Assessing the impact of development social economics on sustainable forest management in thuong an commune ngan son district bac kan province viet nam

Đánh giá tác động của kinh tế xã hội phát triển đến quản lý rừng bền vững tại xã Thượng An, huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn, Việt Nam.

• Tác giả: Lưu Huỳnh Đức
• Người hướng dẫn: Asso. Trần Thị Thu Hà
• Trường học: Thai Nguyen University of Agriculture and Forestry
• Chuyên ngành: Environmental Science and Management
• Đề tài: Đánh giá tác động của phát triển kinh tế - xã hội đến quản lý rừng bền vững tại xã Thượng An, huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn
• Loại tài liệu: bachelor thesis
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• DOCUMENTATION PAGE WITH ABSTRACT
• ACKNOWLEDGEMENT
• TABLE OF CONTENT
• LIST OF FIGURES
• LIST OF TABLES
• LIST OF ABBREVIATIONS
• 1. PART I: Research rationale
• 1.1. Research questions and hypotheses
• 1.2. Significant of research
• 1.3. Limitations
• 1.4. Definitions
• 2. Define and History of Forest conservation
• 2.1. Forest conservation
• 2.2. History of Forest conservation

Tóm tắt

I. Tổng Quan Tác Động Phát Triển Kinh Tế Đến Rừng Bền Vững

Phát triển kinh tế xã hội có tác động lớn đến quản lý rừng bền vững. Rừng đóng vai trò quan trọng trong việc điều hòa khí hậu, bảo tồn đa dạng sinh học và hỗ trợ sinh kế cho người dân. Tuy nhiên, quá trình phát triển kinh tế có thể dẫn đến tác động của phát triển đến tài nguyên rừng, như phá rừng, suy thoái rừng và mất đa dạng sinh học. Nghiên cứu này tập trung vào đánh giá tác động này tại xã Thượng An, huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn, một khu vực có diện tích rừng lớn và đa dạng dân tộc. Mục tiêu là xác định các yếu tố kinh tế xã hội ảnh hưởng đến quản lý rừng cộng đồng và đề xuất các giải pháp để đảm bảo phát triển bền vững tại Bắc Kạn.

1.1. Vai trò của rừng trong phát triển kinh tế địa phương

Rừng cung cấp nhiều nguồn lợi kinh tế cho người dân địa phương, bao gồm gỗ, lâm sản ngoài gỗ và các dịch vụ sinh thái. Việc khai thác và sử dụng các nguồn tài nguyên này có thể tạo ra thu nhập và việc làm, nhưng cũng có thể gây ra tác động phát triển kinh tế xã hội đến rừng bền vững nếu không được quản lý một cách bền vững. Theo IUCN (2017), rừng cung cấp các sản phẩm và dịch vụ trị giá 75-100 tỷ đô la mỗi năm, bao gồm nước sạch và đất đai màu mỡ. Do đó, cần có sự cân bằng giữa khai thác và bảo tồn để đảm bảo lợi ích lâu dài cho cộng đồng.

1.2. Tổng quan về xã Thượng An Ngân Sơn Bắc Kạn

Xã Thượng An là một xã vùng cao thuộc huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn, có diện tích rừng tự nhiên lớn và đa dạng sinh học cao. Đây là nơi sinh sống của nhiều dân tộc thiểu số, chủ yếu là Tày và Dao, với sinh kế gắn liền với rừng. Phát triển kinh tế xã hội xã Thượng An đang diễn ra, nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức cho quản lý rừng bền vững tại xã Thượng An. Nghiên cứu này sẽ tập trung vào việc đánh giá các tác động này và đề xuất các giải pháp phù hợp.

II. Thách Thức Phát Triển Kinh Tế Gây Áp Lực Lên Quản Lý Rừng

Quá trình phát triển kinh tế thường đi kèm với nhu cầu sử dụng đất và tài nguyên tăng cao, gây áp lực lên quản lý rừng bền vững. Các hoạt động như mở rộng diện tích đất nông nghiệp, khai thác khoáng sản và xây dựng cơ sở hạ tầng có thể dẫn đến phá rừng và suy thoái rừng. Ngoài ra, sự thay đổi trong cơ cấu kinh tế và lối sống của người dân cũng có thể ảnh hưởng đến cách họ sử dụng và quản lý rừng. Cần có các giải pháp để giảm thiểu các tác động tiêu cực này và đảm bảo bảo tồn rừng và phát triển kinh tế song song.

2.1. Mở rộng đất nông nghiệp và phá rừng

Nhu cầu về đất nông nghiệp tăng lên do tăng dân số và thay đổi cơ cấu kinh tế có thể dẫn đến phá rừng để mở rộng diện tích canh tác. Điều này đặc biệt phổ biến ở các vùng núi, nơi đất đai bằng phẳng khan hiếm. Theo nghiên cứu, từ năm 2001 đến 2019, 68% diện tích rừng bị mất ở Việt Nam là do khai thác rừng cho mục đích kinh tế. Việc đốt rừng làm nương rẫy cũng là một nguyên nhân gây phá rừng nghiêm trọng, ảnh hưởng đến tác động môi trường rừng.

2.2. Khai thác gỗ và lâm sản trái phép

Nhu cầu về gỗ và lâm sản tăng cao có thể dẫn đến khai thác trái phép, gây suy thoái rừng và mất đa dạng sinh học. Việc quản lý và kiểm soát khai thác gỗ và lâm sản là một thách thức lớn, đặc biệt ở các vùng sâu vùng xa. Cần có các biện pháp để tăng cường thực thi pháp luật và khuyến khích người dân tham gia vào quản lý rừng cộng đồng để ngăn chặn khai thác trái phép.

2.3. Thay đổi cơ cấu kinh tế và lối sống

Sự thay đổi trong cơ cấu kinh tế và lối sống của người dân, từ nông nghiệp truyền thống sang các ngành nghề khác, có thể ảnh hưởng đến cách họ sử dụng và quản lý rừng. Ví dụ, khi người dân chuyển sang làm các công việc phi nông nghiệp, họ có thể ít quan tâm đến việc bảo vệ rừng hơn. Cần có các chương trình giáo dục và nâng cao nhận thức để khuyến khích người dân tiếp tục tham gia vào bảo tồn rừng và phát triển kinh tế.

III. Giải Pháp Quản Lý Rừng Bền Vững Dựa Vào Cộng Đồng Địa Phương

Quản lý rừng bền vững dựa vào cộng đồng là một giải pháp hiệu quả để giảm thiểu các tác động tiêu cực của phát triển kinh tế lên rừng. Khi người dân địa phương được trao quyền và tham gia vào quá trình quản lý rừng, họ sẽ có động lực hơn để bảo vệ và sử dụng rừng một cách bền vững. Điều này đòi hỏi sự hợp tác chặt chẽ giữa chính quyền địa phương, các tổ chức phi chính phủ và cộng đồng địa phương. Cần có các chính sách và chương trình hỗ trợ để khuyến khích sinh kế người dân và quản lý rừng.

