Luận văn thạc sĩ vnu ls hoạt động phổ biến giáo dục pháp luật cho học sinh sinh viên các trường cao đẳng ở thái nguyên hiện nay

Luận văn thạc sĩ phân tích hoạt động phổ biến giáo dục pháp luật cho học sinh, sinh viên các trường cao đẳng tại Thái Nguyên hiện nay.

• Tác giả: Trương Thị Hải Thanh
• Người hướng dẫn: PGS.TS Hoàng Thị Kim Quế
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Lý luận và Lịch sử Nhà nước và Pháp luật
• Đề tài: Hoạt động Phổ biến, Giáo dục Pháp luật Cho Học sinh, Sinh viên Các Trường Cao đẳng ở Thái Nguyên Hiện Nay
• Loại tài liệu: Luận văn Thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2009
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO HỌC SINH, SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG CAO ĐẲNG Ở THÁI NGUYÊN
• 1.1. Những vấn đề lý luận về phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.1. Khái niệm phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.2. Mục đích phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.3. Chủ thể phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.4. Đối tượng của phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.5. Nội dung của phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.6. Phương pháp phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.7. Hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.8. Những vấn đề lý luận về phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng ở Thái Nguyên hiện nay
• 1.1.8.1. Mục đích của phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.8.2. Chủ thể của phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.8.3. Đối tượng của phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.8.4. Nội dung của phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.8.5. Phương pháp phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.8.6. Hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật
• 1.1.9. Tính tất yếu khách quan của công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng ở Thái Nguyên hiện nay
• 1.1.9.1. Phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng ở Thái Nguyên xuất phát từ yêu cầu xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam
• 1.1.9.2. Phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng ở Thái Nguyên xuất phát từ mục tiêu giáo dục lối sống tôn trọng và tuân thủ pháp luật, phù hợp đạo đức trong điều kiện phát triển kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế của đất nước và địa phương
• 1.1.9.3. Phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng ở Thái Nguyên xuất phát từ nhu cầu hiểu biết pháp luật của học sinh - sinh viên
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG PHỔ BIẾN GIÁO DỤC PHÁP LUẬT TRONG CÁC TRƯỜNG CAO ĐẲNG Ở THÁI NGUYÊN HIỆN NAY
• 2.1. Những yếu tố ảnh hưởng tới việc phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng ở Thái Nguyên
• 2.1.1. Đặc điểm tự nhiên và xã hội của tỉnh Thái Nguyên
• 2.1.2. Đặc điểm của hệ thống giáo dục và hoạt động giáo dục của các trường cao đẳng ở Thái Nguyên
• 2.1.3. Đội ngũ giáo viên
• 2.1.4. Đặc điểm học sinh - sinh viên các trường cao đẳng ở Thái Nguyên
• 2.1.5. Cơ sở vật chất của các trường cao đẳng ở Thái Nguyên
• 2.2. Thực trạng phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng ở Thái Nguyên hiện nay
• 2.2.1. Kết quả khảo sát tình hình phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng
• 2.2.1.1. Về nội dung chương trình
• 2.2.1.2. Về phương pháp dạy của giáo viên
• 2.2.1.3. Về phương pháp học tập và rèn luyện của học sinh - sinh viên
• 2.2.1.4. Thực trạng vi phạm pháp luật trong học sinh - sinh viên
• 2.2.1.5. Nhận xét chung thực trạng phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng ở Thái Nguyên hiện nay
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP CƠ BẢN NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC PHỔ BIẾN GIÁO DỤC TRONG CÁC TRƯỜNG CAO ĐẲNG Ở THÁI NGUYÊN HIỆN NAY
• 3.1. Nâng cao nhận thức và sự quan tâm của các cấp, các ngành đối với công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng
• 3.2. Hoàn thiện nội dung chương trình giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng và củng cố các điều kiện đảm bảo thực hiện chương trình
• 3.3. Củng cố, tăng cường các điều kiện đảm bảo thực hiện chương trình phổ biến giáo dục pháp luật trong trường cao đẳng
• 3.4. Nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên
• 3.5. Củng cố, tăng cường cơ sở vật chất phục vụ hoạt động phổ biến giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng ở Thái Nguyên
• 3.6. Đổi mới phương pháp dạy học và đa dạng hóa các hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng ở Thái Nguyên hiện nay
• 3.6.1. Đổi mới phương pháp dạy học
• 3.6.2. Đa dạng hóa các hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng ở Thái Nguyên hiện nay
• 3.7. Những kết quả bước đầu khi vận dụng những giải pháp phổ biến, giáo dục pháp luật các trường cao đẳng ở Thái Nguyên
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Giáo Dục Pháp Luật Cho Sinh Viên Cao Đẳng Tại Thái Nguyên

Giáo dục pháp luật cho sinh viên cao đẳng tại Thái Nguyên là một vấn đề quan trọng trong việc nâng cao nhận thức và ý thức pháp luật của thế hệ trẻ. Trong bối cảnh hiện nay, việc phổ biến kiến thức pháp luật không chỉ giúp sinh viên hiểu rõ quyền và nghĩa vụ của mình mà còn góp phần xây dựng một xã hội pháp quyền. Chương trình giáo dục pháp luật tại các trường cao đẳng cần được thiết kế phù hợp với nhu cầu thực tiễn và đặc điểm của sinh viên.

