Đặc Điểm Của Ngôn Ngữ Viết Và Việc Giảng Dạy Kỹ Năng Viết Tiếng Việt Cho Học Viên Người Hàn Quốc

Chuyên khảo phân tích Đặc điểm của ngôn ngữ viết và việc giảng dạy kỹ năng viết tiếng việt cho học viên người hàn quốc, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu

• Tác giả: Vũ Minh Trang
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Ngọc Hân
• Trường học: Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Việt Nam học
• Đề tài: Đặc Điểm Của Ngôn Ngữ Viết Và Việc Giảng Dạy Kỹ Năng Viết Tiếng Việt Cho Học Viên Người Hàn Quốc
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Giảng Dạy Kỹ Năng Viết Tiếng Việt Cho Người Hàn

Việc dạy viết tiếng Việt cho người Hàn ngày càng trở nên quan trọng do số lượng người Hàn Quốc đến Việt Nam học tập và làm việc tăng lên. Kỹ năng viết không chỉ giúp họ giao tiếp hiệu quả hơn mà còn hỗ trợ trong công việc và học tập. Tuy nhiên, người Hàn Quốc thường gặp nhiều khó khăn khi học viết tiếng Việt, đặc biệt là trong việc phân biệt sắc thái biểu cảm của từ ngữ và sử dụng phép lịch sự trong văn phong. Điều này đòi hỏi giáo viên cần có phương pháp giảng dạy phù hợp, chú trọng đến đặc điểm ngôn ngữ và văn hóa của người học. Theo nghiên cứu của Vũ Minh Trang, kỹ năng viết là một kỹ năng tổng hợp, đòi hỏi người viết phải vận dụng nhiều tri thức về ngôn ngữ, văn hóa, xã hội.

1.1. Tầm Quan Trọng Của Kỹ Năng Viết Tiếng Việt Cho Người Hàn

Kỹ năng viết là một trong bốn kỹ năng quan trọng (nghe, nói, đọc, viết) trong quá trình học ngoại ngữ. Viết tiếng Việt như người bản xứ cho người Hàn không chỉ giúp họ diễn đạt ý tưởng một cách rõ ràng mà còn cải thiện khả năng tư duy và giao tiếp. Việc viết tốt cũng giúp người học hiểu sâu hơn về văn hóa và xã hội Việt Nam. Theo Vũ Minh Trang, việc viết tiếng Việt tốt giúp người học tiếng Việt có khả năng tư duy tốt do việc vận dụng nhiều từ ngữ, cấu trúc ngữ pháp, nhờ đó kỹ năng nói cũng được cải thiện.

1.2. Những Khó Khăn Thường Gặp Khi Luyện Viết Tiếng Việt Cho Người Hàn

Người Hàn Quốc thường gặp khó khăn trong việc luyện viết tiếng Việt cho người Hàn do sự khác biệt về cấu trúc ngữ pháp, từ vựng và văn phong giữa hai ngôn ngữ. Họ có thể mắc lỗi về chính tả, sử dụng sai từ ngữ hoặc không biết cách liên kết các ý trong văn bản. Ngoài ra, sự khác biệt về văn hóa cũng có thể ảnh hưởng đến cách họ diễn đạt ý tưởng trong tiếng Việt. Theo kinh nghiệm của nhiều giáo viên, người nước ngoài học tiếng Việt thường gặp những khó khăn nhất định trong việc giao tiếp với người bản ngữ.

II. Thách Thức Trong Dạy Viết Tiếng Việt Cho Học Viên Hàn Quốc

Một trong những thách thức lớn nhất trong dạy viết tiếng Việt cho người Hàn là làm thế nào để giúp họ vượt qua rào cản ngôn ngữ và văn hóa. Giáo viên cần phải hiểu rõ những lỗi thường gặp của người Hàn Quốc khi viết tiếng Việt và có phương pháp sửa lỗi hiệu quả. Đồng thời, cần tạo ra môi trường học tập thoải mái, khuyến khích học viên tự tin thể hiện ý tưởng của mình. Việc lựa chọn giáo trình và tài liệu phù hợp cũng rất quan trọng để đảm bảo học viên có thể tiếp thu kiến thức một cách tốt nhất. Theo Vũ Minh Trang, việc học viết không chỉ phụ thuộc vào học viên mà vai trò của giáo viên cũng rất quan trọng.

