BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH TRẦN MINH SANG ĐÁNH GIÁ TÌNH HÌNH NGHÈO ĐA CHIỀU CỦA CÁC HỘ GIA ĐÌNH TẠI KHU VỰC ĐÔNG NAM BỘ LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH - 2012 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH TRẦN MINH SANG ĐÁNH GIÁ TÌNH HÌNH NGHÈO ĐA CHIỀU CỦA CÁC HỘ GIA ĐÌNH TẠI KHU VỰC ĐÔNG NAM BỘ Chuyên ngành : Kinh tế phát triển Mã : 60.05 LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. NGUYỄN TẤN KHUYÊN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH - 2012 LỜI CẢM ƠN Xin cho tôi gửi lời cảm ơn chân thành đến: TS. Nguyễn Tấn Khuyên, là người hướng dẫn khoa học, đã tận tình hướng dẫn, truyền đạt những kiến thức mới, bổ ích và giúp tôi hoàn thành đề tài. Quý Thầy Cô trường đại học kinh tế TP. Hồ Chí Minh, vì sự hỗ trợ, hướng dẫn nhiệt tình và sự khích lệ trong quá trình học tập, nghiên cứu. Các Anh, Chị ở Tổng cục thống kê Việt Nam đã tạo điều kiện và hỗ trợ cho tôi rất nhiều trong việc thu thập số liệu, thông tin cần thiết liên quan đến đề tài. Và cuối cùng tôi xin cảm ơn sự giúp đỡ, động viên về mặt tinh thần của tất cả những người thân trong gia đình, bạn bè và đồng nghiệp Tp. Hồ Chí Minh, năm 2012 Tác giả Trần Minh Sang LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực, được trích dẫn và có tính kế thừa, phát triển từ các tài liệu, tạp chí và các công trình nghiên cứu đã được công bố. Hồ Chí Minh, năm 2012 Tác giả Trần Minh Sang DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT ESCAP : Economic and Social Commission for Asia and the Pacific Ủy ban Kinh tế Xã hội châu Á Thái Bình Dương Liên Hiệp Quốc GSO : General Statistics Office of Vietnam Tổng cục Thống kê Việt Nam HDI : Human Development Index – Chỉ số phát triển con người HPI : Human Poverty Index – Chỉ số nghèo con người MPI : Multidimensional Poverty Index - Chỉ số nghèo đa chiều OPHI : Oxford Poverty and Human Development Initiative Tổ chức Sáng kiến phát triển con người và nghèo đói PGR : Poverty Gap Rate Tỷ số khoảng cách nghèo UNDP : United Nations Development Programme Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc VHLSS, 2010 : Vietnam Households Living Standards Survey, 2010 Điều tra mức sống hộ gia đình Việt Nam i MỤC LỤC Trang phụ bìa Lời cảm ơn Lời cam đoan Danh mục các từ viết tắt Mục lục Danh mục bảng biểu Danh mục biểu đồ CHƯƠNG MỞ ĐẦU . Mục tiêu nghiên cứu . Câu hỏi nghiên cứu . Giả thuyết nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . Đối tượng và phạm vi nghiên cứu . CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NGHÈO ĐA CHIỀU . Khái niệm nghèo: . Khái niệm nghèo trên thế giới. Khái niệm nghèo tại Việt Nam . Chỉ tiêu và chuẩn nghèo . Lý thuyết liên quan đến nghèo đa chiều . Các kết quả nghiên cứu liên quan đến các chiều và chỉ số nghèo. 18 ii CHƯƠNG 2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . Đo lường nghèo tuyệt đối theo chỉ số đếm đầu . Đo lường nghèo tương đối theo phương pháp chỉ số nghèo đa chiều (MPI) . Phạm vi nghiên cứu . Nguồn dữ liệu . Mô tả bộ dữ liệu VHLSS 2010 . Dữ liệu ước lượng hộ nghèo ở 03 địa phương . 