Tổng quan luận án
| Thuộc tính | Thông tin chi tiết |
|---|---|
| Tên đề tài | Giá trị nhân văn trong tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự |
| NCS thực hiện | Nguyễn Cao Sơn |
| Người hướng dẫn | 1. GS.TS. Trần Minh Trưởng 2. Thiếu tướng, PGS.TS. Nguyễn Bình Ban |
| Cơ sở đào tạo | Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội |
| Ngành học | Chính trị học |
| Chuyên ngành | Hồ Chí Minh học |
| Mã số chuyên ngành | 62 31 02 04 |
| Năm hoàn thành | 2018 |
| Quy mô kết cấu | Phần Mở đầu, 4 chương (10 tiết), Kết luận, Danh mục công trình tác giả, Tài liệu tham khảo |
Tính cấp thiết và khoảng trống nghiên cứu
Trong di sản tư tưởng Hồ Chí Minh, tư tưởng về bảo vệ an ninh, trật tự là một hệ thống quan điểm toàn diện về mục tiêu, nhiệm vụ, tổ chức lực lượng, phương pháp và nghệ thuật đấu tranh bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự an toàn xã hội. Theo Hồ Chí Minh, bảo vệ an ninh, trật tự thực chất là bảo vệ con người, bảo vệ nhân dân và bảo vệ Tổ quốc; sự nghiệp này phải dựa vào nhân dân, phát huy sức mạnh của toàn dân. Trải qua hơn 30 năm đổi mới, thực tiễn quốc tế và trong nước xuất hiện nhiều diễn biến phức tạp: tác động tiêu cực của toàn cầu hóa, cơ chế thị trường, chiến lược "diễn biến hòa bình" của các thế lực thù địch, cùng tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, "tự diễn biến", "tự chuyển hóa" trong nội bộ. Bối cảnh đó đặt ra yêu cầu phải làm sáng tỏ cơ sở lý luận, tăng cường giáo dục và phát huy giá trị nhân văn, đấu tranh chống các biểu hiện phản nhân văn trong bảo vệ an ninh, trật tự. Mặc dù đã có nhiều công trình nghiên cứu về chủ nghĩa nhân văn Hồ Chí Minh nói chung hoặc tư tưởng của Người về Công an nhân dân, nhưng việc tiếp cận một cách chuyên biệt, có hệ thống về giá trị nhân văn trong tư tưởng bảo vệ an ninh, trật tự vẫn là một khoảng trống cần được giải quyết.
Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
Mục đích nghiên cứu tổng quát của luận án là trên cơ sở hệ thống hóa nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự, làm rõ nội hàm giá trị nhân văn trong tư tưởng của Người và khẳng định vai trò định hướng của giá trị nhân văn này đối với sự nghiệp bảo vệ an ninh, trật tự trong giai đoạn hiện nay.
Để thực hiện mục đích trên, luận án xác định 3 nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể:
- Phân tích, làm rõ các khái niệm cơ bản liên quan; xác định cấu trúc tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự và làm rõ cơ sở hình thành giá trị nhân văn trong tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự.
- Luận giải, làm sáng tỏ nội dung, nội hàm giá trị nhân văn trong hệ thống quan điểm của Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự.
- Xác định và luận chứng vai trò định hướng của giá trị nhân văn Hồ Chí Minh trong sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội giai đoạn hiện nay.
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Giá trị nhân văn trong tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự. Luận án là đề tài nghiên cứu cơ bản về lịch sử tư tưởng, tập trung vào nội dung, cấu trúc giá trị nhân văn và vai trò định hướng của nó, không đi vào tổng kết toàn diện thực tiễn lịch sử hay xây dựng quy trình tác chiến nghiệp vụ.
- Phạm vi không gian và thời gian: Giá trị nhân văn Hồ Chí Minh thể hiện trong các tác phẩm, bài viết, bài nói và hoạt động thực tiễn chỉ đạo công tác công an tại Việt Nam từ năm 1945 đến nay.
Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án
Tác giả luận án đã phân loại và điểm luận các công trình nghiên cứu liên quan theo hai nhóm chủ đề chính:
Nhóm 1: Tình hình nghiên cứu về chủ nghĩa nhân văn và giá trị nhân văn Hồ Chí Minh
Các công trình nghiên cứu trong nước:
- Lê Quý Đức (1994) trong luận án Chủ nghĩa nhân văn Hồ Chí Minh với sự nghiệp xây dựng nền văn hóa nghệ thuật ở Việt Nam hiện nay đã phân tích bản chất khái niệm chủ nghĩa nhân văn, mối liên hệ với chủ nghĩa nhân đạo, nhân bản, nhân ái; khẳng định cốt lõi của chủ nghĩa nhân văn Hồ Chí Minh là vì sự giải phóng dân tộc, giai cấp và con người.
- Hoàng Trinh (Chủ biên, 1996) với Chủ nghĩa xã hội với tư cách là một chủ nghĩa nhân văn và văn hóa xác định chủ nghĩa nhân văn là thuộc tính bản chất của chủ nghĩa xã hội và tư tưởng Hồ Chí Minh mang bản chất của dân, do dân, vì dân.
- Trường Lưu (1996) trong Chủ nghĩa nhân văn và văn hóa dân tộc khẳng định Hồ Chí Minh mở đầu nền văn hóa mác-xít mang tính dân tộc, hiện đại, nhân văn và tích hợp tinh hoa văn hóa nhân loại.
- Trần Đình Châu (1999) với Tư tưởng nhân văn trong di sản quân sự Hồ Chí Minh chỉ ra sự thống nhất biện chứng giữa tư tưởng nhân văn và tư tưởng quân sự, thể hiện qua mục đích chính trị của chiến tranh nhân dân và chức năng của lực lượng vũ trang.
- Võ Nguyên Giáp (Chủ biên, 2000) trong Hồ Chí Minh và con đường cách mạng Việt Nam khẳng định tư tưởng của Người là biểu hiện tiêu biểu của chủ nghĩa nhân đạo cộng sản với 5 biểu hiện lớn.
- Thành Duy (2004, 2008) qua Góp phần nghiên cứu văn hóa Việt Nam dưới ánh sáng tư tưởng Hồ Chí Minh và Về chủ nghĩa nhân văn Hồ Chí Minh đã phân tích đặc trưng nhân văn truyền thống và chỉ ra sự tương đồng, khác biệt giữa chủ nghĩa nhân văn mác-xít với chủ nghĩa nhân văn Hồ Chí Minh.
- Hoàng Trang, Phạm Ngọc Anh (Đồng chủ biên, 2004) với Tư tưởng nhân văn Hồ Chí Minh với việc giáo dục đội ngũ cán bộ, đảng viên hiện nay và Lương Gia Ban, Hoàng Trang (2014) trong Chủ nghĩa nhân văn Hồ Chí Minh với việc xây dựng nhân cách sinh viên Việt Nam hiện nay đi sâu luận giải các giá trị nhân văn gắn với công tác đào tạo, bồi dưỡng nhân cách con người mới.
- Nguyễn Bình Ban (2010), Trần Minh Trưởng (2013), Đinh Xuân Lý và Nguyễn Thị Thủy (2013), Song Thành (2010) và Kỷ yếu hội thảo của Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh (2015) đã tiếp cận giá trị nhân văn của Người dưới các góc độ: bảo vệ an ninh trật tự, khối đại đoàn kết dân tộc, đoàn kết quốc tế, ngoại giao hòa bình và văn hóa phát triển.
Các công trình nghiên cứu của học giả nước ngoài:
- J. Lacouture (1969) trên báo Le Monde nhấn mạnh tinh thần khoan dung văn hóa của Hồ Chí Minh đối với nhân dân các nước đối địch.
- Các bài viết của M. Át-mét (1990), T. Ca-un (1990), W. Gollan (1995), Hans D’Orville (2010) và chuyên khảo của Nguyễn Đài Trang (2013, Hồ Chí Minh Nhân văn và phát triển) đều phân tích "Lý tưởng sâu xa Hồ Chí Minh" (Hochiminity), khẳng định tư tưởng nhân văn của Người là sự kết hợp giữa chủ nghĩa yêu nước, lòng nhân ái, khoan dung và khát vọng giải phóng con người.