3.1. Trao quyền cho cộng đồng trong quản lý rừng

Trao quyền cho cộng đồng bao gồm việc giao quyền sử dụng và quản lý rừng cho cộng đồng địa phương, đồng thời cung cấp cho họ các nguồn lực và kiến thức cần thiết để quản lý rừng một cách bền vững. Điều này có thể được thực hiện thông qua các hình thức như giao rừng cộng đồng, cho thuê rừng và đồng quản lý rừng. Theo DAI (2019), quản lý rừng cộng đồng là một trong những phương pháp quản lý hiệu quả và hài hòa giữa quyền sở hữu rừng, giá trị truyền thống của cộng đồng địa phương, lợi ích kinh tế và bảo tồn rừng.

3.2. Phát triển sinh kế bền vững cho người dân

Phát triển sinh kế bền vững cho người dân địa phương là một yếu tố quan trọng để giảm áp lực lên rừng. Điều này có thể được thực hiện thông qua việc hỗ trợ người dân phát triển các ngành nghề phi nông nghiệp, như du lịch sinh thái, chế biến lâm sản và sản xuất hàng thủ công. Cần có các chương trình đào tạo và hỗ trợ tài chính để giúp người dân tiếp cận các cơ hội sinh kế mới và giảm sự phụ thuộc vào rừng. Điều này giúp đảm bảo kinh tế xã hội và quản lý rừng hài hòa.

3.3. Nâng cao nhận thức về bảo tồn rừng

Nâng cao nhận thức về bảo tồn rừng cho người dân địa phương là một yếu tố quan trọng để thay đổi hành vi và khuyến khích họ tham gia vào các hoạt động bảo tồn rừng. Điều này có thể được thực hiện thông qua các chương trình giáo dục, truyền thông và các hoạt động cộng đồng. Cần nhấn mạnh vai trò quan trọng của rừng trong việc cung cấp các dịch vụ sinh thái và hỗ trợ sinh kế cho người dân. Điều này giúp tăng cường đánh giá hiệu quả quản lý rừng.

IV. Nghiên Cứu Đánh Giá Tác Động Tại Xã Thượng An Ngân Sơn

Nghiên cứu tại xã Thượng An sử dụng phương pháp kết hợp định tính và định lượng để đánh giá tác động phát triển kinh tế xã hội đến rừng bền vững. Dữ liệu được thu thập thông qua khảo sát hộ gia đình, phỏng vấn sâu cán bộ địa phương và các bên liên quan, và phân tích số liệu thống kê. Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng phát triển kinh tế đã có những tác động tích cực và tiêu cực đến rừng, và cần có các giải pháp để giảm thiểu các tác động tiêu cực và tăng cường các tác động tích cực.

4.1. Phương pháp nghiên cứu và thu thập dữ liệu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hỗn hợp, bao gồm khảo sát hộ gia đình để thu thập thông tin về sinh kế, sử dụng rừng và nhận thức về bảo tồn rừng; phỏng vấn sâu cán bộ địa phương và các bên liên quan để thu thập thông tin về chính sách và quản lý rừng; và phân tích số liệu thống kê để đánh giá tác động phát triển kinh tế xã hội đến rừng bền vững. Mẫu khảo sát được chọn ngẫu nhiên từ 6 thôn trong xã Thượng An.

4.2. Kết quả khảo sát về nhận thức của người dân

Kết quả khảo sát cho thấy rằng người dân địa phương có nhận thức khá tốt về vai trò quan trọng của rừng trong việc cung cấp các dịch vụ sinh thái và hỗ trợ sinh kế. Tuy nhiên, họ cũng nhận thức được những thách thức mà rừng đang phải đối mặt do phát triển kinh tế. Đa số người dân ủng hộ các biện pháp bảo tồn rừng và sẵn sàng tham gia vào các hoạt động quản lý rừng cộng đồng.

4.3. Phân tích tác động của chính sách và dự án

Nghiên cứu phân tích tác động của các chính sách và dự án liên quan đến quản lý rừng bền vững tại xã Thượng An, bao gồm các chính sách về giao rừng, cho thuê rừng và chi trả dịch vụ môi trường rừng (PFES). Kết quả cho thấy rằng các chính sách và dự án này đã có những tác động tích cực đến bảo tồn rừng, nhưng vẫn còn nhiều hạn chế cần được khắc phục. Cần có sự điều chỉnh và cải thiện để tăng cường hiệu quả của các chính sách và dự án này.

V. Kết Luận Hướng Đến Quản Lý Rừng Bền Vững Tại Bắc Kạn

Nghiên cứu này đã cung cấp một cái nhìn tổng quan về tác động phát triển kinh tế xã hội đến rừng bền vững tại xã Thượng An, huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn. Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền địa phương, các tổ chức phi chính phủ và cộng đồng địa phương để đảm bảo quản lý rừng bền vững. Cần có các chính sách và chương trình hỗ trợ để khuyến khích sinh kế người dân và quản lý rừng, đồng thời nâng cao nhận thức về bảo tồn rừng.

5.1. Tóm tắt các phát hiện chính của nghiên cứu

Nghiên cứu đã xác định các yếu tố kinh tế xã hội ảnh hưởng đến quản lý rừng bền vững, đánh giá tác động của các chính sách và dự án liên quan đến rừng, và đề xuất các giải pháp để giảm thiểu các tác động tiêu cực và tăng cường các tác động tích cực. Các phát hiện chính của nghiên cứu bao gồm vai trò quan trọng của cộng đồng địa phương trong quản lý rừng, sự cần thiết của việc phát triển sinh kế bền vững cho người dân, và tầm quan trọng của việc nâng cao nhận thức về bảo tồn rừng.

5.2. Đề xuất các giải pháp và khuyến nghị chính sách

Nghiên cứu đề xuất các giải pháp và khuyến nghị chính sách để tăng cường quản lý rừng bền vững tại xã Thượng An và các khu vực tương tự, bao gồm việc trao quyền cho cộng đồng trong quản lý rừng, phát triển sinh kế bền vững cho người dân, nâng cao nhận thức về bảo tồn rừng, và cải thiện hiệu quả của các chính sách và dự án liên quan đến rừng. Cần có sự cam kết và đầu tư từ chính quyền địa phương và các bên liên quan để thực hiện các giải pháp và khuyến nghị này.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Bối cảnh thực tiễn và lý do chọn đề tài

Rừng chiếm khoảng một phần ba diện tích bề mặt Trái Đất, đóng vai trò điều hòa sinh thái, bảo tồn đa dạng sinh học, lưu trữ carbon và bảo đảm sinh kế cho các cộng đồng dân cư. Tình trạng mất rừng và suy thoái môi trường sống hàng năm tạo ra khoảng 5 đến 10 tỷ tấn CO2 tương đương (GtCO2e), làm suy giảm nguồn tài nguyên sinh thái toàn cầu trị giá từ 75 đến 100 tỷ USD mỗi năm.