31 CHƯƠNG 3 NGHÈO ĐA CHIỀU Ở THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH, TỈNH BÌNH DƯƠNG VÀ TỈNH ĐỒNG NAI . Khái quát về tình hình nghèo ở thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Bình Dương và tỉnh Đồng Nai . Thành phố Hồ Chí Minh . Tỉnh Bình Dương .3 Tỉnh Đồng nai . Đo lường nghèo qua chỉ số đếm đầu theo phương pháp tiền tệ . Tỷ lệ nghèo theo Chỉ số (H) trong phương pháp MPI . So sánh nghèo giữa hai phương pháp Chỉ số đếm đầu tiền tệ và chỉ số H trong phân tích MPI. 40 iii CHƯƠNG 4. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ . Hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo. 51 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC iv DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 1.1 Chuẩn nghèo của Chính phủ qua các giai đoạn . Số hộ được khảo sát ở 3 tỉnh, thành phố Đông Nam bộ . So sánh nghèo giữa 3 tỉnh, thành phố . Phân theo khu vực thành thị - nông thôn . Mức thiếu hụt của các chỉ số ở các hộ nghèo MPI theo khu vực, đếm trên số hộ . Mức thiếu hụt của các chỉ số ở các hộ nghèo MPI theo 3 tỉnh, đếm trên số hộ . 44 v DANH MỤC BIỂU ĐỒ Hình 1.1: Biểu đồ các thành phần của nghèo đa chiều .1: Biểu đồ của các chiều và chỉ số theo MPI . Mức thiếu hụt các chỉ số ở các hộ nghèo MPI theo khu vực . Mức thiếu hụt các chiều của các hộ nghèo MPI theo khu vực . Mức thiếu hụt của các chỉ số ở các hộ nghèo MPI tại 3 tỉnh tính theo tỷ lệ %. Mức thiếu hụt của các chiều các hộ nghèo MPI tại 3 tỉnh tính theo tỷ lệ %. 45 1 CHƯƠNG MỞ ĐẦU 1. Đặt vấn đề Nghèo được định nghĩa dựa vào hoàn cảnh xã hội của cá nhân, nghèo không chỉ đơn giản là mức thu nhập thấp mà còn thiếu thốn trong việc tiếp cận dịch vụ, như giáo dục, văn hóa, thuốc men, không chỉ thiếu tiền mặt, thiếu những điều kiện tốt hơn cho cuộc sống mà còn thiếu thể chế kinh tế thị trường hiệu quả, trong đó có các thị trường đất đai, vốn và lao động cũng như các thể chế nhà nước được cải thiện có trách nhiệm giải trình và vận hành trong khuôn khổ pháp lý minh bạch cũng như một môi trường kinh doanh thuận lợi. Mức nghèo còn là tình trạng đe dọa bị mất những phẩm chất quý giá, đó là lòng tin và lòng tự trọng. Nghèo đói và xóa đói giảm nghèo luôn là vấn đề thời sự không những đối với từng nước mà còn mang tính toàn cầu và đòi hỏi cần phải được xem xét, đánh giá theo nhiều khía cạnh khác nhau. Hiện nay, hơn 1 tỷ người trên thế giới vẫn sống trong nghèo khổ, bị thiếu hụt các quyền cơ bản về giáo dục, dinh dưỡng và y tế. Do đó, cần phải trao quyền cho họ để chính họ giúp chúng ta tìm ra được giải pháp bền vững. Thế giới đang phải làm tất cả mọi thứ để tất cả các nước có thể đạt được các mục tiêu phát triển Thiên niên kỷ vào năm 2015. Theo số liệu được Cục thống kê dân số Mỹ đưa ra năm 2011, trong bối cảnh nền kinh tế tăng trưởng chậm chạp và thị trường việc làm gặp nhiều khó khăn, gần 1/6 dân số nước Mỹ đang sống dưới mức nghèo khổ, 46,2 triệu người Mỹ đang sống dưới mức nghèo đói, tỷ lệ tương đương với 15,7% dân số. Trong năm 2010, 10% người nghèo nhất có thu nhập bằng với mức thu nhập của năm 1994. [19] 2 Nhằm thực