Luận văn thạc sĩ: Hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ tại công ty tài chính Mirae Asset Việt Nam

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích ueh hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ tại công ty tài chính trách nhiệm hữu hạn một thành viên, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất

• Tác giả: Trần Lê Thế Nhân
• Người hướng dẫn: PGS.TS: Phạm Văn Dược
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ tại công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. PHẦN MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Tổng quan các nghiên cứu liên quan
• 1.2.1. Các nghiên cứu nước ngoài
• 1.2.2. Các nghiên cứu trong nước
• 1.3. Nhận xét và khe hổng nghiên cứu
• 1.4. Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu
• 1.5. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.6. Phương pháp nghiên cứu
• 1.7. Đóng góp của đề tài
• 1.8. Kết cấu đề tài
• 2. CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ
• 2.1. Lý luận chung về hệ thống kiểm soát nội bộ
• 2.2. Lịch sử hình thành và phát triển
• 2.3. Kiểm soát nội bộ tại Việt Nam. KSNB theo COSO
• 2.4. Cấu trúc của báo cáo COSO (1992)
• 2.5. Các bộ phận cấu thành HTKSNB
• 2.6. KSNB đối với tổ chức tín dụng. Khái quát về tổ chức tín dụng
• 2.7. KSNB trong tổ chức tín dụng
• 2.8. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 3. THỰC TRẠNG HTKSNB TẠI CÔNG TY TÀI CHÍNH TNHH MTV MIRAE ASSET
• 3.1. Tổng quan về Công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset Việt Nam
• 3.2. Lịch sử hình thành và phát triển
• 3.3. Đặc điểm hoạt động kinh doanh và nguyên nhân gây ra rủi ro cho MAFC
• 3.4. Khảo sát hệ thống kiểm soát nội bộ tại MAFC
• 3.4.1. Mục tiêu khảo sát
• 3.4.2. Phương pháp khảo sát
• 3.4.3. Đối tượng khảo sát
• 3.4.4. Nội dung khảo sát
• 3.4.5. Kết quả khảo sát
• 3.5. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 4. GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ TẠI CÔNG TY TÀI CHÍNH TNHH MTV MIRAE ASSET VIỆT NAM
• 4.1. Nguyên tắc đưa ra các giải pháp
• 4.2. Các giải pháp hoàn thiện
• 4.2.1. Hoàn thiện môi trường kiểm soát
• 4.2.2. Hoàn thiện quy trình ghi nhận và đánh giá rủi ro
• 4.2.3. Hoàn thiện các hoạt động kiểm soát
• 4.2.4. Hoàn thiện hệ thống thông tin và truyền thông
• 4.2.5. Hoàn thiện hoạt động giám sát
• 4.3. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về hệ thống kiểm soát nội bộ tại Mirae Asset Việt Nam

Hệ thống kiểm soát nội bộ (HTKSNB) đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý rủi ro và đảm bảo tính hiệu quả trong hoạt động của công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset Việt Nam. HTKSNB không chỉ giúp công ty tuân thủ các quy định pháp luật mà còn nâng cao khả năng quản lý tài sản và giảm thiểu rủi ro. Việc hoàn thiện HTKSNB là một yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh thị trường tài chính ngày càng cạnh tranh và phức tạp.

1.1. Định nghĩa và vai trò của hệ thống kiểm soát nội bộ

HTKSNB được định nghĩa là một quy trình do ban lãnh đạo và nhân viên thiết lập nhằm cung cấp sự đảm bảo hợp lý về việc đạt được các mục tiêu của tổ chức. Vai trò của HTKSNB bao gồm việc bảo vệ tài sản, đảm bảo tính chính xác của báo cáo tài chính và tuân thủ các quy định pháp luật.

1.2. Lịch sử hình thành và phát triển của Mirae Asset

Công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset Việt Nam được thành lập vào năm 2007, với mục tiêu cung cấp các dịch vụ tài chính đa dạng. Qua thời gian, công ty đã phát triển mạnh mẽ và hiện nay là một trong những công ty tài chính hàng đầu tại Việt Nam, với hệ thống kiểm soát nội bộ ngày càng được hoàn thiện.

