TẬP ĐOÀN DẦU KHÍ VIỆT NAM TRƯỜNG CAO ĐẲNG DẦU KHÍ GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN: THỰC TẬP ĐIỆN CƠ BẢN 1 NGHỀ: LẮP ĐẶT THIẾT BỊ ĐIỆN TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP (Ban hành kèm theo Quyết định số:187/QĐ-CĐDK ngày 25 tháng 3 năm 2020 của Trường Cao Đẳng Dầu Khí) Bà Rịa - Vũng Tàu, năm 2020 (Lưu hành nội bộ) TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. LỜI GIỚI THIỆU Thực tập Điện cơ bản 1 là một trong những môn học chính trong chương trình đào tạo các ngành thuộc khối kỹ thuật nói chung và chuyên ngành Điện nói riêng ở mọi bậc học. Các kiến thức và kỹ năng của môn học này rất cần thiết cho các Công nhân, Kỹ sư đang làm việc trong lĩnh vực kỹ thuật, và là nền tảng cơ bản giúp cho các bạn học sinh - sinh viên học tốt các môn học khác của chuyên ngành.
Thông qua các bài thực hành, chúng tôi muốn giới thiệu đến các bạn đọc những kiến thức, kỹ năng cơ bản trong lĩnh vực điện như: - Hướng dẫn sử dụng các dụng cụ của người thợ điện. - Lắp đặt điện trong sinh hoạt và trong công nghiệp. - Các cách đấu dây các thiết bị điện. Các nội dung trên được trình bày cụ thể, quy trình rõ ràng, gắn liền với thực tế rất phù hợp với các bạn học sinh - sinh viên mới học điện thuộc khối ngành kỹ thuật như: Điện, Vận hành nhà máy điện, Điện tử, Tự động hóa, Cơ khí, Xây dựng,… và các bạn đọc có quan tâm.
Với sự cộng tác của các giáo viên giảng dạy môn Kỹ thuật điện thuộc trường Cao Đẳng Dầu Khí, ban biên soạn đã cố gắng nhiều trong việc trình bày nội dung tuy nhiên giáo trình chắc rằng sẽ khó tránh khỏi thiếu sót vậy nên chúng tôi rất mong những ý kiến đóng góp của quý đồng nghiệp, các em học viên để lần tái bản sau càng hoàn thiện hơn. Chúng tôi xin chân thành cám ơn sự giúp đỡ của các bạn đồng nghiệp, các tác giả những tài liệu mà chúng tôi đã tham khảo cũng như những điều kiện thuận lợi mà trường Cao Đẳng Dầu Khí đã dành cho chúng tôi để giáo trình này sớm ra mắt cùng bạn đọc. Bà Rịa – Vũng Tàu, tháng 06 năm 2020 Tham gia biên soạn 1. Chủ biên: Phạm Văn Cấp 2.
Nguyễn Lê Cương 3. Nguyễn Xuân Thịnh 4. MỤC LỤC TRANG BÀI 1: SỬ DỤNG ĐỒNG HỒ ĐA NĂNG VOM VÀ LÀM QUEN VỚI HỆ THỐNG PHÂN PHỐI ĐIỆN HẠ ÁP. 1 BÀI 2: KỸ THUẬT NỐI DÂY VÀ BẤM ĐẦU CỐT.
9 BÀI 4: ĐẤU DÂY VẬN HÀNH ĐỘNG CƠ KHÔNG ĐỒNG BỘ 1 PHA & 3 PHA 42 BÀI 5: ĐẤU DÂY KHỞI ĐỘNG TỪ ĐƠN VÀ KHỞI ĐỘNG TỪ KÉP. 51 BÀI 6: ĐẤU DÂY CÔNG TƠ ĐO ĐIỆN NĂNG. 54 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 59 DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT VOM Đồng hồ đo đa năng ĐCKĐB Động cơ không đồng bộ CTT Công tắc tơ U Hiệu điện thế I Cường độ dòng điện S Công suất biểu kiến Q Công suất phản kháng P Công suất tác dụng Pđ Công suất đặt Pmax Công suất cực đại A Điện năng Ktb Hệ số trung bình Kđn Hệ số đồng thời Ktbbp Hệ số trung bình bình phương Ksd Hệ số sử dụng Kcn Hệ số nhu cầu Kđ Hệ số đóng điện Kđk Hệ số điền kín Khd Hệ số hình dáng B Dung dẫn G Điện dẫn R Điện trở DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ Hình 1.
