BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM VÕ THÀNH CHÍ MỘT SỐ GIẢI PHÁP GÓP PHẦN PHÁT TRIỂN DU LỊCH TỈNH KHÁNH HÒA ĐẾN NĂM 2010 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH – NĂM 2006 1 CHÖÔNG I CÔ SÔÛ LYÙ LUAÄN CÔ BAÛN CUÛA ÑEÀ TAØI 1. Khaùi nieäm veà du lòch 1.1 Hieän töôïng vaø baûn chaát cuûa du lòch ¾ Hieän töôïng Theo töø ñieån Haùn - Vieät du lòch coù nghóa laø ñi chu du thieân haï.Vaäy du lòch laø trong nhöõng nhu caàu khaùch quan cuûa con ngöôøi, töø thôøi coå ñaïi ñeán thôøi hieän ñaïi, töø Ñoâng sang Taây … Luùc ñaàu hieän töôïng du lòch xuaát hieän laø do nhu caàu haønh höông, daàn daàn noù phaùt trieån vaø ñoøi hoûi phaûi coù nhaø troï, quaùn aên, ñeå hoï nghæ vaø khi coù ñieàu kieän thuaän lôïi hôn thì soá ngöôøi ñi haønh höông, buoân baùn caøng ñoâng. Theá laø thuùc ñaåy du lòch ngaøy caøng phaùt trieån.
Ngaøy nay, con ngöôøi ñöôïc soáng trong thôøi kyø hieän ñaïi, quaù trình ñoâ thò hoùa ngaøy caøng nhanh, chieán tranh ít daàn, daân soá taêng nhanh laøm cho ta coù caûm giaùc traùi ñaát ngaøy caøng thu nhoû laïi, khoaûng khoâng gian daønh cho moãi ngöôøi ngaøy caøng haïn cheá. Theâm vaøo ñoù laø naïn oâ nhieãm moâi tröôøng ngaøy moät nghieâm troïng, dieän tích caây xanh bò thu heïp daàn coäng vôùi aùp löïc cuûa coâng vieäc gia taêng daãn ñeán nhöõng caên beänh stress, ñau tim… taêng, vì vaäy nhu caàu tìm ñeán nôi naøo ñoù ñeå thö giaûn taêng leân, cô sôû haï taàng toát giuùp cho ngöôøi ta deã daøng thöïc hieän öôùc mô cuûa hoï hôn. ¾ Baûn chaát cuûa du lòch Ñeå coù theå hieåu roõ baûn chaát cuûa du lòch, ta laàn löôït xem xeùt hieän töôïng ñoù töø nhöõng goùc ñoä sau: Töø nhu caàu cuûa khaùch du lòch Haàu heát khaùch du lòch laø nhöõng ngöôøi tích luõy tieàn, duøng thôøi gian nhaøn roãi ñeå tieán haønh moät chuyeán du ngoaïn, thöôûng thöùc danh lam thaéng caûnh, nhöõng di tích lòch söû, vaên hoùa leã hoäi, chöõa beänh, theå thao, tieáp thò… nhöng khoâng nhaèm muïc ñích sinh lôïi. Nôi ñeán du ngoaïn thuoäc veà thieân nhieân laø nhöõng nôi nhö: baõi bieån, 2 ñaûo, oác ñaûo, nuùi, röøng, soâng, suoái, thaùc, ao, hoà, hang ñoäng… hay caùc danh lam thaéng caûnh nhaân taïo nhö: Di tích lòch söû, di tích chieán tranh, ñeàn, ñaøi, chuøa chieàn… Khaùch du lòch ñeán moät nôi naøo ñoù khoâng phaûi ñeå tìm caùi voán coù cuûa hoï maø muoán tìm moät caùi môùi, caùi laï coù tính ñoäc ñaùo cao, cuõng coù theå hoï tìm ñeán nhöõng taøn dö xa xöa cuûa toå tieân hoï hoaëc cuûa chính baûn thaân hoï, muoán tai nghe maét thaáy nhöõng gì maø thieân haï noùi, nhöõng gì maø hoï bieát ñöôïc qua caùc luoàng thoâng tin khaùc, hoï muoán töï mình khaúng ñònh laïi moät laàn nöõa nhöõng gì hoï ñaõ nghe hoaëc chöa bieát heát.