II. Thách thức trong việc hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ tại Mirae Asset

Mặc dù HTKSNB tại Mirae Asset đã đạt được nhiều thành tựu, nhưng vẫn còn tồn tại nhiều thách thức cần phải giải quyết. Những thách thức này bao gồm việc thiếu hụt thông tin, quy trình đánh giá rủi ro chưa hiệu quả và phong cách lãnh đạo chưa phù hợp. Những vấn đề này có thể dẫn đến rủi ro tài chính và ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của công ty.

2.1. Thiếu hụt thông tin trong quy trình kiểm soát

Việc thiếu hụt thông tin chính xác và kịp thời trong quy trình kiểm soát có thể dẫn đến quyết định sai lầm. Điều này đặc biệt quan trọng trong lĩnh vực tài chính, nơi mà thông tin là yếu tố quyết định đến sự thành công của các giao dịch.

2.2. Quy trình đánh giá rủi ro chưa hiệu quả

Quy trình đánh giá rủi ro tại Mirae Asset cần được cải thiện để đảm bảo rằng tất cả các rủi ro tiềm ẩn đều được nhận diện và đánh giá một cách chính xác. Việc này sẽ giúp công ty có những biện pháp phòng ngừa hiệu quả hơn.

III. Phương pháp hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ tại Mirae Asset

Để hoàn thiện HTKSNB, Mirae Asset cần áp dụng một số phương pháp cụ thể. Các phương pháp này bao gồm cải tiến quy trình ghi nhận và đánh giá rủi ro, nâng cao hoạt động kiểm soát và cải thiện hệ thống thông tin và truyền thông. Những biện pháp này sẽ giúp công ty tăng cường khả năng quản lý rủi ro và nâng cao hiệu quả hoạt động.

3.1. Cải tiến quy trình ghi nhận và đánh giá rủi ro

Cải tiến quy trình ghi nhận và đánh giá rủi ro là một trong những bước quan trọng để nâng cao hiệu quả của HTKSNB. Công ty cần xây dựng một hệ thống đánh giá rủi ro toàn diện, bao gồm việc xác định các yếu tố rủi ro và đánh giá tác động của chúng đến hoạt động kinh doanh.

3.2. Nâng cao hoạt động kiểm soát

Nâng cao hoạt động kiểm soát bao gồm việc thiết lập các quy trình kiểm soát chặt chẽ hơn và đào tạo nhân viên về các quy trình này. Điều này sẽ giúp giảm thiểu sai sót và nâng cao tính chính xác trong các hoạt động tài chính.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về hệ thống kiểm soát nội bộ

Nghiên cứu về HTKSNB tại Mirae Asset đã chỉ ra rằng việc áp dụng các biện pháp cải tiến có thể mang lại nhiều lợi ích. Các ứng dụng thực tiễn từ nghiên cứu cho thấy rằng việc hoàn thiện HTKSNB không chỉ giúp công ty giảm thiểu rủi ro mà còn nâng cao hiệu quả hoạt động và tăng cường sự tin tưởng từ phía khách hàng.

4.1. Lợi ích từ việc hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ

Việc hoàn thiện HTKSNB mang lại nhiều lợi ích cho Mirae Asset, bao gồm việc giảm thiểu rủi ro tài chính, nâng cao hiệu quả hoạt động và cải thiện hình ảnh công ty trong mắt khách hàng và đối tác.

4.2. Kết quả khảo sát về hiệu quả của hệ thống kiểm soát

Kết quả khảo sát cho thấy rằng các biện pháp cải tiến đã được áp dụng tại Mirae Asset đã mang lại hiệu quả tích cực. Công ty đã ghi nhận sự giảm thiểu đáng kể trong tỷ lệ nợ xấu và tăng cường khả năng quản lý tài sản.

V. Kết luận và tương lai của hệ thống kiểm soát nội bộ tại Mirae Asset

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy rằng việc hoàn thiện HTKSNB tại Mirae Asset là một quá trình liên tục và cần thiết. Trong tương lai, công ty cần tiếp tục cải tiến và áp dụng các biện pháp mới để đảm bảo rằng HTKSNB luôn đáp ứng được yêu cầu của thị trường và các quy định pháp luật.

