Website: http://www.vn Email : lienhe@docs.368 lêi nãi ®Çu §¶m b¶o vÖ sinh an toµn thùc phÈm lµ mét trong nh÷ng vÊn ®Ò quèc tÕ d©n sinh v« cïng quan träng, kh«ng chØ víi søc khoÎ, ph¸t triÓn nßi gièng mµ cßn liªn quan ®Õn ®Õn ph¸t triÓn kinh tÕ, v¨n ho¸ vµ an ninh cña mçi ®Þa ph¬ng, mçi quèc gia. VÊn ®Ò b¶o vÖ vµ vÖ sinh an toµn thùc phÈm hiÖn ®ang ®îc rÊt nhiÒu níc kÓ c¶ nh÷ng níc ®· vµ ®ang ph¸t triÓn quan t©m ®Æc biÖt lµ c¸c níc khu vùc ch©u ¸, n¬i ®ang tËp trung sù ph¸t triÓn m¹nh mÏ vÒ kinh tÕ, x· héi. Sù tËp trung ngµy cµng cao c¸c khu vùc d©n c t¹i c¸c ®« thÞ, thµnh phè c«ng nghiÖp ®ang ®îc hiÖn ®¹i ho¸ còng nh sù më réng giao lu quèc tÕ, ®· ®ßi hái tõng níc kh«ng nh÷ng ph¶i t¨ng sè lîng l¬ng thùc thùc phÈm s¶n xuÊt mµ cßn ph¶i ®¶m b¶o chÊt lîng an toµn vµ cã gi¸ trÞ dinh dìng cao ®èi víi thùc phÈm tiªu dïng néi ®Þa vµ xuÊt khÈu. Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, t×nh tr¹ng ngé ®éc thøc ¨n díi nhiÒu h×nh thøc ngµy cµng gia t¨ng ë nhiÒu níc cµng lµm cho nhiÒu ngêi lo ng¹i: sù kiÖn thÞt bß ®iªn ë Anh n¨m 1996; thÞt gµ bÞ nhiÔm chÊt ®éc dioxin ë BØ vµ Ph¸p th¸ng 6 n¨m 1999 lµm t×nh tr¹ng cµng thªm nghiªm träng.
Ngay ë nh÷ng níc c«ng nghiÖp, cã hÖ thèng qu¶n lý vÖ sinh an toµn thùc phÈm tiªn tiÕn, nh÷ng rñi ro vÉn thêng x¶y ra: n¨m 1997 ë NhËt B¶n cã 1.960 vô 1 Website: http://www.vn Email : lienhe@docs.368 ngé ®éc thùc phÈm víi 39.500 ngêi m¾c c¸c bÖnh cÊp tÝnh do ¨n uèng g©y ra. §Çu n¨m 2000 sù kiÖn c¸c s¶n phÈm tõ thÞt lîn ®ãng hép, x«ng khãi ë Ph¸p bÞ nhiÔm Listeria g©y thiÖt m¹ng 19 ngêi ®· x«n xao kh¾p Ch©u ¢u…ë níc ta, nh÷ng n¨m gÇn ®©y ngé ®éc thøc ¨n còng thêng xuyªn x¶y ra, cã nh÷ng vô nghiªm träng lµm hµng tr¨m ngêi m¾c trong c¸c b÷a ¨n cç bµn, liªn hoan tiÖc cíi, lÔ héi…Theo Côc Qu¶n lý chÊt lîng vÖ sinh an toµn thùc phÈm – Bé Y tÕ, hµng n¨m cã tèi thiÓu 1,5 triÖu ngêi bÞ m¾c bÖnh truyÒn nhiÔm qua thùc phÈm, chi phÝ cho c¸c thiÖt h¹i tíi trªn 100 tû ®ång. V× vËy, b¶o ®¶m vÖ sinh an toµn thùc phÈm ®· vµ ®ang lµ vÊn ®Ò rÊt bøc xóc – nhÊt lµ trong trong c¸c kh¸ch s¹n, nhµ hµng phôc vô kh¸ch du lÞch. Nghiªn cøu thùc tr¹ng vµ c¸c gi¶i ph¸p nh»m ®¶m b¶o vÖ sinh an toµn thùc phÈm t¹i c¸c kh¸ch s¹n phôc vô kh¸ch du lÞch trong giai ®o¹n hiÖn nay ®· trë nªn hÕt søc cÊp thiÕt, nh mét ®iÒu kiÖn ®Ó ph¸t triÓn du lÞch.
