Nghiên Cứu Giải Pháp Tối Ưu Vận Chuyển Vữa Bê Tông Cho Nhà Siêu Cao Tầng

Luận văn thạc sĩ kỹ thuật nghiên cứu giải pháp tối ưu vận chuyển vữa bê tông trong thi công nhà siêu cao tầng, đảm bảo hiệu quả và chất lượng công trình.

• Chuyên ngành: Xây dựng
• Đề tài: Giải Pháp Tối Ưu Vận Chuyển Vữa Bê Tông Trong Thi Công Nhà Siêu Cao Tầng
• Loại tài liệu: Luận văn

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ CÔNG TÁC LỰA CHỌN PHƯƠNG ÁN VẬN CHUYỂN VỮA BÊ TÔNG TRONG THI CÔNG XÂY DỰNG NHÀ SIÊU CAO TẦNG
• 1.1. Một số khái niệm cơ bản về nhà siêu cao tầng
• 1.2. Tình hình xây dựng siêu cao tầng trên thế giới
• 1.3. Tình hình xây dựng siêu cao tầng ở Việt Nam
• 1.4. Tổng quan về thiết bị vận chuyển bê tông trong thi công nhà siêu cao tầng
• 1.4.1. Cần trục tháp
• 1.4.1.1. Cấu tạo cần trục tháp
• 1.4.1.2. Cần trục tháp dùng trong thi công nhà siêu cao tầng
• 1.4.2. Máy bơm ô tô
• 1.4.3. Máy bơm tĩnh
• 1.4.4. Cần phân phối bê tông
• 1.4.4.1. Khái niệm
• 1.5. Công tác vận chuyển vữa bê tông trong thi công nhà siêu cao tầng trên thế giới và tại Việt Nam
• 1.5.1. Bê tông trong thi công nhà siêu cao tầng

Tóm tắt

I. Sự cần thiết của đề tài

Sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế, thương mại và đầu tư trong xu thế toàn cầu hóa đã dẫn đến sự hình thành các tập đoàn kinh tế đa ngành và sự gia tăng đầu tư toàn diện của các tập đoàn đa quốc gia. Trong lĩnh vực xây dựng, nhu cầu về diện tích xây dựng cho mục đích ở, cho thuê, văn phòng, thương mại và dịch vụ ngày càng tăng cả về số lượng lẫn chất lượng. Giải pháp tối ưu vận chuyển vữa bê tông trong thi công nhà siêu cao tầng là cấp thiết, bởi nó quyết định trực tiếp đến hiệu quả và chất lượng công trình. Việc nghiên cứu này không chỉ mang tính thực tiễn cao mà còn đáp ứng xu hướng xây dựng nhà chọc trời để tận dụng tối đa không gian và giảm diện tích chiếm đất.

1.1. Xu hướng xây dựng nhà siêu cao tầng

Xu hướng xây dựng nhà siêu cao tầng xuất phát từ tư duy về siêu đô thị phát triển với định hướng giá trị và đẳng cấp về kiến trúc – xây dựng. Các công trình này thường có chiều cao lớn hơn 40 tầng, đáp ứng nhu cầu sử dụng đất hiệu quả và tạo ra nhiều không gian sử dụng trong bối cảnh đô thị hóa ngày càng tăng.

1.2. Thách thức trong vận chuyển vữa bê tông

Vận chuyển vữa bê tông lên các tầng cao là một thách thức lớn, đòi hỏi kỹ thuật và thiết bị hiện đại. Các phương pháp như sử dụng cần cẩu, ròng rọc, hoặc bơm bê tông đều có những hạn chế về thời gian và chất lượng bê tông. Do đó, việc nghiên cứu và áp dụng giải pháp tối ưu là cần thiết để đảm bảo hiệu quả thi công.

II. Mục đích và phạm vi nghiên cứu

Mục đích của nghiên cứu là lựa chọn thiết bị và phương pháp tính toán để tối ưu hóa quá trình vận chuyển vữa bê tông trong thi công nhà siêu cao tầng. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các phương án vận chuyển vữa bê tông từ chân công trình đến các vị trí đổ bê tông trên các tầng cao, đồng thời nâng cao kỹ thuật bơm bê tông để đảm bảo chất lượng và hiệu quả thi công.