Tại Việt Nam, độ che phủ rừng đạt khoảng 44,5% (tương đương 13.797.000 ha), trong đó diện tích rừng nguyên sinh chỉ còn chiếm khoảng 0,6% (khoảng 80.000 ha) và diện tích rừng trồng đạt 3.512.000 ha. Dù diện tích rừng tổng thể có xu hướng tăng trung bình 221.700 ha mỗi năm trong giai đoạn 1990–2010, áp lực từ phát triển kinh tế vẫn là nguyên nhân chính dẫn đến suy thoái chất lượng rừng. Giai đoạn 2001–2019 ghi nhận 68% diện tích cây che phủ bị mất tại các khu vực tập trung hoạt động khai thác phục vụ phát triển kinh tế. Tình trạng này diễn ra rõ nét tại các vùng núi cao – nơi có diện tích rừng tự nhiên lớn nhưng đời sống đồng bào thiểu số còn khó khăn, trình độ học vấn hạn chế và thiếu thông tin tiếp cận chính sách.

Tỉnh Bắc Kạn có tổng diện tích rừng và đất lâm nghiệp tự nhiên đạt khoảng 274.086,1 ha, với cơ cấu dân cư gồm nhiều dân tộc thiểu số như Tày, Nùng, Dao, Sán Dìu. Trong đó, huyện Ngân Sơn sở hữu diện tích tự nhiên 644,4 km², mật độ dân số 45 người/km² (năm 2019). Xã Thượng Ân, huyện Ngân Sơn – vùng đất giàu truyền thống cách mạng với chi bộ Đảng đầu tiên của tỉnh Bắc Kạn (chi bộ Chí Kiên) – được lựa chọn làm địa bàn nghiên cứu điển hình nhằm làm rõ mối quan hệ giữa các hoạt động phát triển kinh tế - xã hội và công tác quản lý rừng bền vững của hai cộng đồng dân tộc chính là người Dao và người Tày.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu

Đề tài xác định bốn mục tiêu nghiên cứu cụ thể:

1. Xác định mức độ nhận thức của người dân địa phương tại Bắc Kạn đối với tác động của phát triển kinh tế - xã hội đến quản lý rừng bền vững (SFM) và phát triển rừng, đồng thời làm rõ các lợi ích mà rừng mang lại cho cộng đồng.
2. Phân tích tác động tổng thể và chi tiết của các yếu tố kinh tế - xã hội đến công tác quản lý rừng bền vững; xác định các yếu tố trọng tâm cấu thành tác động.
3. Cung cấp luận cứ thực tiễn cho các cấp chính quyền và cơ quan quản lý lâm nghiệp địa phương nhằm nâng cao hiệu quả nắm bắt hiện trạng kinh tế - xã hội và tài nguyên rừng.
4. Rà soát, đánh giá các chính sách, dự án lâm nghiệp đã và đang triển khai tại địa phương; chỉ ra những quy định không còn phù hợp và đề xuất các giải pháp hoàn thiện.

Câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết

• Câu hỏi nghiên cứu chính: Có hay không các tác động từ phát triển kinh tế - xã hội đến diện tích rừng và quản lý rừng bền vững (SFM) tại xã Thượng Ân, huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn?
• Ba câu hỏi nghiên cứu cụ thể:
  1. Người dân địa phương đánh giá như thế nào về các tác động của phát triển kinh tế - xã hội đến quản lý rừng bền vững?
  2. Những chính sách hoặc dự án nào đã được áp dụng tại khu vực nghiên cứu và chúng có còn phù hợp với bối cảnh hiện nay không?
  3. Người dân địa phương thích ứng với các chính sách và dự án lâm nghiệp đó như thế nào?
• Giả thuyết nghiên cứu ($H_0$): Không có tác động tiêu cực đáng kể nào từ phát triển kinh tế - xã hội làm ảnh hưởng xấu đến quản lý rừng bền vững tại địa bàn khảo sát; phần lớn người dân được tiếp cận thông tin đầy đủ và có ý thức giữ rừng; yếu tố kinh tế giữ vai trò chủ đạo chi phối hành vi quản lý rừng hơn là yếu tố văn hóa hay xã hội.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Đối tượng nghiên cứu: Mối tương tác giữa phát triển kinh tế - xã hội (sinh kế, thu nhập, chính sách, tập quán) và công tác bảo vệ rừng, quản lý rừng bền vững cấp cộng đồng.
• Không gian nghiên cứu: 6 thôn bản thuộc xã Thượng Ân, huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn, bao gồm: Đuôm A, Đuôm B, Thẳm Ông, Khuổi Slao, Roòng Thù và Nà Pài.
• Thời gian nghiên cứu: Dữ liệu khảo sát thực địa sơ cấp được thu thập từ ngày 14/04/2021 đến ngày 19/04/2021; dữ liệu thứ cấp và mốc thời gian phân tích chính sách mở rộng từ năm 2005 đến năm 2021. Khóa luận hoàn thành và nộp vào ngày 19/01/2022.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và khái niệm cốt lõi