VÖ sinh an toµn thùc phÈm trong c¸c kh¸ch s¹n lµ mét khoa häc nghiªn cøu nh÷ng ¶nh hëng cña thùc phÈm ®Õn søc khoÎ cña du kh¸ch, t×m c¸ch lo¹i bá hoÆc h¹n chÕ nh÷ng yÕu tè nh÷ng yÕu tè xÊu do thùc phÈm g©y ra ®Õn søc kháe vµ kh¶ n¨ng lao ®éng, ®ång thêi tËn dông nh÷ng ®iÒu kiÖn thuËn lîi ®Ó phôc vô nh»m phôc håi thÓ lùc, t¨ng cêng søc khoÎ cho du kh¸ch. 2 Website: http://www.vn Email : lienhe@docs.368 VÖ sinh an toµn thùc trong c¸c kh¸ch s¹n du lÞch híng vµo c¸c biÖn ph¸p cung cÊp cho du kh¸ch nh÷ng thùc phÈm an toµn ®¸p øng ®îc c¸c yªu cÇu vÖ sinh vµ còng yªu cÇu chÊp hµnh nghiªm ngÆt c¸c quy ®Þnh vÖ sinh an toµn thùc phÈm. Do ®ã, víi mong muèn t×m hiÓu vµ lµm râ h¬n vÒ an toµn thùc phÈm nhÊt lµ trong c¸c kh¸ch s¹n nªn t«i ®· chän ®Ò tµi ((Thùc tr¹ng vµ gi¶i ph¸p nh»m ®¶m b¶o vÖ sinh an toµn thùc phÈm t¹i c¸c kh¸ch s¹n trªn ®Þa bµn Hµ Néi)) ®Ó thùc hiÖn kho¸ luËn tèt nghiÖp. Néi dung chÝnh cña ®Ò tµi bao gåm 3 ch¬ng chÝnh: Ch¬ng 1.
C¬ së khoa häc vÒ vÖ sinh an toµn thùc phÈm Ch¬ng 2. Thùc tr¹ng vÖ sinh an toµn thùc phÈm trong c¸c kh¸ch s¹n trªn ®Þa bµn Hµ Néi Ch¬ng 3. C¸c gi¶i ph¸p nh»m ®¶m b¶o vÖ sinh an toµn thùc phÈm trong c¸c kh¸ch s¹n trªn ®Þa bµn Hµ Néi 3 Website: http://www.vn Email : lienhe@docs.368 Ch¬ng 1 C¬ së khoa häc vÒ vÖ sinh an toµn thùc phÈm 1.1 Mét sè kh¸i niÖm c¬ b¶n. - Thùc phÈm: lµ nh÷ng s¶n phÈm mµ con ngêi ¨n, uèng ë d¹ng t¬i, sèng hoÆc ®· qua chÕ biÕn, b¶o qu¶n.
Víi c¸ch hiÓu trªn, mäi d¹ng ®å uèng (bia, rîu, níc gi¶i kh¸t…®Òu lµ thùc phÈm) - VÖ sinh an toµn thùc phÈm: lµ c¸c ®iÒu kiÖn vµ c¸c biÖn ph¸p cÇn thiÕt ®Ó ®¶m b¶o thùc phÈm kh«ng g©y h¹i cho søc khoÎ, tÝnh m¹ng cña mçi con ngêi. - C¬ së chÕ biÕn thùc phÈm: lµ doanh nghiÖp, hé gia ®×nh, bÕp ¨n tËp thÓ, nhµ hµng vµ c¬ së chÕ biÕn thùc phÈm kh¸c. - Ngé ®éc thùc phÈm: lµ t×nh tr¹ng bÖnh lý x¶y ra do ¨n, uèng thùc phÈm cã chøa chÊt ®éc. - Phô gia thùc phÈm: lµ chÊt cã hoÆc kh«ng cã gi¸ trÞ dinh d- ìng ®îc bæ xung vµo thµnh phÇn thùc phÈm trong qu¸ tr×nh chÕ biÕn, xö lý, ®èng gãi, vËn chuyÓn thùc phÈm nh»m gi÷ nguyªn liÖu hoÆc c¶i thiÖn dÆc tÝnh nµo ®ã cña thùc phÈm.