1.1. Khái Niệm Giáo Dục Pháp Luật Là Gì

Giáo dục pháp luật là quá trình truyền đạt kiến thức pháp luật đến với sinh viên, giúp họ nhận thức rõ ràng về quyền và nghĩa vụ của mình trong xã hội. Điều này không chỉ giúp sinh viên tự bảo vệ quyền lợi của bản thân mà còn góp phần xây dựng ý thức tôn trọng pháp luật trong cộng đồng.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Giáo Dục Pháp Luật Đối Với Sinh Viên

Giáo dục pháp luật đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành nhân cách và lối sống của sinh viên. Nó giúp sinh viên nhận thức được trách nhiệm của mình đối với xã hội, từ đó hình thành thói quen tuân thủ pháp luật và tham gia tích cực vào các hoạt động xã hội.

II. Những Thách Thức Trong Giáo Dục Pháp Luật Tại Các Trường Cao Đẳng Ở Thái Nguyên

Mặc dù giáo dục pháp luật đã được triển khai tại các trường cao đẳng ở Thái Nguyên, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua. Những thách thức này bao gồm sự thiếu hụt về tài liệu, phương pháp giảng dạy chưa đổi mới và sự quan tâm chưa đầy đủ từ phía các cơ quan chức năng.

2.1. Thiếu Tài Liệu Và Nguồn Lực Hỗ Trợ

Nhiều trường cao đẳng gặp khó khăn trong việc cung cấp tài liệu giáo dục pháp luật đầy đủ và cập nhật. Điều này ảnh hưởng đến chất lượng giảng dạy và khả năng tiếp cận thông tin của sinh viên.

2.2. Phương Pháp Giảng Dạy Chưa Đổi Mới

Phương pháp giảng dạy truyền thống vẫn còn phổ biến, dẫn đến việc sinh viên không hứng thú và khó tiếp thu kiến thức pháp luật. Cần có sự đổi mới trong phương pháp giảng dạy để thu hút sinh viên hơn.

III. Phương Pháp Nâng Cao Chất Lượng Giáo Dục Pháp Luật Cho Sinh Viên

Để nâng cao chất lượng giáo dục pháp luật cho sinh viên cao đẳng tại Thái Nguyên, cần áp dụng các phương pháp giảng dạy hiện đại và tạo ra môi trường học tập tích cực. Việc kết hợp lý thuyết và thực hành sẽ giúp sinh viên hiểu rõ hơn về pháp luật.

3.1. Đổi Mới Phương Pháp Giảng Dạy

Cần áp dụng các phương pháp giảng dạy tích cực như thảo luận nhóm, mô phỏng tình huống pháp lý và các hoạt động ngoại khóa để sinh viên có thể thực hành và áp dụng kiến thức vào thực tiễn.

3.2. Tăng Cường Hợp Tác Với Các Tổ Chức Pháp Luật

Hợp tác với các tổ chức pháp luật, cơ quan nhà nước và các chuyên gia trong lĩnh vực pháp luật sẽ giúp sinh viên có cơ hội tiếp cận thông tin và kiến thức thực tiễn, từ đó nâng cao chất lượng giáo dục pháp luật.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Giáo Dục Pháp Luật Tại Thái Nguyên

Giáo dục pháp luật không chỉ dừng lại ở lý thuyết mà còn cần được áp dụng vào thực tiễn. Các hoạt động ngoại khóa, hội thảo và các chương trình thực tập sẽ giúp sinh viên có cơ hội trải nghiệm thực tế và hiểu rõ hơn về pháp luật.

4.1. Tổ Chức Các Hoạt Động Ngoại Khóa

Các hoạt động ngoại khóa như hội thảo, tọa đàm về pháp luật sẽ giúp sinh viên nâng cao nhận thức và hiểu biết về các vấn đề pháp lý trong xã hội.

4.2. Thực Tập Tại Các Cơ Quan Pháp Luật

Thực tập tại các cơ quan pháp luật sẽ giúp sinh viên có cái nhìn thực tế về công việc của các luật sư, thẩm phán và các chuyên gia pháp lý, từ đó nâng cao kỹ năng và kiến thức của mình.