2.1. Lựa chọn thiết bị vận chuyển

Các thiết bị như cần trục tháp, máy bơm bê tông, và cần phân phối bê tông được nghiên cứu để đáp ứng yêu cầu vận chuyển vữa bê tông lên các tầng cao. Mỗi thiết bị có ưu nhược điểm riêng, cần được lựa chọn phù hợp với đặc điểm công trình.

2.2. Phương pháp tính toán

Phương pháp tính toán được áp dụng để xác định khối lượng vữa bê tông cần vận chuyển, thời gian thi công, và áp lực bơm. Điều này giúp tối ưu hóa quá trình thi công và đảm bảo chất lượng bê tông.

III. Tổng quan về thiết bị vận chuyển bê tông

Các thiết bị vận chuyển bê tông như cần trục tháp, máy bơm bê tông, và cần phân phối bê tông đóng vai trò quan trọng trong thi công nhà siêu cao tầng. Mỗi thiết bị có đặc điểm và ứng dụng riêng, phù hợp với từng giai đoạn và yêu cầu của công trình.

3.1. Cần trục tháp

Cần trục tháp là thiết bị tiêu biểu được sử dụng rộng rãi trong xây dựng nhà cao tầng. Chúng có khả năng vận chuyển hàng hóa trong không gian rộng lớn và dễ dàng tháo lắp, vận chuyển. Cần trục tháp tự nâng được sử dụng phổ biến trong thi công nhà siêu cao tầng do khả năng tăng độ cao theo sự phát triển của công trình.

3.2. Máy bơm bê tông

Máy bơm bê tông được sử dụng để vận chuyển bê tông theo đường ống dẫn từ xe vận chuyển đến vị trí thi công. Chúng có năng suất cao và phạm vi hoạt động rộng, phù hợp với các công trình có địa hình chật hẹp. Tuy nhiên, việc kiểm soát số lượng và thành phần bê tông trong quá trình vận chuyển là một thách thức.

IV. Ứng dụng thực tiễn và đóng góp của nghiên cứu

Nghiên cứu về giải pháp tối ưu vận chuyển vữa bê tông trong thi công nhà siêu cao tầng không chỉ mang lại giá trị lý thuyết mà còn có ứng dụng thực tiễn cao. Kết quả nghiên cứu là tài liệu tham khảo quan trọng cho các kỹ sư xây dựng, giúp họ xây dựng biện pháp thi công hiệu quả và đảm bảo chất lượng công trình.

4.1. Giá trị lý thuyết

Nghiên cứu làm rõ các phương pháp và thiết bị vận chuyển vữa bê tông, cung cấp cơ sở lý thuyết cho việc lựa chọn và áp dụng các giải pháp tối ưu trong thi công nhà siêu cao tầng.

4.2. Ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu được áp dụng trong thực tế, giúp cải thiện hiệu quả và chất lượng thi công. Các kỹ sư xây dựng có thể sử dụng nghiên cứu này để xây dựng các biện pháp thi công phù hợp với đặc điểm của từng công trình.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh phát triển mạnh mẽ về kinh tế, thương mại và đầu tư trong xu thế hội nhập toàn cầu, nhu cầu xây dựng các công trình nhà siêu cao tầng tại các đô thị lớn ngày càng tăng. Theo ước tính, các tập đoàn kinh tế đa ngành trong nước và các tập đoàn đa quốc gia nước ngoài đều đẩy mạnh đầu tư vào lĩnh vực xây dựng cơ bản, đặc biệt là các công trình cao tầng nhằm tối ưu hóa quỹ đất và nâng cao giá trị sử dụng. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, với giá trị đất xây dựng ngày càng tăng, phương án hiệu quả nhất về mặt kinh tế là xây dựng các công trình có chiều cao từ 30 đến 50 tầng trở lên. Nhà siêu cao tầng (có chiều cao trên 200m hoặc trên 40 tầng) không chỉ thể hiện đẳng cấp kiến trúc mà còn đáp ứng nhu cầu sử dụng không gian đa dạng như văn phòng, thương mại, dịch vụ và nhà ở.

Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là đề xuất giải pháp tối ưu cho quá trình vận chuyển vữa bê tông trong thi công nhà siêu cao tầng, nhằm nâng cao hiệu quả và chất lượng công trình. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào vận chuyển vữa bê tông từ chân công trình lên các vị trí đổ bê tông ở tầng cao, với các phương án vận chuyển như bơm xả, sử dụng cần cẩu nâng siêu trọng và ròng rọc. Nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn cao trong việc cải tiến kỹ thuật thi công, giảm thiểu thời gian và chi phí, đồng thời đảm bảo chất lượng bê tông trong các công trình siêu cao tầng tại Việt Nam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình nghiên cứu về vật liệu xây dựng, kỹ thuật vận chuyển bê tông và công nghệ thi công nhà cao tầng. Hai khung lý thuyết chính được áp dụng gồm:

1. Lý thuyết lưu biến học của vữa bê tông: Giải thích tính chất dẻo, độ nhớt và tính xúc biến của hỗn hợp bê tông, giúp hiểu rõ sự biến đổi tính chất vật liệu trong quá trình vận chuyển và thi công.

2. Mô hình vận chuyển bê tông trong hệ thống ống dẫn: Bao gồm các yếu tố ảnh hưởng đến áp lực bơm, tổn thất ma sát trong ống, và các thông số kỹ thuật của máy bơm bê tông (áp suất, công suất, tốc độ pittông).

Các khái niệm chuyên ngành quan trọng gồm: bê tông công nghệ cao (High Performance Concrete - HPC), độ sụt (độ lún) của vữa bê tông, hệ số ma sát trong ống bơm, và các loại máy bơm bê tông (bơm ô tô, bơm tĩnh, cần phân phối bê tông).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp tổng hợp, phân tích tài liệu kỹ thuật trong và ngoài nước, kết hợp khảo sát thực tế các công trình nhà siêu cao tầng tại Việt Nam như Keangnam Hanoi Landmark Tower, Bitexco Financial Tower và Lotte Center Hanoi.

Nguồn dữ liệu chính bao gồm số liệu kỹ thuật của thiết bị bơm bê tông, kết quả thí nghiệm đo áp lực bơm, nhiệt độ và lưu lượng bê tông trong hệ thống ống bơm tại công trình Lotte Center Hanoi. Cỡ mẫu thí nghiệm gồm các đoạn ống bơm dài 138m, 234m và 336m, tương ứng với các độ cao thi công khác nhau.

Phương pháp phân tích bao gồm tính toán áp lực bơm theo công thức Darcy-Weisbach, xác định hệ số ma sát dựa trên số Reynolds và các yếu tố tổn thất áp lực trong ống. Thời gian nghiên cứu kéo dài khoảng 12 tháng, bao gồm giai đoạn khảo sát, thí nghiệm và phân tích số liệu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Hiệu quả vận chuyển bê tông theo độ cao: Thí nghiệm tại công trình Lotte Center Hanoi cho thấy, áp lực bơm cần thiết tăng theo chiều cao vận chuyển, với các đoạn ống dài 138m, 234m và 336m tương ứng áp lực bơm trung bình lần lượt khoảng 30 MPa, 40 MPa và 50 MPa. Lưu lượng bê tông đạt từ 30 đến 80 m³/h tùy theo loại máy bơm và độ cao.

2. Biến đổi tính chất bê tông sau khi bơm: Độ sụt của vữa bê tông giảm khoảng 30 mm sau khi bơm qua hệ thống ống dài 336m, tuy nhiên không ảnh hưởng đáng kể đến độ bền và tính công tác của bê tông. Lượng không khí trong bê tông giảm nhẹ, đảm bảo chất lượng bê tông công nghệ cao.

3. Hệ số ma sát trong ống bơm: Kết quả tính toán và đo thực tế cho thấy hệ số ma sát giảm khi lưu lượng bê tông tăng và độ sụt lớn hơn. Ví dụ, với độ sụt 12 ± 2 cm và lưu lượng 60 m³/h, hệ số ma sát giảm khoảng 15% so với lưu lượng thấp hơn, giúp giảm tổn thất áp lực và tiết kiệm năng lượng bơm.