- Thùc phÈm cã nguy c¬ cao: lµ thùc phÈm cã nhiÒu kh¶ n¨ng bÞ c¸c t¸c nh©n sinh häc, ho¸ hoc, lý häc x©m nhËp g©y ¶nh hëng ®Õn søc khoÎ cña ngêi tiªu dïng. 4 Website: http://www.vn Email : lienhe@docs.368 - Sù « nhiÔm thùc phÈm: lµ sù x©m ph¹m cña c¸c yÕu tè bªn ngoµi vµo thùc phÈm bao gåm bôi, bÈn, ho¸ chÊt, c¸c sinh vËy ph¸ ho¹i hoÆc sù x©m nhËp hay ¶nh hëng cña vËt ký sinh vµ vi sinh vËt g©y bÖnh hay ¶nh hëng cña ®éc tè. - Trang thiÕt bÞ: lµ nh÷ng thiÕt bÞ m¸y mãc, b×nh, chËu, thïng, ®å dïng trong bÕp, m¸y mãc, dông cô trong viÖc dù tr÷, chÕ biÕn, nÊu vµ lµm s¹ch thùc phÈm. VÖ sinh an toµn lµ tiªu chuÈn ®Çu tiªn cña thùc phÈm.
§Ó t¨ng lîi thÕ c¹nh tranh trªn thÞ trêng th¬ng m¹i quèc tÕ, thùc phÈm kh«ng nh÷ng cÇn ®îc s¶n xuÊt, chÕ biÕn, b¶o qu¶n phßng tr¸nh sù « nhiÔm c¸c lo¹i vi sinh vËt mµ cßn kh«ng ®îc chøa c¸c chÊt ho¸ häc tæng hîp hay tù nhiªn vît qu¸ møc quy ®Þnh cho phÐp cña tiªu chuÈn quèc tÕ vµ quèc gia g©y ¶nh hëng ®Õn søc khoÎ ngêi tiªu dïng.2 TÝnh tÊt yÕu cña vÖ sinh an toµn thùc phÈm vµ vai trß cña nã trong ®êi sèng x· héi. Con ngêi muèn tån t¹i vµ ph¸t triÓn ®ßi hái ph¶i ¨n. Mét ®êi ngêi trung b×nh ®· ¨n 10 tÊn g¹o, 25 tÊn thùc phÈm gåm : rau, cñ, qu¶, ®Ëu, l¹c, thÞt, c¸, trøng, ®êng s÷a… Mäi ngêi chóng ta ®Òu nhËn thÊy tÇm quan träng cña ¨n uèng.¡n uèng lµ nhu cÇu hµng ngµy, nhu cÇu cÊp b¸ch, bøc thiÕt. ¡n kh«ng chØ chèng c¶m gi¸c ®ãi mµ ¨n cßn ®em l¹i niÒm thÝch thó, g¾n 5 Website: http://www.vn Email : lienhe@docs.368 liÒn víi ph¸t triÓn vµ g¾n liÒn víi søc khoÎ.
Ngay tõ tríc C«ng nguyªn, c¸c nhµ y häc ®· cho r»ng ¨n uèng lµ mét ph¬ng tiÖn ®Ó ch÷a bÖnh vµ gi÷ g×n søc khoÎ. Thùc phÈm cung cÊp c¸c chÊt dinh dìng nh chÊt ®¹m, ®êng, bÐo, c¸c sinh tè vµ c¸c muèi kho¸ng, ®¶m b¶o søc khoÎ cña con ng- êi, ®ång thêi còng cã thÓ lµ nguån g©y bÖnh, thËm chÝ cßn dÉn ®Õn tö vong. Kh«ng mét thøc ¨n nµo ®îc coi lµ cã gi¸ trÞ dinh dìng nÕu nh nã kh«ng b¶o ®¶m vÖ sinh an toµn thùc phÈm. Theo H¶i Thîng L·n ¤ng, thøc ¨n ph¶i cã ph¶i cã c¸c chÊt bæ dìng cho c¬ thÓ chø kh«ng ®îc lµ nguån g©y bÖnh.