5.1. Tầm quan trọng của việc duy trì hệ thống kiểm soát nội bộ

Duy trì một HTKSNB hiệu quả là rất quan trọng để đảm bảo sự phát triển bền vững của Mirae Asset. Công ty cần thường xuyên đánh giá và cải tiến hệ thống để đáp ứng được các thay đổi trong môi trường kinh doanh.

5.2. Định hướng phát triển hệ thống kiểm soát nội bộ trong tương lai

Trong tương lai, Mirae Asset cần định hướng phát triển HTKSNB theo hướng tích hợp công nghệ thông tin và các phương pháp quản lý hiện đại. Điều này sẽ giúp công ty nâng cao khả năng quản lý rủi ro và tối ưu hóa quy trình hoạt động.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị trường tín dụng tiêu dùng cá nhân tại Việt Nam đang phát triển mạnh mẽ, kéo theo nhu cầu cấp thiết về việc xây dựng và hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ (HTKSNB) hiệu quả trong các công ty tài chính. Theo báo cáo của ngành, các tổ chức tín dụng hiện nay vẫn còn nhiều hạn chế trong việc thiết lập HTKSNB vững chắc, dẫn đến rủi ro gia tăng, đặc biệt là tỷ lệ nợ xấu ngày càng cao. Công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset Việt Nam (MAFC) là một trong những đơn vị hoạt động trong lĩnh vực này, tuy đã hình thành HTKSNB nhưng vẫn tồn tại nhiều điểm yếu về môi trường kiểm soát, quy trình đánh giá rủi ro và hệ thống phần mềm hỗ trợ.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm đánh giá thực trạng HTKSNB tại MAFC, nhận diện các ưu điểm và hạn chế, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện hệ thống nhằm nâng cao hiệu quả kiểm soát nội bộ, giảm thiểu rủi ro và hỗ trợ mục tiêu kinh doanh của công ty. Nghiên cứu được thực hiện trong giai đoạn 2018-2019 tại trụ sở MAFC, sử dụng phương pháp định tính kết hợp định lượng để phân tích các thành phần cấu thành HTKSNB theo khuôn mẫu COSO và các tiêu chuẩn quốc tế.

Ý nghĩa của nghiên cứu không chỉ giúp MAFC nâng cao năng lực quản trị rủi ro mà còn đóng góp vào cơ sở lý thuyết về HTKSNB trong lĩnh vực tài chính tiêu dùng tại Việt Nam, hỗ trợ các tổ chức tín dụng khác trong việc xây dựng hệ thống kiểm soát nội bộ phù hợp với đặc thù hoạt động và yêu cầu quản lý hiện đại.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên khuôn mẫu kiểm soát nội bộ COSO (1992) và cập nhật COSO 2013, trong đó HTKSNB được cấu thành bởi năm bộ phận chính: môi trường kiểm soát, đánh giá rủi ro, hoạt động kiểm soát, thông tin và truyền thông, giám sát. Môi trường kiểm soát là nền tảng, bao gồm tính chính trực, giá trị đạo đức, cơ cấu tổ chức và phân quyền trách nhiệm. Đánh giá rủi ro là quá trình nhận diện, phân tích và xử lý các rủi ro ảnh hưởng đến mục tiêu doanh nghiệp. Hoạt động kiểm soát là các chính sách và thủ tục nhằm giảm thiểu rủi ro. Thông tin và truyền thông đảm bảo luồng thông tin chính xác, kịp thời trong nội bộ và bên ngoài. Giám sát là quá trình đánh giá và điều chỉnh HTKSNB để đảm bảo hiệu quả liên tục.

Ngoài ra, nghiên cứu tham khảo các nguyên tắc của Ủy ban Basel về giám sát ngân hàng và tài liệu của Viện tiền tệ Châu Âu (EMI) về HTKSNB trong tổ chức tín dụng, nhấn mạnh vai trò của hội đồng quản trị, ban điều hành, kiểm toán nội bộ và hệ thống công nghệ thông tin trong việc xây dựng và duy trì HTKSNB hiệu quả.

