Chương 1: Cơ sở lý luận về bồi dưỡng công chức các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân thành phố thuộc tỉnh Chương 2: Thực trạng bồi dưỡng công chức các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân thành phố Thái Bình Chương 3: Phương hướng và giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động bồi dưỡng công chức các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân thành phố Thái Bình 8 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ BỒI DƢỠNG CÔNG CHỨC CÁC CƠ QUAN CHUYÊN MÔN THUỘC ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ THUỘC TỈNH 1. Khái quát về bồi dƣỡng công chức các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân thành phố thuộc tỉnh 1. Khái niệm và đặc điểm công chức các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân thành phố thuộc tỉnh 1. Khái niệm công chức Công chức có thể hiểu là một thuật ngữ được dùng để chỉ những người đã và đang làm việc thường xuyên trong các cơ quan thuộc hệ thống chính trị của một quốc gia và được nhận lương, các khoản chi tăng thêm, chế độ, phụ cấp từ nguồn ngân sách nhà nước sau khi vượt qua các kỳ thi tuyển dụng hoặc được lãnh đạo các cơ quan nhà nước bổ nhiệm vào vị trị và thời gian nhất định.
Tất cả các quốc gia trên thế giời đều đã và đang hoạt động nhờ vào đội ngũ công chức này và tất cả các quốc gia trên thế giới đều nỗ lực thực hiện hoạt động đào tạo, bồi dưỡng nhằm nâng cao chất lượng động ngũ công chức để họ có thể đảm nhiệm công việc của nhà nước trong tất cả các giai đoạn phát triển của đất nước. Trong lịch sử phát triển của các quốc gia, hàng nghìn năm về trước các nhà cai trị đã thực hiện chế độ thi tuyển để chọn lựa người tài, trong quá trình sử dụng vẫn tiếp tục thực hiện hoạt động đào tạo, bồi dưỡng để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Bên cạnh đó, họ sử dụng các chính sách, chế độ đãi ngộ đội ngũ nhân lực này để họ công hiến cho chính quyền cai trị. Theo quy định của Luật Cán bộ, Công chức năm 2008 (sửa đổi bổ sung năm 2019) tại Điều 4, công chức được định nghĩa rõ ràng và có thể làm việc ở các cấp chính quyền khác nhau như trung ương, địa phương.
9 “Công chức là công dân Việt Nam, được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh tương ứng đối với vị trí việc làm trong cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị xã hội ở trung ương, cấp tỉnh, cấp huyện; trong cơ quan, đơn vị thuộc Quân đội nhân dân mà không phải sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân quốc phòng; trong cơ quan, đơn vị thuộc Công an nhân dân mà không phải sĩ quan, hạ sĩ quan phục vụ theo chế độ chuyên nghiệp, công nhân công an, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước”. Khái niệm cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân thành phố thuộc tỉnh Nghị định số 37/2014/NĐ-CP ngày 05 tháng 05 năm 2014 của Chính phủ, quy định tổ chức các cơ quan chuyên môn thuộc UBND quận, huyện, thị xã, thành phố thuộc tỉnh. Cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân (UBND) thành phố thuộc tỉnh là: “các cơ quan có chức năng tham mưu, giúp UBND thành phố thực hiện quản lý nhà nước trong các lĩnh vực chuyên môn nhất định theo thẩm quyền và theo quy định của pháp luật. Những cơ quan này hoạt động theo nguyên tắc tập trung dân chủ, chịu sự chỉ đạo, quản lý trực tiếp của UBND thành phố và sự chỉ đạo, kiểm tra về chuyên môn, nghiệp vụ của các sở chuyên ngành trực thuộc UBND tỉnh”.
Cơ quan chuyên môn thường bao gồm các phòng ban như Phòng Tài chính - Kế hoạch, Phòng Nội vụ, Phòng Giáo dục và Đào tạo, Phòng Y tế, và nhiều phòng ban khác tùy thuộc vào quy mô và nhu cầu quản lý của từng thành phố. Khái niệm công chức các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân thành phố thuộc tỉnh Công chức các cơ quan chuyên môn thuộc UBND thành phố thuộc tỉnh là những người làm việc trong các cơ quan chuyên môn trực thuộc UBND thành phố, thực hiện chức năng tham mưu, giúp UBND thành phố quản lý nhà nước trong các lĩnh vực được giao. Các công chức này chịu sự quản lý 10 hành chính của UBND thành phố và đồng thời chịu sự chỉ đạo, hướng dẫn về chuyên môn, nghiệp vụ từ các sở chuyên ngành của UBND tỉnh. Các công chức này được tuyển dụng, bổ nhiệm theo đúng quy định của pháp luật về tuyển dụng công chức, hưởng lương và các chế độ khác từ ngân sách nhà nước (theo Khoản 1 Điều 4, Luật Cán bộ, Công chức năm 2008 (sửa đổi, bổ sung năm 2019); Nghị định số 37/2014/NĐ-CP ngày 05 tháng 05 năm 2014 của Chính phủ, quy định tổ chức các cơ quan chuyên môn thuộc UBND quận, huyện, thị xã, thành phố thuộc tỉnh) 1.
