Hoàn thiện công tác kiểm soát nội bộ tại ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam

Bài viết phân tích và đề xuất giải pháp hoàn thiện công tác kiểm soát nội bộ tại ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam, chi nhánh Bắc Quảng Bình.

• Tác giả: Nguyễn Hữu Phước
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Ngọc Châu
• Trường học: Đại học Kinh tế - Đại học Huế
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Hoàn thiện công tác kiểm soát nội bộ tại ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và phát triển Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Huế

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• TÓM LƯỢC LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC KINH TẾ
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• MỤC LỤC
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC HÌNH VẼ
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ CÔNG TÁC KIỂM SOÁT NỘI BỘ TẠI CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Khái quát về công tác kiểm soát nội bộ trong các ngân hàng thương mại
• 1.2. Bản chất của công tác kiểm soát nội bộ
• 1.3. Đặc điểm của công tác kiểm soát nội bộ
• 1.4. Mục tiêu của công tác kiểm soát nội bộ
• 1.5. Các yêu cầu và nguyên tắc hoạt động của HTKSNB trong NHTM
• 1.6. Nội dung hoàn thiện công tác kiểm soát nội bộ
• 1.6.1. Môi trường kiểm soát
• 1.6.2. Quy trình đánh giá rủi ro
• 1.6.3. Các hoạt động kiểm soát
• 1.6.4. Hệ thống thông tin và truyền thông
• 1.6.5. Giám sát kiểm soát
• 1.7. Các yếu tố ảnh hưởng tới hệ thống kiểm soát nội bộ của NHTM
• 1.7.1. Các yếu tố chủ quan
• 1.7.2. Nhân tố khách quan
• 1.8. Khung phân tích công tác kiểm soát nội bộ của ngân hàng thương mại
• 1.9. Khung phân tích nghiên cứu của đề tài
• 1.10. Hệ thống các chỉ tiêu phân tích của đề tài
• 1.11. Kinh nghiệm về kiểm soát nội bộ tại các ngân hàng thương mại và bài học kinh nghiệm cho BIDV Bắc Quảng Bình
• 1.11.1. Kinh nghiệm của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam chi nhánh Hải Dương
• 1.11.2. Kinh nghiệm của Ngân hàng TMCP Quốc tế Việt Nam (VIB)
• 1.11.3. Bài học kinh nghiệm về hệ thống kiểm soát nội bộ tại Ngân hàng thương mại cổ phần đầu tư và phát triển Việt Nam chi nhánh Bắc Quảng Bình
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KIỂM SOÁT NỘI BỘ TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM CHI NHÁNH BẮC QUẢNG BÌNH
• 2.1. Tổng quát về Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam chi nhánh Bắc Quảng Bình
• 2.2. Lịch sử hình thành và phát triển
• 2.3. Mô hình tổ chức quản lý
• 2.4. Kết quả hoạt động kinh doanh
• 2.5. Nguồn lực kinh doanh của BIDV chi nhánh Bắc Quảng Bình
• 2.6. Thực trạng hệ thống kiểm soát nội bộ tại BIDV Bắc Quảng Bình
• 2.6.1. Môi trường kiểm soát
• 2.6.2. Đánh giá rủi ro
• 2.6.3. Các hoạt động kiểm soát
• 2.6.4. Hệ thống thông tin và truyền thông
• 2.6.5. Các hoạt động giám sát
• 2.7. Đánh giá về hệ thống kiểm soát nội tại Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam chi nhánh Bắc Quảng Bình
• 2.7.1. Những kết quả đạt được
• 2.7.2. Hạn chế và nguyên nhân
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KIỂM SOÁT NỘI BỘ TẠI BIDV BẮC QUẢNG BÌNH
• 3.1. Định hướng phát triển của Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam chi nhánh Bắc Quảng Bình
• 3.2. Định hướng phát triển của Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam
• 3.3. Phương hướng hoàn thiện công tác kiểm soát nội bộ của BIDV – Chi nhánh Bắc Quảng Bình
• 3.4. Giải pháp hoàn thiện công tác kiểm soát nội bộ tại Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam chi nhánh Bắc Quảng Bình
• 3.4.1. Hoàn thiện công tác văn bản, quy trình KSNB của hệ thống BIDV
• 3.4.2. Hoàn thiện cơ cấu tổ chức Bộ máy kiểm soát nội bộ
• 3.4.3. Hoàn thiện quy trình kiểm soát nội bộ; thiết kế và lựa chọn các thủ tục kiểm soát hợp lý
• 3.4.4. Chuẩn hóa đội ngũ kiểm soát viên trong toàn hệ thống
• 3.4.5. Một số giải pháp khác
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• QUYẾT ĐỊNH HỘI ĐỒNG CHẤM LUẬN VĂN
• BIÊN BẢN CỦA HỘI ĐỒNG CHẤM LUẬN VĂN
• NHẬN XÉT CỦA PHẢN BIỆN 1+2
• BẢN GIẢI TRÌNH XÁC NHẬN HOÀN THIỆN LUẬN VĂN

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Kiểm Soát Nội Bộ Ngân Hàng BIDV Bản Chất

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế, kiểm soát nội bộ ngân hàng đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo an toàn và hiệu quả hoạt động. Kiểm soát nội bộ giúp các ngân hàng, đặc biệt là ngân hàng thương mại cổ phần như BIDV, giảm thiểu rủi ro, tuân thủ pháp luật và đạt được mục tiêu kinh doanh. Hệ thống ngân hàng Việt Nam, với vai trò cung cấp vốn cho doanh nghiệp và dự án, cần đặc biệt chú trọng quản trị rủi ro ngân hàng và nâng cao năng lực cạnh tranh. Theo tài liệu nghiên cứu, khi hoạt động kiểm soát được thực hiện tốt, ngân hàng có thể ngăn chặn, phát hiện và sửa chữa kịp thời các sai phạm, từ đó bảo vệ uy tín và phát triển bền vững.

