng mô phỏng Offline trước khi nạp vào bộ kit thực hành.

Phương pháp đánh giá học phần được định lượng cụ thể theo cơ cấu điểm số:

• Điểm chuyên cần và phát biểu trong lớp: Chiếm trọng số 30%.
• Điểm chuẩn bị bài ở nhà và kết quả thực hành tại lớp: Chiếm trọng số 30%.
• Điểm kiểm tra kết thúc học phần và báo cáo thí nghiệm: Chiếm trọng số 40%.

---

Điểm nổi bật và cập nhật

Giáo trình thể hiện sự cập nhật công nghệ rõ nét trong mảng thiết bị tự động hóa công nghiệp của hãng Mitsubishi Electric:

• Chuyển giao thế hệ phần cứng: Giáo trình chuyển đổi trọng tâm từ các thế hệ PLC FX truyền thống (như FX0, FX1N, FX2N, FX3G, FX3U) sang thế hệ điều khiển dòng iQ-F với CPU tiêu biểu là FX5U-32M. Dòng phần cứng mới này thuộc cấu trúc MELSEC iQ Platform, nâng cao tốc độ xử lý của chu kỳ quét và gia tăng dung lượng bộ nhớ chương trình.
• Tích hợp sẵn các giao tiếp hiện đại: CPU FX5U được trang bị sẵn 2 kênh đầu vào Analog, 1 kênh đầu ra Analog, cổng truyền thông Ethernet tốc độ cao và cổng nối tiếp RS-485. Thiết kế này giúp người học tiếp cận trực tiếp các nội dung công nghệ cao (xử lý tín hiệu analog, điều khiển PID, truyền thông mạng công nghiệp) mà không cần trang bị thêm các module chức năng mở rộng phức tạp.
• Chuẩn hóa phần mềm lập trình GX Works3: Giáo trình loại bỏ hoàn toàn phần mềm thế hệ cũ (GX Developer) để chuẩn hóa trên môi trường GX Works3. Nền tảng này hỗ trợ đa ngôn ngữ lập trình theo chuẩn quốc tế IEC 61131-3, tích hợp công cụ mô phỏng giả lập CPU (Simulation), cơ chế cấu hình tham số trực quan và chức năng quản lý thẻ nhớ SD lưu trữ dữ liệu dự án.
• Kết nối hiển thị công nghiệp HMI: Giáo trình gắn liền bài toán điều khiển logic với kỹ thuật hiển thị trực quan thông qua màn hình HMI GOT1455, phản ánh đúng cấu trúc thực tế của một hệ thống tự động hóa công nghiệp.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình

Tài liệu được biên soạn phục vụ các nhóm đối tượng cụ thể:

• Sinh viên bậc đại học: Sinh viên các chuyên ngành Kỹ thuật Điều khiển và Tự động hóa, Kỹ thuật Điện - Điện tử, Kỹ thuật Cơ điện tử (thường học ở năm thứ ba hoặc năm thứ tư) đang đăng ký học phần thực hành lập trình PLC.
• Điều kiện tiên quyết đối với người học: Sinh viên cần hoàn thành hoặc học song hành học phần lý thuyết "CTR_ Lập trình PLC", có kiến thức nền tảng về mạch điện, khí cụ điện, logic số, và kỹ năng thao tác cơ bản trên máy tính cá nhân chạy hệ điều hành Microsoft Windows 7 trở lên.
• Giảng viên và cán bộ phòng thí nghiệm: Sử dụng giáo trình làm đề cương giảng dạy chi tiết cho các buổi thực hành tại xưởng; làm căn cứ kỹ thuật để ra đề thi kết thúc học phần, kiểm tra thao tác thực tế và đánh giá chất lượng báo cáo thí nghiệm của sinh viên.
• Cán bộ kỹ thuật và kỹ sư tự học: Kỹ thuật viên bảo trì, kỹ sư tích hợp hệ thống có thể sử dụng giáo trình như tài liệu tra cứu kỹ thuật về sơ đồ chân đấu nối Sink/Source, quy trình cấu hình truyền thông Ethernet, cú pháp lệnh trên phần mềm GX Works3 và bảng mã chẩn đoán lỗi của dòng CPU Mitsubishi FX5U.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Giáo trình này phù hợp với đối tượng nào?

Giáo trình được thiết kế chuẩn mực cho sinh viên đại học ngành Kỹ thuật Điện - Điện tử, Tự động hóa và Cơ điện tử đang tham gia học phần Thực hành Lập trình PLC (mã học phần ELE342x), đồng thời phù hợp với kỹ thuật viên vận hành hệ thống máy móc trang bị PLC Mitsubishi trong nhà máy.