hiện thành công công cuộc xóa đói giảm nghèo, Chính phủ các nước đã thực hiện nhiều chính sách và chương trình hành động cụ thể đồng thời các nghiên cứu sâu về nguyên nhân nghèo đói cũng như các giải pháp xóa đói giảm nghèo cũng được các chuyên gia, các nhà khoa học nghiên cứu. Vì vậy nghiên cứu vấn đề nghèo của hộ gia đình cần được xem xét và phân tích theo các chỉ tiêu khác nhau, do đó, ngoài các phương pháp nghiên cứu truyền thống, thì khi việc đánh giá mức độ nghèo của hộ gia đình ở không chỉ dựa trên các tiêu chí phố biến là thu nhập và chi tiêu, mà là đánh giá mức độ "nghèo đa chiều" qua khía cạnh xã hội của đời sống dân cư với những thiếu hụt mà họ có thể phải gánh chịu như an sinh xã hội, giáo dục, y tế, nhà ở, hoạt động xã hội và an ninh. Chính vì điều đó, trong những năm gần đây phương pháp Chỉ số nghèo Đa Chiều (Multidimensional Poverty Index) được các nhà khoa học trên thế giới sử dụng như là một công cụ để xác định hộ nghèo và trên cơ sở đó đề xuất giải pháp nhằm giảm hộ nghèo. Ở Việt Nam, đến nay số các công trình nghiên cứu về nghèo đa chiều chưa nhiều và phương pháp nghèo đa chiều ít được sử dụng. Năm 2010, dựa trên kết quả điều tra nghèo hộ gia đình với 8 chiều đói nghèo là thu nhập, giáo dục, y tế, tiếp cận hệ thống an sinh xã hội, chất lượng và diện tích nhà ở, dịch vụ nhà ở, tham gia các hoạt động xã hội, an toàn xã hội, nhóm chuyên gia của ngân hàng Thế giới và Việt Nam đã áp dụng chỉ số nghèo đa chiều để đưa ra bức tranh toàn diện hơn về tình trạng nghèo ở hai thành phố là Hà nội và thành phố Hồ Chí Minh. [3] Từ công trình này, thông qua việc áp dụng chỉ số nghèo đa chiều đã rút ra được một số kết luận quan trọng: 3 - Ở cả hai thành phố, 3 chiều đóng góp nhiều nhất vào chỉ số nghèo đa chiều là thiếu hụt về tiếp cận hệ thống an sinh xã hội, thiếu hụt tiếp cận các dịch vụ nhà ở (điện, nước, thoát nước, …) và thiếu hụt về chất lượng và diện tích nhà ở. - Chỉ số nghèo đa chiều ở TP.HCM cao hơn Hà Nội, nông thôn cao hơn thành thị và người di cư cao hơn người có hộ khẩu. Đối với cư dân có hộ khẩu, ba đóng góp lớn nhất vào chỉ số nghèo đa chiều lần lượt là an sinh xã hội, dịch vụ nhà ở, và chất lượng và diện tích nhà ở. - Đặc biệt, chỉ số nghèo đa chiều rất cao đối với nhóm dân di cư đang có ít nhất một thiếu hụt, trong đó an sinh xã hội cũng là yếu tố đóng góp hàng đầu. Đáng chú ý, người di cư không hộ khẩu đang thực sự gặp phải vấn đề khó khăn trong tham gia các tổ chức và hoạt động xã hội. Trong bối cảnh đó, tôi chọn đề tài: “Đánh giá tình hình nghèo đa chiều của các hộ gia đình tại khu vực Đông Nam bộ” làm nội dung luận văn nhằm xác định hộ nghèo theo hướng đa chiều tại thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Bình Dương và tỉnh Đồng Nai, đồng thời xác định sự thiếu thốn về nguồn lực của người nghèo và đề xuất một số kiến nghị. Mục tiêu nghiên cứu Đề tài được thực hiện với những mục tiêu sau: - Xác định sự thiếu hụt nghiêm trọng của các hộ nghèo ở thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Bình Dương và tỉnh Đồng Nai và phát hiện sự tương quan giữa các chiều thiếu hụt.