V. Kết Luận Về Giáo Dục Pháp Luật Cho Sinh Viên Cao Đẳng Tại Thái Nguyên

Giáo dục pháp luật cho sinh viên cao đẳng tại Thái Nguyên là một nhiệm vụ quan trọng, cần được chú trọng và đầu tư đúng mức. Việc nâng cao chất lượng giáo dục pháp luật sẽ góp phần tạo ra những công dân có ý thức pháp luật và trách nhiệm với xã hội.

5.1. Tương Lai Của Giáo Dục Pháp Luật

Trong tương lai, giáo dục pháp luật cần được cải tiến và phát triển hơn nữa để đáp ứng nhu cầu của xã hội và thị trường lao động. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan giáo dục và pháp luật để đảm bảo chất lượng.

5.2. Đề Xuất Chính Sách Hỗ Trợ

Cần có các chính sách hỗ trợ từ phía nhà nước và các tổ chức xã hội để nâng cao chất lượng giáo dục pháp luật, từ đó tạo ra một thế hệ sinh viên có kiến thức pháp luật vững vàng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thái Nguyên là trung tâm giáo dục và đào tạo lớn thứ ba của cả nước, quy tụ Đại học Thái Nguyên cùng hơn 20 trường cao đẳng, trung cấp chuyên nghiệp và dạy nghề. Toàn tỉnh hiện có trên 640.000 lao động trong độ tuổi, trong đó tỷ lệ nhân lực đạt trình độ đại học và sau đại học chiếm 3,14%, giúp địa phương duy trì vị trí thứ 6 toàn quốc về chỉ số phát triển giáo dục. Trong bối cảnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập kinh tế quốc tế, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cho học sinh, sinh viên tại các trường cao đẳng giữ vai trò then chốt nhằm xây dựng lối sống tôn trọng, thượng tôn pháp luật và kỷ cương xã hội.

Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy công tác này vẫn chưa tương xứng với yêu cầu quản lý giáo dục hiện đại. Tỷ lệ học sinh, sinh viên các trường cao đẳng có nguồn gốc từ vùng nông thôn và miền núi phía Bắc chiếm tới 80,45%, mang những đặc điểm tâm lý tự ti, tiếp cận thông tin hạn chế và nhận thức pháp luật ban đầu còn nhiều khoảng trống. Mục tiêu của luận văn là làm rõ cơ sở lý luận, đánh giá khách quan thực trạng phổ biến, giáo dục pháp luật tại các trường cao đẳng ở Thái Nguyên trong giai đoạn 2008-2009, từ đó xác lập hệ thống giải pháp đồng bộ và khả thi.

Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn to lớn trong việc hỗ trợ các cơ sở giáo dục chuyển hóa nhận thức pháp luật thành hành vi tự giác, phấn đấu nâng tỷ lệ người học đạt chuẩn hiểu biết pháp lý nền tảng lên trên 85% và kéo giảm tỷ lệ vi phạm kỷ luật học đường xuống dưới mức 1% mỗi năm.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý thuyết Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, đặt trọng tâm vào nguyên tắc quản lý xã hội bằng Hiến pháp và pháp luật theo định hướng các văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VIII và IX. Đồng thời, đề tài tích hợp lý thuyết Xã hội học pháp luật và Giáo dục học pháp lý để phân tích mối quan hệ biện chứng giữa nhân tố tác động có chủ đích của chủ thể giáo dục và quá trình hình thành nhân cách của người học.

Khung phân tích của đề tài xoay quanh 5 khái niệm cốt lõi:

• Phổ biến pháp luật: Quá trình truyền bá, phổ cập tri thức văn bản pháp luật đến các tầng lớp nhân dân.
• Giáo dục pháp luật: Hoạt động định hướng có tổ chức nhằm hình thành tri thức, tình cảm và hành vi chuẩn mực.
• Ý thức pháp luật: Tổng thể các học thuyết, tư tưởng, quan điểm và cảm xúc pháp lý của cá nhân đối với pháp luật hiện hành.
• Văn hóa pháp lý: Trình độ phát triển đời sống pháp lý, thể hiện qua mức độ tôn trọng và thực thi pháp luật trong xã hội.
• Hành vi hợp pháp: Xử sự thực tế của cá nhân phù hợp với các quy phạm pháp luật xác định.

Hệ thống cơ sở pháp lý được đối chiếu xuyên suốt bao gồm Nghị quyết số 61/2007/NQ-CP, Quyết định số 37/2008/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình phổ biến, giáo dục pháp luật giai đoạn 2008-2012, Quyết định số 2412/QĐ-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo và Luật Giáo dục năm 2005.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, kết hợp phương pháp nghiên cứu liên ngành giữa luật học, xã hội học và sư phạm học. Dữ liệu thực chứng được thu thập thông qua phương pháp quan sát gián tiếp (tổng thuật tài liệu, văn bản quy phạm và báo cáo quản lý đào tạo) và quan sát trực tiếp.