2. Cần chuẩn bị những kiến thức nền tảng nào trước khi học giáo trình này?

Người học cần học phần song hành "CTR_ Lập trình PLC", nắm vững kiến thức về mạch điện, khí cụ điện, kỹ thuật số, nguyên lý hoạt động của rơ-le/contactor và có kỹ năng cài đặt phần mềm trên máy tính cá nhân.

3. Điểm khác biệt của giáo trình này so với các tài liệu lập trình PLC Mitsubishi trước đây là gì?

Tài liệu tập trung hoàn toàn vào dòng CPU thế hệ mới FX5U (họ iQ-F) và môi trường phần mềm GX Works3, thay vì các dòng phần cứng cũ (FX1N, FX2N, FX3U) sử dụng phần mềm GX Developer. Đồng thời giáo trình tích hợp sẵn các bài thực hành về module Analog, truyền thông mạng và thuật toán PID gắn với màn hình HMI.

4. Phương pháp tự học giáo trình này sao cho đạt hiệu quả cao nhất?

Người học cần tuân thủ tiến trình sư phạm được quy định: đọc trước mục tiêu bài học, nghiên cứu lý thuyết tóm tắt, trả lời các câu hỏi ôn tập theo từng phần, lập trình và chạy thử nghiệm trên công cụ mô phỏng GX Works3 Simulation trước khi thao tác trực tiếp trên bộ kít phần cứng tại phòng thực hành.

5. Có những thiết bị và tài liệu bổ trợ nào đi kèm với giáo trình?

Học phần gắn liền với bàn thực hành phần cứng trang bị CPU FX5U-32M (FX5U-32MR/ES hoặc FX5U-32MT/ES), màn hình HMI GT1455, cáp truyền thông Ethernet, gói phần mềm cài đặt MELSOFT GX Works3 và danh mục tài liệu tham khảo được cung cấp ở phần cuối của giáo trình.

---

Kết luận

Giáo trình "Thực hành Lập trình PLC" của ThS. Nguyễn Vạn Quốc là tài liệu học tập có tính hệ thống cao, cung cấp khối kiến thức thực nghiệm toàn diện về hệ thống điều khiển khả trình hiện đại của hãng Mitsubishi Electric. Thông qua lộ trình 6 bài học, tài liệu dẫn dắt người học từ các thao tác kỹ thuật cơ sở (khảo sát phần cứng FX5U-32M, cài đặt và thao tác trên phần mềm GX Works3) đến việc làm chủ các ứng dụng công nghiệp phức tạp (điều khiển tuần tự, xử lý tín hiệu analog, truyền thông mạng CC-Link/Ethernet và điều khiển hồi tiếp PID trên màn hình HMI GT1455). Lộ trình học tập khuyến nghị cho sinh viên là kết hợp chặt chẽ việc tiếp thu lý thuyết song hành, rèn luyện kỹ năng giải thuật trên phần mềm mô phỏng và nghiêm túc thực hiện các bài tập trên bàn thực hành để đáp ứng đầy đủ chuẩn đầu ra của học phần.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP.HCM 'THỰC HÀNH LẬP TRÌNH PLC Biên Soạn: ThS. Nguyễn Vạn Quốc www.vn THỰC HÀNH LẬP TRÌNH PLC CATA AA x1. ELE342x* Các ý kiến đóng góp vê tài liệu học tập này, xin gửi về e-mail của ban biên tập: [e-mail] Mục Lục mm MỤC LỤC MỤC LỤC. wl HƯỚNG DẪN.

SH TH HH TH TH Hi III BAI 1: LY THUYET CHUNG VE PLC, SU DUNG PHAN MEM GxX. THUC HANH PLC.1 SỰ RA ĐỜI CỦA PLC - ỨNG DỤNG CỦA TRONG CÔNG NGHIỆP.2 CÁC LOẠI PLC THÔNG DỤNG TRÊN THỊ TRƯỜNG we 1.3 CAC LOAI PLC CUA MITSUBISHI .5 PHAN MEM GX WORKSS3.6 CÁC NGÔN NGỮ LẬP TRÌNH.-- LG HH HH HH HH HH KHE như 16 lay Ác an. 48 CÂU HỎI ÔN TẬP.-- ST TT TH TH HH HH ngư 48 BÀI 2: ỨNG DỤNG ĐIỀU KHIỂN TUẦN TỰ ĐỘNG CƠ ĐIỆN.1 CẤU TRÚC CHUNG CỦA MỘT CHƯƠNG TRÌNH ĐIỀU KHTỂN.2 ĐIỀU KHIỂN TRÌNH TỰ. LH HH KH TH KH KH KH xem 50 2.3 CÁC THỦ TỤC THIẾT KE BÀI TOÁN TUẦN TỰ.4 CẤU TRÚC BÀI TOÁN ĐIỀU KHIỂN TUẦN TỰ.5 CÁC LỆNH BIỂU DIỂN TRONG SƠ ĐỒ CHỨC NĂNG.6 BÀI TẬP ỨNG DỤNG.-- «HH TH HH Hàn HH HH HH HH HH HH HH 64 TOM TAT.

