Chương 1 DAC DL EM, XU HƯỚNG VẬN ĐỘNG VÀ ẢNH HƯỚNG CUA GIA DINH PHAT TU ĐỐI VỚI THANH THIẾU NIÊN TÍN ĐỒ PHẬT GIÁO Ở THÀNH PHỔ ĐÀ NẴNG I. GIÁ ĐÌNH PHẬT TỬ VIỆT NAM - LỊCH SỬ HÌNH THÀNH, RHÁI NIỆM, BẢN CHẤT, ĐẶC ĐIỂM VÀ XU HƯỚNG VẬN ĐỘNG 1. Nội dung khái niệm Gia đình Phật tử Khái niệm Gia đình trong thuật ngữ Gia định Phát tứ ủ đây không thuần túy là Gia đình theo cách hiểu thông thường; mà nó được hiểu là một tô chức, một đoàn thể có nhiệm vụ.giáo dục, huấn luyện TTN tín đồ Phật giáo thành những "Phật tử chân chính". Bàn về nội dung của bhái niém GDPT, c6 thé xem xét hai loại ý kiến sau đây: 5 4 2 gh “4.
Y biên của các tô chức uà cá nhân Phật giáo - Khi đề cập đến quá trình hình thành của Đoàn thanh niên Phật học Đức dục, Gia định Phật hóa phổ, các nhà sáng lập ra hai tổ chức tiền thân của GDPT' quan niệm rằng: "Đoàn thanh niên Phật học Đúc dục của An Nam Phật học hội thành lập. chủ trương đào tạo những thế hệ thanh thiến đồng niên Phật tử tiếp tục phục vụ chánh pháp với tư cách của những Phật tử chân chinh. Nghị định số 1ð của BTS Tỉnh hội Thừa Thiên (Hội Việt Nam Phật học) ngày 11-11-1950 xác định: "Gia đình Phật hóa phổ là một tiểu ban của tổ chức Khuôn Tịnh Độ, với mục đích là giáo dục hàng con cháu Phật tử theo lời Phật dạy và xây dựng hạnh phúc gia đình trên nền tắng luân lý Phật giáo"?. Nội quy trình GĐPT (1951) của Hội Việt Nam Phật học cho thấy: Về mực đích thì "mục đích của Gia đình Phật tử là huấn luyện thanh, thiếu, đồng niên Phật tử về ba phương “điện: 'Prí dục, Dức dục, Thể dục trên nền tảng Phật giáo để đào tạo thành ! Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Thừa Thiên - Huế.
Tủ liệu "Ôn cô trí tân" nhân kỷ niệm 60 năm Gia định Phật tứ Thừa Thiên - Huỗ (Lưu hành nội bộ). Phân ban Tướng dẫn Gia đình Phật tử Thừa Thiên - Huế Ấn hành. 2001, tr 29, ? Gia đình Phật tử Việt Nam. Nội quy, quy chế hưynh trưởng.
Tìnn Tướng dẫn Sai Gon và Gia Định ấn hành. 19713, tr 38, 8 nhưng Phật tử chân chính"!, Nội quy GDĐPT (1967) quy định: Về danh hiệu thì "Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất có một tổ chức giáo dục thành niên lấy đanh hiệu Gia đình Phật tử Việt Nam. "TẾ chức này nằm trong Tổng vụ thanh niên của Viện lión đạo”; về mục dich cia GDPT là "đào luyện thanh, thiếu, đồng niên thành Phật tử chân chính. Góp phần xây dựng xã hội theo tỉnh thần Phật giáo)? Tác giả Võ Đình Cường trong Ấn phẩm Đây Gia đình cho rằng: "Gia đình Phật tử là một tổ chức giáo dục trong Hội Phat học, là một đoàn thể giáo dục.
Chúng tôi vì mục đích giáo dục mà chọn Phật giáo làm nền tảng"Ê. Trong ấn phẩm Sứ mệnh Gia định Phật tử, tác giả Lữ Hồ lại xác định: Gia đình Phật tử là một ".Đoàn thể thanh niên Phật giáo, là một tổ chức giáo dục thanh, thiếu nhỉ". Như vậy, ngay từ đầu các nhà sáng lập, lãnh đạo GĐPT' đa phần đều khang dinh ring: GDPT la mét tô chức giáo dục, một ngành hoạt động của Giáo hội Phật giáo, nó có nhiệm oụ đào luyện thanh thiểu, đồng niên thành Phát tỉ chân chính; góp phần xây dựng xã hội theo tỉnh thân Phật giáo5. z VÀ CÀ SA 2 2 1.