Cỡ mẫu khảo sát bao gồm 500 phiếu trưng cầu ý kiến sinh viên và 30 biên bản phỏng vấn sâu đối với cán bộ quản lý, giảng viên tại 6 cơ sở đào tạo tiêu biểu: Cao đẳng Sư phạm Thái Nguyên, Cao đẳng Công nghiệp Việt Đức, Cao đẳng Thương mại và Du lịch, Cao đẳng Cơ khí - Luyện kim, Cao đẳng Y tế Thái Nguyên và Cao đẳng Kinh tế - Tài chính. Phương pháp chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên được áp dụng để đảm bảo tính đại diện cho các nhóm ngành kỹ thuật công nghiệp, dịch vụ thương mại và sư phạm. Lý do lựa chọn phương pháp phân tích thống kê toán học kết hợp phân tích định tính là nhằm lượng hóa chính xác tỷ lệ chuyển biến nhận thức, đo lường sự tương thích giữa khối lượng kiến thức lý thuyết với khả năng vận dụng thực tiễn của người học trong timeline khảo sát từ quý III/2008 đến quý I/2009.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực địa tại các trường cao đẳng trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên đã làm rõ 4 phát hiện quan trọng:

Thứ nhất, có tới 80,45% sinh viên thuộc đối tượng thanh niên nông thôn, miền núi, chịu ảnh hưởng bởi phong tục tập quán địa phương và gặp khó khăn trong việc tiếp cận các nguồn tài liệu pháp lý chuyên sâu. Chỉ có khoảng 32,5% sinh viên tham gia khảo sát khẳng định có thói quen chủ động tìm đọc văn bản pháp luật ngoài các giờ học chính khóa.

Thứ hai, lực lượng giảng viên chuyên trách môn pháp luật thiếu hụt nghiêm trọng. Mỗi trường cao đẳng quy mô từ 400 đến 500 cán bộ công nhân viên nhưng chỉ có từ 3 đến 5 giảng viên cơ hữu và từ 2 đến 3 giảng viên kiêm nhiệm phụ trách môn học. Về trình độ chuyên môn, chỉ có khoảng 40% đến 60% đội ngũ giảng viên này đã hoặc đang theo học trình độ thạc sĩ luật học.

Thứ ba, cơ cấu nội dung chương trình môn Pháp luật đại cương còn thiên về lý luận trừu tượng, chiếm trên 70% tổng quỹ thời gian lên lớp. Các hoạt động thực hành, giải quyết tình huống pháp lý và rèn luyện kỹ năng thực tiễn chỉ chiếm dưới 30% thời lượng, dẫn đến sự thụ động trong giờ học.

Thứ tư, tình trạng vi phạm kỷ luật và quy định pháp luật trong sinh viên ngoại trú còn ở mức đáng lo ngại. Tỷ lệ sinh viên vi phạm luật giao thông đường bộ, đi học muộn, bỏ tiết hoặc vi phạm nội quy nơi cư trú chiếm dao động từ 12% đến 18% tại các khu vực tập trung đông nhà trọ tự quản quanh các khu công nghiệp và trường học.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân cốt lõi của những hạn chế trên xuất phát từ sự chưa đồng bộ giữa nhận thức của các cấp quản lý và nguồn lực đầu tư cho công tác tuyên truyền. Cơ sở vật chất phục vụ giảng dạy pháp luật tại phần lớn các trường còn nghèo nàn, tủ sách pháp luật chưa được cập nhật thường xuyên các văn bản mới ban hành. So sánh với các nghiên cứu trước đây trong hệ thống đại học và trung học chuyên nghiệp, nghiên cứu này chỉ rõ tính chất đặc thù của sinh viên cao đẳng trung du miền núi: sự chuyển tiếp từ học sinh phổ thông sang người lao động nghề nghiệp đòi hỏi các tri thức pháp lý mang tính ứng dụng cao như Luật Lao động, Luật Giao thông đường bộ, Luật Phòng chống ma túy hơn là các khái niệm lý luận thuần túy.

