CHƯƠNG 1. GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI 1. Với lịch sử phát triển hơn 100 năm kể từ khi chiếc xe ô tô đầu tiên ra đời do Kari Benz chế tạo vào những năm cuối thế kỷ XIX, có thể nói cho đến nay, nền công nghiệp ô tô đã đạt được những bước tiến vượt bậc, với những sáng chế mới, những công nghệ mới. Từ những chiếc xe ôtô từ thuở sơ khai với công suất nhỏ, giá thành cao đến những chiếc xe ô tô hiện đại ngày nay, những chiếc xe thể thao công suất lớn, hay những chiếc “siêu xe”, và trong tương lai là xe điện, xe hơi bay… Có thể nói, ôtô là ngành tập trung những thành tựu nổi bật của thời đại được trang bị cho ô tô.
Ngành ô tô giữ một vị trí quan trọng trong hoạt động và phát triển của xã hội. Ô tô được sử dụng phổ biến để phục vụ trong các lĩnh vực khác nhau của nền kinh tế quốc dân. Nhiều tiến bộ khoa học kỹ thuật và công nghệ mới đã được áp dụng nhanh chóng vào công nghệ chế tạo ô tô. Các tiến bộ khoa học đã được áp dụng nhằm mục đích làm giảm cường độ lao động cho người lái, đảm bảo an toàn cho xe, người, hàng hóa và tăng chất lượng kéo – vận tốc cũng như tăng tính kinh tế nhiên liệu của xe.
Nền kinh tế nước ta đang trên đà phát triển, hiện nay nhiều loại xe hiện đại đã và đang được sản xuất và lắp ráp tại Việt Nam, với các thông số kỹ thuật phù hợp với điều kiện khí hậu, địa hình tại Việt Nam. Thị trường ô tô ở nước ta đang có sự chuyển biến rõ rệt với sự phát triển ngày càng nhanh và mạnh mẽ. Điều đó đòi hỏi làm thế nào khai thác hiệu quả nhất trên một chiếc ô tô để có thể đánh giá và sử dụng được hết những tính năng, trang bị của xe. Đó cũng là nhiệm vụ được đặt ra cho thị trường ô tô nước ta.
Chính vì thế, nhóm chúng em đã thực hiện đề tài này. Đề tài “Khai thác động cơ của xe Toyota Fortuner”, được nhóm thực hiện trên cơ sở những kiến thức có được từ các tiết học ở lớp, cùng với việc tra cứu tài liệu tham khảo từ thư viện trường, từ Internet và nhiều nguồn khác.2 Mục tiêu đề tài. Thực hiện đề tài này nhóm chúng em muốn chúng ta có thể tiến hành khái quát về hiệu năng của động cơ xe Toyota Fortuner 2. Thông qua tìm hiểu, ta có thể nắm bắt được tổng quan về kết cấu các bộ phận, các hệ thống trong động cơ của xe Fortuner, hiểu được nguyên lý làm việc của từng hệ thống trên động cơ.
Khi đó chúng ta có thể so sánh, đánh giá được ưu nhược điểm của động cơ này so với các động cơ khác của nhà Toyota sản xuất. Khai thác hiệu quả động cơ xe Fortuner từ đó ta có thể khai thác được những động cơ khác, mới được ra đời và các bộ phận, trang bị tiên tiến hiện đại.3 Mục đích của đề tài. Mục đích thực hiện đề tài này nhằm trang bị thêm kiến thức về động cơ và khai thác bảo dưỡng. Cũng cố kiến thức đã được học và trao dồi thêm về kiến thức mà sinh viên không được nhà trang trang bị.
Ngoài ra khi thực hiện đồ án này có thể sẽ nâng cao được một phần kỹ năng của nghề nghiệp, khả năng nghiên cứu, khai thác để quyết vấn đề. Đồng thời, trong quá trình thực hiện đề tại giúp cho chúng em trao dồi khả năng tư duy, tinh thần trách nhiệm, tự giác và nghiên cứu tài liệu để nâng cao trình độ tay nghề của bản thân.4 Phương pháp nghiên cứu. Trong quá trình thực hiện đề tài này chúng em đã sử dụng một số phương pháp nghiên cứu sau: Tra cứu các tài liệu, giáo trình kỹ thuật, sách kỹ thuật. Trong đó gồm các tài liệu đào tạo, bảo dưỡng sữa chửa của hãng Toyota.Tìm kiếm thông tin trên mạng Internet.5 Kết cấu của đồ án môn học.