2.1. Các Lỗi Thường Gặp Khi Viết Tiếng Việt Của Người Hàn

Người Hàn Quốc thường mắc các lỗi liên quan đến ngữ pháp, từ vựng, chính tả và văn phong khi viết tiếng Việt cho người Hàn. Ví dụ, họ có thể sử dụng sai giới từ, không chia động từ đúng cách hoặc dùng từ ngữ không phù hợp với ngữ cảnh. Ngoài ra, họ cũng có thể gặp khó khăn trong việc sử dụng các phương tiện liên kết văn bản để tạo sự mạch lạc cho bài viết. Theo tác giả Võ Thanh Hương – Nguyễn Thanh Phong trong bài viết “Những lỗi thường gặp trong các bài viết của học viên nước ngoài học tiếng Việt” đã phân tích một số lỗi thường gặp, đưa ra cách khắc phục lỗi mà nguyên nhân, theo tác giả, là do sự giao thoa ngôn ngữ giữa ngôn ngữ đích và tiếng mẹ đẻ của người học.

2.2. Nguyên Nhân Dẫn Đến Các Lỗi Sai Khi Viết Tiếng Việt

Các lỗi sai khi viết tiếng Việt cho người Hàn có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau, bao gồm sự khác biệt về cấu trúc ngôn ngữ, ảnh hưởng của tiếng mẹ đẻ, thiếu kiến thức về văn hóa Việt Nam và phương pháp học tập chưa hiệu quả. Giáo viên cần phải xác định rõ nguyên nhân gây lỗi để có thể đưa ra giải pháp phù hợp. Theo Vũ Minh Trang, việc nghiên cứu, giảng dạy kỹ năng viết cho học viên người Hàn Quốc là một việc làm cần thiết nhằm phần nào đáp ứng nhu cầu của họ.

III. Phương Pháp Dạy Viết Tiếng Việt Hiệu Quả Cho Người Hàn

Để dạy viết tiếng Việt hiệu quả cho người Hàn, giáo viên cần áp dụng các phương pháp giảng dạy phù hợp với trình độ và đặc điểm của học viên. Nên bắt đầu từ những kiến thức cơ bản về ngữ pháp, từ vựng và cấu trúc câu, sau đó dần dần nâng cao độ khó. Cần tạo ra nhiều cơ hội cho học viên thực hành viết, đồng thời cung cấp phản hồi chi tiết và kịp thời để giúp họ cải thiện kỹ năng. Việc sử dụng các tài liệu và công cụ hỗ trợ học tập cũng rất quan trọng. Theo tác giả Dương Thị Thu Hương trong bài viết “Một số kinh nghiệm dạy viết tiếng Việt cho sinh viên nước ngoài” cho rằng trước hết người học cần nắm được kỹ thuật viết, từ cơ bản đến nâng cao cùng với một vài bài tập có thể áp dụng tùy theo trình độ của học viên.

3.1. Xây Dựng Giáo Trình Dạy Viết Tiếng Việt Phù Hợp

Giáo trình dạy viết tiếng Việt cho người Hàn cần được thiết kế một cách khoa học, logic và phù hợp với trình độ của học viên. Nên chia giáo trình thành các chủ đề khác nhau, mỗi chủ đề tập trung vào một kỹ năng viết cụ thể. Cần cung cấp đầy đủ kiến thức lý thuyết và bài tập thực hành để học viên có thể nắm vững kiến thức và rèn luyện kỹ năng. Theo Vũ Minh Trang, luận văn mang tính ứng dụng, góp phần làm tài liệu tham khảo cho việc biên soạn tài liệu giảng dạy, giáo trình tiếng Việt cho người nước ngoài…