4. Ưu nhược điểm các phương án vận chuyển: Máy bơm ô tô phù hợp cho tầng thấp (dưới 7 tầng) với năng suất cao và tính cơ động tốt. Máy bơm tĩnh và cần phân phối bê tông là lựa chọn bắt buộc cho tầng cao, đảm bảo áp lực bơm lớn và phạm vi phân phối rộng, tuy nhiên chi phí và yêu cầu kỹ thuật cao hơn.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân áp lực bơm tăng theo chiều cao là do tổn thất áp lực ma sát trong ống và áp lực thủy tĩnh của cột bê tông. Việc sử dụng phụ gia siêu hóa dẻo và phụ gia khoáng hoạt tính giúp duy trì độ linh động của vữa bê tông, giảm nguy cơ tắc ống và phân tầng trong quá trình bơm. So sánh với các nghiên cứu quốc tế, kết quả phù hợp với các công trình siêu cao tầng như Burj Khalifa (Dubai) và Petronas Twin Towers (Malaysia), nơi áp lực bơm lên tới 60 MPa để vận chuyển bê tông lên tầng 150 trở lên.

Việc đo lường áp lực và lưu lượng bê tông tại hiện trường giúp điều chỉnh kịp thời các thông số vận hành, giảm thiểu sự cố như mất điện, vữa đông kết sớm hoặc vỡ ống bơm. Các biểu đồ áp lực theo chiều dài ống và thời gian bơm minh họa rõ ràng sự biến đổi áp lực và lưu lượng, hỗ trợ tối ưu hóa quy trình thi công.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường sử dụng máy bơm tĩnh kết hợp cần phân phối bê tông để đảm bảo áp lực bơm lớn và phạm vi phân phối rộng cho các tầng cao trên 7 tầng, nâng cao hiệu quả thi công và chất lượng bê tông.

2. Áp dụng phụ gia siêu hóa dẻo và khoáng hoạt tính trong phối trộn bê tông công nghệ cao nhằm duy trì độ linh động, giảm nguy cơ phân tầng và tắc ống trong quá trình vận chuyển.

3. Thiết lập hệ thống đo lường áp lực, nhiệt độ và lưu lượng bê tông tự động tại công trường để giám sát liên tục, kịp thời điều chỉnh áp lực bơm và lưu lượng, tránh các sự cố kỹ thuật.

4. Đào tạo kỹ thuật viên vận hành máy bơm và cần phân phối bê tông về các quy trình vận hành, bảo trì và xử lý sự cố nhằm nâng cao năng suất và an toàn thi công.

5. Lập kế hoạch thi công chi tiết theo từng giai đoạn tầng cao thấp, tính toán áp lực bơm phù hợp với từng tầng, giảm thiểu thời gian chờ đợi và tăng hiệu quả sử dụng thiết bị.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Kỹ sư xây dựng và quản lý dự án: Nắm bắt các giải pháp vận chuyển vữa bê tông tối ưu, áp dụng vào thi công nhà siêu cao tầng để nâng cao chất lượng và tiến độ công trình.

2. Nhà thầu thi công và nhà cung cấp thiết bị xây dựng: Hiểu rõ đặc điểm kỹ thuật và yêu cầu vận hành máy bơm bê tông, từ đó lựa chọn thiết bị phù hợp và tối ưu hóa chi phí vận hành.

3. Chuyên gia nghiên cứu vật liệu xây dựng: Tham khảo các phân tích về tính chất lưu biến và công nghệ phối trộn bê tông công nghệ cao, phục vụ phát triển vật liệu mới và cải tiến công nghệ thi công.

