HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN NGỌC LONG ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG VÀ ĐỊNH HƯỚNG SỬ DỤNG ĐẤT NÔNG NGHIỆP THEO MÔ HÌNH TRANG TRẠI TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THANH TRÌ - THÀNH PHỐ HÀ NỘI Chuyên ngành: Quản lý đất đai Mã số: 60.03 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Cao Việt Hà NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Nguyễn Ngọc Long i LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.
Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới PGS. Cao Việt Hà - Khoa Quản lý đất đai, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Quản lý đất đai - Khoa Quản lý đất đai - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ, viên chức Ủy ban nhân dân huyện Thanh Trì, Phòng Tài nguyên và Môi trường, Văn phòng đăng ký đất đai Hà Nội - chi nhánh huyện Thanh Trì, Phòng Kinh tế, Phòng Quản lý Đô thị, UBND các xã và các hộ nông dân trên địa bàn nơi tôi đến điều tra đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài.
Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Nguyễn Ngọc Long ii MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục các chữ viết tắt.
vi Danh mục bảng. vii Danh mục đồ thị, hình ảnh. viii Trích yếu luận văn. ix Thesis abstract.
Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Yêu cầu của đề tài.
Những đóng góp mới, ý nghĩa khoa học và thực tiễn. Tổng quan tài liệu. Tình hình sử dụng đất nông nghiệp trên thế giới và Việt Nam. Tình hình sử dụng đất nông nghiệp.
Nguyên tắc và các quan điểm sử dụng đất nông nghiệp. Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp. Tổng quan chung về trang trại. Khái niệm về trang trại và kinh tế trang trại.
Vai trò và vị trí của kinh tế trang trại. Các văn bản pháp lý liên quan đến mô hình trang trại nông nghiệp. Trang trại nông nghiệp trên thế giới. Tình hình phát triển trang trại và kinh tế trang trại trên thế giới.
Loại hình sản xuất trang trại phổ biến trên thế giới. Trang trại nông nghiệp ở Việt Nam. Tình hình phát triển trang trại và kinh tế trang trại ở Việt Nam. Loại hình sản xuất trang trại phổ biến ở Việt Nam.
Tình hình phát triển trang trại ở Thành phố Hà Nội. Vật liệu và phương pháp nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu.
Đối tượng nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. Điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội. Đánh giá tình hình sử dụng đất của huyện Thanh Trì.
Tình hình phát triển sản xuất theo mô hình trang trại trên địa bàn huyện Thanh Trì giai đoạn 2011 - 2015. Đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp theo mô hình trang trại trên địa bàn huyện. Định hướng và giải pháp phát triển các trang trại nông nghiệp trên địa bàn huyện đến năm 2020. Phương pháp nghiên cứu.
Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp. Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp. Phương pháp đánh giá hiệu quả các loại hình sử dụng đất. Phương pháp xử lý số liệu.
Phương pháp minh họa .32 Phần 4 Kết quả và thảo luận. Đánh giá hiện trạng điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội. Điều kiện tự nhiên. Thực trạng phát triển kinh tế - xã hội của huyện Thanh Trì.
Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội liên quan đến sử dụng đất và sản xuất nông nghiệp. Đánh giá tình hình sử dụng đất của huyện Thanh Trì. Biến động sử dụng đất của huyện Thanh Trì giai đoạn 2011 - 2015. Hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp của huyện Thanh Trì.
Ðánh giá tình hình phát triển sản xuất theo mô hình trang trại trên địa bàn huyện Thanh Trì giai đoạn 2011 - 2015. Số lượng trang trại nông nghiệp trên địa bàn huyện Thanh Trì giai đoạn 2011 - 2015. Loại hình trang trại của huyện giai đoạn 2011 - 2015. Quy mô và hiện trạng sản xuất các trang trại trên địa bàn huyện Thanh Trì.
Đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp theo mô hình trang trại trên địa bàn huyện. Đánh giá về hiệu quả kinh tế. Đánh giá về hiệu quả xã hội. Đánh giá về hiệu quả môi trường.