VOM chỉ thị kim. Mặt chia độ của V. VOM điện tử. Hệ thống mạng điện 3 pha.
Mạch phân phối tải từ đường dây chính. Mạch phân phối tải tập trung từ tủ điện chính. Vặn xoắn và siết chặt. Nối phân nhánh dây lõi một sợi.
Nối nối tiếp dây lõi nhiều sợi. Dùng hai kìm vặn xoắn ngược chiều. Nối phân nhánh dây lõi nhiều sợi. Hàn mối nối.
Cách điện bằng băng dính cách điện. Mạch điện một công tắc điều khiển một đèn 21 Hình 3. Mạch điện một công tắc điều khiển nhiều đèn. Sơ đồ mạch hai đèn mắc song song.
Sơ đồ mạch hai đèn mắc nối tiếp. Mạch đèn cầu thang dùng hai công tắc ba chấu. Mạch đèn cầu thang tiết kiệm dây dẫn điện đến đèn. Sơ đồ mạch đèn thay đổi độ sáng.
Sơ đồ mạch đèn huỳnh quang loại 1,2m - 220V. Sơ đồ mạch đèn huỳnh quang với Ballast 3 dây 1,2m - 110V. Đèn cao áp thủy ngân và ballast của nó. Sơ đồ mắc mạch đèn cao áp thủy ngân với loại đèn có bốn điện cực.
Sơ đồ mắc mạch đèn cao áp thủy ngân với loại đèn có hai điện cực. Sơ đồ mạch đèn hầm lò. Sơ đồ mạch đèn giao thông. Bảng điện mẫu.
Vạch dấu bảng điện. Nối dây vào cầu chì, công tắc. Nối dây vào ổ điện. Đấu dây ĐCKĐB 1 pha khi U = 110V.
Đấu dây ĐCKĐB 1 pha khi U = 220V. Thử nghiệm lần 1(AX, BY). Thử nghiệm lần 2 (CZ). Thử nghiệm với nguồn 1 chiều accu.
Thử nghiệm với mA kế. Đấu dây tam giác và hình sao. Mạch điều khiển khởi động từ đơn. Mạch động lực khởi động từ đơn.
Mạch điều khiển đảo chiều quay động cơ ba pha dùng khởi động từ kép và sử dụng bộ nút nhấn kép để khóa lẫn nhau. Mạch động lực đảo chiều quay động cơ ba pha dùng khởi động từ kép và sử dụng bộ nút nhấn kép để khóa lẫn nhau. Cấu tạo của điện năng kế một pha. Sơ đồ mắc dây công tơ điện 1 pha.
Công tơ điện 3 pha 3 phần tử( 1-2-3: cuộn áp; 4-5-6: cuộn dòng). Công tơ điện 3 pha 2 phần tử( 1-2: cuộn áp; 3-4 :cuộn dòng). 59 GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN: THỰC TẬP ĐIỆN CƠ BẢN 1 1. Tên mô đun: Thực tập điện cơ bản 1 2.
Mã mô đun: KTĐ19MĐ50 Thời gian thực hiện mô đun: 75 giờ; (Lý thuyết: 14 giờ; Thực hành: 58 giờ; Kiểm tra: 03 giờ). Vị trí, tính chất của mô đun: - Vị trí: Mô đun Thực tập Điện cơ bản là mô đun đào tạo nghề trong danh mục các môn học/mô đun cơ sở thuộc chương trình cao đẳng nghề Bảo trì thiết bị cơ điện. - Tính chất: Mô đun giúp học sinh vận dụng những kiến thức cơ bản về Điện đã được học vào thực hành tay nghề. Mục tiêu mô đun: - Về kiến thức: Có kiến thức về an toàn điện, cách sử dụng các dụng cụ kiểm tra hệ thống điện, phương pháp sử dụng các dụng cụ đồ nghề, các thiết bị kiểm tra đo lường về điện.