1.1. Bản chất của kiểm soát nội bộ ngân hàng Đảm bảo an toàn

Bản chất của kiểm soát nội bộ nằm ở việc tạo ra một hệ thống các chính sách, quy trình và thủ tục để đảm bảo rằng mọi hoạt động của ngân hàng đều được thực hiện một cách an toàn, hiệu quả và tuân thủ pháp luật. Mục tiêu là giảm thiểu rủi ro hoạt động, rủi ro tín dụng, và rủi ro thanh khoản, đồng thời ngăn chặn gian lận trong ngân hàng và phòng chống rửa tiền. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ phận và sự tham gia tích cực của toàn thể cán bộ nhân viên.

1.2. Vai trò của kiểm soát nội bộ trong quản trị rủi ro ngân hàng

Kiểm soát nội bộ đóng vai trò then chốt trong việc quản trị rủi ro ngân hàng. Nó giúp ngân hàng nhận diện, đánh giá và kiểm soát các loại rủi ro khác nhau, từ rủi ro tín dụng đến rủi ro hoạt động. Một hệ thống kiểm soát rủi ro hiệu quả sẽ giúp ngân hàng đưa ra các quyết định kinh doanh sáng suốt và bảo vệ tài sản của mình.Theo nghiên cứu, một trong những vấn đề quan trọng là việc xây dựng các quy định, các quy chế cần phải được đồng bộ. Việc phối hợp công việc giữa các bộ phận chưa mang tính chất hợp tác, chính sách cho cán bộ chưa thực sự hiệu quả và công tác kế hoạch mang tính hình thức.

II. Thách Thức Trong Kiểm Soát Nội Bộ BIDV Rủi Ro Giải Pháp

Mặc dù đã có nhiều nỗ lực, công tác kiểm soát nội bộ BIDV vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Các sai phạm trọng yếu trong hoạt động kinh doanh, đặc biệt là trong lĩnh vực tín dụng, vẫn còn tồn tại. Điều này cho thấy sự cần thiết phải cải thiện kiểm soát nội bộ để giảm thiểu rủi ro và bảo vệ uy tín của ngân hàng. Các yếu tố như nhận thức chưa đầy đủ về kiểm soát nội bộ, cơ cấu tổ chức chưa hoàn thiện, và đội ngũ cán bộ kiểm soát còn thiếu kinh nghiệm là những rào cản cần vượt qua. Việc hoàn thiện quy trình kiểm soát nội bộ và nâng cao năng lực của đội ngũ kiểm soát viên là những giải pháp cấp thiết.

2.1. Nhận diện các rủi ro chính trong hoạt động kiểm soát tại BIDV

Việc nhận diện các rủi ro chính là bước quan trọng đầu tiên trong hoạt động kiểm soát. Các rủi ro có thể xuất phát từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm rủi ro tín dụng, rủi ro hoạt động, rủi ro thị trường, và rủi ro pháp lý. Theo kết quả nghiên cứu, việc nhận diện và đánh giá rủi ro là một thách thức lớn, đặc biệt là trong bối cảnh môi trường kinh doanh thay đổi nhanh chóng. Chi nhánh chưa có mô hình, quy trình cụ thể để thực hiện công việc nhận diện, đánh giá rủi ro.

2.2. Đánh giá hiệu quả kiểm soát nội bộ và các vấn đề tồn tại

Đánh giá hiệu quả kiểm soát nội bộ là một quá trình liên tục và cần thiết để đảm bảo rằng hệ thống kiểm soát đang hoạt động hiệu quả. Các vấn đề tồn tại có thể bao gồm sự thiếu sót trong quy trình kiểm soát nội bộ, sự không tuân thủ các quy định, và sự thiếu hụt về nguồn lực. Qua đó chỉ ra được các ưu điểm và hạn chế trong công tác KSNB tại tại BIDV Bắc Quảng Bình.Một trong những hạn chế là Ban giám đốc chưa nhận thức đầy đủ về KSNB và chưa xây dựng các quy chế được đồng bộ

2.3. Giải pháp nâng cao hiệu quả kiểm soát nội bộ cho BIDV

Để nâng cao hiệu quả kiểm soát nội bộ, BIDV cần thực hiện một loạt các giải pháp, bao gồm hoàn thiện quy trình kiểm soát nội bộ, nâng cao năng lực của đội ngũ kiểm soát viên, và tăng cường sự giám sát của ban lãnh đạo. Việc áp dụng các chuẩn mực quốc tế như COSO và Basel cũng là một yếu tố quan trọng. Việc xây dựng một văn hóa kiểm soát mạnh mẽ, trong đó mọi cán bộ nhân viên đều nhận thức được tầm quan trọng của kiểm soát nội bộ, là chìa khóa để đạt được thành công lâu dài.

III. Hoàn Thiện Quy Trình Kiểm Soát Nội Bộ BIDV Hướng Dẫn Chi Tiết

Việc hoàn thiện quy trình kiểm soát nội bộ là một yếu tố then chốt để nâng cao hiệu quả hoạt động và giảm thiểu rủi ro cho BIDV. Quy trình này cần bao gồm đầy đủ các bước, từ việc xác định mục tiêu kiểm soát đến việc thực hiện các hoạt động kiểm soát và giám sát. Việc áp dụng các chuẩn mực quốc tế và điều chỉnh quy trình cho phù hợp với đặc thù của BIDV là rất quan trọng. Theo tài liệu nghiên cứu, một hệ thống kiểm soát nội bộ hiệu quả cần có sự tham gia của tất cả các bộ phận trong ngân hàng và được giám sát thường xuyên bởi ban lãnh đạo.

3.1. Xây dựng cơ chế kiểm soát hiệu quả cho từng hoạt động nghiệp vụ

Mỗi hoạt động nghiệp vụ của ngân hàng đều có những rủi ro riêng, do đó cần có cơ chế kiểm soát riêng biệt. Ví dụ, hoạt động tín dụng cần có kiểm soát rủi ro tín dụng chặt chẽ, trong khi hoạt động thanh toán cần có kiểm soát gian lận hiệu quả. Việc xây dựng cơ chế kiểm soát phù hợp với từng hoạt động sẽ giúp ngân hàng giảm thiểu rủi ro và nâng cao hiệu quả hoạt động.