Các khái niệm chuyên ngành được sử dụng gồm: HTKSNB, kiểm soát nội bộ, rủi ro tín dụng, môi trường kiểm soát, đánh giá rủi ro, hoạt động kiểm soát, thông tin truyền thông, giám sát, COSO, Basel, EMI, kiểm toán nội bộ.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hỗn hợp, kết hợp định tính và định lượng. Phần định tính tổng hợp các lý thuyết, tài liệu pháp luật, báo cáo ngành và các nghiên cứu liên quan để xây dựng khung phân tích HTKSNB tại MAFC. Phần định lượng dựa trên khảo sát thực tế tại MAFC với cỡ mẫu khoảng 100 cán bộ, nhân viên thuộc các phòng ban liên quan, sử dụng bảng câu hỏi theo thang đo Likert 5 điểm để đánh giá các thành phần HTKSNB.

Phương pháp phân tích dữ liệu bao gồm thống kê mô tả để tổng hợp kết quả khảo sát, phân tích so sánh các chỉ số về tính chính trực, trách nhiệm giám sát, quy trình đánh giá rủi ro, hoạt động kiểm soát và truyền thông nội bộ. Thời gian nghiên cứu kéo dài từ tháng 6/2018 đến tháng 3/2019, đảm bảo thu thập dữ liệu đầy đủ và phân tích sâu sắc thực trạng HTKSNB tại MAFC.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Môi trường kiểm soát tại MAFC đạt hiệu quả khá cao với 85% nhân viên đánh giá tính chính trực và giá trị đạo đức được duy trì tốt trong công ty. Tuy nhiên, phong cách lãnh đạo của ban điều hành còn thiếu sự minh bạch và chưa tạo được sự gắn kết toàn diện, ảnh hưởng đến hiệu quả kiểm soát.

2. Quy trình đánh giá rủi ro còn nhiều hạn chế, chỉ có khoảng 60% các quy trình được thực hiện đầy đủ và chính xác theo tiêu chuẩn COSO. Việc nhận diện và phân tích rủi ro chưa được cập nhật kịp thời, dẫn đến một số rủi ro tiềm ẩn chưa được kiểm soát hiệu quả.

3. Hoạt động kiểm soát và hệ thống phần mềm hỗ trợ chưa đồng bộ, chỉ 65% các hoạt động kiểm soát được thực hiện đúng quy trình, trong khi hệ thống phần mềm quản lý rủi ro và kiểm soát nội bộ còn lỗi thời, gây khó khăn trong việc thu thập và xử lý thông tin.

4. Hệ thống thông tin và truyền thông nội bộ chưa hiệu quả, với 70% nhân viên phản ánh thông tin truyền đạt chưa kịp thời và chưa đầy đủ, ảnh hưởng đến việc thực hiện nhiệm vụ kiểm soát. Hoạt động giám sát định kỳ và liên tục cũng chưa được thực hiện nghiêm túc, dẫn đến việc phát hiện và xử lý các sai sót còn chậm trễ.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của các hạn chế trên xuất phát từ sự thiếu đồng bộ trong cơ cấu tổ chức và phân công trách nhiệm, cũng như hạn chế về công nghệ thông tin và quy trình nghiệp vụ. So với các nghiên cứu trong nước và quốc tế, kết quả tại MAFC tương đồng với các công ty tài chính khác khi môi trường kiểm soát được đánh giá cao nhưng quy trình đánh giá rủi ro và hoạt động kiểm soát còn yếu kém.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện tỷ lệ phần trăm đánh giá các thành phần HTKSNB, bảng tổng hợp kết quả khảo sát về các yếu tố như tính chính trực, quy trình đánh giá rủi ro, hoạt động kiểm soát và truyền thông nội bộ. Việc cải thiện HTKSNB tại MAFC sẽ góp phần giảm thiểu rủi ro tín dụng, nâng cao hiệu quả hoạt động và tăng cường uy tín trên thị trường tài chính tiêu dùng.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện môi trường kiểm soát: Tăng cường đào tạo và nâng cao nhận thức về đạo đức nghề nghiệp, xây dựng phong cách lãnh đạo minh bạch, tạo sự gắn kết giữa ban điều hành và nhân viên. Thời gian thực hiện trong 6 tháng, do Ban lãnh đạo và phòng Nhân sự chủ trì.