Nhóm 2: Tình hình nghiên cứu về tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự
- Nguyễn Đình Tập (Chủ biên, 2005) trong Tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự (Viện Chiến lược và Khoa học Công an) đã dành riêng một chương luận giải về "Nhân đạo, nhân văn Hồ Chí Minh trong bảo vệ an ninh, trật tự", nêu bật việc yêu thương, tin tưởng quần chúng và khoan dung, cảm hóa đối tượng lầm lỗi.
- Nguyễn Bình Ban (2012) với Góp phần nghiên cứu, vận dụng Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng lực lượng Công an nhân dân trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế tập trung vào các nguyên tắc xây dựng lực lượng công an mang bản chất giai cấp công nhân và tính nhân dân.
- Tô Lâm (Chủ biên, 2016) qua hai công trình Tư tưởng Hồ Chí Minh về Công an nhân dân và Tư tưởng Hồ Chí Minh về Công an nhân dân - giá trị lý luận và thực tiễn đã bước đầu hệ thống hóa khung lý thuyết về vai trò lãnh đạo của Đảng, chức năng, nhiệm vụ của Công an nhân dân và tính nhân văn trong quan điểm dựa vào quần chúng nhân dân.
Khoảng trống nghiên cứu luận án lựa chọn giải quyết
Từ việc tổng thuật tài liệu, luận án chỉ ra 3 vấn đề học thuật cốt lõi chưa được giải quyết thấu đáo:
- Các khái niệm và cấu trúc tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự ở các công trình trước mới dừng ở mức gợi mở, chưa hoàn chỉnh về mặt nội hàm lý luận.
- Chưa có công trình nào đánh giá trực diện bản chất nhân văn như một giá trị nội tại cốt lõi, xuyên suốt các yếu tố cấu thành (mục tiêu, đối tượng, phương pháp, lực lượng) của tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự.
- Chưa có nghiên cứu chuyên sâu luận chứng một cách hệ thống về vai trò định hướng của giá trị nhân văn Hồ Chí Minh đối với việc xây dựng đường lối, chính sách an ninh quốc gia và xây dựng lực lượng Công an nhân dân trong bối cảnh mới.
Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu
Khung lý thuyết và hệ khái niệm công cụ
- Cơ sở lý luận nền tảng: Chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử của chủ nghĩa Mác - Lênin, cùng hệ thống các quan điểm phương pháp luận của Hồ Chí Minh.
- Khái niệm "Giá trị": Kế thừa quan niệm triết học từ cổ đại đến hiện đại (Protagoras, Diderot, Kant, Hume, Nietzsche; lý thuyết giá trị nội tại của G.E. Moore), kết hợp quan điểm của các học giả Việt Nam (Nguyễn Trọng Chuẩn, Phạm Minh Hạc). Giá trị được xác định là cái có ích, có ý nghĩa tích cực đối với đời sống con người, là trục cốt lõi của văn hóa.
- Khái niệm "Nhân văn": Tiếp cận từ gốc chữ Hán (Nhân - con người, Văn - vẻ đẹp đạo đức, văn hóa), tư tưởng chữ Nhân của Nho giáo (Khổng Tử), thuyết vô vi - bao dung của Đạo giáo (Lão Tử), quan điểm từ bi - tự chủ của Phật giáo, tinh thần bác ái của Kitô giáo, phong trào Nhân văn thời Phục hưng phương Tây (Humanismus) và chủ nghĩa nhân đạo mác-xít. Nhân văn là hệ chuẩn mực đề cao con người, hướng tới lẽ phải, cái đẹp, tình thương và sự giải phóng con người.
- Khái niệm "Giá trị nhân văn": Là hệ giá trị phản ánh ý nghĩa vì con người, tôn trọng, giải phóng, bảo vệ và phát triển toàn diện con người.
- Khái niệm "Tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự": Hệ thống quan điểm toàn diện về nhận thức, mục tiêu, nhiệm vụ, đối tượng, phương pháp, nghệ thuật và tổ chức lực lượng đấu tranh bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội.