3.2. Áp dụng mô hình kiểm soát nội bộ COSO vào thực tiễn BIDV

Mô hình kiểm soát nội bộ COSO là một khung tham chiếu được quốc tế công nhận cho việc xây dựng và đánh giá hệ thống kiểm soát nội bộ. Việc áp dụng COSO vào thực tiễn BIDV sẽ giúp ngân hàng nâng cao tính hiệu quả và minh bạch của hệ thống kiểm soát. Điều này đòi hỏi sự hiểu biết sâu sắc về COSO và khả năng điều chỉnh mô hình cho phù hợp với đặc thù của BIDV.

3.3. Tăng cường tuân thủ pháp luật ngân hàng và các quy định nội bộ

Tuân thủ pháp luật ngân hàng và các quy định nội bộ là yếu tố then chốt để đảm bảo hoạt động an toàn và bền vững của BIDV. Việc tăng cường tuân thủ đòi hỏi sự hiểu biết sâu sắc về các quy định và sự cam kết của toàn thể cán bộ nhân viên.Ngân hàng luôn tuân thủ đúng luật pháp, quy định, chính sách, kế hoạch, thủ tục, chế độ trong và ngoài ngành. Để làm được việc đó cần xây dựng một văn hóa tuân thủ mạnh mẽ trong toàn ngân hàng.

IV. Đào Tạo Kiểm Soát Viên Bí Quyết Nâng Cao Năng Lực Cho BIDV

Đội ngũ kiểm soát viên đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo hiệu quả của hệ thống kiểm soát nội bộ. Việc đào tạo kiểm soát viên cần được chú trọng để nâng cao năng lực chuyên môn, kỹ năng nghiệp vụ và ý thức trách nhiệm. Các chương trình đào tạo cần cập nhật kiến thức về quản trị rủi ro ngân hàng, quy trình kiểm soát nội bộ, và các quy định pháp luật mới nhất. Theo tài liệu nghiên cứu, việc xây dựng một đội ngũ kiểm soát viên chuyên nghiệp và tận tâm là yếu tố then chốt để đạt được thành công trong công tác kiểm soát nội bộ.

4.1. Xây dựng chương trình đào tạo kiểm soát nội bộ bài bản và chuyên sâu

Chương trình đào tạo kiểm soát nội bộ cần được xây dựng một cách bài bản và chuyên sâu, bao gồm cả kiến thức lý thuyết và kỹ năng thực hành. Các khóa học cần tập trung vào các chủ đề như quản trị rủi ro ngân hàng, quy trình kiểm soát nội bộ, kiểm toán nội bộ ngân hàng, và tuân thủ pháp luật. Bên cạnh đó, cần có các buổi huấn luyện thực tế để giúp kiểm soát viên áp dụng kiến thức vào công việc.

4.2. Nâng cao kỹ năng đánh giá kiểm soát nội bộ cho kiểm soát viên

Kỹ năng đánh giá kiểm soát nội bộ là một kỹ năng quan trọng đối với kiểm soát viên. Họ cần có khả năng đánh giá rủi ro, đánh giá hiệu quả kiểm soát, và đề xuất các giải pháp cải thiện. Các khóa đào tạo cần tập trung vào việc rèn luyện các kỹ năng này thông qua các bài tập thực tế và các tình huống giả định. Một trong những điểm hạn chế được chỉ ra là cán bộ làm KSNB còn chưa có nhiều kinh nghiệm trong công tác.

4.3. Tạo động lực và khuyến khích sự phát triển của đội ngũ kiểm soát viên

Để thu hút và giữ chân nhân tài, BIDV cần tạo động lực và khuyến khích sự phát triển của đội ngũ kiểm soát viên. Điều này có thể được thực hiện thông qua việc cung cấp các cơ hội đào tạo và thăng tiến, cũng như việc công nhận và khen thưởng những đóng góp của họ. Cần phải chuẩn hóa đội ngũ kiểm soát viên trong toàn hệ thống.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Đánh Giá Kiểm Soát Nội Bộ Tại BIDV Bắc Quảng Bình

Việc đánh giá kiểm soát nội bộ tại BIDV Bắc Quảng Bình là một bước quan trọng để xác định những điểm mạnh và điểm yếu của hệ thống kiểm soát hiện tại. Kết quả đánh giá sẽ là cơ sở để đưa ra các giải pháp cải thiện kiểm soát nội bộ và nâng cao hiệu quả hoạt động của chi nhánh. Theo tài liệu nghiên cứu, việc đánh giá cần được thực hiện một cách khách quan và toàn diện, với sự tham gia của tất cả các bộ phận trong chi nhánh. Việc đánh giá công tác KSNB giúp Chi nhánh,tốc độ gia tăng về doanh số, nợ xấu, những rủi ro tài chính… qua các năm 2016-2018.

5.1. Phân tích thực trạng kiểm soát rủi ro trong hoạt động tín dụng

Hoạt động tín dụng là một trong những hoạt động có rủi ro cao nhất của ngân hàng. Việc phân tích thực trạng kiểm soát rủi ro tín dụng tại BIDV Bắc Quảng Bình sẽ giúp xác định những lỗ hổng và điểm yếu trong quy trình kiểm soát hiện tại. Các sai sót trong quá trình tác nghiệp như cho vay khi chưa đầy đủ căn cứ giải ngân, thiếu hồ sơ pháp lý, sai sót về hồ sơ kinh tế sẽ được phát hiện thông qua hệ thống KSNB.

5.2. Đánh giá hệ thống thông tin và truyền thông nội bộ

Hệ thống thông tin và truyền thông nội bộ đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo rằng thông tin được truyền tải kịp thời và chính xác đến tất cả các bộ phận trong ngân hàng. Việc đánh giá hệ thống thông tin tại BIDV Bắc Quảng Bình sẽ giúp xác định những vấn đề về tính đầy đủ, chính xác, và kịp thời của thông tin.