3.2. Sử Dụng Các Kỹ Thuật Dạy Viết Sáng Tạo Và Hấp Dẫn

Để tạo hứng thú cho học viên, giáo viên nên sử dụng các kỹ thuật dạy viết tiếng Việt cho người Hàn sáng tạo và hấp dẫn. Ví dụ, có thể tổ chức các trò chơi viết, yêu cầu học viên viết nhật ký, viết thư hoặc viết bài luận về các chủ đề quen thuộc. Cần khuyến khích học viên tự do thể hiện ý tưởng của mình và tạo ra môi trường học tập thoải mái, thân thiện. Theo các tác giả Hà Thị Thu Hương – Hà Thị Tuyết Nga trong bài viết “Bàn về tính hiệu quả trong việc dạy viết cho sinh viên nước ngoài” in trong kỷ yếu khoa học quốc tế 2009 về Nghiên cứu, giảng dạy Việt Nam học và tiếng Việt đã nêu lên tầm quan trọng của việc dạy viết trong quá trình học tiếng cùng với 30 gợi ý cho việc dạy viết đạt hiệu quả, đồng thời cũng ứng dụng được trong việc dạy tiếng Việt cho học viên nước ngoài.

IV. Ứng Dụng Thực Tế Và Kết Quả Nghiên Cứu Về Dạy Viết Cho Người Hàn

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc áp dụng các phương pháp giảng dạy phù hợp có thể giúp người Hàn Quốc cải thiện đáng kể kỹ năng viết tiếng Việt cho người Hàn. Các nghiên cứu cũng cho thấy rằng việc chú trọng đến yếu tố văn hóa và tạo ra môi trường học tập tích cực có thể giúp học viên tự tin hơn trong việc sử dụng tiếng Việt. Tuy nhiên, cần có thêm nhiều nghiên cứu để đánh giá hiệu quả của các phương pháp giảng dạy khác nhau và tìm ra những giải pháp tối ưu nhất. Theo Vũ Minh Trang, luận văn bước đầu xây dựng một số kỹ năng dạy viết cho học viên cùng với bài tập tương ứng với các trình độ khác nhau của học viên.

4.1. Các Nghiên Cứu Về Hiệu Quả Của Phương Pháp Dạy Viết

Các nghiên cứu về hiệu quả của phương pháp dạy viết tiếng Việt cho người Hàn thường tập trung vào việc so sánh kết quả học tập của các nhóm học viên được dạy theo các phương pháp khác nhau. Các nghiên cứu này thường sử dụng các bài kiểm tra viết, phỏng vấn và khảo sát để thu thập dữ liệu. Kết quả cho thấy rằng các phương pháp giảng dạy chú trọng đến thực hành, phản hồi và yếu tố văn hóa thường mang lại hiệu quả cao hơn.

4.2. Kinh Nghiệm Thực Tế Từ Giáo Viên Dạy Viết Tiếng Việt

Kinh nghiệm thực tế từ giáo viên dạy viết tiếng Việt cho người Hàn cho thấy rằng việc hiểu rõ đặc điểm ngôn ngữ và văn hóa của học viên là rất quan trọng. Giáo viên cần phải kiên nhẫn, tận tâm và sáng tạo trong việc thiết kế bài giảng và cung cấp phản hồi. Ngoài ra, cần tạo ra môi trường học tập thoải mái, khuyến khích học viên tự tin thể hiện ý tưởng của mình. Theo tác giả Dương Thị Thu Hương trong bài viết “Một số kinh nghiệm dạy viết tiếng Việt cho sinh viên nước ngoài” cho rằng trước hết người học cần nắm được kỹ thuật viết, từ cơ bản đến nâng cao cùng với một vài bài tập có thể áp dụng tùy theo trình độ của học viên.

V. Bí Quyết Viết Tiếng Việt Hay Cho Người Hàn Mẹo Lưu Ý

Để viết tiếng Việt hay cho người Hàn, cần nắm vững ngữ pháp, từ vựng và cấu trúc câu. Quan trọng hơn, cần hiểu rõ văn hóa Việt Nam để diễn đạt ý tưởng một cách tự nhiên và phù hợp. Luyện tập thường xuyên, đọc nhiều tài liệu tiếng Việt và tìm kiếm sự giúp đỡ từ giáo viên hoặc người bản xứ là những yếu tố quan trọng để cải thiện kỹ năng viết. Theo Vũ Minh Trang, việc viết tiếng Việt tốt giúp người học tiếng Việt có khả năng tư duy tốt do việc vận dụng nhiều từ ngữ, cấu trúc ngữ pháp, nhờ đó kỹ năng nói cũng được cải thiện.