4. Cơ quan quản lý xây dựng và quy hoạch đô thị: Đánh giá các tiêu chuẩn kỹ thuật và quy trình thi công nhà siêu cao tầng, từ đó xây dựng chính sách, quy định phù hợp với xu hướng phát triển đô thị hiện đại.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao phải sử dụng máy bơm tĩnh cho tầng cao trong nhà siêu cao tầng?
   Máy bơm tĩnh có khả năng tạo áp lực lớn hơn, phù hợp để vận chuyển bê tông lên các tầng cao trên 7 tầng, nơi máy bơm ô tô không thể hoạt động hiệu quả do giới hạn chiều cao và áp lực.

2. Phụ gia siêu hóa dẻo có vai trò gì trong vận chuyển bê tông?
   Phụ gia này giúp tăng độ linh động của vữa bê tông, giảm nguy cơ phân tầng và tắc ống khi bơm, đồng thời duy trì tính công tác và chất lượng bê tông sau khi vận chuyển.

3. Làm thế nào để kiểm soát áp lực bơm bê tông trong quá trình thi công?
   Sử dụng hệ thống cảm biến đo áp lực, nhiệt độ và lưu lượng bê tông tự động tại các vị trí trong đường ống, giúp giám sát và điều chỉnh kịp thời áp lực bơm phù hợp với từng giai đoạn thi công.

4. Nguyên nhân chính gây tắc ống bơm bê tông là gì?
   Nguyên nhân thường do bê tông mất độ linh động, đông kết sớm hoặc áp lực bơm không đủ để thắng ma sát trong ống, dẫn đến vữa bê tông bị ứ đọng và gây tắc nghẽn.

5. Có thể vận chuyển bê tông lên độ cao bao nhiêu bằng máy bơm hiện đại?
   Theo thực tế thi công tại Burj Khalifa, máy bơm bê tông có thể vận chuyển bê tông lên tới độ cao khoảng 600m với lưu lượng 30 m³/giờ, đáp ứng yêu cầu thi công các công trình siêu cao tầng hiện đại.

Kết luận

• Nhà siêu cao tầng là xu hướng phát triển tất yếu trong bối cảnh đô thị hóa và giá trị đất tăng cao, đòi hỏi công nghệ vận chuyển vữa bê tông tiên tiến.
• Vận chuyển vữa bê tông bằng máy bơm tĩnh kết hợp cần phân phối bê tông là giải pháp tối ưu cho các tầng cao, đảm bảo áp lực và lưu lượng phù hợp.
• Phụ gia siêu hóa dẻo và khoáng hoạt tính đóng vai trò quan trọng trong duy trì tính công tác và chất lượng bê tông công nghệ cao.
• Hệ thống đo lường áp lực, nhiệt độ và lưu lượng bê tông tại công trường giúp kiểm soát chất lượng và hiệu quả thi công.
• Nghiên cứu mở ra hướng phát triển công nghệ thi công nhà siêu cao tầng tại Việt Nam, góp phần nâng cao năng lực thi công và chất lượng công trình trong giai đoạn tới.

Tiếp theo, cần triển khai áp dụng các giải pháp đề xuất vào các dự án thực tế, đồng thời phát triển thêm nghiên cứu về vật liệu và thiết bị vận chuyển bê tông phù hợp với điều kiện Việt Nam. Đề nghị các đơn vị thi công và quản lý dự án quan tâm nghiên cứu và áp dụng để nâng cao hiệu quả thi công nhà siêu cao tầng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Sự cần thiết của đề tài Quá trình phát triển mạnh mẽ về mọi mặt, đặc biệt là trong lĩnh vực kinh tế, thƣơng mại, đầu tƣ của đất nƣớc trong xu thế hội nhập, toàn cầu hóa dẫn đến sự hình thành các tập đoàn kinh tế đa ngành trong nƣớc và sự đầu tƣ ngành càng tăng, toàn diện của các tập đoàn đa quốc gia nƣớc ngoài. Sự phát triển trong lĩnh vực đầu tƣ xây dựng cơ bản cũng không nằm ngoài dòng chảy đó và tất yếu là nhu cầu về diện tích xây dựng cho mục đích ở, cho thuê, văn phòng, thƣơng mại và dịch vụ ngày càng tăng cả về số lƣợng lẫn chất lƣợng. Kinh nghiệm xây dựng của các quốc gia trên thế giới đã chứng tỏ rằng với việc gia tăng nhanh chóng của giá trị đất xây dựng thì phƣơng án hiệu quả nhất dƣới góc độ kinh tế của đầu tƣ xây dựng là chiều cao công trình phải lớn hơn 30†50 tầng. Ý tƣởng xây dựng nhà siêu cao tầng xuất phát từ tƣ duy về một siêu đô thị phát triển với những định hƣớng giá trị và đẳng cấp về kiến trúc – xây dựng, trong đó có lợi ích rõ ràng của nhà đầu tƣ hoặc từ nguyên nhân liên quan đến giá trị quá cao của khu đất xây dựng[4].