Phương pháp nghiên cứu
Luận án sử dụng các phương pháp nghiên cứu chuyên ngành và liên ngành khoa học xã hội:
- Phương pháp logic và phương pháp lịch sử: Là phương pháp chủ đạo của chuyên ngành Hồ Chí Minh học nhằm tái hiện quá trình hình thành, phát triển và cấu trúc nội dung tư tưởng của Người.
- Phương pháp phân tích - tổng hợp, diễn giải - quy nạp: Dùng để bóc tách các luận điểm trong trước tác của Hồ Chí Minh, từ đó khái quát thành các thuộc tính, nội hàm giá trị nhân văn.
- Phương pháp hệ thống - cấu trúc: Tiếp cận tư tưởng an ninh, trật tự như một chỉnh thể gồm các thành tố (mục đích, đối tượng, phương pháp, lực lượng) để chỉ ra tính nhân văn hiện diện trong từng thành tố.
- Phương pháp so sánh: Đối chiếu giá trị nhân văn Hồ Chí Minh với các trào lưu tư tưởng nhân văn cổ đại, cận đại phương Đông và phương Tây để nhận diện nét đặc thù.
- Phương pháp chuyên gia, tọa đàm, hội thảo: Tiếp thu ý kiến đánh giá khoa học của các nhà nghiên cứu lý luận chính trị và cán bộ thực tiễn ngành an ninh.
Nguồn tư liệu nghiên cứu
- Nguồn tài liệu chính yếu: Bộ Hồ Chí Minh toàn tập (15 tập, NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2011).
- Các văn kiện, nghị quyết của Đảng Cộng sản Việt Nam và các văn bản chỉ đạo thực tiễn công tác công an của Nhà nước từ năm 1945 đến nay.
- Hệ thống sách chuyên khảo, đề tài khoa học cấp Bộ, luận án tiến sĩ và bài báo khoa học liên quan đến đề tài.
Nội dung chính theo từng chương
Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án
Chương này thực hiện việc thống kê, phân tích và đánh giá hai dòng tài liệu lớn: nghiên cứu về chủ nghĩa nhân văn Hồ Chí Minh và nghiên cứu về tư tưởng của Người trong lĩnh vực bảo vệ an ninh, trật tự. Luận án chỉ ra rằng các công trình đi trước đã khẳng định nguồn gốc, bản chất "vì con người" của chủ nghĩa nhân văn Hồ Chí Minh, cũng như vai trò nền tảng của nhân dân trong công tác an ninh. Tuy nhiên, phần lớn các công trình chỉ mới tiếp cận đơn lẻ, mang tính mô tả, chưa phân tích thấu đáo giá trị nhân văn với tư cách là bản chất nội tại chi phối toàn bộ phương pháp luận bảo vệ an ninh, trật tự. Từ đó, chương 1 xác lập 3 nhiệm vụ khoa học mà luận án tập trung giải quyết.
Chương 2: Một số vấn đề lý luận về giá trị nhân văn trong tư tưởng bảo vệ an ninh, trật tự của Hồ Chí Minh
Chương 2 xây dựng hệ thống cơ sở lý thuyết cho toàn bộ đề tài qua hai nội dung cơ bản:
- Làm rõ các khái niệm và cấu trúc: Luận giải các phạm trù giá trị, nhân văn, giá trị nhân văn và tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự. Tác giả xác lập cấu trúc 4 thành tố của giá trị nhân văn trong đề tài: (1) Tình yêu thương và nỗ lực giải phóng con người; (2) Sự tôn trọng phẩm giá và tinh thần khoan dung, chống bạo lực; (3) Niềm tin và sự coi trọng sức mạnh của nhân dân; (4) Khát vọng xây dựng một xã hội mang tính người và tình người.
- Xác định cơ sở hình thành: Giá trị nhân văn trong tư tưởng bảo vệ an ninh, trật tự của Hồ Chí Minh được kết tinh từ:
- Truyền thống nhân ái, khoan dung, lấy dân làm gốc của dân tộc Việt Nam.
- Tinh hoa văn hóa nhân loại (tư tưởng nhân bản phương Đông và các giá trị tự do, bình đẳng phương Tây).
- Bản chất nhân đạo cách mạng của chủ nghĩa Mác - Lênin.