5.1. Mẹo Viết Tiếng Việt Dễ Hiểu Cho Người Hàn

Để viết tiếng Việt dễ hiểu cho người Hàn, nên sử dụng câu ngắn, rõ ràng và tránh sử dụng các từ ngữ quá phức tạp hoặc trừu tượng. Cần chú ý đến cấu trúc câu và sử dụng các phương tiện liên kết văn bản để tạo sự mạch lạc cho bài viết. Ngoài ra, nên kiểm tra kỹ lỗi chính tả và ngữ pháp trước khi hoàn thành bài viết.

5.2. Lưu Ý Quan Trọng Khi Viết Tiếng Việt Cho Người Hàn

Khi viết tiếng Việt cho người Hàn, cần lưu ý đến sự khác biệt về văn hóa và tránh sử dụng các thành ngữ, tục ngữ hoặc cách diễn đạt có thể gây hiểu lầm. Cần tôn trọng người đọc và sử dụng ngôn ngữ lịch sự, trang trọng. Ngoài ra, nên tìm hiểu về phong cách viết của người Việt để có thể viết một cách tự nhiên và chuyên nghiệp.

VI. Tương Lai Của Việc Dạy Viết Tiếng Việt Cho Người Hàn Quốc

Với sự gia tăng số lượng người Hàn Quốc đến Việt Nam, nhu cầu dạy viết tiếng Việt cho người Hàn sẽ tiếp tục tăng trong tương lai. Các phương pháp giảng dạy sẽ ngày càng được cải tiến và cá nhân hóa để đáp ứng nhu cầu của từng học viên. Công nghệ cũng sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ học tập và rèn luyện kỹ năng viết. Theo Vũ Minh Trang, việc nghiên cứu, giảng dạy kỹ năng viết cho học viên người Hàn Quốc là một việc làm cần thiết nhằm phần nào đáp ứng nhu cầu của họ.

6.1. Xu Hướng Phát Triển Của Phương Pháp Dạy Viết

Xu hướng phát triển của phương pháp dạy viết tiếng Việt cho người Hàn là cá nhân hóa, tích hợp công nghệ và chú trọng đến yếu tố văn hóa. Các giáo viên sẽ sử dụng các công cụ và tài liệu học tập trực tuyến để tạo ra môi trường học tập linh hoạt và hấp dẫn. Ngoài ra, sẽ có nhiều khóa học và chương trình đào tạo chuyên sâu về kỹ năng viết cho người Hàn Quốc.

6.2. Vai Trò Của Công Nghệ Trong Dạy Và Học Viết Tiếng Việt

Công nghệ đóng vai trò quan trọng trong việc dạy và học viết tiếng Việt cho người Hàn. Các ứng dụng và phần mềm hỗ trợ học tập có thể giúp học viên rèn luyện kỹ năng ngữ pháp, từ vựng và chính tả. Ngoài ra, các công cụ kiểm tra lỗi chính tả và ngữ pháp trực tuyến có thể giúp học viên tự kiểm tra và sửa lỗi trong bài viết của mình.

Trích đoạn nội dung tài liệu

mở đầu và kết thúc cuộc thoại. Những yếu tố này thuộc đặc trƣng mang tính dân tộc, thể hiện thói quen tiềm tàng trong cách 16 nghĩ, trong tập tục, đời sống văn hóa của cộng đồng suốt chiều dài lịch sử”. 23] Vấn đề đại từ xƣng hô trong tiếng Việt thuộc về văn hóa giao tiếp của ngƣời Việt (xƣng khiêm hô tôn) gây những khó khăn nhất định cho ngƣời học tiếng Việt nhƣ một ngoại ngữ. Đại từ xƣng hô trong tiếng Việt thay đổi tùy thuộc vào giới tính, tuổi tác, địa vị hoặc quan hệ xã hội.