68 BÀI 3: LẬP TRÌNH VÀ THỰC HÀNH VỚI BỘ. VÀ BỘ ĐẾM (COUNTER).1 GIỚI THIỆU VỀ BỘ ĐỊNH THỜI ( TIMER).- SG HH1 ng ng ng 71 3. -- -- -Ă ST TT TH HH 75 3.3 CHƯƠNG TRÌNH CON.4 BÀI TẬP ỨNG DỤNG.- HH HH HH HH HH HH HH hư 87 9. 90 CÂU HỎI ÔN TẬP.- SH TH HT TH HH ngư 90 BÀI 4: SỬ DỤNG MODULE ANALOG.1 GIỚI THIỆU VỀ CÁC CẢM BIẾN ANALOG.2 GIỚT THIỆU VỀ MODULE ANALOG .3 MỘT SỐ ỨNG DỤNG.

họ HH nh 107 I9). 108 BÀI 5: LẬP TRÌNH TRUYỀN THÔNG. Họ TH HH nhưng 109 5.1 LÀM VIỆC VỚI TẬP LỆNH TRUYỀN THÔNG .- Ăn SSS Si nseesserex 109 LAI) hi,9 coon na. 124 mm Mục Lực 5.3 BÀI TẬP ỨNG DỤNG.-- --- Ăn TH TT ngư 135 Ly ẻ.

137 BÀI 6: LẬP TRÌNH PID TRONG PLC, GIAO TIẾP MÀN HÌNH PLC.1 THUẬT TOÁN ĐIỀU KHIỂN ON — OFF. -Ă SH TH ng ngư 139 6.2 THUẬT TOÁN ĐIỀU KHIỂN PID. -- L5 1n HH ng ngang 140 6.3 THIẾT KẾ BỘ ĐIỀU KHIỂN PTD. KH ng ng ngư.4 TÌM HIỂU KHỐI HÀM PID TRONG PLC MITSUBISHI.5 CẤU HÌNH VÀ SỬ DỤNG BỘ PID TRONG PLC MITSUBISHI.6 GIAO TIEP / 0 n6 ố ẽẽ.

177 CÂU HỎI ÔN TẬPP. HH HH HH Hà HH HH HH HH HA HH 177 TÀI LIỆU THAM KHẢO. HH TH TH HH HH HH HH HH HH 178 HƯỚNG DẪN MO TA MON HỌC Môn học thực hành PLC là một trong những môn học nhằm cung cấp kiến thức cơ bản cho những ai muốn nghiên cứu phân tích, thiết kế điều khiển hệ thống truyền động PLC trong các hệ thống máy móc tự động, máy móc hiện đại, vận hành tự động của dây chuyền sản xuất trong công nghiệp. Môn học trang bị những kiến thức cơ bản trong hệ thống điều khiển tự động trong công nghiệp.

Từ đó giúp sinh viên hiểu và phân tích các vấn đề về sử dụng khả năng lập trình PLC. Giúp cho sinh viên nắm được cấu trúc phần cứng của PLC ¡Q Mitsubishi, có khả năng hiểu được trạng thái hoạt động của PLC ¡Q Mitsubishi. Tìm hiểu và nắm được cách lập trình, mô hình trên phần mềm lập trình GX WORKS3. Sinh viên nắm được các nguyên tắc lap trinh co ban cho PLC iQ Mitsubishi.

Sinh viên nắm được các nhóm lệnh cơ bản của PLC ¡iQ: các lệnh logic, bộ định thời (timer), bộ đếm (counter), các lệnh điều khiển toán học, điều khiển chương trình. NỘI DUNG MÔN HỌC - Bai 1: LY THUYET CHUNG VE PLC, SỬ DỤNG PHẦN MỀM GX WORKS3 - KHẢO SÁT THIẾT BỊ THỰC HÀNH PLC - Bai 2: UNG DUNG ĐIỀU KHIỂN TUẦN TỰ ĐỘNG CƠ ĐIỆN - Bài 3: LẬP TRÌNH VÀ THỰC HANH VỚI BỘ ĐỊNH THOT (TIMER) VA BO DEM (COUNTER) - Bai 4: SU DUNG MODULE ANALOG - Bai 5: LAP TRINH TRUYEN THONG - Bai 6: LAP TRINH PID TRONG PLC, GIAO TIEP MAN HiNH PLC KIEN THUC TIEN DE CTR_ Lập trình PLC: Học phần song hành. YEU CAU MÔN HỌC Người học phải dự học đầy đủ các buổi lên lớp và làm bài tập đầy đủ ở nhà. CÁCH TIẾP NHẬN NỘI DUNG MÔN HỌC Để học tốt môn này, người học cần ôn tập các bài đã học, trả lời các câu hỏi và làm đầy đủ bài tập; đọc trước bài mới và tìm thâm các thông tin liên quan đến bài học.