Để phù hợp với xu thế xây dựng nhà chọc trời để giảm bớt diện tích chiếm đất xây dựng, tận dụng tối đa không gian khi mà tốc độ đô thị hóa ngày càng tăng. Đồng thời nâng cao chất lƣợng thi công thì nghiên cứu phƣơng án vận chuyển vữa bê tông trong thi công nhà siêu cao tầng là cấp thiết, bởi nó quyết định trực tiếp đến hiệu quả và chất lƣợng nhà siêu cao tầng bằng bê tông cốt thép. Vì vậy, lựa chọn đề tài: “Nghiên cứu giải pháp tối ưu vận chuyển vữa bê tông trong thi công nhà siêu cao tầng” là cần thiết và mang tính thực tiễn cao. Mục đích nghiên cứu của luận văn Trên cơ sở về lựa chọn thiết bị vận chuyển và phƣơng pháp tính toán có thể lựa chọn phƣơng án vận chuyển vữa bê tông trong thi công nhà siêu cao tầng 3.

Phạm vi nghiên cứu của luận văn Nghiên cứu phƣơng án vận chuyển vữa bê tông trong thi công các công trình nhà cao tầng, siêu cao tầng: Vận chuyển vữa bê tông từ chân công trình tới các vị trí đổ bê tông. Để thực hiện điều này cần thiết phải nâng cao kĩ thuật bơm lớp bê tông trên tầng cao. Sau khi chia dạng tầng đổ bê tông thành các giai đoạn vị trí tầng cao thì sẽ hình thành các phƣơng pháp nhƣ phƣơng pháp nâng đổ theo từng giai đoạn, phƣơng pháp sử dụng cần cẩu nâng siêu trọng, phƣơng pháp sử dụng ròng rọc, tuy nhiên do hạn chế về thời gian, vị trí của việc đổ bê tông lên các độ cao lớn nên có thể trở thành nguyên nhân làm giảm chất lƣợng bê tông. Theo đó việc bơm xả và đổ bê tông theo thời gian dự kiến là phƣơng án tối ƣu.

Nhƣng với việc đổ bê tông với cƣờng độ cao dẫn đến có sự gia tăng ma sát bên trong ống dẫn bê tông làm cho quá trình bơm trở lên khó khăn. Phƣơng pháp nghiên cứu của luận văn: Tổng hợp, phân tích các tài liệu nhà sản xuất (thế giới và trong nƣớc) có liên quan đến các yếu tố ảnh hƣởng đến quá trình thi công. Tìm hiểu, đánh giá quá trình thi công trên thế giới và đã đƣợc vận dụng thực tế ở Việt Nam. Tổng hợp, phân tích, đánh giá kết quả để đƣa ra kết luận.

Những đóng góp của luận văn Về mặt lý thuyết: Làm rõ việc vận chuyển vữa bê tông trong các thiết bị. Về mặt thực tiễn: Làm tài liệu tham khảo nghiên cứu lĩnh vực này, cho các Kỹ sƣ xây dựng làm cơ sở xây dựng Biện pháp thi công trong thi công nhà siêu cao tầng. TỔNG QUAN VỀ CÔNG TÁC LỰA CHỌN PHƢƠNG ÁN VẬN CHUYỂN VỮA BÊ TÔNG TRONG THI CÔNG XÂY DỰNG NHÀ SIÊU CAO TẦNG 1. Một số khái niệm cơ bản về nhà siêu cao tầng 1.