Các từ chỉ nghề nghiệp, chức vụ, quan hệ xã hội kể cả đại từ xƣng hô tiếng nƣớc ngoài cũng đƣợc dùng khi tham gia hội thoại. Ở mỗi tình huống giao tiếp cụ thể, mỗi đối tƣợng giao tiếp phải tùy vào kinh nghiệm bản thân để vận dụng một cách sáng tạo các cặp từ hô - ứng, miễn sao thực hiện tốt nhất chiến lƣợc giao tiếp của mình. Hệ thống các từ xƣng hô tiếng Việt tuy phức tạp nhƣng không phải là một hệ thống khép kín mà là một hệ thống mở. Điều này phản ánh một phần đặc trƣng của văn hóa Việt Nam là tính uyển chuyển, năng động, không cứng nhắc.

Nét văn hóa đặc trƣng này đƣợc phản ánh trong ngôn ngữ không chỉ ở hệ thống từ xƣng hô mà còn đƣợc biểu hiện trong những lớp từ vựng khác của tiếng Việt. Tác giả Hồ Mỹ Huyền cho rằng, một trong những điểm nổi bật tạo nên sự khác biệt giữa nói và viết là tính nhất thời. Trong ngôn ngữ nói, ngƣời nói có thể chuyển hƣớng đề tài hoặc sửa chữa phát ngôn. Nguồn thông tin mà ngƣời nghe tiếp nhận đƣợc chỉ là nội dung tóm tắt của cuộc nói chuyện chứ không phải ghi nhớ từng chữ từng lời của ngƣời nói.

Ngay cả những ngƣời bản ngữ đôi khi cũng gặp một số khó khăn khi phải tổ chức các phát ngôn trong một thời gian tƣơng đối ngắn. Đó là những lỗi thƣờng gặp về từ vựng, cú pháp, lặp ý. Tuy vậy, ngƣời nói tiếng mẹ đẻ sẽ có ít khó khăn hơn ngƣời học ngoại ngữ. Ngƣời phát ngôn thƣờng có xu hƣớng tổ chức lời nói của mình theo quy tắc tiết kiệm.

Do thời gian ngắn và do giữa ngƣời nói và ngƣời nghe thƣờng có những hiểu biết chung nên ngƣời nói dù không nói hết thì ngƣời nghe vẫn có thể hiểu đƣợc. Do vậy ngôn ngữ nói mang trực tiếp và ít gọt giũa hơn so với ngôn ngữ viết. 17 Ngôn ngữ nói tiếng Việt thƣờng sử dụng nhiều tiểu từ tình thái nhƣ: a, à, ấy, ứ, ừ, thì, là, cái, mà, nhớ, nhỉ, nhá, nghen. Những tiểu từ này có thể bị lƣợc bỏ khi trình bày ở dạng viết.

Đây là những yếu tố làm cho ngôn ngữ nói không bị đồng nhất với ngôn ngữ viết. “Có thể nói rằng sự phong phú, đa dạng của trợ từ tình thái xuất phát từ đặc thù ngữ âm tiếng Việt và sự phân biệt nghĩa rất tinh tế trong cảm quan ngôn ngữ của ngƣời bản ngữ” [31, tr. Nếu “ừ” thông thƣờng dùng để diễn đạt nghĩa đồng thuận, khẳng định, thì “ứ” lại đƣợc sử dụng để nhấn mạnh ý nghĩa phủ định. Tính không gọt giũa của ngôn ngữ nói tiếng Việt cũng đƣợc thể hiện ở những chỗ ngắt quãng trong lời nói, chỗ ngập ngừng lúc bắt đầu, những từ ngữ có ý nghĩa ƣớc chừng hoặc thăm dò hay ở những điệp từ, điệp ngữ không có chủ ý.

Trong các văn bản nói đƣợc trình bày ở dạng viết, ngƣời đọc vẫn có thể bắt gặp những cách diễn đạt có tính tƣơng tác tiêu biểu của giao tiếp bằng lời nói. Đây cũng là một trong những cơ sở để phân biệt ngôn ngữ nói đƣợc ghi lại ở dạng viết với ngôn ngữ viết điển hình, bởi vì những cách diễn đạt này không thuộc về những đặc trƣng tiêu biểu của phong cách viết. Nhƣ vậy, có sự khác biệt lớn giữa ngôn ngữ nói và viết về mặt hình thức (chất liệu âm thanh/ chữ viết, dạng thức tồn tại hoặc kênh giao tiếp), về cấu trúc, về phong cách ngôn ngữ… nhƣng cũng không thể phủ nhận mối quan hệ không thể tách rời giữa chúng cũng nhƣ không thể vạch ra một ranh giới rõ ràng giữa nói và viết. Những đặc điểm đƣợc cho là tiêu biểu cho ngôn ngữ viết không có nghĩa là không bắt gặp trong ngôn ngữ đời thƣờng và ngƣợc lại.