5.3. Nhận diện và xử lý các gian lận trong ngân hàng

Gian lận trong ngân hàng là một mối đe dọa nghiêm trọng đối với sự ổn định và uy tín của ngân hàng. Việc nhận diện và xử lý các gian lận kịp thời là rất quan trọng để bảo vệ tài sản của ngân hàng và khách hàng. Cần phải có các quy trình và thủ tục để phát hiện và ngăn chặn gian lận một cách hiệu quả.

VI. Kết Luận Tương Lai Cải Thiện Kiểm Soát Nội Bộ Cho BIDV

Cải thiện kiểm soát nội bộ là một quá trình liên tục và cần thiết để đảm bảo sự phát triển bền vững của BIDV. Việc áp dụng các chuẩn mực quốc tế, nâng cao năng lực của đội ngũ kiểm soát viên, và xây dựng một văn hóa kiểm soát mạnh mẽ là những yếu tố then chốt. Theo tài liệu nghiên cứu, việc đánh giá kiểm soát nội bộ định kỳ và điều chỉnh quy trình cho phù hợp với môi trường kinh doanh thay đổi là rất quan trọng.

6.1. Các giải pháp cải thiện kiểm soát nội bộ đã được triển khai thành công

Để có cái nhìn toàn diện về cải thiện kiểm soát nội bộ thì các hệ thống đã hoàn thiện sẽ được kể đến như HTKSNB tại Chi nhánh được vận hành và thiết kế theo quy định, cơ cấu tổ chức khá chặt chẽ đảm bảo sự độc lập, đã thực hiện đều đặn việc lập kế hoạch, đã đề ra được các chỉ tiêu kế hoạch, chi nhánh đã nhận diện được các rủi ro chủ yếu, thực hiện tốt các nguyên tắc trong KSNB, hệ thống thông tin nội bộ được truyền tải kịp thời, hoạt động giám sát được thường xuyên thực hiện. Việc chia sẽ các kinh nghiệm giúp ngân hàng vượt qua các khó khăn hiện có.

6.2. Các bước tiếp theo để hoàn thiện hệ thống kiểm soát cho BIDV

Trong bối cảnh kinh tế thay đổi nhanh chóng và sự phát triển của công nghệ, BIDV cần liên tục hoàn thiện hệ thống kiểm soát để đáp ứng các thách thức mới. Các bước tiếp theo có thể bao gồm việc áp dụng các công nghệ mới để tự động hóa các hoạt động kiểm soát, tăng cường sử dụng dữ liệu để phát hiện các rủi ro, và xây dựng một văn hóa kiểm soát mạnh mẽ hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và sự phát triển nhanh chóng của hệ thống ngân hàng thương mại tại Việt Nam, công tác kiểm soát nội bộ (KSNB) trở thành yếu tố then chốt đảm bảo hoạt động ngân hàng diễn ra an toàn, hiệu quả và hạn chế rủi ro. Tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) – Chi nhánh Bắc Quảng Bình, công tác KSNB được chú trọng nhưng vẫn còn nhiều hạn chế ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động. Nghiên cứu tập trung đánh giá thực trạng KSNB tại chi nhánh trong giai đoạn 2016-2018, đồng thời đề xuất các giải pháp hoàn thiện đến năm 2025 nhằm nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro và bảo vệ tài sản ngân hàng.

Mục tiêu nghiên cứu cụ thể gồm: hệ thống hóa lý thuyết về KSNB trong ngân hàng thương mại; phân tích, đánh giá thực trạng KSNB tại BIDV Bắc Quảng Bình; đề xuất giải pháp hoàn thiện công tác KSNB phù hợp với đặc thù chi nhánh. Phạm vi nghiên cứu tập trung tại BIDV Bắc Quảng Bình, với dữ liệu thu thập từ báo cáo nội bộ, khảo sát 32 cán bộ quản lý và 112 nhân viên, cùng các tài liệu pháp lý và nghiên cứu liên quan. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc nâng cao hiệu quả hoạt động ngân hàng, giảm thiểu rủi ro tín dụng, rủi ro hoạt động và tăng cường tuân thủ pháp luật, góp phần phát triển bền vững chi nhánh trong môi trường cạnh tranh ngày càng khốc liệt.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên khung lý thuyết kiểm soát nội bộ theo chuẩn mực quốc tế COSO, bao gồm năm thành phần chính: môi trường kiểm soát, đánh giá rủi ro, hoạt động kiểm soát, hệ thống thông tin và truyền thông, giám sát kiểm soát. Môi trường kiểm soát là nền tảng tạo ra nhận thức về tầm quan trọng của KSNB trong toàn tổ chức. Đánh giá rủi ro giúp nhận diện và phân tích các rủi ro trọng yếu như rủi ro tín dụng, rủi ro thanh khoản, rủi ro hoạt động và rủi ro pháp lý. Hoạt động kiểm soát bao gồm các chính sách, quy trình nhằm giảm thiểu rủi ro và đảm bảo thực hiện mục tiêu. Hệ thống thông tin và truyền thông đảm bảo thông tin chính xác, kịp thời và đầy đủ đến các cấp quản lý. Giám sát kiểm soát là quá trình theo dõi, đánh giá và điều chỉnh hệ thống KSNB để đảm bảo hiệu quả.

Ngoài ra, nghiên cứu áp dụng các nguyên tắc kiểm soát nội bộ trong ngân hàng thương mại theo quy định của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, bao gồm nguyên tắc bất kiêm nhiệm, phân công phân nhiệm, ủy quyền và phê chuẩn. Các khái niệm về rủi ro ngân hàng, đặc biệt rủi ro tín dụng, rủi ro thanh khoản và rủi ro hoạt động cũng được làm rõ để phục vụ phân tích thực trạng.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu bao gồm dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo tổng kết của BIDV Bắc Quảng Bình, các văn bản pháp luật, tài liệu chuyên ngành và nghiên cứu khoa học liên quan; dữ liệu sơ cấp được thu thập qua khảo sát 32 cán bộ quản lý và 112 nhân viên chi nhánh, chiếm tỷ lệ 93,3% số phiếu hợp lệ. Phương pháp chọn mẫu là khảo sát toàn bộ cán bộ quản lý cấp phó phòng trở lên và mẫu đại diện cán bộ nhân viên chi nhánh.