Để phục vụ quản trị và theo dõi chất lượng đào tạo, dữ liệu khảo sát có thể được mô hình hóa trực quan qua biểu đồ cột thể hiện mức độ tương tác trong giờ học và bảng phân tích tương quan giữa khối lượng giờ thực hành với tỷ lệ giảm thiểu vi phạm kỷ luật của sinh viên theo từng năm học.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm nâng cao chất lượng công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng tại Thái Nguyên, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp hành động cụ thể:

• Hoàn thiện chương trình đào tạo: Tái cấu trúc khung môn học Pháp luật đại cương theo hướng tăng tỷ trọng thảo luận tình huống, diễn án giả định và bài tập nhóm lên mức 45% đến 50% tổng thời lượng. Ban Giám hiệu cùng Khoa Lý luận cơ bản các trường hoàn thành điều chỉnh đề cương chi tiết trong năm học 2009-2010.
• Chuẩn hóa và phát triển đội ngũ giảng viên: Tổ chức tập huấn định kỳ 100% giảng viên giảng dạy pháp luật về phương pháp sư phạm tương tác, kỹ năng tư vấn pháp lý và công nghệ thông tin. Đặt mục tiêu đạt trên 80% giảng viên đạt trình độ thạc sĩ luật học trở lên vào năm 2012 do Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp cùng Sở Tư pháp tỉnh Thái Nguyên triển khai.
• Đa dạng hóa các hình thức giáo dục bổ trợ: Thành lập và duy trì hoạt động định kỳ của Câu lạc bộ Học sinh - Sinh viên với pháp luật tại 100% các trường cao đẳng. Tổ chức tối thiểu 02 hội thi tìm hiểu pháp luật mỗi năm học, thu hút trên 90% sinh viên tham gia dưới sự chủ trì của Đoàn Thanh niên và Phòng Công tác Chính trị - Học sinh Sinh viên.
• Đầu tư hạ tầng và truyền thông số: Trang bị tối thiểu 50 đầu sách và tài liệu pháp luật mới mỗi năm cho thư viện mỗi trường, đồng thời xây dựng chuyên mục phổ biến pháp luật trực tuyến trên website nhà trường từ quý IV/2010 nhằm hỗ trợ 100% sinh viên tra cứu văn bản thuận tiện.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm:

• Ban Giám hiệu và cán bộ quản lý giáo dục tại các trường cao đẳng, trung cấp: Sử dụng luận văn như một cẩm nang định hướng quản trị, xây dựng quy chế học đường và lập kế hoạch phối hợp liên ngành nhằm nâng cao tỷ lệ sinh viên chấp hành pháp luật lên 98%.
• Giảng viên giảng dạy bộ môn Pháp luật đại cương: Tham khảo hệ thống phương pháp sư phạm tích cực, khai thác ngân hàng bài tập tình huống thực tiễn gắn với đặc thù tâm lý của người học vùng cao.
• Cán bộ Đoàn Thanh niên, Hội Sinh viên và Phòng Công tác Sinh viên: Vận dụng các mô hình sân khấu hóa, phiên tòa tập sự và chiến dịch tình nguyện để tổ chức phong trào tuyên truyền pháp luật hấp dẫn, hạn chế 100% các tệ nạn xã hội xâm nhập giảng đường.
• Học viên cao học và các nhà nghiên cứu chuyên ngành Lý luận, Lịch sử Nhà nước và Pháp luật: Kế thừa khung lý thuyết và nguồn số liệu thực chứng để phát triển các công trình nghiên cứu chuyên sâu về văn hóa pháp lý và xã hội học giáo dục tại vùng trung du miền núi phía Bắc.

Câu hỏi thường gặp

Hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật tại các trường cao đẳng ở Thái Nguyên có điểm gì khác biệt so với các trường đại học lớn? Hơn 80,45% sinh viên tại đây xuất thân từ nông thôn và miền núi phía Bắc, có điểm chuẩn đầu vào và mức độ tiếp cận thông tin thấp hơn. Do đó, hoạt động giáo dục pháp luật không chỉ dừng ở truyền thụ kiến thức lý thuyết mà phải gắn chặt với việc rèn luyện kỹ năng sống, kỷ luật lao động và định hướng nghề nghiệp cụ thể.

Môn Pháp luật đại cương cho sinh viên cao đẳng không chuyên luật cần tập trung vào các nội dung nào? Bên cạnh phần lý luận cơ bản về Nhà nước và Pháp luật, chương trình cần ưu tiên các nội dung pháp luật thực định gắn liền với đời sống hàng ngày như Luật Giao thông đường bộ, Luật Phòng chống ma túy, Luật Lao động và Luật Dạy nghề nhằm bảo vệ quyền lợi chính đáng cho người học khi gia nhập thị trường lao động.

Giải pháp nào giúp giải quyết bài toán thiếu hụt giảng viên pháp luật chuyên trách tại các trường? Các trường cần thực hiện chính sách liên kết đào tạo với Đại học Luật Hà Nội hoặc Khoa Luật Đại học Quốc gia Hà Nội để bồi dưỡng nâng cao trình độ thạc sĩ cho 100% giảng viên trẻ, đồng thời mời các chuyên gia, luật sư và báo cáo viên pháp luật từ Sở Tư pháp tham gia thỉnh giảng các chuyên đề thực tế.