• Kinh tế - xã hội (Socioeconomics): Khái niệm phân tích các tiến trình kinh tế gắn liền với bối cảnh xã hội và văn hóa, được phân chia thành ba nhóm thành tố chính: kinh tế, xã hội (cộng đồng) và văn hóa truyền thống, tác động trực tiếp đến môi trường thông qua suy thoái tài nguyên, sử dụng năng lượng và phương thức sản xuất.
• Quản lý rừng bền vững (Sustainable Forest Management - SFM): Bắt nguồn từ Hội nghị Thượng đỉnh Trái Đất Rio 1992 (UNCED, 1992) và Chương trình Nghị sự 21 (Agenda 21), định nghĩa theo FAO (2018) là quá trình quản trị và sử dụng rừng nhằm duy trì, nâng cao các giá trị kinh tế, xã hội và môi trường của mọi loại rừng vì lợi ích của các thế hệ hiện tại và tương lai mà không làm tổn hại đến các hệ sinh thái khác. Đề tài vận dụng 4 nguyên tắc cốt lõi của SFM (Nhi, 2020):
  1. Công bằng liên thế hệ: Khai thác đi đôi với bảo tồn tài nguyên hữu hạn cho thế hệ sau.
  2. Nguyên tắc phòng ngừa: Áp dụng các biện pháp ngăn chặn suy thoái tài nguyên rừng ngay cả khi chưa có đầy đủ chứng cứ khoa học tuyệt đối.
  3. Công bằng nội thế hệ: Đảm bảo quyền tiếp cận và chia sẻ lợi ích công bằng giữa các nhóm dân cư trong cùng thế hệ.
  4. Hiệu quả kinh tế và sinh thái: Tối ưu hóa việc sử dụng tài nguyên rừng cả về mặt giá trị kinh tế lẫn cân bằng sinh thái.
• Quản lý rừng cộng đồng (Community Forest Management - CFM): Mô hình kết hợp giữa quyền sở hữu, giá trị văn hóa truyền thống bản địa và bảo tồn rừng (theo định nghĩa của FAO 1991 và DAI 2019).
• Khung chính sách và các dự án liên quan: Khóa luận tham chiếu Luật Bảo vệ và Phát triển rừng 2004/2005 (Luật Lâm nghiệp 2017); Nghị định 99/2010/NĐ-CP về Chi trả dịch vụ môi trường rừng (PFES); Nghị định 156/2018/NĐ-CP; Nghị định 01/2019/NĐ-CP; Nghị định 06/2019/NĐ-CP; Nghị định 35/2019/NĐ-CP; Dự án Hỗ trợ kinh doanh nông hộ tại Bắc Kạn và Cao Bằng (CSSP do IFAD tài trợ); Chương trình SFM của USAID; Dự án REDD+.

Phương pháp nghiên cứu

Khóa luận kế thừa khung kỹ thuật đánh giá quản lý rừng bền vững và đất lâm nghiệp tại miền núi phía Bắc Việt Nam của Trần Thị Thu Hà (Tran, 2007).

• Thu thập dữ liệu thứ cấp: Thống kê điều kiện tự nhiên, diện tích rừng, dân số, tăng trưởng kinh tế từ Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Bắc Kạn, UBND huyện Ngân Sơn và UBND xã Thượng Ân; các văn bản quy phạm pháp luật và báo cáo dự án (CSSP, PFES).
• Thu thập dữ liệu sơ cấp: Khảo sát điền dã kết hợp phỏng vấn sâu bằng phiếu hỏi bán cấu trúc (semi-structured questionnaire) gồm 5 phần định hướng:
  • Phần 1: Mối quan tâm của cá nhân và mục tiêu cộng đồng.
  • Phần 2: Phân loại đối tượng phỏng vấn theo địa bàn và nhận thức.
  • Phần 3: Đánh giá thái độ, đặc điểm kinh tế - xã hội và nhận diện các mối đe dọa tài nguyên.
  • Phần 4: Đánh giá tầm quan trọng của SFM và các tác động KT-XH đối với SFM.
  • Phần 5: Các câu hỏi tổng kết, nhận diện khó khăn và đề xuất giải pháp.
• Cơ cấu mẫu khảo sát ($n = 33$ người):
  • Người dân địa phương: 18 chủ hộ gia đình (chọn ngẫu nhiên 3 hộ/thôn tại 6 thôn: Đuôm A, Đuôm B, Thẳm Ông, Khuổi Slao, Roòng Thù, Nà Pài).
  • Cán bộ cấp thôn bản: 12 người (gồm 6 Trưởng thôn và 6 Bí thư chi bộ của 6 thôn).
  • Cán bộ chính quyền và chuyên môn: 3 người (1 Kiểm lâm viên phụ trách xã Thượng Ân và 2 cán bộ quản lý đất đai cấp huyện/xã).
• Quan sát thực địa (Field observation): Đi cùng đoàn công tác của Viện Nghiên cứu và Phát triển Lâm nghiệp (RDIF - Trường ĐH Nông Lâm Thái Nguyên) trong quá trình thực hiện hoạt động giao đất giao rừng thuộc dự án CSSP để ghi nhận hiện trạng rừng và chụp ảnh đối chứng các điểm phá rừng, chuyển đổi cây trồng.
• Xử lý và phân tích dữ liệu: Ghi chép, biên dịch từ tiếng Việt sang tiếng Anh, mã hóa nội dung thủ công (manual coding) nhằm kiểm soát sai lệch; thống kê mô tả tỷ lệ % trên Microsoft Excel; kiểm định phương sai phân tích ANOVA một nhân tố (Single Factor ANOVA); xác định tọa độ các điểm nghiên cứu qua Google Earth.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở nghiên cứu (PART I. Research Rationale, Objectives, Questions, Significant, Limitations, Definitions)

Chương 1 thiết lập tính cấp thiết của đề tài, nêu bật sự cần thiết phải dung hòa giữa nhu cầu phát triển kinh tế vùng đồng bào dân tộc thiểu số và bảo vệ diện tích rừng tự nhiên. Tác giả xác định các mục tiêu, 3 câu hỏi nghiên cứu, giả thuyết kiểm định và 3 hạn chế thực địa chính:

1. Địa hình hiểm trở, đường sá khó đi khiến việc di chuyển giữa các bản kéo dài (phải đi 50–60 km).
2. Rào cản ngôn ngữ đối với người cao tuổi dân tộc Dao và Tày, đòi hỏi người địa phương phiên dịch lại.
3. Tâm lý e ngại, rụt rè của một bộ phận người dân khi tham gia phỏng vấn.

Chương cũng hệ thống hóa các định nghĩa chuẩn về kinh tế - xã hội, quản lý rừng bền vững (SFM) và quản lý rừng cộng đồng (CFM).

Chương 2: Tổng quan tài liệu (PART II. Literature Review)

Tổng thuật lịch sử bảo tồn rừng thế giới (khu bảo tồn Main Ridge Reserve tại Tobago lập năm 1776) và thực trạng suy thoái rừng tại Đông Nam Á theo 5 kịch bản phát triển kinh tế - xã hội chia sẻ (SSPs 1–5). Tác giả phân tích kinh nghiệm quản lý rừng tại Philippines, Lào (dự án SUPSFM, FS2020) và các chương trình lâm nghiệp tại Việt Nam do USAID, IFAD tài trợ. Đồng thời, chương 2 phác thảo đặc điểm sinh kế văn hóa của hai tộc người chủ thể tại địa bàn:

• Dân tộc Dao: Chiếm 18–20% dân số Bắc Kạn (~47.000 người), canh tác nương rẫy, trồng lúa, ngô và phát triển mạnh cây thuốc lá thương phẩm.
• Dân tộc Tày: Chiếm trên 50% dân số toàn tỉnh Bắc Kạn, định cư tại các thung lũng, ven sông suối, có kinh nghiệm trồng trọt, chăn nuôi gia súc và trồng cây nguyên liệu.
• Tổng quan địa bàn: Huyện Ngân Sơn có địa hình cánh cung chia cắt mạnh bởi núi cao và thung lũng, gồm 1 thị trấn (Nà Phặc) và 9 xã; xã Thượng Ân có 18 thôn bản, giữ vai trò căn cứ địa lịch sử.