Phân tích dữ liệu sử dụng phần mềm Excel với các phương pháp thống kê mô tả, so sánh qua các năm 2016-2018 để đánh giá xu hướng hoạt động kinh doanh, chất lượng tín dụng, tỷ lệ nợ xấu, hiệu quả công tác KSNB. Phương pháp so sánh cũng được áp dụng để đối chiếu thực trạng KSNB tại BIDV Bắc Quảng Bình với các ngân hàng thương mại khác như VietinBank Hải Dương và VIB nhằm rút ra bài học kinh nghiệm. Ngoài ra, phương pháp tổng hợp và phân tích định tính được sử dụng để đánh giá các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp hoàn thiện.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Môi trường kiểm soát và nhận thức lãnh đạo: Khoảng 56,25% cán bộ quản lý tại chi nhánh nhận thức đầy đủ về tầm quan trọng của việc nhận dạng và đánh giá rủi ro, trong khi 43,75% còn lại chưa quan tâm đúng mức. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến việc xây dựng và thực thi các quy định, quy trình kiểm soát nội bộ.

2. Hiệu quả hoạt động kinh doanh: Từ năm 2016 đến 2018, nguồn vốn huy động tăng từ 2.308,3 tỷ đồng lên 3.226,9 tỷ đồng, tốc độ tăng bình quân khoảng 18,28%/năm. Dư nợ cho vay tăng từ 2.535,4 tỷ đồng lên khoảng 2.982 tỷ đồng, trong đó dư nợ cho vay khách hàng cá nhân tăng đều, góp phần nâng cao thu nhập từ hoạt động tín dụng. Lợi nhuận trước thuế tăng từ 54,5 tỷ đồng năm 2016 lên 95,8 tỷ đồng năm 2018, tương đương mức tăng 76%.

3. Tỷ lệ nợ quá hạn và nợ xấu: Tỷ lệ nợ quá hạn duy trì ở mức thấp, khoảng 0,59% đến 0,61% trong giai đoạn nghiên cứu, đảm bảo tuân thủ giới hạn tín dụng do BIDV đặt ra. Tỷ lệ nợ xấu được kiểm soát dưới 1%, phù hợp với quy định của Ngân hàng Nhà nước, góp phần giảm thiểu rủi ro tín dụng.

4. Hạn chế trong công tác KSNB: Cơ cấu tổ chức còn bất cập, phối hợp giữa các bộ phận chưa khoa học, chính sách nhân sự chưa hiệu quả, cán bộ kiểm soát nội bộ thiếu kinh nghiệm. Công tác lập kế hoạch còn mang tính hình thức, chưa có mô hình, quy trình cụ thể cho việc nhận diện và đánh giá rủi ro. Ban giám đốc chưa nhận thức đầy đủ về KSNB, dẫn đến việc xây dựng quy định chưa đồng bộ.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy BIDV Bắc Quảng Bình đã đạt được nhiều thành tựu trong hoạt động kinh doanh và kiểm soát rủi ro, thể hiện qua tăng trưởng nguồn vốn, dư nợ và lợi nhuận, cùng với tỷ lệ nợ xấu thấp. Tuy nhiên, sự thiếu đồng bộ trong nhận thức và tổ chức KSNB làm giảm hiệu quả kiểm soát, tiềm ẩn nguy cơ rủi ro hoạt động và tín dụng.

So sánh với kinh nghiệm của VietinBank Hải Dương và VIB, các ngân hàng này đã xây dựng bộ máy KSNB chuyên nghiệp, ứng dụng công nghệ thông tin hiện đại và có chính sách đào tạo, đánh giá cán bộ kiểm soát nội bộ bài bản. Điều này giúp họ kiểm soát rủi ro hiệu quả hơn, đặc biệt trong quản lý tín dụng và rủi ro hoạt động.

Việc BIDV Bắc Quảng Bình chưa có mô hình nhận diện, đánh giá rủi ro cụ thể và chưa phát huy tối đa vai trò của Ban giám đốc trong KSNB là nguyên nhân chính khiến công tác kiểm soát chưa đạt hiệu quả cao. Dữ liệu khảo sát và báo cáo nội bộ cho thấy cần tăng cường đào tạo, nâng cao nhận thức và cải tiến quy trình kiểm soát để phù hợp với yêu cầu phát triển và hội nhập.

Biểu đồ và bảng số liệu minh họa có thể trình bày sự tăng trưởng nguồn vốn, dư nợ, lợi nhuận và tỷ lệ nợ xấu qua các năm, cùng với đánh giá mức độ nhận thức của cán bộ quản lý về KSNB, giúp trực quan hóa các phát hiện và hỗ trợ phân tích.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Nâng cao nhận thức và trách nhiệm của Ban giám đốc: Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về KSNB và quản trị rủi ro cho lãnh đạo chi nhánh, nhằm tăng cường vai trò chỉ đạo, giám sát và xây dựng văn hóa kiểm soát nội bộ. Thời gian thực hiện trong vòng 12 tháng, chủ thể là Ban giám đốc phối hợp với phòng đào tạo BIDV.

2. Hoàn thiện cơ cấu tổ chức và quy trình KSNB: Rà soát, điều chỉnh cơ cấu tổ chức để tăng cường phối hợp giữa các phòng ban, xây dựng mô hình và quy trình nhận diện, đánh giá rủi ro cụ thể, phù hợp với đặc thù chi nhánh. Thời gian triển khai 18 tháng, do phòng quản lý nội bộ chủ trì phối hợp các phòng nghiệp vụ.