- Về kỹ năng: Đấu nối các mạch điện chiếu sáng và mạch đo đếm điện năng, đấu nối các động cơ điện xoay chiều 1 pha và 3 pha đơn giản. - Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: Thực hiện được nội dung các bước công nghệ của từng bài tập thực hành qua đó rèn luyện tính tự lập, tự chủ, phát huy tính sáng tạo trong mỗi bài thực hành 5. Nội dung mô đun: 5. Chương trình khung: Thời gian học tập (giờ) Trong đó Số Thực hành/ Kiểm tra Mã Tên môn học, mô đun tín Tổng thực tập/ MH/MĐ/HP Lý chỉ số thí nghiệm/ thuyết LT TH bài tập/ thảo luận Các môn học chung/đại I 12 255 94 148 8 5 cương MHCB19MH01 Giáo dục chính trị 2 30 15 13 2 0 MHCB19MH03 Pháp luật 1 15 9 5 1 0 MHCB19MH05 Giáo dục thể chất 1 30 4 24 0 2 Giáo dục quốc phòng và MHCB19MH07 2 45 21 21 1 2 An ninh MHCB19MH09 Tin học 2 45 15 29 0 1 Thời gian học tập (giờ) Trong đó Số Thực hành/ Kiểm tra Mã Tên môn học, mô đun tín Tổng thực tập/ MH/MĐ/HP Lý chỉ số thí nghiệm/ thuyết LT TH bài tập/ thảo luận TA19MH01 Tiếng Anh 4 90 30 56 4 0 Các môn học, mô đun II 49 1170 346 769 24 31 đào tạo nghề bắt buộc Các môn học, mô đun kỹ II.1 14 270 135 121 10 4 thuật cơ sở ATMT19MH01 An toàn vệ sinh lao động 2 30 23 5 2 0 KTĐ19MH1 An toàn điện 2 30 28 0 2 0 KTĐ19MH32 Mạch điện cơ bản 2 30 28 0 2 0 KTĐ19MĐ31 Mạch điện 3 60 28 29 2 1 KTĐ19MĐ66 Vẽ điện chuyên ngành 2 45 14 29 1 1 KTĐ19MĐ15 Khí cụ điện 3 75 14 58 1 2 Các môn học, mô đun II.2 35 900 211 648 14 27 chuyên môn nghề KTĐ19MĐ14 Đo lường điện 3 75 14 58 1 2 KTĐ19MĐ57 Trang bị điện 1 5 120 28 87 2 3 KTĐ19MĐ50 Thực tập điện cơ bản 1 3 75 14 58 1 2 KTĐ19MĐ24 Lắp đặt dây điện trong nhà 4 90 28 58 2 2 Lắp đặt thiết bị đo lường KTĐ19MĐ29 4 90 28 58 2 2 điện Lắp đặt thiết bị điện chiếu KTĐ19MĐ27 4 90 28 58 2 2 sáng Lắp đặt thiết bị điện dân KTĐ19MĐ28 4 90 28 58 2 2 dụng Lắp đặt hệ thống điều hòa KTĐ19MĐ25 4 90 28 58 2 2 không khí KTĐ19MĐ55 Thực tập sản xuất 4 180 15 155 0 10 Tổng cộng 61 1425 440 917 32 36 5.
Chương trình khung chi tiết Mô đun: Thời gian (giờ) Số Thực hành, Kiểm Nội dung tổng quát Tổng Lý thí nghiệm, tra TT số thuyết thảo luận, bài tập LT TH Bài 1: Sử dụng đồng hồ đa năng VOM 1 và làm quen với hệ thống phân phối 6 2 4 0 0 điện hạ áp Bài 2: Kỹ thuật nối dây và bấm đầu 7 2 5 0 0 2 code. 3 Bài 3: Lắp các mạch đèn chiếu sáng 16 3 12 0 1 Bài 4: Đấu dây vận hành động cơ 16 3 12 1 0 4 không đồng bộ 1 pha & 3 pha Bài 5: Đấu dây khởi động từ đơn và 22 3 18 0 1 5 khởi động từ kép 6 Bài 6: Đấu dây công tơ đo điện năng 8 1 7 0 0 Cộng 75 14 58 1 2 6. Điều kiện thực hiện mô đun: 6. Phòng học chuyên môn hóa/nhà xưởng: - Phòng học lý thuyết/tích hợp - Phòng thực hành/nhà xưởng/mô hình: Xưởng thực tập điện 6.
Trang thiết bị máy móc: - Máy tính, máy chiếu - Các thiết bị, máy móc: Nguồn điện 1 pha và 3 pha, động cơ điện và các loại đèn chiếu sáng. - Bảng phấn, mô hình thực hành, kìm điện, tuốc nơ vít, băng keo điện, dây điện , contactor, CB, cầu chì, Motor điện, Công tơ điện… - Mô hình mô phỏng: Panel lắp đặt 6.