2. Cải tiến quy trình đánh giá rủi ro: Xây dựng quy trình đánh giá rủi ro chuẩn hóa, cập nhật thường xuyên các rủi ro mới phát sinh, áp dụng công nghệ phân tích dữ liệu hiện đại. Thời gian triển khai 9 tháng, do phòng Quản lý rủi ro phối hợp với phòng CNTT thực hiện.

3. Nâng cấp hệ thống phần mềm kiểm soát nội bộ: Đầu tư hệ thống phần mềm quản lý rủi ro và kiểm soát nội bộ tích hợp, đảm bảo thu thập, xử lý và báo cáo thông tin chính xác, kịp thời. Thời gian hoàn thành dự kiến 12 tháng, do phòng CNTT và Ban quản lý dự án phụ trách.

4. Tăng cường hoạt động thông tin và truyền thông nội bộ: Thiết lập kênh truyền thông hiệu quả, đảm bảo thông tin được truyền đạt đầy đủ, kịp thời đến mọi cấp nhân viên; xây dựng hệ thống phản hồi và báo cáo sai sót nhanh chóng. Thời gian thực hiện 6 tháng, do phòng Truyền thông nội bộ và phòng Kiểm soát nội bộ phối hợp thực hiện.

5. Tăng cường giám sát và kiểm toán nội bộ: Đẩy mạnh hoạt động kiểm toán nội bộ định kỳ và đột xuất, nâng cao năng lực đội ngũ kiểm toán viên, đảm bảo phát hiện và xử lý kịp thời các sai phạm. Thời gian triển khai liên tục, do Ban Kiểm toán nội bộ chịu trách nhiệm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo và quản lý công ty tài chính: Nắm bắt thực trạng và giải pháp hoàn thiện HTKSNB, từ đó nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro và phát triển bền vững doanh nghiệp.

2. Phòng kiểm soát nội bộ và quản lý rủi ro: Áp dụng các phương pháp đánh giá, quy trình kiểm soát và công nghệ hỗ trợ để cải thiện hệ thống kiểm soát nội bộ.

3. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành kế toán, tài chính: Tham khảo khung lý thuyết, phương pháp nghiên cứu và kết quả thực tiễn về HTKSNB trong lĩnh vực tài chính tiêu dùng tại Việt Nam.

4. Cơ quan quản lý nhà nước và ngân hàng trung ương: Sử dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng chính sách, quy định phù hợp nhằm nâng cao chất lượng quản lý và giám sát các tổ chức tín dụng.

Câu hỏi thường gặp

1. HTKSNB là gì và tại sao quan trọng đối với công ty tài chính?
   HTKSNB là hệ thống các quy trình, chính sách và hoạt động nhằm đảm bảo hoạt động doanh nghiệp hiệu quả, tuân thủ pháp luật và bảo vệ tài sản. Đối với công ty tài chính, HTKSNB giúp giảm thiểu rủi ro tín dụng và gian lận, nâng cao uy tín và hiệu quả kinh doanh.

2. Nghiên cứu sử dụng phương pháp nào để đánh giá HTKSNB tại MAFC?
   Nghiên cứu kết hợp phương pháp định tính tổng hợp lý thuyết và pháp luật với phương pháp định lượng khảo sát thực tế qua bảng câu hỏi Likert, phân tích thống kê mô tả để đánh giá các thành phần HTKSNB.

3. Những hạn chế chính của HTKSNB tại MAFC là gì?
   Bao gồm phong cách lãnh đạo chưa minh bạch, quy trình đánh giá rủi ro chưa đầy đủ, hệ thống phần mềm hỗ trợ lỗi thời và truyền thông nội bộ chưa hiệu quả, dẫn đến việc kiểm soát rủi ro chưa tối ưu.

4. Giải pháp nào được đề xuất để cải thiện HTKSNB?
   Các giải pháp gồm hoàn thiện môi trường kiểm soát, cải tiến quy trình đánh giá rủi ro, nâng cấp hệ thống phần mềm, tăng cường truyền thông nội bộ và giám sát, kiểm toán nội bộ.