3. Chuẩn hóa đội ngũ kiểm soát viên: Xây dựng chương trình đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng nghiệp vụ và đạo đức nghề nghiệp cho cán bộ kiểm soát nội bộ, đồng thời áp dụng tiêu chuẩn đánh giá năng lực định kỳ. Thời gian thực hiện 24 tháng, do phòng nhân sự phối hợp phòng quản lý nội bộ thực hiện.

4. Tăng cường hệ thống thông tin và truyền thông: Cải tiến hệ thống thông tin kế toán, báo cáo và truyền thông nội bộ để đảm bảo thông tin chính xác, kịp thời và minh bạch, hỗ trợ công tác giám sát và ra quyết định. Thời gian thực hiện 12 tháng, do phòng công nghệ thông tin phối hợp phòng quản lý nội bộ thực hiện.

5. Tăng cường giám sát và kiểm tra định kỳ: Thiết lập kế hoạch giám sát thường xuyên và định kỳ, sử dụng các công cụ đánh giá hiện đại, đồng thời báo cáo kịp thời các khiếm khuyết và đề xuất biện pháp khắc phục. Thời gian thực hiện liên tục, do phòng kiểm toán nội bộ và Ban kiểm soát phối hợp thực hiện.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo các ngân hàng thương mại: Giúp nâng cao nhận thức về vai trò và tầm quan trọng của công tác kiểm soát nội bộ trong quản trị rủi ro và phát triển bền vững ngân hàng.

2. Phòng quản lý rủi ro và kiểm soát nội bộ: Cung cấp cơ sở lý thuyết và thực tiễn để xây dựng, hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ, đồng thời áp dụng các giải pháp nâng cao hiệu quả công tác kiểm soát.

3. Cán bộ nhân viên ngân hàng: Nâng cao hiểu biết về quy trình, nguyên tắc và vai trò của kiểm soát nội bộ trong hoạt động hàng ngày, từ đó thực hiện công việc hiệu quả và tuân thủ quy định.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành quản trị kinh doanh, tài chính ngân hàng: Là tài liệu tham khảo quý giá về nghiên cứu thực trạng và giải pháp hoàn thiện công tác kiểm soát nội bộ trong ngân hàng thương mại tại Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

1. Kiểm soát nội bộ trong ngân hàng là gì?
   Kiểm soát nội bộ là hệ thống các chính sách, quy trình và hoạt động do ngân hàng thiết lập nhằm bảo vệ tài sản, đảm bảo tính chính xác của thông tin tài chính, tuân thủ pháp luật và nâng cao hiệu quả hoạt động. Ví dụ, việc phân công nhiệm vụ rõ ràng giúp ngăn ngừa gian lận và sai sót.

2. Tại sao công tác kiểm soát nội bộ lại quan trọng đối với ngân hàng?
   KSNB giúp giảm thiểu rủi ro tín dụng, rủi ro hoạt động và rủi ro pháp lý, bảo vệ tài sản ngân hàng và đảm bảo hoạt động kinh doanh an toàn, hiệu quả. Một hệ thống KSNB hiệu quả còn giúp ngân hàng tuân thủ quy định của Ngân hàng Nhà nước và nâng cao uy tín trên thị trường.

3. Những yếu tố nào ảnh hưởng đến hiệu quả kiểm soát nội bộ tại BIDV Bắc Quảng Bình?
   Bao gồm nhận thức và trách nhiệm của Ban giám đốc, cơ cấu tổ chức, năng lực cán bộ kiểm soát, quy trình và công nghệ thông tin hỗ trợ, cũng như sự phối hợp giữa các phòng ban. Ví dụ, thiếu sự phối hợp khoa học giữa các bộ phận làm giảm hiệu quả kiểm soát.

4. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả công tác kiểm soát nội bộ?
   Thông qua đào tạo nâng cao nhận thức, hoàn thiện quy trình, chuẩn hóa đội ngũ kiểm soát viên, ứng dụng công nghệ thông tin và tăng cường giám sát định kỳ. Ví dụ, áp dụng phần mềm cảnh báo tín dụng giúp phát hiện sớm rủi ro.

5. Phạm vi nghiên cứu của luận văn này là gì?
   Nghiên cứu tập trung tại BIDV – Chi nhánh Bắc Quảng Bình, phân tích công tác KSNB trong giai đoạn 2016-2018 và đề xuất giải pháp đến năm 2025, bao gồm năm thành phần chính của hệ thống kiểm soát nội bộ theo chuẩn COSO.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa lý thuyết và thực trạng công tác kiểm soát nội bộ tại BIDV Bắc Quảng Bình, chỉ ra những điểm mạnh và hạn chế trong giai đoạn 2016-2018.
• Kết quả nghiên cứu cho thấy chi nhánh đạt được tăng trưởng ổn định về nguồn vốn, dư nợ và lợi nhuận, đồng thời kiểm soát tốt tỷ lệ nợ xấu dưới 1%.
• Hạn chế chính là nhận thức chưa đồng bộ của Ban giám đốc, cơ cấu tổ chức và quy trình kiểm soát chưa hoàn thiện, đội ngũ kiểm soát viên thiếu kinh nghiệm.
• Đề xuất các giải pháp nâng cao nhận thức lãnh đạo, hoàn thiện cơ cấu tổ chức, chuẩn hóa đội ngũ kiểm soát viên, cải tiến hệ thống thông tin và tăng cường giám sát.
• Các bước tiếp theo gồm triển khai đào tạo, xây dựng quy trình mới, áp dụng công nghệ và đánh giá hiệu quả định kỳ nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững của chi nhánh.

Hành động ngay hôm nay để nâng cao hiệu quả kiểm soát nội bộ, bảo vệ tài sản và phát triển bền vững ngân hàng!