Chương 3: Phương pháp và nội dung nghiên cứu (PART III. Research Methodology and Contents)

Mô tả chi tiết địa bàn 6 thôn bản khảo sát, vật liệu nghiên cứu (thiết bị ghi chép, máy tính, Google Earth), thiết kế bảng hỏi bán cấu trúc 5 phần, quy trình phỏng vấn 3 nhóm đối tượng ($n=33$), phương pháp quan sát thực địa kết hợp cùng dự án CSSP và quy trình phân tích nội dung, xử lý thống kê bằng ANOVA.

Chương 4: Kết quả và thảo luận (PART IV. Results and Discussion)

Trình bày các phát hiện định lượng và định tính từ khảo sát thực địa, chia thành các nhóm nội dung:

• Đặc điểm nhân khẩu học và sinh kế: Người tham gia khảo sát trong độ tuổi 32–60; 39% học hết tiểu học, 27% học hết THCS, 6,09% không có trình độ học vấn; 90,09% thuộc hộ nghèo. Cơ cấu cây trồng phân hóa theo độ cao: thôn vùng cao (Khuổi Slao, Thẳm Ông) chủ yếu trồng ngô, lúa tự cung tự cấp (lúa đạt 200–500 kg/năm, ngô đạt 150–400 kg/năm); thôn vùng thấp trồng thuốc lá thương phẩm (thu hoạch 1–1,5 tấn/hộ/năm, giá bán 5.000–7.000 đồng/kg, mang lại thu nhập khoảng 120 triệu đồng/ha, cao gấp 3–4 lần trồng lúa/ngô).
• Nhận thức về SFM: 89% người dân và cán bộ thôn đã nghe cụm từ "quản lý rừng bền vững" và "kinh tế - xã hội". 100% người dân sau khi được giải thích đều nhận thức được kinh tế - xã hội có tác động đến rừng. Đáng chú ý, 61,11% người dân và 75% trưởng thôn/bí thư cho rằng tại địa phương mình hiện không có tác động tiêu cực nào đến SFM do người dân ý thức được trách nhiệm giữ rừng được Nhà nước giao.
• Nguyên nhân gây mất rừng: Yếu tố kinh tế chiếm 85% nguyên nhân tác động tiêu cực (khai thác gỗ trái phép, lấy cây thuốc quý, chặt cây rừng làm củi sấy thuốc lá); yếu tố xã hội chiếm 23,66% (các dự án chuyển đổi cây trồng thiếu hiệu quả giai đoạn 2008–2015 như phá rừng tự nhiên trồng thông/keo, tăng dân số); yếu tố văn hóa truyền thống chiếm 10% (tập quán đun nấu bằng củi, đốt nương làm rẫy cũ).
• Đánh giá chính sách và giải pháp bản địa: Phân tích việc thực thi Luật Lâm nghiệp, các Nghị định 156/2018, 01/2019, 06/2019, 35/2019, chính sách PFES và ghi nhận hai sáng kiến quản lý rừng từ cộng đồng: lập hàng rào bảo vệ (putting up a fence) và tổ chức các tổ nhóm tuần tra phối hợp (coordinate patrolling in groups).

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả nghiên cứu chính

1. Đặc điểm đối tượng khảo sát tại 6 thôn thuộc xã Thượng Ân

Chỉ tiêu phân loại	Số lượng ($n=33$)	Tỷ lệ phần trăm (%)
Nhóm đối tượng tham gia
Người dân địa phương	18	54,12%
Cán bộ thôn (Trưởng thôn, Bí thư chi bộ)	12	36,36%
Chính quyền / Cán bộ chuyên môn (Kiểm lâm, địa chính)	3	9,09%
Thành phần dân tộc
Dân tộc Dao	21	63,03%
Dân tộc Tày và nhóm khác	12	36,97%
Trình độ học vấn
Không có trình độ học vấn (mù chữ)	2	6,09%
Tiểu học	13	39,00%
Trung học cơ sở	9	27,00%
Trình độ khác / Trung học phổ thông trở lên	9	27,91%
Tình trạng kinh tế hộ gia đình
Hộ nghèo	30	90,09%
Hộ không nghèo	3	9,91%

2. Đánh giá nhận thức của các nhóm đối tượng về tác động của KT-XH đến SFM

Nhóm đối tượng	Có tác động nhưng ít	Không có tác động	Không rõ / Không biết
Người dân địa phương ($n=18$)	5 (27,77%)	11 (61,11%)	2 (11,11%)
Cán bộ thôn bản ($n=12$)	3 (25,00%)	9 (75,00%)	0 (0,00%)
Cán bộ chính quyền, kiểm lâm ($n=3$)	0 (0,00%)	3 (100,00%)	0 (0,00%)

Kết quả kiểm định ANOVA một nhân tố đối với mức độ nhận thức giữa các nhóm đối tượng cho thấy giá trị $F = 4,68$ ($P = 0,0596$, với $F_{\text{crit}} = 5,14$). Do $F < F_{\text{crit}}$, sự khác biệt trong phân bổ nhận thức giữa các nhóm chưa đạt mức ý nghĩa thống kê ở ngưỡng $\alpha = 0,05$, phản ánh xu thế chung là các nhóm đều ghi nhận tình trạng suy giảm tác động tiêu cực đến rừng trong những năm gần đây nhờ hoàn thiện chính sách.

3. Các yếu tố kinh tế - xã hội tác động đến quản lý và mất rừng

Nhóm yếu tố	Tỷ lệ đồng thuận (%)	Nguyên nhân và hành vi cụ thể ghi nhận từ thực tế
Kinh tế (Economic)	85,00%	- Khai thác gỗ tự nhiên làm chất đốt phục vụ lò sấy thuốc lá trong vụ thu hoạch. - Khai thác trộm các loài cây dược liệu quý hiếm có giá trị thương phẩm cao trong rừng. - Khai thác gỗ tròn trái phép để bán thương phẩm hoặc làm nhà.
Xã hội (Society / Community)	23,66%	- Gia tăng dân số địa phương tạo áp lực phân chia đất sản xuất. - Hệ quả của các dự án lâm nghiệp giai đoạn trước (2008–2015) khi vận động chặt hạ rừng tự nhiên nghèo kiệt để trồng độc canh cây thông/keo khi giá gỗ nguyên liệu tăng cao.
Văn hóa truyền thống (Culture)	10,00%	- Tập quán chặt củi rừng đun nấu hàng ngày do 90,09% hộ nghèo không có điều kiện dùng bếp điện, bếp gas. - Tập quán canh tác đốt nương làm rẫy trồng lúa, ngô (tuy đã giảm nhiều so với giai đoạn trước năm 2010).