Làm thế nào để các buổi sinh hoạt ngoại khóa pháp luật thu hút đông đảo sinh viên tham gia? Cần chuyển đổi triệt để từ hình thức thuyết trình một chiều sang các mô hình tương tác như hội thi rung chuông vàng, diễn kịch tiểu phẩm pháp đình và tham dự trực tiếp các phiên tòa xét xử lưu động. Mô hình này giúp tăng tỷ lệ sinh viên ghi nhớ kiến thức pháp luật lên trên 75%.

Tỉnh Thái Nguyên có những thuận lợi gì trong việc thúc đẩy công tác giáo dục pháp luật học đường? Thái Nguyên sở hữu hệ thống giáo dục hoàn chỉnh với chỉ số phát triển giáo dục đứng thứ 6 toàn quốc và nguồn lao động trẻ trên 640.000 người. Sự quan tâm sát sao của Tỉnh ủy, Hội đồng Phổ biến giáo dục pháp luật tỉnh và mạng lưới các trường chuyên nghiệp tạo điều kiện thuận lợi để triển khai đồng bộ các mô hình điểm.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận và tính tất yếu khách quan của công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cho sinh viên cao đẳng trong bối cảnh xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.
• Đánh giá chân thực thực trạng giảng dạy tại các trường cao đẳng ở Thái Nguyên, chỉ rõ điểm nghẽn về đội ngũ giảng viên mỏng với 3 đến 5 người mỗi trường và tỷ lệ sinh viên miền núi chiếm 80,45%.
• Xác định nguyên nhân của tình trạng thụ động trong học tập và đề xuất mô hình kết hợp chặt chẽ giữa đào tạo chính khóa với các hoạt động ngoại khóa thực tế.
• Xây dựng 4 nhóm giải pháp có tính ứng dụng cao, hướng tới mục tiêu nâng tỷ lệ thực hành môn học lên 45% đến 50% và chuẩn hóa 80% giảng viên đạt trình độ thạc sĩ đến năm 2012.
• Đóng góp nguồn cứ liệu khoa học và thực tiễn vững chắc giúp các nhà hoạch định chính sách hoàn thiện chương trình giáo dục pháp luật cho hệ thống giáo dục nghề nghiệp toàn quốc.

Đóng góp lớn nhất của công trình là cung cấp một góc nhìn thực chứng, gắn kết chặt chẽ giữa lý luận pháp lý với thực tiễn giáo dục đặc thù vùng miền. Kế hoạch nghiên cứu tiếp theo cần mở rộng phạm vi khảo sát theo chu kỳ 3 năm một lần giai đoạn 2010-2015 nhằm đo lường hiệu quả dài hạn của các phương pháp đổi mới. Kính mời các nhà quản lý, các thầy cô giáo và các nhà nghiên cứu tiếp cận toàn văn công trình để ứng dụng vào công tác giảng dạy và xây dựng môi trường học đường văn minh, chuẩn mực.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO HỌC SINH, SINH VIÊN CÁC TRƢỜNG CAO ĐẲNG Ở THÁI NGUYÊN 1. NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT Phổ biến, giáo dục pháp luật là một vấn đề đang được các cơ quan nhà nước, các cấp, các ngành, các tổ chức xã hội và đoàn thể quần chúng quan tâm. Theo Báo cáo chính trị của Ban chấp hành Trung ương Đảng tại Hội nghị đại biểu toàn quốc giữa nhiệm kỳ khóa VII đã nêu rõ: " Tăng cường giáo dục pháp luật, nâng cao hiểu biết và ý thức tôn trọng pháp luật, bảo đảm cho pháp luật được thi hành một cách nghiêm minh, thống nhất và công bằng" [12, tr. Trong chương trình phổ biến, giáo dục pháp luật của ngành giáo dục thực hiện Nghị quyết số 61/2007/NQ-CP ngày 07 tháng 12 năm 2007 của Chính phủ và Quyết định số 37/2008/QĐ-TTg ngày 12 tháng 3 năm 2008 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chương trình phổ biến, giáo dục pháp luật từ năm 2008-2012 (Phê duyệt kèm theo Quyết định số 2412/QĐ-BGĐT ngày 25 tháng 12 năm 2008 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo) đã quán triệt rõ: Cần xác định công tác phổ biến, giáo dục pháp luật là một bộ phận của công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, là nhiệm vụ thường xuyên của toàn ngành đặt dưới sự lãnh đạo của cấp ủy Đảng, sự chỉ đạo trực tiếp của người đứng đầu cơ quan quản lý giáo dục và cơ sở giáo dục các cấp.