- Hoạt động thực tiễn cách mạng phong phú và nhân cách đạo đức của chính Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Chương 3: Nội hàm giá trị nhân văn trong tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự
Chương 3 là phần trọng tâm của luận án, luận giải 4 chiều kích cấu thành giá trị nhân văn trong tư tưởng bảo vệ an ninh, trật tự của Hồ Chí Minh:
- Trọng an ninh con người, vì con người: Xác định mục tiêu tối thượng của sự nghiệp an ninh không chỉ là bảo vệ chính quyền mà là bảo vệ cuộc sống bình yên, tự do, ấm no và hạnh phúc của nhân dân; an ninh quốc gia gắn liền mật thiết với việc bảo đảm quyền con người, quyền công dân.
- Trọng giáo dục, cảm hóa con người: Phương châm ứng xử nhân văn đối với các đối tượng phạm tội và lầm đường lạc lối; coi trọng tính nhân đạo, khoan dung, kết hợp nghiêm trị kẻ chủ mưu với cảm hóa, cải tạo người mắc lỗi, "đánh vào lòng người" để khơi dậy tính thiện hoàn lương.
- Trọng sức mạnh của con người, của nhân dân: Quán triệt quan điểm quần chúng là nền tảng, là chủ thể và là lực lượng quyết định thắng lợi của cuộc đấu tranh bảo vệ an ninh, trật tự; công an phải gắn bó máu thịt với nhân dân, "dựa vào dân mà làm việc".
- Trọng tình nghĩa, nhân hòa: Thể hiện ở nghệ thuật đại đoàn kết toàn dân tộc, đoàn kết quốc tế, ứng xử "dĩ bất biến, ứng vạn biến", giải quyết xung đột bằng hòa hiếu, lấy nghĩa tình để quy tụ mọi tầng lớp xã hội.
Chương 4: Giá trị nhân văn trong tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự giai đoạn hiện nay
Chương 4 tập trung phân tích sự vận dụng và giá trị thời đại của tư tưởng trong bối cảnh mới:
- Bối cảnh và yêu cầu mới: Phân tích những biến động địa chính trị, tác động của kinh tế thị trường, các nguy cơ an ninh phi truyền thống, sự suy thoái đạo đức, đòi hỏi sự nghiệp bảo vệ an ninh phải kiên định nền tảng nhân văn, giữ vững tính nhân dân.
- Giá trị định hướng đường lối: Giá trị nhân văn Hồ Chí Minh là cơ sở để Đảng và Nhà nước xây dựng thế trận an ninh nhân dân, nền an ninh nhân dân vững chắc; định hướng việc hoàn thiện pháp luật về quyền con người; đồng thời là chuẩn mực để xây dựng lực lượng Công an nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, "vì nhân dân phục vụ", thực hiện nghiêm túc 6 điều Bác Hồ dạy Công an nhân dân.
Kết quả và những đóng góp mới
Đóng góp mới về mặt khoa học và lý luận
- Hoàn thiện hệ thống khái niệm: Luận án đã xác lập một định nghĩa toàn diện và phân tích cấu trúc hệ thống của tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự.
- Luận giải bản chất nhân văn: Lần đầu tiên trong chuyên ngành Hồ Chí Minh học, luận án làm rõ một cách chuyên biệt và có hệ thống về cơ sở hình thành, nội dung, cấu trúc của giá trị nhân văn trong tư tưởng bảo vệ an ninh, trật tự của Người; xác định giá trị nhân văn là bản chất nội tại, sợi chỉ đỏ xuyên suốt các quan điểm về mục tiêu, lực lượng và phương pháp công tác an ninh.
- Bổ sung lý luận chuyên ngành: Góp phần làm phong phú thêm kho tàng nghiên cứu về tư tưởng nhân văn Hồ Chí Minh nói chung và lý luận an ninh nhân dân nói riêng.
Đóng góp về mặt thực tiễn và định hướng giải pháp
- Định hướng chiến lược bảo vệ an ninh: Khẳng định giá trị định hướng của tư tưởng nhân văn Hồ Chí Minh trong hoạch định đường lối bảo vệ Tổ quốc, xây dựng chiến lược "an ninh con người" và thế trận lòng dân trong thời kỳ hội nhập quốc tế.