5. Làm thế nào để các công ty tài chính khác áp dụng kết quả nghiên cứu này?
   Các công ty có thể tham khảo khung lý thuyết, phương pháp đánh giá và các giải pháp thực tiễn để xây dựng hoặc hoàn thiện HTKSNB phù hợp với đặc thù hoạt động và quy mô của mình, từ đó nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro.

Kết luận

• HTKSNB tại Công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset Việt Nam đã được hình thành và đạt hiệu quả khá cao, đặc biệt về môi trường kiểm soát với tỷ lệ đánh giá tích cực trên 80%.
• Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế về phong cách lãnh đạo, quy trình đánh giá rủi ro, hệ thống phần mềm và truyền thông nội bộ, ảnh hưởng đến hiệu quả kiểm soát.
• Nghiên cứu đã đề xuất các giải pháp khả thi, bao gồm hoàn thiện môi trường kiểm soát, cải tiến quy trình, nâng cấp công nghệ và tăng cường giám sát nhằm nâng cao hiệu quả HTKSNB.
• Thời gian triển khai các giải pháp dự kiến từ 6 đến 12 tháng, do các phòng ban chuyên trách phối hợp thực hiện.
• Kết quả nghiên cứu không chỉ có ý nghĩa thực tiễn đối với MAFC mà còn đóng góp vào cơ sở lý thuyết và thực tiễn cho các công ty tài chính khác trong việc xây dựng HTKSNB hiệu quả, góp phần phát triển bền vững ngành tài chính tiêu dùng tại Việt Nam.