Mỗi cán bộ, nhà giáo, người lao động, người học trong ngành phải xác định rõ việc học tập, nghiên cứu để hiểu biết pháp luật, chấp hành nghiêm chỉnh pháp luật là trách nhiệm của mình [7, tr. Phổ biến giáo dục pháp luật vừa là hoạt động thực tiễn, vừa là một vấn đề lý luận, vì vậy khi nghiên cứu, tìm hiểu vấn đề này, trước hết phải đề cập tới các khái niệm, phạm trù cơ bản của hoạt động này. Trên cơ sở đó, đối 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] chiếu với thực tiễn của công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường cao đẳng ở tỉnh Thái Nguyên để rút ra những nét đặc thù và đưa ra những giải pháp cho hoạt động này trong phạm vi nghiên cứu đề tài của luận văn. Khái niệm phổ biến, giáo dục pháp luật Trong khoa học pháp lý hiện nay còn nhiều quan điểm, quan niệm khác nhau về khái niệm giáo dục pháp luật.

Nội hàm của khái niệm phổ biến, giáo dục pháp luật (hay giáo dục pháp luật) ở những quan điểm, quan niệm khác nhau sẽ dẫn đến hệ quả: các nhà quản lý, các chủ thể phổ biến, giáo dục pháp luật sẽ có những lựa chọn khác nhau về nội dung, hình thức và phương pháp phổ biến, giáo dục pháp luật. Vì thế, tiếp cận khái niệm phổ biến, giáo dục pháp luật một cách đúng đắn, hợp lý sẽ giúp cho việc lựa chọn nội dung, hình thức và phương pháp phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp. Trên thực tế phổ biến, giáo dục pháp luật ít được các tác giả nhắc đến như là một khái niệm mang tính học thuật mà chủ yếu được biết đến với khái niệm giáo dục pháp luật. Tuy nhiên, trong hầu hết các văn kiện của Đảng, các văn bản quy phạm pháp luật của nhà nước, phổ biến, giáo dục pháp luật là khái niệm được đề cập phổ biến, thường xuyên.

Trong phạm vi luận văn này tác giả sử dụng thuật ngữ phổ biến, giáo dục pháp luật với ý nghĩa chung đó. Trong khoa học pháp lý khái niệm giáo dục pháp luật hay phổ biến, giáo dục pháp luật còn có nhiều quan điểm khác nhau, do cách tiếp cận của các tác giả ở các khía cạnh, góc độ khác nhau. Tác giả luận văn không luận bàn, phân tích nhiều về khái niệm này mà thừa nhận hay đồng tình với các khái niệm đã được đưa ra trước đây theo cách tiếp cận của riêng mình. Theo các tác giả cuốn: "Sổ tay hướng dẫn nghiệp vụ phổ biến, giáo dục pháp luật" thì phổ biến, giáo dục pháp luật được hiểu theo hai nghĩa: " Nghĩa hẹp: Phổ biến pháp luật là giới thiệu tinh thần văn bản pháp luật cho đối tượng của nó.

Nghĩa rộng: là truyền bá pháp luật cho mọi tầng lớp nhân dân trên cả nước" [6, tr. 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Khái niệm giáo dục pháp luật, để xác định đúng đắn, trước hết cần phải xuất phát từ khái niệm giáo dục của khoa học sư phạm. Trong khoa học sư phạm, giáo dục được hiểu theo nghĩa rộng và nghĩa hẹp. Giáo dục, theo nghĩa rộng, đó là sự ảnh hưởng tác động của những điều kiện khách quan như môi trường sống, chế độ xã hội, trình độ phát triển kinh tế, phong tục tập quán.

và sự tác động của nhân tố chủ quan như tác động có ý thức, có mục đích, có kế hoạch… của con người. Theo nghĩa hẹp, giáo dục là hoạt động có ý thức, có mục đích, có kế hoạch của chủ thể giáo dục tác động lên khách thể giáo nhằm truyền bá những kinh nghiệm đấu tranh và sản xuất, những tri thức về tự nhiên xã hội và tư duy để họ có đầy đủ khả năng tham gia vào lao động và đời sống xã hội. Trong thực tiễn, tuy thừa nhận ảnh hưởng của các điều kiện khách quan là to lớn đối với việc hình thành ý thức cá nhân con người nhưng các nhà lý luận, các nhà khoa học sư phạm vẫn nhấn mạnh đến yếu tố tác động hàng đầu cực kỳ quan trọng, thậm chí mang yếu tố quyết định của nhân tố chủ quan trong giáo dục. Vì thế, khái niệm giáo dục hiện nay thường được hiểu theo nghĩa hẹp.