- Ứng dụng trong công tác giáo dục, đào tạo: Cung cấp tài liệu tham khảo phục vụ nghiên cứu, giảng dạy môn Tư tưởng Hồ Chí Minh tại các Học viện, trường Công an nhân dân.
- Bồi dưỡng đạo đức công vụ: Đưa ra cơ sở lý luận phục vụ công tác giáo dục chính trị, đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công an, giúp nâng cao ý thức phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân, ngăn chặn các biểu hiện tiêu cực và phản nhân văn trong thực thi nhiệm vụ.
Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp
Hạn chế của đề tài
Căn cứ theo tuyên bố về đối tượng và phạm vi nghiên cứu của tác giả:
- Luận án thuộc dạng đề tài nghiên cứu cơ bản về lịch sử tư tưởng chính trị học, do đó trọng tâm đặt vào việc phân tích cấu trúc, nội dung lý luận và giá trị định hướng của tư tưởng Hồ Chí Minh, không đi sâu tổng kết thực tiễn lịch sử các chuyên án an ninh cụ thể hay xây dựng hệ thống quy trình nghiệp vụ tác chiến chuyên sâu.
- Phạm vi tư liệu chủ yếu tập trung vào các trước tác, văn bản chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh từ 1945 đến 1969 và các văn kiện vận dụng của Đảng, chưa mở rộng khảo sát định lượng trên diện rộng về mức độ chuyển hóa nhận thức nhân văn trong từng nhóm đối tượng cán bộ chiến sĩ ở các địa bàn cơ sở đặc thù.
Hướng nghiên cứu tiếp
- Mở rộng nghiên cứu vận dụng giá trị nhân văn Hồ Chí Minh vào các lĩnh vực nghiệp vụ chuyên biệt của ngành công an, như: công tác quản lý và giáo dục phạm nhân tại các trại giam, công tác điều tra tố tụng hình sự, công tác bảo đảm an ninh mạng và an ninh phi truyền thống.
- Thực hiện các nghiên cứu liên ngành xã hội học an ninh nhằm khảo sát, đánh giá thực trạng thực thi các chuẩn mực nhân văn trong tiếp xúc với nhân dân của lực lượng công an cấp cơ sở hiện nay.
Giá trị tham khảo
Luận án mang lại giá trị tham khảo khoa học cho các nhóm đối tượng cụ thể:
| Nhóm đối tượng | Nội dung và giá trị tham khảo cụ thể |
|---|---|
| Nghiên cứu sinh, giảng viên LLCT | Tham khảo toàn bộ Chương 1 và Chương 2 về phương pháp tổng quan tài liệu, phương pháp luận lịch sử - logic và khung khái niệm giá trị, nhân văn trong chuyên ngành Hồ Chí Minh học và Chính trị học. |
| Học viện, nhà trường Công an nhân dân | Sử dụng tư liệu Chương 2 và Chương 3 làm giáo trình, tài liệu tham khảo phục vụ giảng dạy các học phần: Tư tưởng Hồ Chí Minh về CAND, Xây dựng lực lượng CAND và Đạo đức người chiến sĩ Công an. |
| Cán bộ lãnh đạo, chỉ huy ngành Công an | Tham khảo Chương 3 và Chương 4 để nắm vững nguyên lý "lấy dân làm gốc", phương pháp giáo dục cảm hóa đối tượng lầm lỗi và nghệ thuật tập hợp quần chúng trong bảo vệ an ninh trật tự. |
| Nhà hoạch định chính sách an ninh | Khai thác các luận điểm ở Chương 4 để tích hợp quan điểm "an ninh con người", bảo vệ quyền con người vào các văn bản quy phạm pháp luật và chiến lược an ninh quốc gia. |
Câu hỏi thường gặp
1. Luận án xác định cấu trúc của giá trị nhân văn gồm những yếu tố nào?
Theo Chương 2 của luận án, cấu trúc giá trị nhân văn bao gồm 4 yếu tố:
- Tình yêu thương con người, khát vọng đấu tranh giải phóng và phát triển toàn diện con người.