Kết cấu chính của đồ án bao gồm 5 chương: Chương 1: Giới thiệu đề tài. Chương 2: Tổng quan về động cơ xe Toyota Fotuner. Chương 3: Thiết kế và mô phỏng. Chương 4: Bảo dưỡng, sửa chữa động cơ 2TR-FE của xe Toyota Fortuner.
Chương 5: Kết luận. TỔNG QUAN VỀ ĐỘNG CƠ XE TOYOTA FORTUNER 2.1 Tổng quan về xe Toyota Fortuner Trải qua nhiều năm, thương hiệu TOYOTA luôn là thương hiệu được đánh giá cao, uy tín nhất ở nước ta cùng với một số thị trường ỏ Châu Á như Thái Lan, Indonesia, Malaysia,…Là một trong những thương hiệu chất thượng được khách hàng tin cậy sử dụng. Chiếc xe Fortuner đầu tiên được Toyota sản xuất vào năm 2005 với 4 phiên bản gồm 2 bản động cơ xăng và 2 bản động cơ Diesel. Cùng với đó là hộp số sàn 5 cấp và hộp số tự động 4 cấp, 5 cấp.
Xe Fortuner được phát triển dựa trên hệ thống khung gầm của xe Toyota Hilux. Vì thế, dòng xe này chú trọng đến 2 yếu tố chính là gầm cao và động cơ mạnh mẽ. Thời điểm đầu ra mắt, chiếc SUV đa dụng này chỉ được thử nghiệm ở một số quốc gia như Thái lan, Indonesia và Nhật Bản. Sau đó, dòng xe này mới được phát triển ở nhiều quốc gia trên toàn thế giới và có cả Việt Nam.
Xuất hiện ở Việt Nam vào tháng 2/2009 và đã được nâng cấp từ thế hệ đầu tiên. Khi đó, Fortuner được nhập khẩu nguyên chiếc từ Thái Lan với các phiên bản: 2. Sau khi thâm nhập vào thị trường Việt Nam chiếc xe này rất nhanh chóng hòa nhập vào thị trường Việt, và trở thành lựa chọn hàng đầu của khách hàng khi có ý định mua xe ô tô. Đến năm 2011, hãng xe này đã quyết định nâng cấp lần 2 cho chiếc xe này.
Ở lần nâng cấp này, hãng xe Nhật Bản chủ yếu thay đổi kích thước xe. Xe Toyota Fortuner đã được nới dài và hạ thấp xuống để đạt độ sang trọng. Cùng với đó là 1 số thay đổi ở phần ngoại thất như ở lưới tản nhiệt, cụm đèn xe trước, đèn sương mù, hốc hút gió,…Khoang xe cũng có thay đổi nhưng không đáng kể. Tháng 08/2012, Toyota 1 lần nữa thực hiện nâng cấp.
Nhưng ở lần này là nâng cấp động cơ và giữ nguyên thiết kế cũng như trang bị. Nâng cấp đối với 2 loại động cơ diesel 2. Với đó là thay đổi ở hệ thống vận hành để giúp tăng công suất, tăng mô men xoắn thêm 60% và giảm mức tiêu hao nhiên liệu còn 40%. Việc thay đổi như vậy thương hiệu Toyota Fortuner được lòng khách hàng.
3 Đến năm 2015, Toyota đã nâng cấp Fortuner khi lần đầu thử nghiệm đèn chiếu xa, chiếu gần và đèn chạy ban ngày LED. Cùng với đó là sự thay đổi thiết kế theo phong cách Keen Look. Cho đến thời điểm hiện tại, ở thị trường Việt Nam có 4 phiên bản Fortuner, trong đó có 1 phiên bản động cơ xăng, 3 phiên bản máy dầu bao gồm: • Toyota Fortuner 2. Ngay từ khi ra mắt Fortuner 2.7V TRD tại thị trường nước ta, phiên bản này được xem là phiên bản động cơ xăng cao cấp nhất của dòng xe Toyota Fortuner.