Y biên của các cơ quan nghiên cứu uà của các chủ thê lãnh dạo, quản lý xã hội - Theo tỉnh thần của Thông báo số 76-TW ngày 4-11-1994 của BBITU Dang; Huéng ddn sé 36/HD-TW ngay 30-3-1995 của BDVTƯ; Thông tư 01/TTITGCP ngày 3-5-1995 cia BI'GCCP. thi sinh hoat GDPT do GIIPHVN quan ly la: "Sinh hoạt của bộ phận thanh thiéu nién con em gia đình theo đạo Phật tự nguyện tham gia, được tu học giáo lý, đạo đức Phật giáo ở trong chùa, tự, viện, niệm phật đường với sự bảo trợ giúp đỡ và chịu trách nhiệm của vị sư trụ trì hoặc vị sư bảo trợ thuộc Giáo hội Phât giáo Việt Nam ở cơ sở", Trong Nội quy tạm thời hướng dẫn GDPT cia GHPGVN năm 1999 xée dinh danh hiệu của GP "Giáo ! Giáo hội Phút giáo Việt Nam tỉnh Thừa "Phiên - Huế. 7d liệu “Ôn có trí tân" nhân ký niệm 60 năm Gia ‹lình Phật tứ 1uìa Thiên - Huế (Lưu hành nội bộ). Phân ban IIướng dẫn Gia đình Phật tử Thừa Thiên - Huế ấn hành.
? Gia đình Phật, tử Việt Nam. Nội quy, quy chỗ huynh trưởng. Han Hướng dẫn Sài Gòn và Gia Dinh Ấn hành. ® Võ Đình Cường, Đây Gia định.
Nxb Thành phố Hồ Chí Minh 2001, tr 135 - 137. Sư mệnh Gia đình Phật tử. Người Áo Lam. Sài gon 1964, tr 68 - 62, 5 Võ Đình Cường, Dây Gia đình.
Nxb Thành phố Hồ Chí Minh 2001, tr 136. Su mệnh Gia dình Phật tử. Người Áo Lam. 8 án Tên giáo của Chinh phi.
Cae vdn ban phap Indt quan hé dén tin ngutang, ton pido, Nxb Ton giáo. Hà Nói 2001, tr 90 - 91, 9 hội Phật giáo Việt Nam có trách nhiệm quản lý các đơn vị giáo dục thanh, thiếu, đồng niên Phật tử lấy danh hiệu là Gia đình Phật tử do Ban Hướng dẫn Phật tử chuyên trách"; với mục đích là "đào luyện thanh, thiếu, đồng niên tin Phật thành Phật tử chân chính. Góp phần phụng sự đạo pháp và xây dựng xã hội! Đề tài HX 07-03 của Viện Triết học lại quan niệm GDEF là: "Hệ thống tổ chức nan nữ cư sĩ Phat tử. ''Š chức này gồm các nam nữ cư sĩ trẻ tuổi từ 7 - 28 tuổi, được hướng dẫn về giáo lý đạo Phật và sinh hoạt tập thể theo lứa tuổi.
Tổ chức cư sĩ Phật tử với mục đích là đào luyện thanh thiếu nhi thành Phật tử chân chính, góp phần xây dựng xã hội theo tỉnh thần Phật giáo và Phat tut chan chính"?. Tóm lại "Thông thường dé dua ra khdi niệm về một tổ chức nào đó (tổ chức chính trị, tổ chức xã hội.) thì chỉ cn dựa vào mục dích, tôn chỉ, nội quy, điều lệ, dường hướng hoạt động của tô chức đó. Thế nhưng khi bàn đến vấn đề GĐPT thì khó có thể đưa ra một khái niệm vừa phản ánh đúng -_ bản chất của nó và vừa đúng với mọi hoàn cảnh lịch sử. Bởi vì, rong tiến trình phát triển từ trước dẫn nay, GĐPT' dã rất nhiều lần thay dỗi, tu chỉnh nội quy, mục đích, tôn chỉ (1951, 19544, 1967, 1970, 1977.