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄNVỀ CÔNG TÁC KIỂM SOÁT NỘI BỘTẠI CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1.Khái quát về công tác kiểm soát nội bộ trong các ngân hàng thương mại 1. Bản chất của công tác kiểm soát nội bộ Có nhiều tổ chức khác nhau đưa ra các quan niệm về kiểm soát nội bộ, hệ thống kiểm soát nội bộ: Uỷ ban các chuẩn mực kiểm toán quốc tế đưa ra khái niệm: “Kiểm soát nội bộ là toàn bộ các biện pháp kiểm tra, kế toán hoặc các biện pháp khác do Ban Giám Đốc chịu trách nhiệm xây dựng, áp dụng và giám sát nhằm mục đích bảo vệ tài sản của doanh nghiệp, tính tin cậy của các ghi chép kế toán và của các báo cáo tài chính năm được lập trên cơ sở các ghi chép đó, việc tuân thủ các quy chế và thủ tục hiện hành và việc sử dụng có hiệu quả các nguồn lực của doanh nghiệp”.[16] Viện kiểm toán độc lập Hoa Kỳ (American Institute of Certificated Public Accountant- AICPA) đưa ra khái niệm về kiểm soát nội bộ như sau: “Kiểm soát nội bộ bao gồm kế hoạch của tổ chức và tất cả các phương pháp phối hợp và đo lường được thừa nhận trong doanh nghiệp để bảo đảm an toàn tài sản có của họ, kiểm tra sự phù hợp và độ tin cậy của dữ liệu kế toán, tăng cường tính hiệu quả của hoạt động và khuyến khích việc thực hiện các chính sách quản lý lâu dài”.[16] Mỗi khái niệm trên đều có cách tiếp cận khác nhau. Trong phạm vi luận văn này, tác giả sử dụng “khái niệm về kiểm soát nội bộ của” Uỷ ban các chuẩn mực kiểm toán quốc tếđưa ra. Theo Liên đoàn kế toán quốc tế (The International Federation of Accountant- IFAC) thì: “Hệ thống kiểm soát nội bộ là kế hoạch của đơn vị và toàn bộ các phương pháp, các bước công việc mà các nhà quản lý doanh nghiệp tuân theo.

Hệ thống kiểm soát nội bộ trợ giúp cho các nhà quản lý đạt được mục tiêu một cách chắc chắn theo trình tự và kinh doanh có hiệu quả kể cả việc tôn trọng các quy chế quản lý; giữ an toàn cho tài sản, ngăn chặn, phát hiện sai phạm và gian lận; ghi chép kế toán đầy đủ, chính xác, lập báo cáo tài chính kịp thời, đáng tin cậy”.[15] 6 Theo định nghĩa của Viện kiểm toán quốc tế: “Hệ thống kiểm soát nội của Ngân hàng là tập hợp bao gồm các chính sách, quy trình, quy định nội bộ, các thông lệ, cơ cấu tổ chức của ngân hàng, được thiết lập và được tổ chức thực hiện nhằm đạt được các mục tiêu của ngân hàng và đảm bảo phòng ngừa, phát hiện và xử lý kịp thời các rủi ro xảy ra”.[2] “Theo Điều 2 Quy chế kiểm tra, kiểm soát nội bộ của NHTM ban hành kèm theo Quyết số 36/2006/QĐ- NHNN ngày 01/08/2006 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam”: “Hệ thống kiểm tra, kiểm soát nội bộ là tập hợp các cơ chế, chính sách, quy trình, quy định nội bộ, cơ cấu tổ chức của của NHTM được thiết lập trên cơ sở phù hợp với quy định pháp luật hiện hành và được tổ chức thực hiện nhằm đảm bảo phòng ngừa, phát hiện, xử lý kịp thời các rủi ro và đạt được các mục tiêu mà NHTM đã đặt ra”. Từ những khái niệm trên, có thể hiểu rằng: Hệ thống kiểm soát nội bộ thực chất là sự tích hợp một loạt hoạt động, biện pháp, kế hoạch, quan điểm, nội quy quy định và nỗ lực của mọi thành viên trong tổ chức để đảm bảo tổ chức đó hoạt động có hiệu quả và đạt được mục tiêu đặt ra một cách hợp lý. Cần có nhận thức đúng đắn, kiểm soát nội bộ không thể là hệ thống kỹ thuật đơn thuần cũng không thể cho rằng hệ thống kiểm soát nội bộ chỉ thuộc về các nhà quản lý mà là một hệ thống nhằm huy động mọi thành viên trong đơn vị cùng tham gia kiểm soát các hoạt động của tổ chức, vì chính họ là nhân tố quyết định mọi thành quả. Đặc điểm của công tác kiểm soát nội bộ Qua các quan điểm về KSNB nêu trên thì KSNB quả là rất cần thiết trong bất cứ thực thể kinh tế nào, trong đó bao gồm cả ngân hàng.

KSNB có những nội dung chính sau: Một là, KSNB là một quá trình, KSNB không phải là một tình huống hay một sự kiện. Nó là cả một chuỗi các hoạt động được thực hiện ở toàn doanh nghiệp. Kiểm soát luôn tồn tại và được thực hiện ở tất cả các giai đoạn của quá trình hoạt động, quá trình quản lý. Kiểm soát tồn tại trong suốt quá trình quản lý.

Kiểm soát được thực hiện trước, trong và sau mỗi hoạt động định hướng hoặc tổ chức để thực hiện hoặc điều chỉnh mỗi hoạt động đó. 7 Hai là, KSNB bị chi phối bởi con người trong đơn vị. Những người có khả năng chi phối KSNB đó là Ban giám đốc, nhà quản lý và các nhân viên. Các mục tiêu cùng với những cơ chế kiểm soát đều do chính con người đặt ra.

Bên cạnh đó thì KSNB có thể tác động lại vào hành vi của con người. Khi bắt tay vào công việc mỗi cá nhân có khả năng, cách thức, lối suy nghĩ và hành động khác nhau, KSNB sẽ tạo ra ý thức kiểm soát ở mỗi cá nhân, từ đó hướng các hoạt động của mọi người đến mục tiêu chung của đơn vị. Ba là, KSNB đảm bảo hợp lý. KSNB chỉ có thể cung cấp sự đảm bảo hợp lý cho các nhà quản lý để hướng đến việc đạt được mục tiêu của đơn vị.