Chúng là những biến thể chức năng của cùng một hệ thống ngôn ngữ dùng để biểu đạt những nội dung ngữ nghĩa khác nhau.3 So sánh những đặc điểm của ngôn ngữ nói và ngôn ngữ viết Sự khác nhau giữa ngôn ngữ nói và ngôn ngữ viết là vấn đề đáng quan tâm khi sử dụng ngôn ngữ. Tuy nhiên, không có sự đối lập tuyệt đối giữa chúng. Trong “Bài giảng Phong cách học thực hành tiếng Việt”, tác giả Lê Thị Minh Hằng cho rằng các phong cách nói và viết đều có ảnh hƣởng qua lại với nhau, những từ ngữ hay cách diễn đạt ở phong cách này có thể xuất hiện ở phong cách kia, và ngƣợc lại. Nhƣng phong cách nói xuất hiện trong phong cách viết là những từ ngữ, cách diễn đạt đã đƣợc chọn lọc, sắp xếp một cách có chủ ý để tạo đƣợc hiệu ứng riêng.

Trên cơ sở đó, chúng tôi xin đƣợc đƣa ra những so sánh về đặc điểm ngôn ngữ nói và ngôn ngữ viết nhƣ sau: 1.1 So sánh đặc điểm của ngôn ngữ viết và ngôn ngữ nói tiếng Việt trên bình diện ngữ âm Nhờ những đặc trƣng ngữ âm mà ngƣời sử dụng ngôn ngữ có thể phân biệt đƣợc các từ và hiểu đƣợc nội dung giao tiếp. Một số ngôn ngữ có xuất hiện hiện tƣợng nối âm, biến đổi phụ âm hoặc thậm chí lƣợc bỏ âm tiết mặc dù những hiện tƣợng này không đƣợc ghi lại trong ngôn ngữ viết. Chẳng hạn nhƣ, đối với những từ bắt đầu bằng một nguyên âm, nếu từ liền trƣớc tận cùng bằng một phụ âm, khi nói, phụ âm liền trƣớc sẽ kết hợp với nguyên âm liền sau. Ví dụ: từ 한국어 (tiếng Hàn) han guk o, nhƣng khi phát âm thì k sẽ kết hợp với o tạo thành cách phát âm [han- guko].

Hiện tƣợng nối âm này không đƣợc ghi nhận trong tiếng Việt. Hầu hết những sự biến đổi về hình thức trong phƣơng ngữ đều xuất phát từ sự biến đổi ngữ âm học và âm vị học. Biến đổi ngữ âm là sự biến đổi đều đặn, xảy ra đồng loạt đối với tất cả các từ có chứa nguyên âm hoặc phụ âm. Biến đổi ngữ âm thƣờng xảy ra theo quy luật tiết kiệm và đơn giản hóa những cách phát âm khó.

Biến đổi âm vị học là sự biến đổi không đều đặn, chỉ xuất hiện ở một số từ, âm vị mới lần lƣợt thay thế âm vị cũ: ă và â, thày giáo (phƣơng ngữ nam bộ), thầy giáo (phƣơng ngữ bắc bộ)… Tuy nhiên một số trƣờng hợp khác lại có giá trị khu biệt nghĩa trong cả hai phƣơng ngữ này: xay – xây, thay - thây… Có một khoảng cách 19 lớn về mặt âm so với cách thể hiện bằng chữ giữa các phƣơng ngữ. Đây cũng là một trong những khác biệt cơ bản trong việc sử dụng lời nói và chữ viết: chữ viết mang tính xã hội cao hơn lời nói miệng. Khi tiếp xúc với một ngƣời nói một phƣơng ngữ khác, ngƣời nghe tự động chuyển hóa mã ngôn ngữ vùng mà họ nghe đƣợc sang mã ngôn ngữ toàn dân để có thể hiểu đƣợc phát ngôn. Trong khi ngôn ngữ viết hƣớng tới sự thể hiện chuẩn mực chung của toàn xã hội, ngôn ngữ nói chứa đựng tập quán ngôn ngữ của một nhóm xã hội ở một địa phƣơng nhất định, thể hiện những thói quen ngôn ngữ mang tính cá thể cao.