- Sự tin tưởng, tôn trọng phẩm giá con người, thái độ khoan dung và kiên quyết chống tội ác, bạo lực.
- Coi trọng, tin tưởng và phát huy sức mạnh, vai trò chủ thể của con người, của nhân dân.
- Đề cao việc xây dựng con người hướng tới một xã hội giàu tính người, tình người và các giá trị chân, thiện, mỹ.
2. Nội hàm giá trị nhân văn Hồ Chí Minh trong bảo vệ an ninh, trật tự được phân chia thành những nội dung cốt lõi nào?
Tại Chương 3, luận án luận giải nội hàm giá trị nhân văn qua 4 nội dung:
- Trọng an ninh con người, vì con người: Lấy việc bảo vệ tính mạng, tài sản, quyền tự do dân chủ và hạnh phúc của nhân dân làm mục tiêu cao nhất.
- Trọng giáo dục, cảm hóa con người: Lấy lòng nhân ái, khoan dung để cải tạo, giúp đỡ người lầm lỗi hoàn lương; phân hóa đối tượng để trừng trị kẻ chủ mưu và tha thứ cho người ăn năn.
- Trọng sức mạnh của con người, của nhân dân: Xác định quần chúng nhân dân là nền tảng, là lực lượng quyết định thắng lợi trong bảo vệ an ninh, trật tự.
- Trọng tình nghĩa, nhân hòa: Xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân, giải quyết xung đột bằng tinh thần hòa hiếu và văn hóa ứng xử nhân văn.
3. Phương pháp nghiên cứu chủ đạo được tác giả sử dụng là gì?
Luận án sử dụng phương pháp logic và phương pháp lịch sử làm phương pháp cơ bản của chuyên ngành Hồ Chí Minh học. Đồng thời, tác giả kết hợp các phương pháp: phân tích - tổng hợp, diễn giải - quy nạp, hệ thống - cấu trúc, phương pháp so sánh lý luận, cùng phương pháp lấy ý kiến chuyên gia qua các cuộc tọa đàm, hội thảo khoa học. Nguồn ngữ liệu trung tâm là bộ Hồ Chí Minh toàn tập gồm 15 tập xuất bản năm 2011.
4. Luận án giải quyết khoảng trống học thuật nào so với các công trình đi trước?
Luận án giải quyết 3 khoảng trống lớn:
- Xây dựng một khái niệm hoàn chỉnh và hệ thống hóa cấu trúc nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự.
- Đi sâu phân tích bản chất nhân văn như một giá trị nội tại, cốt lõi bao trùm toàn bộ hệ thống quan điểm an ninh của Hồ Chí Minh, thay vì chỉ tiếp cận đơn lẻ ở góc độ tư cách người công an hay công tác dân vận.
- Luận giải một cách hệ thống vai trò định hướng của giá trị nhân văn Hồ Chí Minh đối với việc xây dựng đường lối an ninh nhân dân và lực lượng Công an nhân dân trong bối cảnh phát triển kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế hiện nay.
Kết luận
Luận án tiến sĩ Chính trị học của tác giả Nguyễn Cao Sơn là một công trình nghiên cứu cơ bản thuộc chuyên ngành Hồ Chí Minh học, tập trung làm sáng tỏ một cách có hệ thống về cơ sở hình thành, nội hàm và cấu trúc giá trị nhân văn trong tư tưởng Hồ Chí Minh về bảo vệ an ninh, trật tự. Thông qua việc phân tích toàn diện 4 chiều kích: trọng an ninh con người, trọng giáo dục cảm hóa, trọng sức mạnh nhân dân và trọng tình nghĩa nhân hòa, luận án đã khẳng định giá trị nhân văn chính là bản chất cốt lõi, xuyên suốt di sản tư tưởng của Người trong sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia và giữ gìn trật tự an toàn xã hội. Kết quả nghiên cứu của luận án cung cấp luận cứ khoa học phục vụ công tác giảng dạy, nghiên cứu lý luận chính trị và định hướng xây dựng lực lượng Công an nhân dân cách mạng, gắn bó máu thịt với nhân dân trong tình hình mới.