Thùc phÈm ®îc an toµn sÏ c¶i thiÖn ®îc søc khoÎ cña con ngêi, an toµn thùc phÈm ®ãng gãp cho søc khoÎ, n¨ng suÊt vµ cung cÊp mét nÒn t¶ng hiÖu qu¶ cho sù ph¸t triÓn vµ xo¸ ®ãi gi¶m nghÌo. Mäi ngêi ngµy cµng quan t©m ®Õn c¸c nguy c¬ søc khoÎ do vi khuÈn g©y bÖnh vµ c¸c ho¸ chÊt nguy c¬ tiÒm Èn trong thùc phÈm. Hµng tû ngêi ®· bÞ m¾c vµ nhiÒu ngêi ®· chÕt do ¨n ph¶i c¸c thùc phÈm kh«ng an toµn. H¬n 1/3 d©n sè cña c¸c níc ph¸t triÓn bÞ ¶nh hëng bëi c¸c bÖnh do thùc phÈm g©y ra mçi n¨m vµ vÊn ®Ò nµy cµng trÇm träng h¬n ®èi víi c¸c níc ®ang ph¸t triÓn (trong ®ã cã ViÖt Nam) B¶ng 1 : Ngé ®éc thùc phÈm ë mét sè níc 6 Website: http://www.vn Email : lienhe@docs.368 TT §èi tîng Ngé ®éc thùc phÈm Chi phÝ 1 Mü - 5 % d©n sè/ n¨m (>10 triÖu 1531USD/ca ngêi) - 175 ca / 1000 d©n - Mçi n¨m chÕt 5000 ngêi 2 NhËt 20- 40ca / 100.000 d©n 3 Anh 190ca / 1000 d©n 789 b¶ng Anh/ca 4 óc 4.2 triÖu ca / n¨m 1679 AUS/ca 5 Canada 1100 USD/ca 6 ChØ 1/10 sè ngé ®éc thùc Trung phÈm ®îc thèng kª Quèc 7 WHO - C¸c níc ph¸t triÓn : 10% bÞ ngé ®éc thùc phÈm - C¸c níc kÐm ph¸t triÓn : cao h¬n nhiÒu - C¸c níc cã quy ®Þnh b¸o c¸o : chØ ®¹t 1% sè bÞ N§TP Nguån : Côc qu¶n lý chÊt lîng vÖ sinh an toµn thùc phÈm B¶ng 2 : T×nh h×nh ngé ®éc thùc phÈm ë ViÖt Nam n¨m 1997- 2003 N¨m Sè vô Sè m¾c Sè chÕt 1997 585 7000 46 1998 226 6700 41 1999 327 7576 71 2000 213 4233 59 7 Website: http://www.vn Email : lienhe@docs.368 2001 245 3901 63 2002 218 4984 71 2003 162 5509 32 Céng 1976 48903 383 Sè liÖu thèng kª t¹i côc qu¶n lý chÊt lîng vÖ sinh an toµn thùc phÈm Thùc phÈm ®¶m b¶o chÊt lîng vÖ sinh an toµn kh«ng nh÷ng lµm gi¶m tû lÖ bÖnh tËt mµ cßn gãp phÇn ph¸t triÓn kinh tÕ, v¨n ho¸, x· héi vµ thÓ hiÖn nÕp sèng v¨n minh cña mét d©n téc.
Thùc phÈm kh«ng nh÷ng cã vai trß quan träng ®èi víi søc khoÎ cña con ngêi mµ cßn ®ãng vai trß quan träng trong nhiÒu ngµnh kinh tÕ. ChÊt lîngvÖ sinh an toµn lµ ch×a kho¸ tiÕp thÞ cña s¶n phÈm. T¨ng chÊt lîng vÖ sinh an toµn thùc phÈm ®· mang l¹i uy tÝn còng víi lîi nhuËn lín cho ngµnh s¶n xuÊt n«ng nghiÖp, c«ng nghiÖp chÕ biÕn còng nh dÞch vô du lÞch vµ th¬ng m¹i. Thùc phÈm lµ mét lo¹i hµng ho¸ chiÕn lîc, thùc phÈm ®¶m b¶o chÊt lîng vÖ sinh an toµn sÏ t¨ng nguån thu tõ xuÊt khÈu thùc phÈm cã tÝnh c¹nh tranh lµnh m¹nh vµ thu hót thÞ trêng thÕ giíi.
Thùc phÈm cßn ¶nh hëng ®Õn nßi gièng cña d©n téc. Khi bµn ®Õn t¸c ®éng cña vÖ sinh an toµn thùc phÈm, vÊn ®Ò ®¸ng quan t©m h¬n c¶ lµ ®ßi hái nh÷ng nç lùc lín h¬n ®Ó ®Ò phßng vµ kh¾c phôc c¸c hËu qu¶ cña nã lµ ¶nh hëng cña thùc phÈm « nhiÔm, kh«ng ®¶m b¶o vÖ sinh an toµn g©y ngé ®éc nguy hiÓm cho con ngêi.