Do vaäy, xuaát phaùt nhu caàu töø khaùch du lòch, ta coù theå ñi ñeán keát luaän: “Baûn chaát cuûa du lòch laø du ngoaïn ñeå ñöôïc höôûng nhöõng giaù trò vaät chaát vaø tinh thaàn manh tín caên hoùa cao”. Caùc quoác saùch phaùt trieån du lòch Tieàm naêng du lòch voán laø yeáu toá quan troïng trong vieäc phaùt trieån du lòch taïi caùc nöôùc coù du lòch phaùt trieån nhö: YÙ, MYÕ, NHAÄT, PHAÙP… ñeàu döïa vaøo ñoù roài hoaïch ñònh cho caùc chieán löôïc phaùt trieån ngaén haïn, trung haïn, daøi haïn … vaø coù nhöõng ñoái saùch thích hôïp cho söï phaùt trieån chuùng. Vaäy neàn taûng ñeå phaùt trieån du lòch laø nhöõng di saûn vaên hoùa coù giaù trò cao, ñoäc ñaùo. Ñieàu ñoù cuõng noùi leân ñöôïc nhöõng baûn chaát du lòch laø du ngoaïn ñeå thaåm ñònh nhöõng ñieåm – tuyeán – laøng – vuøng coù giaù trò vaên hoùa ñaëc saéc.
Saûn phaåm du lòch Chaát löôïng saûn phaåm du lòch phaàn lôùn ñaët leân vai cuûa ngöôøi höôùng daãn vieân, vieäc ñaùnh giaù chaát löôïng saûn phaåm du lòch laïi thuoäc veà phaàn du khaùch. Höôùng daãn vieân du lòch, coù gaây ñöôïc aán töôïng hay khoâng trong suoát quaù trình tour laø do nhöõng kieán thöùc caên baûn, toång quaùt ñeán nhöõng kieán thöùc chuyeân moân cuõng nhö laø caùch giaûi quyeát coâng vieäc, caùch ñoái nhaân xöû theá cuûa ngöôøi höôùng daãn vieân. Nhö vaäy, neáu xeùt töø goùc ñoä chöông trình du lòch, saûn phaåm du lòch cuõng noùi leân ñöôïc baûn chaát du lòch laø thaåm ñònh giaù trò vaên hoùa caùo thoâng qua ngöôøi höôùng daãn vieân. Tìm kieám thò tröôøng 3 Neáu khoâng coù khaùch du lòch thì moïi chuyeän coi nhö bò ñoå vôõ vaø saûn phaåm du lòch seõ khoâng coù ngöôøi söû duïng, cho duø saûn phaåm coù chaát löôïng ñeán ñaâu ñi chaêng nöõa, höôùng daãn vieân coù taøi ba hay khoâi haøi bao nhieâu ñi nöõa cuõng khoâng cöùu vaõng ñöôïc tình theá.