Đối với mỗi bài học, người học đọc trước mục tiêu và tóm tắt bài học, sau đó đọc nội dung bài học. Kết thúc mỗi ý của bài học, người đọc trả lời câu hỏi ôn tập và kết thúc toàn bộ bài học, người đọc làm các bài tập. PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ MÔN HỌC Môn học được đánh giá gồm: - Điểm chuyên cần, phát biểu trong lớp: 30%. - Điểm chuẩn bị bài ở nhà và thực hành tại lớp: 30%.

-_ Điểm kiểm tra kết thúc học phần và báo cáo thí nghiệm: 40%. BÀI 1: LÝ THUYẾT CHUNG VỀ PLC, SỬ DỤNG PHẦN MỀM GX WORKS3 — KHẢO SÁT THIẾT BỊ THỰC HÀNH PLC ta BAI 1: LY THUYET CHUNG VE PLC, SU DUNG PHAN MEM GX WORKS3 - KHẢO SÁT THIẾT BỊ THỰC HÀNH PLC Sau khi học xong bài này, học viên có thể: -_ Nắm được lịch sử phát triển và khái niệm cơ bản về PLC. -_ Nhận biết CPU của PLC ¡Q (FX5U). - _ Biết cấu tạo của Bộ thực hành PLC iQ.

- _ Biết nối dây các thiết bị bàn thực hành. - _ Cài đặt được thông số cho cáp lập trình. -_ Hiểu rõ về thiết bị PLC iQ. - N&m được quá trình phát triển dòng PLC của Mitsubishi.1 SỰ RA ĐỜI CỦA PLC - ỨNG DỤNG CỦA TRONG CÔNG NGHIỆP Bộ điều khiển lập trình PLC (Programmable Logic Controller) được tạo ra từ ý tưởng của một nhóm kỹ sư thuộc hãng General motors, Mỹ vào năm 1968 nhằm để thay thế những mạch điều khiển bằng Rơle và thiết bị rời rạc, công kềnh.

Bộ điều khiển lập trình được sản xuất thương mại đầu tiên trên thế giới do hãng Modicon sản xuất có tên là Modicon 084. Pa BAI 1: LY THUYET CHUNG VE PLC, SU’ DUNG PHAN MEM GX WORKS3 — KHAO SAT THIET BI THUC HANH PLC Vào giữa thập niên 70, công nghệ PLC nổi bậc nhất là điều khiển tuần tự theo chu kỳ và theo bit dựa trên nền tảng của CPU. Thiết bị AMD 2901 và AMD 2903 trở nân phổ biến mà ngày nay một vài loại PLC vẫn còn dựa trên nần tảng của AMD 2903. Lúc này phần cứng cũng phát triển: Bộ nhớ lớn hơn, số lượng ngõ vào/ra nhiều hơn, nhiều module chuyên dùng hơn.

Vào năm 1976 PLC có khả năng truyền thông, dùng điều khiển các ngõ vào/ra ở xa với khoảng cách khoảng 200m. Thập niên 80, bằng nổ lực tiêu chuẩn hoá hệ giao tiếp với giao diện tự động hoá của hãng General Motor (MAP-Manufactoring Automation Protocal), kích thước của PLC giảm, có thể lập trình bằng biểu tượng trên máy tính cá nhân thay vì thiết bị lập trình đầu cuối chuyên dụng hoặc lập trình bằng tay. Thập niên 90, những giao diện phần mầm mới có cấu trúc lệnh giảm và cấu trúc của những giao diện được cung cấp từ thập niên 80 đã được đổi mới. Hiện nay những loại PLC có thể lập trình bằng ngôn ngữ sơ đồ khối (FBD), cấu trúc lệnh (STL), sơ đồ hình thang (LAD), ngôn ngữ lập trình (SCL), lập trình đồ họa (GRAPHIC).2 CÁC LOẠI PLC THÔNG DỤNG TRÊN THỊ TRƯỜNG Có nhiều hãng PLC như: Mitsubishi, Allen-Bradley, Omron, General Motor, GE Fanuc, Modicon, Tele Monanique, Omron, Toshiba, LS, Delta, Siemens, Kinco, Delta, Shelin.3 CAC LOAI PLC CUA MITSUBISHI Alpha; FXO, FX1N, FX1S, FX2N, FX3G, FX3U, QnA-A, Qn, iQ FX5U, iQ-FX, iQ-R.