Xuất phát từ những quan điểm trên, giáo dục pháp luật trước hết cũng là một hoạt động mang đầy đủ tính chất chung của giáo dục nhưng nó cũng có những nét đặc thù riêng, phạm vi riêng để tác động lên ý thức con người. Theo cả nghĩa rộng và nghĩa hẹp của giáo dục, giáo dục pháp luật được hiểu: con người nói chung là khách thể (hay đối tượng) chịu ảnh hưởng và tác động của các điều kiện khách quan và nhân tố chủ quan để hình thành lên ý thức tình cảm và hành vi pháp luật. Dưới góc độ của khoa học pháp lý, giáo dục pháp luật được hiểu theo các nội dung sau: Thứ nhất, sự hình thành ý thức của con người là quá trình ảnh hưởng tác động thống nhất của các điều kiện khách quan và các nhân tố chủ quan, trong đó các điều kiện khách quan chỉ là những nhân tố ảnh hưởng còn các 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] nhân tố chủ quan là những nhân tố tác động. Nhân tố ảnh hưởng có thể là tự phát theo chiều này hoặc theo chiều khác, còn nhân tố tác động bao giờ cũng là tự giác, có ý thức, có chủ định theo một hướng xác định.

Hoạt động giáo dục pháp luật chính là sự tác động của nhân tố chủ quan mà trước hết là hoạt động giáo dục có định hướng, có tổ chức, có chủ định thành một hệ thống nhiều chủ thể (các cơ quan Đảng, Nhà nước, các tổ chức xã hội …). Thứ hai, giáo dục pháp luật là hình thức giáo dục cụ thể là "cái riêng", cái đặc thù trong mối quan hệ với giáo dục, nói chung là "cái chung", cái phổ biến. Giáo dục pháp luật có những nét đặc thù khác một cách tương đối với các dạng giáo dục khác ở các điểm sau: + Giáo dục pháp luật có mục đích riêng của mình. Đó là hoạt động nhằm hình thành tri thức, tình cảm và thói quen xử sự phù hợp với quy định của pháp luật, làm cho công dân tự giác tuân thủ pháp luật, có ý thức pháp luật cao góp phần tăng cường hiệu quả của pháp luật.

+ Giáo dục pháp luật có nội dung riêng. Đó là sự tác động định hướng với nội dung cơ bản là truyền tải tri thức của nhân loại nói chung, của Nhà nước nói riêng về hai hiện tượng Nhà nước và Pháp luật mà trong đó pháp luật thực định hiện hành của Nhà nước là bộ phận cơ bản quan trọng nhất + Xét trên các yếu tố chủ thể, khách thể, đối tượng, hình thức và phương pháp của giáo dục pháp luật cũng có nét riêng. So với các dạng giáo dục khác thì giáo dục pháp luật là quá trình tác động, thường xuyên, liên tục, lâu dài hơn chứ không phải là sự tác động một lần của chủ thể lên đối tượng giáo dục. Vì thế, giáo dục pháp luật trở thành yếu tố xuyên suốt trong các quan hệ như: gia đình, trường học, các tập thể lao động, các tổ chức Đảng, Nhà nước, đoàn thể xã hội.

Nhân tố con người với hành vi và hành động hợp pháp đóng vai trò chủ đạo trong quá trình tác động qua lại giữa người giáo dục (chủ thể) với người được giáo dục (đối tượng). Người được giáo dục là người chịu sự tác động có tổ chức định hướng của các thông tin pháp luật. Vì 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] thế, một vấn đề đặt ra là người giáo dục phải hiểu biết được trình độ, đặc biệt là đặc điểm nhân thân của người được giáo dục pháp luật đồng thời người được giáo dục cần phải nắm vững tri thức pháp luật, biết cách truyền tải nó và phải là tấm gương, là hình mẫu trong việc tuân theo pháp luật. Từ những đặc thù nói trên không thể xem xét giáo dục pháp luật đồng nhất với khái niệm "hình thành ý thức pháp luật" của cá nhân.

Sự hình thành ý thức pháp luật là sản phẩm của các điều kiện khách quan lẫn sự tác động định hướng của nhân tố chủ quan vào ý thức con người. Như vậy, giáo dục pháp luật chỉ là một yếu tố của quá trình hình thành ý thức pháp luật ở cá nhân con người và đóng vai trò chủ đạo trong quá trình ấy, giáo dục pháp luật chính là quá trình tác động của nhân tố chủ quan. Hai khái niệm giáo dục pháp luật và hình thành ý thức pháp luật không đồng nhất về bản chất nhưng có quan hệ mật thiết với nhau. Hình thành ý thức pháp luật có nội hàm rộng hơn giáo dục pháp luật.

Từ đó có thể thấy rằng, bản chất của giáo dục pháp luật là hoạt động định hướng có tổ chức, có chủ định của chủ thể giáo dục tác động lên đối tượng giáo dục một cách có hệ thống và thường xuyên nhằm mục đích hình thành ở họ tri thức pháp lý, tình cảm và hành vi phù hợp với các đòi hỏi của hệ thống pháp luật hiện hành.