Vì vaäy maø vieäc tìm kieám thò tröôøng laø moät vieäc laøm soáng coøn, cuøng moät chaát löôïng nhöng ñoái vôùi moãi khaùch haøng khaùc nhau thì seõ coù söï ñaùnh giaù khaùc nhau hay caûm nhaän khaùc nhau. Nhö vaäy, neáu xeùt töø goùc ñoä du lòch, ta cuõng thaáy ñöôïc daùng voùc baûn chaát cuûa du lòch laø thaåm ñònh giaù trò vaät chaát vaø tinh thaàn mang tín vaên hoùa cao. Toùm laïi, suy cho cuøng baûn chaát du lòch laø du ngoaïn ñeå höôûng thuï nhöõng giaù trò vaät chaát vaø tinh thaàn mang tín vaên hoùa cao, ñaëc saéc… trong ñoù quan troïng nhaát laø thoûa maõn ñöôïc nhöõng mong muoán cuûa du khaùch 1. Khaùi nieäm veà du lòch Coù khaù nhieàu khaùi nieäm veà du lòch, nhöng cho ñeán nay khaùi nieäm ñöôïc xem laø ñaày ñuû nhaát laø khaùi nieäm cuûa toå chöùc du lòch theá giôùi (WTO) nhö sau: “Du lòch laø taäp hôïp caùc moái quan heä, hieän töôïng vaø caùc hoaït ñoäng kinh teá baét nguoàn töø cuoäc haønh trình vaø löu truù cuûa caù theå ôû beân ngoaøi nôi cö truù thöôøng xuyeân cuûa hoï vôùi khoaûng thôøi gian khoâng quaù moät naêm vôùi muïc ñích hoøa bình, nôi ñeán cö truù khoâng phaûi laø nôi ñeán laøm vieäc”.Khaùi nieäm veà du khaùch Theo toå chöùc quoác teá, döïa vaøo moái quan heä trao ñoåi giöõa caùc quoác gia coù nhöõng hình thöùc du lòch nhö sau: - Du lòch noäi ñòa (Domestic Tourism): Laø chuyeán du haønh cuûa nhöõng cö daân trong phaïm vi quoác gia cuûa hoï.
- Du lòch höôùng noäi (Inbound): Laø chuyeán du haønh cuûa nhöõng ngöôøi khoâng phaûi laø cö daân cuûa quoác gia ñeán du lòch. - Du lòch höôùng ngoaïi (Outbound Tourism): Laø chuyeán du haønh cuûa nhöõng cö daân quoác gia naøy ñeán moät quoác gia khaùc. Tuyeán ñieåm du lòch vaø caùc loaïi hình du lòch ¾ Tuyeán ñieåm du lòch 4 Laø nôi coù nhöõng ñaëc tröng veà töï nhieân, nhaân taïo coù khaû naêng haáp daãn du khaùch töø caùc nôi khaùc. Ví duï: Hoøn Mun, Hoøn Choàng, Hoà Caù Trí Nguyeân….
¾ Caùc loaïi hình du lòch Caùc loaïi hình du lòch raát ña daïng vaø phong phuù: + Caên cöù vaøo muïc ñích cuûa khaùch du lòch - Du lòch chöõa beänh: Ñoái vôùi khaùch coù nhu caàu ñieàu trò beänh, phuïc hoài söùc khoûe. Ngaøy nay moät soá nöôùc phaùt trieån ñaõ bieát keát hôïp coù hieäu quaû vieäc khai thaùc söû duïng nöôùc khoaùng, khí haäu mieàn nuùi, mieàn bieån… vôùi muïc ñích kinh doanh vaø phuïc vuï khaùch du lòch. - Du lòch nghæ ngôi: Laø du lòch cuûa khaùch coù nhu caàu nghæ ngôi phuïc hoài söùc khoûe gaàn guõi thieân nhieân vaø thay ñoåi khoâng khí, moâi tröôøng soáng haèng ngaøy, loaïi du lòch naøy cuõng mang ít nhieàu ñaëc bieät cuûa du lòch chöõa beänh. - Du lòch khoa hoïc, vaên hoùa: Laø loaïi du lòch cuûa khaùch du lòch coù nhu caàu môû roäng söï hieåu bieát cuûa mình.
Khaùch du lòch loaïi naøy thöôøng tham quan caùc di tích lòch söû, kieán truùc, kinh teá, xaõ hoäi, phong tuïc taäp quaùn ôû nöôùc maø hoï ñeán du lòch. - Du lòch theå thao: Khaùch du lòch laø caùc vaän ñoäng vieân ñeán ñeå thi ñaáu, caùc coå ñoäng vieân ñi xem vaø uûng hoä. - Du lòch coâng vuï: Khaùch du lòch laø nhöõng ngöôøi ñi döï hoäi nghò, hoäi thaûo, chuyeân ñeà, leã kyû nieäm quoác khaùnh, hoäi chôï, phuïc vuï hoäi nghò…. Hoï vöøa keát hôïp coâng taùc vôùi du lòch.