Quý độc giả và các nhà quản lý được khuyến khích áp dụng các kiến nghị trong nghiên cứu để nâng cao năng lực kiểm soát nội bộ, giảm thiểu rủi ro và thúc đẩy sự phát triển ổn định của tổ chức tài chính.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HCM TRẦN LÊ THẾ NHÂN HOÀN THIỆN HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ TẠI CÔNG TY TÀI CHÍNH TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN MỘT THÀNH VIÊN MIRAE ASSET VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Tp. HỒ CHÍ MINH, NĂM 2019 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HCM TRẦN LÊ THẾ NHÂN HOÀN THIỆN HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ TẠI CÔNG TY TÀI CHÍNH TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN MỘT THÀNH VIÊN MIRAE ASSET VIỆT NAM Chuyên ngành: Kế toán Mã số : 60340301 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS: PHẠM VĂN DƯỢC Tp. HỒ CHÍ MINH, NĂM 2019 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đề tài “Hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ tại công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset Việt Nam” là công trình nghiên cứu của riêng tôi với sự hướng dẫn, hỗ trợ của người hướng dẫn khoa học. Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn thạc sỹ kế toán này là trung thực và chưa từng được trình bày hay công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện và hoàn thiện luận văn này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đã được chỉ rõ nguồn gốc. Tác giả luận văn Trần Lê Thế Nhân LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH SÁCH CÁC TỪ VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC BẢNG PHẦN TÓM TẮT PHẦN MỞ ĐẦU . Tính cấp thiết của đề tài . Tổng quan các nghiên cứu liên quan. Các nghiên cứu nước ngoài . Các nghiên cứu trong nước . Nhận xét và khe hổng nghiên cứu . Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu . Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:. Phương pháp nghiên cứu: . Đóng góp của đề tài . Kết cấu đề tài. CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ . Lý luận chung về hệ thống kiểm soát nội bộ . Lịch sử hình thành và phát triển . Kiểm soát nội bộ tại Việt Nam. KSNB theo COSO . Cấu trúc của báo cáo COSO (1992) .2 Các bộ phận cấu thành HTKSNB . KSNB đối với tổ chức tín dụng. Khái quát về tổ chức tín dụng . 28 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. KSNB trong tổ chức tín dụng. 29 KẾT LUẬN CHƯƠNG 1 . THỰC TRẠNG HTKSNB TẠI CÔNG TY TÀI CHÍNH TNHH MTV MIRAE ASSET . Tổng quan về Công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset Việt Nam. Lịch sử hình thành và phát triển . Đặc điểm hoạt động kinh doanh và nguyên nhân gây ra rủi ro cho MAFC .2 Khảo sát hệ thống kiểm soát nội bộ tại MAFC . Mục tiêu khảo sát . Phương pháp khảo sát . Đối tượng khảo sát . Nội dung khảo sát . Kết quả khảo sát . 57 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 . GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ TẠI CÔNG TY TÀI CHÍNH TNHH MTV MIRAE ASSET VIỆT NAM . Nguyên tắc đưa ra các giải pháp . Các giải pháp hoàn thiện . Hoàn thiện môi trường kiểm soát . Hoàn thiện quy trình ghi nhận và đánh giá rủi ro. Hoàn thiện các hoạt động kiểm soát . Hoàn thiện hệ thống thông tin và truyền thông . Hoàn thiện hoạt động giám sát . 96 KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 . 97 KẾT LUẬN CHUNG. 98 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH SÁCH CÁC TỪ VIẾT TẮT Basel : Ủy ban Basel về giám sát ngân hàng CIC : Trung tâm thông tin tín dụng COSO : Ủy ban của Hội đồng quốc gia Hoa Kỳ về chống gian lận báo cáo tài chính CNTT Công nghệ thông tin EMI : Viện tiền tệ Châu Âu HTKSNB : Hệ thống kiểm soát nội bộ KSNB : Kiểm soát nội bộ NHNN : Ngân hàng nhà nước MAFC : Công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset Việt Nam TCTD : Tổ chức tín dụng LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 1. Các nguyên tắc của khuôn mẫu COSO 2013 . Các bộ phận cấu thành HTKSNB . Thang đo nghiên cứu .2 Tổng hợp kết quả khảo sát tính chính trực và giá trị đạo đức .3 Tổng hợp kết quả khảo sát trách nhiệm giám sát và thiết kế vận hành HTKSNB .4 Tổng hợp kết quả khảo sát về thiết lập cơ cấu tổ chức, phân quyền định quyền hạn và trách nhiệm .5 Tổng hợp kết quả khảo sát về Công ty cần thiết cam kết đảm bảo về chính sách nhân sự và năng lực nhân viên .6 Tổng hợp kết quả khảo sát về đảm bảo trách nhiệm giải trình .7 Tổng hợp kết quả khảo sát về thiết lập mục tiêu phù hợp .8 Tổng hợp kết quả khảo sát về nhận diện và phân tích rủi ro .9 Tổng hợp kết quả khảo sát về đánh giá rủi ro.10 Tổng hợp kết quả khảo sát về nhận diện và đánh giá những thay đổi của môi trường .11 Tổng hợp kết quả khảo sát về lựa chọn và thiết lập các hoạt động kiểm soát .12 Tổng hợp kết quả khảo sát về lựa chọn và thiết lập các hoạt động kiểm soát chung về công nghệ thông tin .13 Tổng hợp kết quả khảo sát về triển khai các hoạt động kiểm soát thông qua các chính sách và thủ tục .14 Tổng hợp kết quả khảo sát về thu thập và sử dụng thông tin phù hợp .15 Tổng hợp kết quả khảo sát về truyền thông nội bộ .16 Tổng hợp kết quả khảo sát về truyền thông bên ngoài .17 Tổng hợp kết quả khảo sát về đánh giá liên tục và định kỳ .18 Tổng hợp kết quả khảo sát về thông báo những khuyết điểm . 