Đặc điểm công chức các cơ quan chuyên môn thuộc UBND thành phố thuộc tỉnh Công chức các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban Nhân dân thành phố thuộc tỉnh có những đặc điểm chung sau đây: Chức năng, nhiệm vụ: Công chức làm việc tại các cơ quan chuyên môn thuộc UBND thành phố thuộc tỉnh đảm nhiệm các chức năng tham mưu, giúp việc UBND trong quản lý nhà nước về các lĩnh vực được phân công như kinh tế, văn hóa, xã hội, y tế, giáo dục, xây dựng, giao thông, môi trường,. Trình độ chuyên môn: Công chức phải đáp ứng các yêu cầu về trình độ chuyên môn phù hợp với lĩnh vực mình công tác. Điều này thường bao gồm các bằng cấp về cử nhân, kỹ sư hoặc các chứng chỉ chuyên môn khác phù hợp với lĩnh vực quản lý nhà nước. Tiêu chuẩn đạo đức công vụ: Công chức phải tuân thủ các tiêu chuẩn về đạo đức nghề nghiệp, trách nhiệm công vụ, và đảm bảo minh bạch, liêm chính trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.
Quyền hạn và trách nhiệm: Công chức chịu trách nhiệm trước pháp luật và cơ quan quản lý về việc thực hiện các công việc được giao. Họ có quyền tham gia và đề xuất các giải pháp, chính sách trong lĩnh vực quản lý nhà nước. 11 Nhiệm vụ chính: Tham mưu xây dựng kế hoạch, chính sách: soạn thảo và trình UBND các kế hoạch, chính sách, quy hoạch, và đề án liên quan đến lĩnh vực quản lý chuyên môn. Quản lý và kiểm tra: thực hiện công tác quản lý nhà nước, kiểm tra, giám sát việc thực thi các văn bản pháp luật, chính sách của Đảng và Nhà nước tại địa phương.
Phối hợp liên ngành: hỗ trợ sự phối hợp giữa các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc thực hiện các nhiệm vụ quản lý. Chế độ, chính sách: Công chức thuộc UBND thành phố thuộc tỉnh được hưởng các chế độ về lương, phụ cấp và các chính sách khác theo quy định của Nhà nước, bao gồm bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, nghỉ phép, và các quyền lợi khác. Sự phân cấp, phân quyền: Trong hệ thống hành chính nhà nước, công chức tại các cơ quan chuyên môn thuộc UBND thành phố thuộc tỉnh làm việc theo cơ chế phân cấp, chịu sự quản lý trực tiếp từ UBND tỉnh và thành phố, đồng thời tuân thủ các chỉ đạo từ các cơ quan cấp trên. Đặc điểm về nhân sự: Đội ngũ công chức thường được tuyển chọn thông qua các kỳ thi tuyển công chức, đảm bảo tính khách quan, minh bạch.
Họ phải đáp ứng các tiêu chuẩn về lý lịch, sức khỏe, và năng lực chuyên môn. Những đặc điểm này giúp đảm bảo bộ máy hành chính ở các thành phố thuộc tỉnh hoạt động hiệu quả, đảm bảo thực hiện tốt các nhiệm vụ của quản lý nhà nước. Khái niệm bồi dưỡng công chức các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân thành phố thuộc tỉnh Khái niệm“Là quá trình trang bị, cập nhật, củng cố và nâng cao kiến thức, kỹ năng chuyên môn, nghiệp vụ, đạo đức công vụ nhằm đáp ứng yêu cầu thực hiện nhiệm vụ và nâng cao hiệu quả công tác. Đối với các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân thành phố thuộc tỉnh, việc bồi dưỡng 12 công chức nhằm đảm bảo đội ngũ công chức có đủ năng lực, phẩm chất và kỹ năng để thực hiện chức năng quản lý nhà nước, cung cấp dịch vụ công trên địa bàn.
Khái niệm này dựa trên các quy định về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức tại Việt Nam, căn cư pháp lý là: Luật Cán bộ, Công chức 2008 (sửa đổi bổ sung năm 2019), quy định về bồi dưỡng cán bộ, công chức tại các Điều 7, 8; Nghị định 101/2017/NĐ-CP ngày 01/9/2017 của Chính phủ về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức. Vai trò của bồi dưỡng công chức các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân thành phố thuộc tỉnh Bồi dưỡng công chức các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân thành phố thuộc tỉnh có vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng lực, hiệu quả công việc của công chức, đồng thời cải thiện hoạt động của các cơ quan chuyên môn này. Các vai trò cụ thể: Nâng cao năng lực chuyên môn và nghiệp vụ của công chức: Với cá nhân công chức: bồi dưỡng giúp công chức cập nhật kiến thức mới, phát triển kỹ năng chuyên môn, nâng cao khả năng giải quyết công việc hiệu quả và đáp ứng yêu cầu công việc ngày càng cao trong môi trường hành chính. Điều này tạo điều kiện cho công chức phát triển nghề nghiệp, thăng tiến trong sự nghiệp và đóng góp tích cực vào công việc của cơ quan.
Với cơ quan chuyên môn thuộc UBND thành phố: việc bồi dưỡng giúp các công chức có đủ năng lực chuyên môn, đáp ứng các nhiệm vụ được giao. Các cơ quan chuyên môn như Sở, Ban, ngành sẽ có đội ngũ cán bộ chất lượng, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của cơ quan nhà nước, bảo đảm tính kỷ cương, trách nhiệm trong công việc. Cải thiện khả năng lãnh đạo và quản lý của công chức: Với cá nhân công chức: các chương trình bồi dưỡng sẽ trang bị cho công chức những kỹ năng lãnh đạo, quản lý, ra quyết định và xử lý tình huống. Điều này không chỉ giúp công chức cải thiện kỹ năng cá nhân mà còn tạo ra những lãnh đạo có khả năng chỉ đạo, quản lý công việc hiệu quả tại cơ quan.
13 Với cơ quan chuyên môn thuộc UBND thành phố: các cơ quan sẽ có những cán bộ quản lý có kỹ năng lãnh đạo và tổ chức tốt, đảm bảo công việc được thực hiện đúng tiến độ, chất lượng, giúp tăng trưởng bền vững và phát triển các chính sách công.