Tổng quan nghiên cứu
Nghèo đa chiều là một vấn đề phức tạp, không chỉ đơn thuần là thiếu hụt về thu nhập mà còn bao gồm nhiều khía cạnh như giáo dục, y tế, nhà ở và việc làm. Trên thế giới, hơn 1 tỷ người vẫn sống trong nghèo khổ với nhiều thiếu thốn về quyền cơ bản. Tại Việt Nam, trong 20 năm qua, tỷ lệ nghèo đã giảm từ gần 60% xuống còn khoảng 20,7%, với khoảng 30 triệu người thoát nghèo. Tuy nhiên, sự bất bình đẳng và các cú sốc kinh tế vẫn đặt ra thách thức lớn trong công cuộc giảm nghèo. Khu vực Đông Nam Bộ, gồm thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Bình Dương và tỉnh Đồng Nai, là vùng kinh tế trọng điểm với nhiều chính sách giảm nghèo được triển khai. Nghiên cứu này nhằm đánh giá tình hình nghèo đa chiều của các hộ gia đình tại khu vực này dựa trên dữ liệu VHLSS 2010, sử dụng chỉ số nghèo đa chiều (MPI) để xác định các thiếu hụt về giáo dục, sức khỏe, tiêu chuẩn sống, giàu có kinh tế và tình trạng việc làm. Mục tiêu cụ thể là xác định tỷ lệ hộ nghèo đa chiều, so sánh với phương pháp đo lường nghèo truyền thống dựa trên thu nhập, đồng thời đề xuất các giải pháp giảm nghèo phù hợp. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào 705 hộ gia đình tại ba địa phương trên trong năm 2010, nhằm cung cấp bức tranh toàn diện và chính xác hơn về nghèo đói, góp phần hỗ trợ hoạch định chính sách giảm nghèo hiệu quả.
Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu
Khung lý thuyết áp dụng
Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình về nghèo đa chiều, trong đó nổi bật là chỉ số nghèo đa chiều (MPI) do Alkire và Santos phát triển. MPI đánh giá nghèo dựa trên ba chiều chính: giáo dục, sức khỏe và tiêu chuẩn sống, với 10 chỉ số cụ thể như số năm đi học, trẻ em không đến trường, khả năng chi trả viện phí, diện tích nhà ở, điện, nước sạch, tài sản và thất nghiệp. Ngoài ra, nghiên cứu còn tham khảo các khái niệm về nghèo tuyệt đối và nghèo tương đối, chỉ số phát triển con người (HDI) và chỉ số nghèo con người (HPI) để làm rõ các khía cạnh thiếu hụt trong đời sống. Các khái niệm này giúp mở rộng phạm vi đánh giá nghèo không chỉ dựa trên thu nhập mà còn trên các điều kiện sống và khả năng tiếp cận dịch vụ xã hội.
Phương pháp nghiên cứu
Nghiên cứu sử dụng dữ liệu thứ cấp từ Khảo sát mức sống hộ gia đình Việt Nam (VHLSS) năm 2010 do Tổng cục Thống kê cung cấp, với mẫu gồm 705 hộ gia đình tại thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Bình Dương và tỉnh Đồng Nai. Phương pháp phân tích chính là đo lường nghèo đa chiều theo chỉ số MPI, kết hợp với phương pháp đo lường nghèo truyền thống dựa trên chi tiêu bình quân đầu người để so sánh. Cỡ mẫu được chọn dựa trên tính đại diện cho khu vực Đông Nam Bộ, bao gồm cả khu vực thành thị và nông thôn. Phân tích dữ liệu được thực hiện bằng cách xác định các thiếu hụt theo 13 chỉ số thuộc 5 chiều nghèo: giáo dục, sức khỏe, tiêu chuẩn sống, giàu có kinh tế và tình trạng việc làm, với trọng số bằng nhau cho từng chiều và chỉ số. Timeline nghiên cứu tập trung vào dữ liệu năm 2010, đảm bảo tính cập nhật và phù hợp với bối cảnh kinh tế xã hội của khu vực nghiên cứu.