Ngõ ra và ngõ vào analog gần sẵn kat hop val 2 kénh đều vào analog 1 1 kane nge re analog Khe cắm thẻ nhớ SÐ gắn sẵn Cống RS-485 gắn sẵn Cổng Ethernet gắn sẵn Hình 1.1: PLC FX5U cấu hình mặc định của nhà sản xuất BÀI 1: LÝ THUYET CHUNG VE PLC, SU DUNG PHAN MEM GX WORKS3 — KHAO SAT THIET BI THỰC HÀNH PLC a ge) ne) 2 | m- Hình 1.2: Màn hình GT1455 1.4 PLC FX 5U - 32M Cấu trúc FX5U-32M.3: PLC FX5U cấu hình mặc định của nhà sản xuất ra BÀI 1: LY THUYET CHUNG VE PLC, SU’ DUNG PHAN MEM GX WORKS3 — KHAO SAT THIET BI THUC HANH PLC [1] Terminal c6ng RS-485 [10] Đầu nổi pin [2] Công tắc chọn điện trở cống RS-485 [11] Đèn LED hiển thị trạng thái vận hành [3] Công tac Run/Stop/Reset [12] Cống giao tiếp Ethernet [4] Công tắc tắt/bật thẻ nhớ [13] Terminal đầu vào [5] Terminal đầu vào/đầu ra Analog [14] Terminal đầu ra [6] Khe gắn thẻ nhớ (SD) [15] Đèn LED hiển thị trạng thái thẻ nhớ [7] Đầu nối board mở rộng [16] Đèn LED hiến thị ngõ vào [8] Đầu nối module mở rộng [17] Đèn LED hiển th ¡ ngõ ra [9] Ngăn chứa pin Bộ kít thực hành PLC FX5U Hình 1.4: Bộ KTT thực hành PLC FX5U BÀI 1: LÝ THUYẾT CHUNG VỀ PLC, SỬ DỤNG PHẦN MỀM GX WORKS3 — KHẢO SÁT THIẾT BỊ THỰC HÀNH PLC Ra Khối nguồn: POWER AC ~220V/2A/50Hz. Ngõ ra: POWER SUPPLY 24VDC/5A. DIGITAL INPUTS: 16 ng6 vao (XO ~ X17) với 2 mode Tín hiệu lấy từ công tắc 3 trang thái: 1 (mức 1); 0 (mức 0); j (tín hiệu lấy từ jack cắm). DIGTTAL OUTPUTS: 16 ngõ ra (Y0 + Y17).

CC-Link: dùng để kết nối truyền thông 485. AD INPUTS: ngõ vào analog. DA: ng6 ra analog. HMI: GOT1455 man hinh diéu khién, giám sát.

Kết nối nguồn nuôi PLC: nguồn cung cấp 100 - 240VAC Nguồn điện xoay chiều (100 đến 240 VỊ L N ©\ Nối đất + |5/S|0V|Xo| 2 |: 3 [L[N]T- |2] !] manana FX5U-32MR/ES }A3¿E LEM €4 r444À4*2£204 \ 1ếẾ, | fA As f4 s22 "La "1% na Xxd SET IEMES NTE Uh EY “tr rniyrarirxsmam-ws Hình 1.5: Sơ đồ kết nối nguồn DC va AC cho CPU PLC Kết nối đầu vào, đầu ra PLC điều khiển: Đầu vào số Sink 0VDC; Source 24VDC. a BAI 1: LY THUYET CHUNG VE PLC, SU’ DUNG PHAN MEM GX WORKS3 — KHAO SAT THIET BI THUC HANH PLC Khi sử dụng nguồn điện bên ngoài Đấu dây đầu vào Source Đấu dây đầu vào Sink Cấu chì Cấu chì L ~ Y 100 đến 240 V AC ~ 100 đến 240 VAC a Hình 1.6: Mạch điện ngõ vào PLC 0V S/S kK Trở kháng đấu vào Trởkháng đầu vào - Pau ra sé 24 VDC, Imax = 0,75A. Dau day dau ra Sink Tai Y Nguớn điện một chiều BOF COM[] Cau chi pj Hình 1.