Tỷ lệ các yếu tố KT-XH tác động đến quản lý rừng:

4. Vai trò của việc cải thiện hạ tầng và truyền thông chính sách

Theo ghi nhận từ cán bộ kiểm lâm địa bàn, trước năm 2010, hầu hết các thôn bản tại Thượng Ân chưa có điện lưới quốc gia và không có sóng viễn thông, dẫn đến việc người dân thiếu thông tin về các quy định bảo vệ rừng, tình trạng chặt phá rừng làm nương rẫy diễn ra phổ biến. Từ sau năm 2010, khi mạng lưới điện và viễn thông phủ khắp các thôn bản, các kênh truyền thông chính sách qua tài liệu phát tay, loa phát thanh và mạng xã hội (Facebook, YouTube) đã giúp nâng cao nhận thức cộng đồng.

Giải pháp và kiến nghị của tác giả

• Nhân rộng các sáng kiến tự quản cộng đồng: Hỗ trợ kinh phí và công cụ cho các mô hình bản địa như dựng hàng rào ranh giới bảo vệ rừng và duy trì các tổ tuần tra rừng tự quản luân phiên giữa các hộ dân trong thôn.
• Giải quyết bài toán chất đốt cho chế biến nông sản: Cần nghiên cứu công nghệ lò sấy thuốc lá tiết kiệm nhiên liệu hoặc hỗ trợ nguồn chất đốt thay thế nhằm chấm dứt tình trạng chặt gỗ rừng tự nhiên làm củi sấy thuốc lá trong mùa vụ.
• Tăng cường hiệu quả thực thi chính sách giao đất giao rừng: Đẩy nhanh tiến độ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lâm nghiệp thông qua các dự án như CSSP; nâng cao mức chi trả dịch vụ môi trường rừng (PFES) và xúc tiến triển khai cơ chế Carbon-PFES để tạo nguồn thu nhập trực tiếp, ổn định cho người nhận khoán bảo vệ rừng.
• Rà soát các dự án lâm sinh: Tránh việc đưa các dự án trồng rừng kinh tế độc canh thiếu bền vững vào thay thế các diện tích rừng tự nhiên có tính đa dạng sinh học cao.

Đóng góp của đề tài

Khóa luận đã cung cấp một bộ dữ liệu vi mô chi tiết về thực trạng kinh tế - xã hội, phương thức mưu sinh (trồng thuốc lá, ngô, lúa, chăn nuôi) và mức độ tương tác với rừng của hai cộng đồng dân tộc Dao và Tày tại xã Thượng Ân, huyện Ngân Sơn. Đề tài làm rõ điểm nghẽn giữa phát triển cây công nghiệp ngắn ngày (cây thuốc lá) với áp lực tiêu thụ củi rừng tự nhiên – một phát hiện thực tế có giá trị đóng góp cho việc điều chỉnh chính sách quản lý lâm nghiệp tại địa phương.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế:
  • Dung lượng mẫu khảo sát trực tiếp còn ở mức hạn chế ($n=33$), chủ yếu mang tính chất nghiên cứu trường hợp (case study) cấp xã.
  • Địa bàn nghiên cứu có địa hình chia cắt phức tạp, việc tiếp cận các thôn vùng cao gặp trở ngại về giao thông.
  • Tồn tại rào cản ngôn ngữ với các đối tượng người cao tuổi dân tộc bản địa, phải qua trung gian phiên dịch viên địa phương nên có thể ảnh hưởng đến mức độ sâu của thông tin thu thập.
  • Các số liệu sản lượng lâm sản trồng mới (cây thông, quýt, keo) chủ yếu dựa trên ước tính của người dân do mới trồng trong giai đoạn 2021 chưa đến kỳ thu hoạch chính.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng quy mô khảo sát trên toàn bộ 10 xã, thị trấn của huyện Ngân Sơn; áp dụng các mô hình định lượng đánh giá cụ thể khối lượng sinh khối củi rừng bị tiêu thụ cho hoạt động sấy thuốc lá; nghiên cứu khả thi việc triển khai cơ chế chi trả tín chỉ carbon và các mô hình nông lâm kết hợp tại các thôn vùng cao.

---

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên và học viên chuyên ngành Khoa học môi trường, Quản lý tài nguyên rừng, Phát triển nông thôn: Tham khảo cấu trúc thiết kế bảng hỏi bán cấu trúc 5 phần, phương pháp điều tra đánh giá nông thôn có sự tham gia (PRA) kết hợp phân tích định lượng ANOVA.
• Cán bộ quản lý lâm nghiệp, kiểm lâm và chính quyền địa phương: Cung cấp bức tranh thực tế về mối liên hệ giữa sinh kế trồng cây thuốc lá và tình trạng khai thác củi rừng tự nhiên, làm căn cứ hoạch định các biện pháp kiểm soát và hỗ trợ kỹ thuật chế biến nông sản tại huyện Ngân Sơn và tỉnh Bắc Kạn.
• Các tổ chức phi chính phủ và ban quản lý dự án lâm nghiệp (CSSP, REDD+, PFES): Đánh giá mức độ hấp thụ chính sách của đồng bào dân tộc thiểu số tại chỗ sau khi hạ tầng điện lưới và viễn thông được hoàn thiện.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao người dân tại xã Thượng Ân lại chặt gỗ rừng tự nhiên phục vụ cho cây thuốc lá?

Cây thuốc lá là cây trồng mang lại thu nhập tiền mặt cao nhất cho các hộ dân ở các thôn vùng thấp (Nà Pài, Đuôm A, Đuôm B, Roòng Thù), đạt sản lượng từ 1 đến 1,5 tấn/hộ/năm và đem lại giá trị khoảng 120 triệu đồng/ha (gấp 3–4 lần trồng ngô, lúa). Để bán được ra thị trường, lá thuốc lá bắt buộc phải qua công đoạn sấy khô. Do kinh tế khó khăn (90,09% là hộ nghèo), người dân chọn giải pháp chặt hạ cây rừng tự nhiên để lấy củi đun lò sấy nhằm tiết kiệm chi phí sản xuất.

2. Tỷ lệ nhận thức của người dân địa phương về thuật ngữ "Quản lý rừng bền vững" đạt mức nào?

Khảo sát cho thấy có 89% người dân được hỏi đã từng nghe đến thuật ngữ "quản lý rừng bền vững" (SFM) và "kinh tế - xã hội". Sau khi được giải thích rõ nội dung, 100% người tham gia khảo sát nhận thức được rằng các hoạt động kinh tế - xã hội có tác động trực tiếp đến diện tích rừng.