Kinh doanh du lòch Khaùi nieäm: “Kinh doanh du lòch laø quaù trình toå chöùc saûn xuaát löu thoâng, mua baùn haøng hoùa du lòch treân thò tröôøng nhaèm baûo ñaûm hieäu quaû veà maët kinh teá xaõ hoäi.” Kinh doanh du lòch cuõng nhö nhöõng hình thöùc kinh doanh khaùc dieãn ra theo moät chu trình chaët cheõ goàm caùc böôùc: - Toå chöùc haøng hoùa du lòch. - Kyù keát caùc hôïp ñoàng kinh teá du lòch. - Toå chöùc thöïc hieän hôïp ñoàng. 5 - Thanh toaùn, quyeát toaùn hôïp ñoàng vaø ruùt kinh nghieäm ñeå böôùc vaøo chu trình môùi.
Caùc böôùc cuûa chu trình kinh doanh ñöôïc theå hieän trong quaù trình hoaït ñoäng kinh doanh ôû caùc haõng löõ haønh, khaùch saïn, vaän chuyeån vaø caùc trung taâm thoâng tin du lòch. Nhöõng haõng naøy goïi chung laø cô sôû kinh doanh. Trong ñoù kinh doanh löõ haønh laø moät trong nhöõng lónh vöïc kinh doanh haøng ñaàu cuûa kinh doanh du lòch. Kinh doanh löõ haønh laø kinh doanh caùc chöông trình du lòch (tours).
Ñaây laø ngaønh kinh doanh ñaëc tröng cuûa du lòch. Kinh doanh löõ haønh ñöôïc toå chöùc thaønh caùc haõng löõ haønh maø coâng vieäc cuûa hoï chuyeân xaây döïng toå chöùc caùc chöông trình du lòch vaø baùn caùc chöông trình ñoù cho du khaùch hay laøm ñaïi lyù cho caùc haõng löõ haønh khaùc. Muoán trôû thaønh moät haõng löõ haønh, ñaëc bieät laø löõ haønh quoác teá phaûi tuaân thuû nhöõng nguyeân taéc quy ñònh chaët cheõ theo thoâng leä quoác teá vaø hoaøn caûnh cuï theå cuûa töøng quoác gia. Nhöõng tieâu chuaån ñoù ñöôïc theå cheá hoùa baèng nhöõng quy ñònh cuûa quoác gia.
Caàu Du Lòch “Laø heä thoáng caùc yeáu toá taùc ñoäng ñeán söï hình thaønh chuyeán ñi cuûa du khaùch trong suoát cuoäc haønh trình vaø löu truù cuûa hoï”. Caùc yeáu toá ñoù goàm: Thôøi gian nhaøn roãi, thu nhaäp, trình ñoä vaên hoùa, mode… ¾ Caùc yeáu toá caáu thaønh caàu du lòch - Thôøi gian nhaøn roãi: ngöôøi ta chæ ñi du lòch khi coù thôøi gian nhaøn roãi, cuøng vôùi vieäc gia taêng naêng suaát saûn xuaát vaø cheá ñoä dinh döôõng, thôøi gian nghæ ngôi cuûa nhöõng ngöôøi lao ñoäng ñöôïc keùo daøi ra vaø soá kyø nghæ trong naêm cuõng taêng leân. Trong khoaûng thôøi gian ñoù ngöôøi ta naûy sinh ra caùc nhu caàu tìm kieám caùi môùi, tìm nôi ñeå thö giaõn vaø vui chôi giaûi trí… Vì theá hoï quyeát ñònh ñi du lòch. Khi thôøi gian nhaøn roãi caøng nhieàu thì coù theå nhu caàu ñi du lòch caøng taêng.
- Thu nhaäp: nhöõng ngöôøi coù tieàn môùi ñi du lòch.