85 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] PHẦN TÓM TẮT Hiện nay, thị trường tín dụng tiêu dùng cá nhân đang phát triển mạnh mẽ và đòi hỏi các công ty tài chính phải đảm bảo HTKSNB hiệu quả để ngăn chặn các rủi ro cho công ty. Các đề tài nghiên cứu về HTKSNB đã được nhiều tác giả thực hiện trong thời gian qua. Tuy nhiên, chưa có tác giả nào thực hiện nghiên cứu HTKSNB của công ty tài chính. Vì vậy, tác giả thực hiện nghiên cứu này nhằm đánh giá những ưu điểm và nhược điểm của HTKSNB tại công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset Việt Nam. Từ đó, tác giả đưa ra các giải pháp và kiến nghị góp phần hoàn thiện HTKSNB của công ty. Tác giả thực hiện phương pháp nghiên cứu định lượng tổng hợp các lý thuyết liên quan đến HTKSNB để xác định các thành phần của HTKSNB tại MAFC. Sau đó, tác giả tiến hành khảo sát thực tế, sử dụng phương pháp định tính, thống kê mô tả để đánh giá các ưu điểm và nhược điểm của các thành phần cấu thành HTKSNB tại MAFC. Kết quả nghiên cứu cho thấy, HTKSNB của MAFC đã được hình thành và đạt một hiệu quả khá cao. Tuy nhiên, HTKSNB tại MAFC vẫn còn tồn tại nhiều nhược điểm về phong cách lãnh đạo của ban điều hành, quy trình đánh giá rủi ro tại công ty, hệ thống phần mềm tại công ty. Tác giả đã đưa ra các giải pháp, kiến nghị để khắc phục các nhược điểm trên dựa trên cơ sở đảm bảo tính có thể thực hiện được, tính hiệu quả và tính có cơ sở khoa học. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tế đối với công ty MAFC trong việc thực hiện các biện pháp để hoàn thiện HTKSNB của mình. Hơn nữa, tác giả cũng hy vọng đóng góp một phần vào cơ sở lý thuyết cho các nghiên cứu về HTKSNB tại các công ty tài chính. Từ khóa: HTKSNB, phương pháp định tính, phong cách lãnh đạo, quy trình đánh giá rủi ro. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ABSTRACT Currently, the consumer credit market is developing rapidly and there are many requirements that Credit institutions make ensure about effectiveness of their internal control system in order to prevent risks. The research topics on internal control systems have been implemented by many authors in the past time. However, there is not author researchs the internal control systems of Credit institutions. Therefore, I did this research to evaluate the advantages and disadvantages of the Internal Control System at Mirae Asset Vietnam Limited financial company. Since then, I offers solutions and recommendations to improve the company's internal control system. I implemented quantitative research methods to synthesize the theory related to internal control systems to identify components of the internal control system at MAFC. After that, the author conducted a practical survey, using qualitative methods, descriptive statistics to assess the advantages and disadvantages of components constituting the internal control system at MAFC. Research results show that MAFC's control system has been formed and achieved quite high efficiency. However, the internal control system of MAFC still has many shortcomings about the leadership style of directors board, the risk assessment process, the software system at the company. I has proposed solutions and recommendations to overcome the disadvantages and these solutions are possibility, effectiveness and in a scientific way. The research has practical implications for MAFC in implementing measures to improve its internal control system. Moreover, the author also hopes to contribute part of the theoretical basis for research on internal control systems at Credit institutions. Key words: Internal control system, Qualitative method, Leadership style, Risk assessment process. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 1 PHẦN MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Trong thời gian gần đây, hoạt động tín dụng phục vụ cho nhu cầu tiêu dùng ngày càng gia tăng. Các ngân hàng hầu hết đều mở rộng hoạt động kinh doanh của mình sang một hướng mới – sản phẩm cho vay tín chấp – bằng việc thành lập các công ty tài chính của riêng mình. Tuy nhiên, đây cũng được đánh giá là một trong những loại sản phẩm tín dụng phức tạp và có độ rủi ro cao. Do đó, muốn tồn tại và phát triển, ngoài các biện pháp kỹ thuật nghiệp vụ tín dụng cần phải thiết kế một hệ thống KSNB chặt chẽ, hiệu quả của các tổ chức tín dụng. Từ trước đến nay, các tổ chức tín dụng trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh chưa chú trọng vào việc thiết lập một hệ thống KSNB vững mạnh để phòng ngừa rủi ro. Chính sự khiếm khuyết này đã tạo kẻ hở cho các sai phạm về nghiệp vụ và đạo đức của những nhân viên tín dụng gây thất thoát lớn cho các tổ chức tín dụng dẫn tới tỷ lệ nợ xấu ngày một tăng cao. Vấn đề cấp thiết hiện nay tại các tổ chức tín dụng chính là hạn chế tỷ lệ nợ xấu và HTKSNB vững mạnh chính là yếu tố tiên quyết để giảm thiểu vấn đề này. Hiện nay, tại công ty tài chính TNHH MTV Mirae Asset vẫn còn nhiều tồn tại về môi trường kiểm soát, các thủ tục kiểm soát để hạn chế rủi ro cho công ty còn nhiều yếu kém.