Kết quả nghiên cứu và thảo luận
Những phát hiện chính
-
Tỷ lệ nghèo đa chiều cao hơn nghèo tiền tệ: Tỷ lệ hộ nghèo theo chỉ số đếm đầu dựa trên chi tiêu là 1,13%, trong khi tỷ lệ nghèo đa chiều theo MPI là 9,78%, cao hơn gần 9 lần. Điều này cho thấy phương pháp đo lường truyền thống có thể đánh giá thấp thực trạng nghèo đói.
-
Sự khác biệt tỷ lệ nghèo giữa các địa phương: Tỉnh Đồng Nai có tỷ lệ hộ nghèo đa chiều cao nhất (15%), tiếp theo là Bình Dương (10,3%) và thành phố Hồ Chí Minh thấp nhất (5,9%). Ngược lại, tỷ lệ nghèo theo chi tiêu thấp hơn nhiều, lần lượt là 4,5%, 3,1% và 1,8%.
-
Các chiều nghèo đóng góp khác nhau: Thiếu hụt về tiếp cận an sinh xã hội, dịch vụ nhà ở và chất lượng nhà ở là những yếu tố chính đóng góp vào nghèo đa chiều tại khu vực nghiên cứu. Ví dụ, nhiều hộ gia đình thiếu điện, nước sạch và diện tích nhà ở dưới chuẩn.
-
Tác động của các chỉ số giáo dục và sức khỏe: Tỷ lệ trẻ em không đến trường và người lớn mù chữ vẫn còn đáng kể, cùng với khả năng chi trả viện phí thấp, ảnh hưởng lớn đến mức độ nghèo đa chiều.
Thảo luận kết quả
Kết quả cho thấy nghèo đa chiều phản ánh chính xác hơn các thiếu hụt trong đời sống của các hộ gia đình so với phương pháp đo lường dựa trên thu nhập hoặc chi tiêu. Sự khác biệt tỷ lệ nghèo giữa các địa phương phản ánh mức độ phát triển kinh tế, cơ cấu dân số và mức độ đô thị hóa khác nhau. Thành phố Hồ Chí Minh với mức đô thị hóa cao và nhiều chính sách hỗ trợ đã giảm tỷ lệ nghèo đa chiều thấp hơn so với Bình Dương và Đồng Nai. Các thiếu hụt về nhà ở và an sinh xã hội là những điểm nghẽn cần được ưu tiên giải quyết, phù hợp với các nghiên cứu trước đây cho thấy các yếu tố phi tiền tệ đóng vai trò quan trọng trong nghèo đói. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ so sánh tỷ lệ nghèo theo MPI và chi tiêu, cũng như bảng phân tích mức thiếu hụt các chỉ số theo từng địa phương để minh họa rõ ràng hơn.
Đề xuất và khuyến nghị
-
Tăng cường đầu tư phát triển hạ tầng xã hội: Cải thiện điều kiện nhà ở, điện, nước sạch và vệ sinh tại các khu vực nghèo, đặc biệt ở Bình Dương và Đồng Nai, nhằm giảm thiếu hụt về tiêu chuẩn sống. Chủ thể thực hiện là chính quyền địa phương phối hợp với các tổ chức xã hội, trong vòng 3 năm tới.
-
Nâng cao chất lượng giáo dục và y tế: Triển khai các chương trình hỗ trợ học phí, khuyến khích trẻ em đến trường và cải thiện khả năng chi trả viện phí cho hộ nghèo. Các sở giáo dục và y tế cần phối hợp thực hiện, mục tiêu giảm tỷ lệ trẻ em bỏ học và tăng khả năng tiếp cận y tế trong 2 năm.
-
Phát triển các chương trình đào tạo nghề và tạo việc làm: Tập trung đào tạo kỹ năng cho người lao động nghèo, đặc biệt là nhóm thất nghiệp và lao động phi chính thức, nhằm nâng cao thu nhập và giảm nghèo đa chiều. Các trung tâm đào tạo nghề và doanh nghiệp địa phương cần phối hợp, thực hiện trong 3 năm.