Bởi vì, ngôn ngữ nói đƣợc phát ra bởi một ngƣời nói cụ thể, với đặc điểm riêng về chất giọng và ngữ điệu phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp cụ thể.2 So sánh đặc điểm của ngôn ngữ viết và ngôn ngữ nói trên bình diện từ ngữ 1.1 Quán ngữ Mỗi ngôn ngữ có các quán ngữ riêng. Trong tiếng Việt có các quán ngữ đã đƣợc mặc định cho phong cách nói trong ngôn ngữ sinh hoạt hằng ngày nhƣ Của đáng tội, Khí vô phép, Khổ một nỗi là, (Nói) bỏ ngoài tai, Nói dại đổ đi, Còn mồ ma, Nó chết (một) cái là, Nói (.) bỏ quá cho, Cắn rơm cắn cỏ, Chẳng nước non gì, Đùng một cái, Nói trộm bóng vía,. Cùng với các quán ngữ, thành ngữ và tục ngữ cũng góp phần tạo nên lời ăn tiếng nói của nhân dân: liệu cơm gắp mắm, lời ăn lỗ chịu, rày đây mai đó, trời sinh voi sinh cỏ, còn nước còn tát, bằng mặt chứ không bằng lòng. Thành ngữ, tục ngữ và các nhóm từ ngữ có yếu tố Hán – Việt đƣợc sử dụng trong lời thoại cải lƣơng, trong tuồng cổ, hoặc trong lời nói có ý ví von, so sánh, đúc kết kinh nghiệm.

hoặc khi nói về tín ngƣỡng, về đạo lý làm ngƣời: mẹ tròn con vuông, ba chìm bảy nổi, tham phú phụ bần, trai tài gái sắc, tùy cơ ứng biến, xuất giá tòng phu. 20 Về mặt tổ chức văn bản, các quán ngữ trong ngôn ngữ viết và ngôn ngữ nói đều thể hiện rõ chức năng liên kết, tạo mốc đánh dấu văn bản nhƣ báo hiệu mở đầu, chuyển ý, chuyển sang phần tiếp theo hoặc phần kết, giúp ngƣời đọc nhận hiểu văn bản một cách rõ ràng. Các quán ngữ có xuất xứ từ ngôn ngữ nói đƣợc tái hiện trong ngôn ngữ viết hầu hết chỉ tập trung ở thể loại truyện ngắn, tiểu thuyết, tiểu phẩm báo chí. Mỗi phong cách ngôn ngữ đều có quán ngữ riêng nhƣng vẫn có những quán ngữ mang sắc thái trung hòa có thể xuất hiện trong cả văn nói và văn viết.3 Từ ngữ thông tục Trong tiếng Việt có một nhóm từ khá đặc biệt: từ ngữ thông tục.

Đây là nhóm từ hầu nhƣ chỉ xuất hiện trong ngôn ngữ nói, ở những cuộc thoại không nghi thức; thậm chí ngay cả trong hội thoại hàng ngày, không phải ai cũng có thể và có thói quen sử dụng chúng; nhóm từ ngữ này lại rất thuần Việt và mang đậm phong cách ngôn ngữ cá nhân của ngƣời sử dụng. Xuất hiện trƣớc tiên ở một địa phƣơng nào đó trƣớc khi lan truyền sang những địa phƣơng khác. Có khi chỉ tồn tại ở một phạm vi hẹp nào đó rồi rơi vào quên lãng, có khi đƣợc nhiều ngƣời ƣa chuộng. Từ ngữ thông tục không chỉ bao gồm những từ ngữ có phần “thô tục”, mà cả những từ ngữ ƣa dùng trong ngôn ngữ nói sinh hoạt hàng ngày.

Ví dụ: cà kê dê ngỗng, mất sổ gạo, búa xua, tùm lum.