Phiên bản này sử dụng động cơ 2TR-FE 4 xi lanh thẳng hàng, 4 van DOHC, VVT-I, dung tích 2,7 lít cho ra công suất 161 mã lực tại 3400 vòng/phút và mô men xoắn 242 Nm tại 4000 vòng/phút. Với ngoại hình hoàn toàn khác so với các phiên bản còn lại nhờ bộ Bodykit TRD mang đậm chất thể thao cùng với bộ tem dán TRD Sportivo. Bên trong nội thất sang trọng và cao cấp hơn các phiên bản còn lại. Đây là mẫu xe có thể chinh phục mọi cung đường là nhờ có hệ thống truyền động 4 bánh chủ động toàn thời gian.
Xe Toyota Fortuner 2. 4 Dưới đây là một vài thông số của xe Toyota Fortuner 2. Thông số kỹ thuật của xe Toyota Fortuner. Tính năng vượt Bộ phận Đặc tính Thông số trội so với xe khác 4695 x 1840 x D x R x C (mm) 1850 Với khoảng sáng Chiều dài cơ sở 2750 gầm xe cao, tầm (mm) nhìn rộng tạo giảm Khoảng sang gầm 220 giác kích thích lái xe(mm) Kích thước xe, cùng với hệ dẫn Bán kính vòng quay 5.9 động 2 cầu toàn tối thiểu (m) thời gian mang lại Trọng lượng không 1840-1850 sự trải nghiệm tải (KG) mạnh mẽ.
Trọng lượng tải 2450 (KG) Hệ thống 4 bánh truyền động Hộp số Tự động 4 cấp Độc lập, tay Trước Hệ thống đòn kép treo Phụ tuộc, 4 Sau kết nối Vành và Loại vành Vành đúc lốp xe Kích thước lốp 265/65 R17 Hệ thống phanh Phanh Trước Đĩa thông gió dẫn động thủy lực 5 đem lại cảm giác an toàn cho người lái. Sau Tang trống Tiêu chuẩn Euro 2 khí thải Dung tích bình nhiên (Lít) 65 liệu 2.2 Thông số về động cơ của Toyota Fortuner 2. Thông số kỹ thuật động cơ 2TR-FE. Tên thông số Giá trị 2TR-FE 4 xylanh thẳng hàng, 16 Động cơ suppap, DOHC Dung tích công tác (cc) 2694 Công suất tối đa (Hp/rpm) 178/6000 Moment xoắn cực đại (N.m/rpm) 231/4100 Dung tích bình nhiên liệu (l) 65 Đường kính piston (mm) 95 Hệ thống phun nhiên liệu EFI Hệ thống đánh lửa DIS có ESA Tiêu chuẩn khí xả Euro Step 2 Điều khiển cam hút- cam xả Biến thiên thông minh VVT-i Dung tích công tác (lít) 2.7 Tích hợp bộ chuẩn đoán Onboard M-OBD 6 2.3 Kết cấu động cơ bố trí trên xe.
Đối với động cơ xe Toyota Fortuner 2.7V TRD được bố trí phía trước và đặt dọc theo thân xe.4 Thân máy, nắp máy và xylanh. Thân máy là nơi lắp đặt, chứa hầu hết các chi tiết của động cơ bao gồm: Xylanh, hệ trục khuỷu, các bộ phần truyền động để dẫn động các cơ cấu, hệ thống của động cơ (trục cam, bơm nhiên liệu, bơm dầu, bơm nước, quạt gió,…). Thân máy kết câu phức tạp được đúc bằng những hợp kim nhẹ. Trong quá trình làm việc, thân máy đóng vai trò truyền nhiệt giữa các môi chất công tác và môi trường để làm mát động cơ.
Trong thân máy còn được bố trí các đường dầu bôi trơn để dẫn dầu đến ổ trục khuỷu, ổ trục cam, thành vách Xylanh. Ngoài ra, còn có các đường nước làm mát, bao quanh Xylanh là các khoang chứa nước để làm mát. Nắp máy (Nắp quy lát) đậy kín một đầu Xylanh, cùng với Piston và xylanh tạo thành buồng đốt. Nắp máy có kết cấu phức tạp, được bố trí đường khí nạp, đường thải, đường dẫn nước, dẫn dầu bôi trơn và nhiều bộ phận khác của động cơ.
Điều kiện để làm việc của nắp máy rất cao: chịu được nhiệt độ cao, áp suất lớn và ăn mòn hóa học bởi các vật chất có trong sản vật cháy.