1999) và đường hướng; hoạt động của GĐPT trong từng giai đoạn lịch sử cụ thé vd chịu sự tác dộng bồi các xu hướng chính trị - xã hội bhác nhau. Do vay, việc tìm hiểu nội dung khái niệm @ĐPT phải được xem xét trong từng giai đoạn lịch sử cụ thể: , - Néu chi dua vao mue dich, tén chi cha Doan thanh niên Phật học Duc duc, Gia dinh Phat héa phé, Nội quy trình GĐPT (năm 1951) của Hội Phat hoc thi cé thé xem Gia đình Phật tử là một phương thúc giáo dục thanh thiếu niên của Phật giáo, sinh hoạt trong khuôn khô pháp lý của một tổ chúc Qiáo hội hợp pháp uà luật pháp đương thời, uối mục đích đào luyện thanh thiêu niên tin Phật thành Phật tử chân chính. - Tuy nhiên, trong quá trình hoạt động do chịu sự ¿ác động bởi các yếu tô chính trị - xã hội nên "Gia đình Phật tử đã vượt biên giới gia đình để di 1 Giáo hội Phật giáo Việt Nam. Nội quy tạm thời hướng dân GIPT của GIIPG Việt Nam.
Thành phố Hồ Chí Minh 1999. ? Nguyễn Tài Thư (chủ biên). Ảnh hưởng của các hệ tư tưởng oà tôn giáo dối uới con người Việt Nam hiện nay. Hà Nội, tr 209.
- 10 vào xã hội" - nghĩa là từ một "êỗ chức hoàn toàn giáo dục", chỉ với mục đích "đào tạo thanh, thiếu, đổng niên thành những Phật tử chân chính", GĐPT còn đặt ra cho mình nhiệm vụ "góp phần xây dưng xã hội theo tinh thân Phát giáo"?: Dặc biệt, trong giai đoạn từ năm 1954 đến năm 1975, hoạt động của GIIPT đã mang tính chất của một /iội đoàn tôn giáo, một tô chức thanh niên tôn giáo?. GĐPT lúc này không còn thuần túy là sinh hoạt của một "Gia định" mà nó đã thực sự trở thành một Đoàn thê thanh niên Phật giáo" - đặc biệt, có lúc còn đòi đổi danh hiệu GĐPT thành Đoàn Thanh niên Phật tử Việt Nam. Điều này được mỉnh chứng trong ấn phẩm Sứ mệnh Gia dình Phật tứ của tác giả Lữ Hồ (xuất bản năm 1964): Đối uới lịch sử thì "Gia đình Phật tử chưa hề từ bỏ sứ mệnh lịch sử của mình. chưa từng từ bỏ sự đóng góp bằng cân não, bằng xương máu vào cuộc phục hưng độc lập và thống nhất cho Ân tộc”; đái uới đạo pháp thì "Gia đình Phật tử là hiểu tử của bổn sư.
là lớp đạo hữu trung kiên. là bức tường thành bảo vệ tín ngưỡng. là thế hệ đang lên của Giáo hội"; đói uới tỗ chức thì "Gia đình Phật tử không từ chối mọi việc tương trợ cần thiết cho sự sinh tồn của tổ chức" và "Giáo hội không có Gia đình Phật tử là Giáo hội chết". dốt uới xã hội, GDPT còn đặt cho mình sứ mệnh đấu tranh giành độc lập, đấu tranh cho thống nhất, cho hòa bình với quan niệm "là công dân của nước, cá nhân Phật tử có bổn phận góp phần vào cuộc đấu tranh chính trị, ủng hộ chính quyền của dân và tham gia chính đảng hợp chính nghĩa"Ê.
Rõ ràng, xu (hé thế tực hóa đã làm cho hoạt động của Phật giáo nói chung, GĐPT nói riêng "dường như sôi động hơn, nhưng đã bị chìa rẽ nhiều hơn, phân tán hơn, phức tạp hơn, gắn với sự xoay vẫn của trần thế và diễn biến theo tình hình của chính trị”; nhiều khi các hoạt động đã nhuôm. màu sắc chính trị và "các thế lực chính trị - xã hội không ngân ngại lợi dụng sự chuyển biến đầy phức tập của tôn giáo, phục vụ cho ý đồ riêng tư”8, 1 Võ Đình Cường. Đây Gia đình. Nxb Thành phế Hồ Chí Minh 2001, tr 136, 3 Gia đình Phật tử Việt Nam.
Nội quy, quy chế hưynh trưởng. lan Hướng dẫn Sài Gòn và Gia Định ấn hành. Sứ mệnh Gia dình Phật tử. Người Áo Lam.
Sứ mệnh Gia định Phật tử. Người Áo Lam. Sứ mệnh Gia đình Phật tử. Người Áo Lam.
Sài gòn 1964, tr 89 - 209, ® Lữ Hồ. Sứ mệnh Gia dình Phật tử. Người Áo Lam. ? Đăng Nghiêm Vạn.
Lý luộn uề tôn gido vd tình hình tôn giáo ở Việt Nam. Hà Nội 2001, tr 169. * Dang Nghiêm Vạn.