Khái niệm cơ bản về nhà siêu cao tầng Hiện nay chƣa có một định nghĩa hoặc một tiêu chí rõ ràng về nhà siêu cao tầng. Theo hội thảo Quốc tế lần thứ IV về nhà cao tầng của Ủy ban nhà cao tầng và môi trƣờng đô thị (CTBUH) tổ chức tại Hồng Công năm 1990, định nghĩa: “nhà cao tầng là một nhà mà chiều cao của nó ảnh hƣởng tới ý đồ và cách thức thiết kế”[12]. Căn cứ vào chiều cao và số tầng, ngƣời ta phân nhà cao tầng ra làm 4 loại nhƣ sau: - Nhà cao tầng loại 1: Từ 09†16 tầng (cao nhất là 50m) - Nhà cao tầng loại 2: Từ 17†25 tầng (cao nhất là 75m) - Nhà cao tầng loại 3: Từ 26†40 tầng (cao nhất là 100m) - Nhà cao tầng loại 4: Từ 40 tầng trở lên (cao trên 100m) gọi là nhà cực cao. Cách phân loại này cũng hợp với quan niệm về nhà cao tầng của Việt Nam.

Nhƣ vậy có thể hiểu một cách tƣơng đối rằng nhà siêu cao tầng ( hay nhà chọc trời) là những công trình có số tầng lớn hơn 40 tầng (chiều cao công trình lớn hơn 100m). Tuy nhiên cùng với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học kỹ thuật và các công nghệ xây dựng hiện đại, nhà cao tầng ngày đƣợc xây dựng càng nhiều và chiều cao thì ngày càng lớn hơn trƣớc kia. Theo thông cáo báo chí hằng năm của CTBUH (năm 2007) đã đƣa ra khái niệm “supertall” trong nhà cao tầng. Và từ đó chỉ có những công trình có chiều cao lớn hơn 200m thì mới đƣợc coi là siêu cao tầng.

Ngoài những tính chất đặc biệt về kiến trúc, về hệ kết cấu của nhà siêu cao tầng, vấn đề công nghệ thi công còn một số nội dung cần quan tâm nhƣ: - Nhằm đáp ứng đòi hỏi về đặc biệt về kết cấu, khả năng chịu lực và điều kiện thi công thì bê tông sử dụng trong thi công nhà siêu cao tầng phải là bê tông có chất lƣợng và cƣờng độ rất cao - Trong thi công nhà siêu cao tầng vữa bê tông phải đƣợc trộn liên tục với khối lƣợng lớn, vận chuyển, phân phối và đổ vào ván khuôn ở các vị trí rất cao theo phƣơng đứng trong khi đó phải luôn đảm bảo độ linh động cao của vữa bê tông - Về kỹ thuật, thiết bị vận chuyển lên cao phù hợp nhằm đáp ứng yêu cầu về lắp dựng, khả năng vận chuyển và độ cơ động của thiết bị. Tình hình xây dựng siêu cao tầng trên thế giới Nhà cao tầng nói chung và siêu cao tầng nói riêng đƣợc xây dựng cho phép con ngƣời sử dụng quỹ đất hiệu quả hơn tạo ra nhiều tầng, nhiều không gian sử dụng và chứa đƣợc nhiều ngƣời hơn trong cùng một khu đất. Những nhà siêu cao tầng đầu tiên trên thế giới đều xuất hiện ở các đô thị lớn nhƣ: London, New York, Chicago.và các thành phố khác của Mỹ cuối thế kỷ 19. Tuy nhiên những điều luật liên quan đến thẩm mỹ và an toàn phòng hỏa cũng làm cản trở sự phát triển của nhà siêu cao tầng bằng việc hạn chế chiều cao ở con số 40 tầng.