3. Yếu tố nào chiếm tỷ lệ cao nhất trong các nguyên nhân tác động đến quản lý rừng tại Thượng Ân?

Yếu tố kinh tế chiếm tỷ lệ cao nhất với 85% phản hồi từ các cuộc phỏng vấn. Các nguyên nhân cụ thể bao gồm khai thác trộm các loài cây dược liệu quý bán ra thị trường, khai thác gỗ trái phép và đặc biệt là lấy củi rừng phục vụ sấy thuốc lá. Yếu tố xã hội chiếm 23,66% và yếu tố văn hóa truyền thống chiếm 10%.

4. Yếu tố hạ tầng nào đã tạo ra bước ngoặt trong việc nâng cao ý thức giữ rừng của người dân Thượng Ân?

Theo số liệu phỏng vấn kiểm lâm địa bàn, mốc thời gian trước năm 2010 là giai đoạn rừng bị chặt phá nhiều do các bản làng chưa có điện lưới và sóng viễn thông để tiếp nhận thông tin. Sau năm 2010, khi điện lưới quốc gia và mạng viễn thông được phủ kín, người dân tiếp cận thông tin chính sách lâm nghiệp thường xuyên hơn qua tài liệu tuyên truyền và mạng xã hội (Facebook, YouTube), từ đó ý thức bảo vệ rừng tăng lên rõ rệt.

5. Những sáng kiến quản lý rừng dựa vào cộng đồng nào được ghi nhận tại địa phương?

Nghiên cứu ghi nhận hai sáng kiến thực tiễn từ người dân: (1) Mô hình dựng hàng rào ranh giới bảo vệ các khu vực rừng tự nhiên được giao khoán; (2) Mô hình thành lập các nhóm/tổ tuần tra phối hợp luân phiên giữa các hộ gia đình trong thôn bản nhằm phát hiện và ngăn chặn kịp thời các hành vi xâm phạm rừng.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lưu Huỳnh Đức đã phản ánh chân thực bức tranh tương tác giữa phát triển kinh tế - xã hội và quản lý rừng bền vững tại xã Thượng Ân, huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn. Nghiên cứu chỉ ra rằng áp lực kinh tế (chiếm 85%), đặc biệt là nhu cầu củi đốt phục vụ chế biến sấy thuốc lá thương phẩm, là nguyên nhân chính dẫn đến suy giảm tài nguyên rừng tự nhiên tại địa phương. Mặc dù nhận thức của người dân đã được nâng cao đáng kể sau khi hoàn thiện hạ tầng điện lưới và truyền thông chính sách từ sau năm 2010, việc duy trì tính bền vững của rừng tại Thượng Ân đòi hỏi phải kết hợp đồng bộ giữa giải pháp kỹ thuật sấy nông sản thay thế, giao đất giao rừng minh bạch và phát huy các sáng kiến tự quản bảo vệ rừng của chính cộng đồng bản địa.

Trích đoạn nội dung tài liệu

THAI NGUYEN UNIVERSITY UNIVERSITY OF AGRICULTURAL AND FORESTRY LƯU HUỲNH ĐỨC Assessing the impact of socioeconomic development on protecting forests and sustainable forest management in Thuong An Commune, Ngan Son District, Bac Kan Province, Viet Nam BACHELOR THESIS Study mode: Full-time Major: K49_Environmental Science and management. Faculty: Advanced Education Program Office Batch: (2017-2021) Thai Nguyen, 19/1/2022 DOCUMENTATION PAGE WITH ABSTRACT Thai Nguyen University of Agriculture and Forestry Degree Program Bachelor of Environmental Science and Management Student name Lưu Huỳnh Đức Student ID DTN1754290005 Assessing the impact of development social-economics on Thesis Title sustainable forest management in Thuong An commune, Ngan Son district, Bac Kan province, Viet Nam Supervisor (s) Asso. Tran Thi Thu Ha Supervisor’s Signature i Abstract: In the late decades, forestry issues become a new main situation of the world. One main of them have been exiting for long time ago, but now it happening as a huge way, it called “deforestation”.

Our humans are cutting down trees, destroying the ecosystem without intention or establishing for rasing economics, making a new society, etc. So the research appeared to ask the question: “Wether is there any impacts of development social-economics effect on foresty areas and sustainable forest management (SFM)? The research was carried out the main case study in Thuong An commune, Ngan Son district, Bac Kan province. In Thuong An commune, six cases study villages were selected. The methodology of this study based on the technique for assessing sustainable forest and forest land management in northern Vietnam was established (Tran, 2007).

The methodology included gathering and analyzing socioeconomic and forest statistics at the province and commune levels, as well as conducting primary research in the case study villages at the family and landscape size. The surveys were collected by asking the local people, head villages in 6 villages of Thuong An commune. Besides, the forest rangers, land use department also were a part of the surveys. The researcher stayed there in Ngan Son districts and went to every village of Thuong An commune about 50km to 60km and chose randomly 3 local people in each village so there were 18 local respondents, 12 head villages and secretary, and 3 local authorities who answered the surveys.

The second data collected on:  The documentation: Policies, laws, decisions, planning, and management strategies.  The statistics: General conditions: geography (location), natural aspects (land area, forest land, and forest area, agricultural land), socio-economic aspect (cultural, population and growth rate, income). ii  Previous studies: results from the author's previous studies were also used for this research. The results gave general information about the development and management of forestry in Thuong An commune the how development social-economics in that area.

The report showed out the traditional policies that exist for a long time and which one does suit, and which one does not suit anymore and suggested some the law and policies that can be better in that area, as well as the feedback and local speak, were also included in the research. On the other hand, the report shows the difficulties while doing the projects and following the policies and regulations in villages. The second data was used to compare the difference between the past and now. Sustainable forest management, social- economics, Ngan Son Keywords: commune, Ngan Son district, Bac Kan province, Community Forest management.

Several pages: 83 pages Date of Submission: iii ACKNOWLEDGEMENT First and foremost, I want to express my heartfelt gratitude to Advanced Education Program lecturers as well as lecturers at Thai Nguyen University of Agriculture and Forestry, who have provided me with in-depth knowledge not only of my subjects but also of my soft skills, as well as the opportunity to complete my thesis. I want to thank my supervisor, Asso. Tran Thi Thu Ha, for her unquestioning support of my bachelor thesis, as well as her patience, encouragement, passion, and vast expertise. Her advice was invaluable during the research and writing of this thesis.

For my thesis, I could not have asked for a greater adviser and mentor. Besides my advisor, I would like to thank Dr. Truong Thi Anh Tuyet, for her encouragement, insightful comments, and advice for my thesis. My sincere gratitude also goes to Mr.