-
Xây dựng hệ thống giám sát và đánh giá nghèo đa chiều: Thiết lập cơ chế thu thập dữ liệu định kỳ về các chỉ số nghèo đa chiều để theo dõi tiến độ và hiệu quả các chính sách giảm nghèo. Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội phối hợp với Tổng cục Thống kê thực hiện, triển khai trong vòng 1 năm.
Đối tượng nên tham khảo luận văn
-
Nhà hoạch định chính sách: Giúp hiểu rõ hơn về nghèo đa chiều để xây dựng các chính sách giảm nghèo toàn diện, không chỉ dựa trên thu nhập mà còn các yếu tố xã hội khác.
-
Các tổ chức phi chính phủ và phát triển: Cung cấp cơ sở dữ liệu và phân tích để thiết kế các chương trình hỗ trợ phù hợp với thực trạng nghèo đa chiều tại khu vực Đông Nam Bộ.
-
Nhà nghiên cứu và học giả: Là tài liệu tham khảo quan trọng về phương pháp đo lường nghèo đa chiều và ứng dụng MPI trong bối cảnh Việt Nam, phục vụ cho các nghiên cứu tiếp theo.
-
Cơ quan thống kê và quản lý dữ liệu: Hỗ trợ trong việc thu thập, phân tích và báo cáo dữ liệu nghèo đa chiều, nâng cao chất lượng thông tin phục vụ công tác quản lý và hoạch định.
Câu hỏi thường gặp
-
Nghèo đa chiều khác gì so với nghèo tiền tệ?
Nghèo đa chiều đánh giá thiếu hụt không chỉ về thu nhập mà còn về giáo dục, sức khỏe, nhà ở và việc làm, cung cấp cái nhìn toàn diện hơn về nghèo đói. -
Tại sao tỷ lệ nghèo đa chiều lại cao hơn nghèo tiền tệ?
Bởi vì nhiều hộ có thu nhập trên chuẩn nghèo nhưng vẫn thiếu hụt các dịch vụ xã hội thiết yếu, không được phản ánh trong đo lường thu nhập đơn thuần. -
Chỉ số MPI được tính như thế nào?
MPI là tích của tỷ lệ người nghèo đa chiều (H) và cường độ thiếu hụt trung bình (A), xác định người nghèo khi thiếu hụt ít nhất 30% trọng số các chỉ số. -
Dữ liệu nghiên cứu lấy từ đâu?
Dữ liệu chính được sử dụng là Khảo sát mức sống hộ gia đình Việt Nam (VHLSS) năm 2010 do Tổng cục Thống kê thực hiện. -
Làm thế nào để giảm nghèo đa chiều hiệu quả?
Cần kết hợp các giải pháp cải thiện hạ tầng xã hội, giáo dục, y tế, đào tạo nghề và việc làm, đồng thời xây dựng hệ thống giám sát để theo dõi tiến độ.
Kết luận
- Nghiên cứu đã xác định tỷ lệ nghèo đa chiều tại Đông Nam Bộ là 9,78%, cao hơn nhiều so với tỷ lệ nghèo tiền tệ 1,13%.
- Tỉnh Đồng Nai có tỷ lệ nghèo đa chiều cao nhất, tiếp theo là Bình Dương và thành phố Hồ Chí Minh.
- Các thiếu hụt chính gồm giáo dục, y tế, nhà ở và việc làm, phản ánh sự cần thiết của các chính sách đa chiều.
- Phương pháp MPI cung cấp công cụ đánh giá toàn diện hơn, giúp hoạch định chính sách giảm nghèo hiệu quả hơn.
- Đề xuất các giải pháp tập trung vào cải thiện hạ tầng xã hội, nâng cao chất lượng giáo dục và y tế, phát triển việc làm và xây dựng hệ thống giám sát nghèo đa chiều.
Tiếp theo, cần triển khai các giải pháp đề xuất và tiếp tục nghiên cứu cập nhật dữ liệu để theo dõi hiệu quả giảm nghèo đa chiều. Các nhà hoạch định chính sách và tổ chức liên quan được khuyến khích áp dụng kết quả nghiên cứu này để nâng cao chất lượng cuộc sống của người nghèo tại khu vực Đông Nam Bộ.