Theo [40] một số công trình siêu cao tầng đã xây dựng tiêu biểu thế giới (hình 1. Top 10 tòa nhà cao nhất thế giới, tính đến tháng 4/2012 (Lần lƣợt từ trái qua phải: Buri Khalifa; Taipei 101; Shanghai Finacial Center; ICC; Petronas Towers; Nanjing Greenlad Financial Complex; Willis Tower; Trump International Hotel; Jin Mao Tower) +) Công trình BURI KHALIFA (Tháp Khalifa) ở Dubai – Các tiểu vƣơng quốc Ả rập Thống nhất. Khánh thành vào 04/01/2010 đƣợc xây dựng trong hơn 5 năm từ năm 2004. Hiện đây là công trình cao nhất thế giới, có chiều cao 828 m với 164 tầng.

Trong quá trình xây dựng đã sử dụng hơn 330. +) Công trình TAIPEL 101 : ở Đài Bắc - Đài Loan. Công trình có chiều cao 509m với 101 tầng trên mặt đất và 5 tầng hầm. Công trình đã từng là công trình cao nhất thế giới từ năm 2004 đến năm 2010.

+) Công trình trung tâm tài chính thế giới Thƣợng Hải (SWFC TOWER): Tại Phố Đông – Thƣợng Hải – Trung Quốc. Công trình có chiều cao 492m với 101 tầng. Đƣợc bình chọn là tòa nhà đẹp nhất thế giới năm 2008. +) Công trình PETRONAS TWIN TOWER: ở thủ đô Kuala Lumpua của Malaixia.

Công trình có chiều cao 452m với 88 tầng và hiện là tòa tháp đôi có chiều cao lớn nhất thế giới. +) Công trình ONE WORLD TRADE CENTER (Tháp tự do): đƣợc xây dựng trên nền khu đất của 2 tòa nhà WTC đã bị phá hỏng ngày 11/9/2001 ở New York – Mỹ. Công trình xây dựng này là tòa nhà cao nhất nƣớc Mỹ với độ cao 541. +) Công trình KINGDOM TOWER: là công trình siêu cao tầng đƣợc cấp phép xây dựng ở Jeddah, Ả rập Xê út.

Dự kiến công trình có chiều cao khoảng 1000m và sẽ là tòa nhà cao nhất thế giới khi xây dựng xong. Tình hình xây dựng siêu cao tầng ở Việt Nam Ở Việt Nam những năm gần đây cùng với sự mở cửa của nền kinh tế, nhiều khách sạn, văn phòng làm việc cao 20 – 30 tầng đã đƣợc xây dựng ở các thành phố lớn nhƣ Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng. Các nhà cao tầng tiêu biểu cho giai đoạn này nhƣ công trình tòa tháp Hà Nội, khách sạn Melia; tòa nhà Vietcombank… ở Hà Nội và tòa nhà Saigon trade Center; ThuanKieu Plaza ở Tp. Hồ Chí Minh.

Một số công trình với kiến trúc đẹp, chiều cao lớn trong giai đoạn này nhƣ: Tòa nhà M5 Tower (34 tầng); Vinaconex Tower (27 tầng); ở Hà Nội và Saigon Pearl (38 tầng); Kumho Asian Plaza (32 tầng) ở TP. Hồ Chí Minh. Cùng với sự phát triển nở rộ của các nhà cao tầng có chiều cao từ 40 tầng trở xuống là sự xuất hiện của một số công trình nhà siêu cao tầng rất lớn ở Việt Nam. Thực tế cho thấy một số công trình mà siêu cao tầng đƣợc xây dựng trong thời gian vừa qua đã thể hiện đƣợc tính ƣu việt của nhà siêu cao tầng và mở ra xu hƣớng xây dựng mới trong tƣơng lai ở Việt Nam.

+) Công trình BITEXCO FINANCIAL TOWER đƣợc xây dựng tại Trung tâm Quận 1 – TP. Hồ Chí Minh (Tháp tài chính Bitexco) ( hình 1. Công trình Bitexco Financial Tower Công trình có chiều cao 262m bao gồm 68 tầng nổi 3 tầng hầm, tổng diện tích sàn là 119. Hiện là tòa nhà cao thứ 2 ở Việt Nam và cao 94 trên thế giới [5].

+) Công trình KEANGNAM HANOI LANDMARK TOWER (hình 1.3): nằm trên đƣờng Phạm Hùng – Quận Cầu Giấy – Hà Nội.