Hung Pham, Mr. Hung Nguyen, and Mr. Phong for assisting and caring for me while I was surveying Ngan Son. And also Thank you very much to the People's Committee of Thuong An commune for making it possible for me to finish the survey.

Last but not the least, I'd want to convey my gratitude to my family and friends, who have always been there for me. Their encouragement and support were the fuel that propelled me to achievement. Sincerely! Luu Huynh Duc iv TABLE OF CONTENT DOCUMENTATION PAGE WITH ABSTRACT. iv TABLE OF CONTENT.

v LIST OF FIGURES .viii LIST OF TABLES. ix LIST OF ABBREVIATIONS. Research questions and hypotheses. Significant of research.

Define and History of Forest conservation. History of Forest conservation. Forest conservation in Southeast Asia and Viet Nam. The principles of sustainable forest management.

Relationship between Socio-economic aspect and sustainable forest management. The impact of socio-economics on forest management. Sustainable forest management in South-East Asian countries. Relationship between minority ethnic groups and sustainable forest management.

Overview research area in Bac Kan province. RESEARCH METHODOLOGY AND CONTENTS. Research data collection. Interview design and process.

RESULTS AND DISCUSSION. General information of respondents. Education of local people. Main sources of income.

The knowledge of local people on sustainable forest management. The impacts of socio-economics development into forest management. Impacts of policies, regulations, and projects on forest management. Impacts of rules, regulations, and projects into forest management in Ngan Son district.

Local people’s participation in the rules, regulations, and projects. Local concepts for applying into sustainable forest management. Putting up a fence. Coordinate patrolling in groups.

Discussion and approach suggestion for sustainable forest management in local concept. CONCLUSION AND RECOMMENDATION. 58 vii LIST OF FIGURES Figure 2. Under the five shared socioeconomic paths (SSPs) (2015–2050), maps depicting geographically allocated predicted forest Cambodia (inset 2), Malaysia (inset 3) and Indonesia (inset 4).2: Forest replacement analyzed commodities 2001-2015.

15 Figure 3: Map of the research area. Product quantities per crop per inhabitant in the research area. The quantities of the industrial products depend on harvest time. The variety of agricultural products and industrial crops in the research area.

Photos of deforestation a and b: burned the forest to grow maize;. 35 c and d: cleared natural plants to grow acacia. 35 viii LIST OF TABLES Table 3.1:Structure of questionnaire for surveying the local people based on the table of open-ended questions for interviewing key informants at the village level, head village, and local government.1: Background of respondents in 6 villages in Thuong An commune .2: The responses of participants in people awareness .3: the awareness of respondents in the reseach area .4: the numbers of respondent in the research area .5: Reasons of socio-economic development impacts on SFM .6: Reasons for deforestation from interviews. 37 ix LIST OF ABBREVIATIONS GFC The Global Forest Coalition SSPs Shared socio-economic pathways Commercial Smallholder Support Project in Bac Kan and Cao Bang CSSP provinces REDD+: reduce emissions from deforestation and forest degradation FAO Food and Agriculture Organization of the United Nations PFES The Payment for Forest Environmental Services VIFORA Vietnam Forest Owner Association GVN The Government of Vietnam USAID The United States Agency for International Development.

SUPSFM Scaling-Up Participatory Sustainable Forest Management Project IFAD International Fund for Agricultural Development RDIF Research and Development Institute of Forestry GtCO2 Gigaton of carbon dioxide x PART I. Research rationale Forests are the trees and plants that occupy a third of the earth's surface and are typified by green in most environmentalist concepts (Madaan, 2016). They help drive sustainable development by regulating habitats, preserving biodiversity, playing an important role in the carbon cycle, supporting livelihoods, and regulating ecosystems forests play a dual role in climate change. They contribute to both the origin and the reduction of greenhouse gas pollution.

Deforestation and habitat depletion account for around half of these 5-10 GtCO2e per year and Forests offer products and services worth $75–100 billion a year, such as clean water and fertile soils, which are home to 80% of the world’s terrestrial biodiversity (IUCN, 2017). That is why Forest is always an important role in our life (Madaan, 2016). Vietnam is wooded to the tune of 44.5 percent or 13,797,000 hectares. Primary forest, the most biodiverse and carbon-dense type of forest, accounts for 0.6 percent (about 80,000 hectares) of the total.

There are 3,512,000 hectares of planted forest in Vietnam (Vietnam Forest Information and Data, 2011). Also, according to them, between 1990 and 2010, Vietnam added an average of 221,700 hectares each year, or 2.4 percent of its forest cover or roughly 4,434,000 hectares. Although the forest area increased, during that time, Vietnam's forest heritage has been severely damaged by deforestation. Between 2001 and 2019, 68% of tree cover loss occurred in regions where forest exploitation for economic 1 development was the main driver.

So, we are facing now a status that could happen in the short future in Viet Nam, which is called deforestation by development social economics, especially, in the high upland where have big areas of forestry, need to protect and prevent from human’s factors. Because in high upland the local people seem like lower educated, do not have any or less updated the information related to Viet Nam easy to get seduction from poaching or whatsoever. To understand more about this issue, the research surveyed how people protect the forests and are there any activities that are related to social- economics even directly and indirectly to the natural forests? And Thuong An commune, Ngan Son district, Bac Kan province is the place to do for this research because Bac kan is one of the provinces that have big natural areas in Viet Nam around 274,086.1 ha (Bac Kan Department of Agriculture and Forestry) and there is more 5 mains ethenic’s group living in that place (Tay, Nung, Dao, San Dìu, etc. However, this research did only on Tay and Dao two mains ethenic’s groups in Thuong An commune, the Ngan Son district.

So, this study had shown the relationship between forests and socio-economics by using surveys and the secondary data collected before research that is related to the topic. Research Objective There were three over four main objectives that were aimed for compared to the proposal. Firstly, determine the awareness of people in Bac Kan to the impact of socioeconomics on sustainable forest management and development. Besides, show the people about the benefits of development forests bring to them.

Secondly, shows the general and detailed impact of socio-economic to (SFM) and also be able to show the 2 main factors that form socio-economic impact on (SFM). thirdly, the result of the research will show to the authorities so that they will have a more general look at the socio- economic status and the forest status in that place where they are managers. Fourthly, we showed out the policies and projects that have been used in that place and which one is not suited anymore in those issues and suggested the possible one in this paper. Research questions and hypotheses 1.

Research questions The research appeared to ask the question: “Wether is there any impacts of development social-economics effect on foresty areas and sustainable forest management (SFM)? and the evaluation on them in Thuong An commune, Ngan Son district, Bac Kan province. That question will answer by addressing three subsidiary questions: 1) How do people assess the impacts of socioeconomics effect on sustainable forest management? 2) What policies or projects have been applied in the research area? And are they still suitable now? 3) How do people here adapt to those policies and projects? 1.