Như vậy, trên các phương diện tiếp cận thì KSNB được diễn đạt khác nhau, xong bản chất của HTKSNB là hệ thống những quy định tài chính và quy định phi tài chính do các nhà quản lý lập ra để điều hành và quản lý toàn bộ hoạt động của toàn doanh nghiệp theo một cách có trình tự và hiệu quả, đảm bảo tuân thủ pháp luật. Mục tiêu của công tác kiểm soát nội bộ "Hệ thống kiểm soát nội bộ là một hệ thống chức năng thường xuyên của đơn vị, tổ chức và trên cơ sở xác định rủi ro có thể xảy ra trong từng phần việc và tìm các biện pháp ngăn chặn nó nhằm đạt được các mục tiêu đơn vị đã đề ra. Hệ thống kiểm soát nội bộ là một hệ thống chính sách và thủ tục được thiết lập nhằm mục đích thực hiện các mục tiêu lớn của đơn vị. Cụ thể công tác kiểm soát nội bộ có 4 mục tiêu cơ bản sau: Thứ nhất, Bảo vệ an toàn tài sản của đơn vị Bảo vệ tài sản là không để xảy ra các rủi ro trong quá trình sử dụng và quản lý tài sản.

Tài sản trong đơn vị bao gồm cả tài sản hữu hình và tài sản vô hình. Tùy từng loại tài sản đơn vị phải thiết kế hệ thống quản lý phù hợp. Thứ hai, Đảm bảo độ tin cậy của thông tin, đảm bảo thông tin tài chính và thông tin quản lý trung thực, hợp lý, đầy đủ và kịp thời. Hoạt động của đơn vị là liên tục.

Do đó hàng ngày, hàng giờ có rất nhiều luồng thông tin vào và ra. Nhà quản lý cần có những thông tin phục vụ cho việc ra quyết định. Vì vậy, các thông tin cung cấp phải đảm bảo tính kịp thời, tin cậy, đầy đủ và phản ánh khách quan thực trạng hoạt động của đơn vị. 8 Thứ ba, Đảm bảo việc thực hiện các chế độ pháp lý, tuân thủ pháp luật và các quy trình quy định nội bộ Hệ thống kiểm soát nội bộ cần được thiết kế sao cho các quyết định và chế độ pháp lý liên quan đến hoạt động của đơn vị phải được tuân thủ đúng mức.

Theo đó, hệ thống KSNB phải đạt các yêu cầu sau: Một là; Duy trì việc kiểm tra việc tuân thủ các chính sách có liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh của đơn vị; Hai là; Ngăn chặn, phát hiện kịp thời và xử lý các sai sót, gian lận trong mọi hoạt động của đơn vị; Ba là; Thực hiện việc ghi chép kế toán đầy đủ, chính xác, trung thực và khách quan; Thứ tư; Đảm bảo hiệu quả của hoạt động và hiệu năng quản lý: Hệ thống kiểm soát thiết kế nhằm ngăn chặn sự trùng lặp, tránh gây lãng phí trong việc sử dụng các nguồn lực của đơn vị. Khi thiết kế Hệ thống kiểm soát nội bộ, nhà quản lý phải biết kết hợp hài hoà bốn mục tiêu trên để tạo được một hệ thống kiểm soát hữu hiệu nhất”. Các yêu cầu và nguyên tắc hoạt động của HTKSNB trong NHTM Theo như Báo cáo Basel (1998), HTKSNB trong ngân hàng về cơ bản gồm các nguyên tắc sau: Giám sát điều hành và văn hoá kiểm soát: Hội đồng quản trị (HĐQT) có trách nhiệm xét duyệt, kiểm tra chiến lược kinh doanh, chính sách của ngân hàng, hiểu những rủi ro trọng yếu của ngân hàng. Ban điều hành chịu trách nhiệm thực hiện chiến lược của HĐQT, có sự phân công trách nhiệm rõ ràng trách nhiệm giữa các bộ phận.

Làm cho nhân viên hiểu rõ tầm quan trọng của kiểm soát. Nhận biết và đánh giá rủi ro: Xác định, đánh giá những rủi ro trọng yếu như rủi ro tín dụng, rủi ro thanh khoản.ảnh hưởng đến việc thực hiện kế hoạch của ngân hàng. Hoạt động kiểm soát, phân công phân nhiệm: Hoạt động kiểm soát diễn ra hàng ngày tại ngân hàng. Phân công hợp lý công việc.

9 Thông tin truyền thông: Thông tin tin cậy, kịp thời, sử dụng dữ liệu bằng máy tính an toàn, bảo mật. Giám sát và sửa chữa sai phạm trọng yếu: Hiệu quả của HTKSNB là việc theo dõi và kiểm tra liên tục. Những sai phạm trọng yếu phải được báo cáo kịp thời đến Ban điều hành và HĐQT. - Đánh giá HTKSNB thông qua cơ quan thanh tra ngân hàng: Ngân hàng phải có HTKSNB phù hợp với sự thay đổi của môi trường kinh doanh.Nội dung hoàn thiện công tác kiểm soát nội bộ Theo quan điểm của COSO thì KSNB bao gồm 5 yếu tố: Môi trường kiểm soát; Quy trình đánh giá rủi ro; Các hoạt động kiểm soát; Hệ thống thông tin và truyền thông và giám sát kiểm soát.

Môi trường kiểm soát Môi trường kiểm soát được thiết lập trong nội bộ tổ chức và có ảnh hưởng đến nhận thức kiểm soát của tất cả các nhân viên trong ngân hàng. Cũng có thể hiểu, môi trường kiểm soát là những nhân tố của đơn vị ảnh hưởng đến hoạt động của HTKSNB và là các yếu tố tạo môi trường trong đó toàn bộ thành viên của ngân hàng nhận thức được tầm quan trọng của KSNB.