Đánh giá chung hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp theo mô hình trang trại trên địa bàn huyện Thanh Trì. Định hướng và giải pháp phát triển các mô hình trang trại có hiệu quả trên địa bàn huyện Thanh Trì đến năm 2020. Định hướng phát triển các mô hình trang trại của huyện Thanh Trì. Những tồn tại trong phát triển kinh tế trang trại.
Đề xuất phát triển các loại hình sản xuất trang trại trên địa bàn huyện. Các giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp theo mô hình trang trại. Kết luận và kiến nghị .82 Tài liệu tham khảo .83 v DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BVTV Bảo vệ thực vật CPTG Chi phí trung gian ĐVT Đơn vị tính GDP Tổng sản phẩm quốc nội GPMB Giải phóng mặt bằng GTGT Giá trị gia tăng TCP Tổng chi phí GTSX Giá trị sản xuất TSLN Tỷ suất lợi nhuận NTTS Nuôi trồng thuỷ sản NXB Nhà xuất bản QL Quốc lộ TB Trung bình TDT Tổng diện tích TMDV Thương mại dịch vụ LT Lãi thuần TT Trang trại TTCN Tiểu thủ công nghiệp VAC Vườn - ao - chuồng VACR Vườn - ao - chuồng - rừng VC Vườn - chuồng VCR Vườn - chuồng - rừng VR Vườn - rừng vi DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Biến động diện tích đất nông nghiệp và diện tích đất sản xuất nông nghiệp của cả nước.
Số lượng trang trại năm 2015 phân theo lĩnh vực sản xuất. Diện tích tự nhiên của các xã, thị trấn năm 2015. Tốc độ tăng trưởng kinh tế giai đoạn 2011 - 2015. Hiện trạng dân số và lao động huyện Thanh Trì năm 2015.
Biến động sử dụng đất của huyện Thanh Trì giai đoạn 2011 - 2015. Diện tích đất nông nghiệp của huyện Thanh Trì năm 2015. Loại hình các trang trại giai đoạn 2011 - 2015. Cơ cấu diện tích các trang trại huyện Thanh Trì giai đoạn 2011 - 2015.
Cơ cấu diện tích các loại mô hình trang trại huyện Thanh Trì năm 2015. Số lượng một số vật nuôi/lứa của các trang trại năm 2015. Hiệu quả kinh tế của các trang trại nông nghiệp trên địa bàn huyện Thanh Trì năm 2015. Số lao động của các loại hình sản xuất trang trại phân chia theo các loại hình sản xuất.
Thu nhập bình quân của người lao động trong các trang trại. Hình thức xử lý chất thải rắn chăn nuôi. Hình thức xử lý chất thải lỏng chăn nuôi. Đánh giá chung về hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp theo mô hình trang trại trên địa bàn huyện Thanh Trì.72 vii DANH MỤC ĐỒ THỊ, HÌNH ẢNH Hình 4.
Biểu đồ cơ cấu các ngành. Tình hình biến động đất đai của huyện Thanh Trì giai đoạn 2011 -2015. Mô hình trang trại chăn nuôi của gia đình ông Nguyễn Xuân Trường, xã Tả Thanh Oai - huyện Thanh Trì. Mô hình trang trại trồng lúa kết hợp với thả cá của ông Nguyễn Xuân Việt, xã Đông Mỹ - huyện Thanh Trì.
Mô hình trang trại NTTS kết hợp chăn nuôi ông Chử Bá Tùng xã Vạn Phúc, huyện Thanh Trì. Mô hình trang trại trồng lúa kết hợp với thả cá của bà Nguyễn Thị Hằng, xã Yên Mỹ - huyện Thanh Trì. Mô hình trang trại trồng cây ăn quả kết hợp chăn nuôi ông Tạ Mạnh Tấn xã Liên Ninh, huyện Thanh Trì. Đánh giá ảnh hưởng hoạt động của chăn nuôi trong trang trại tới môi trường.
So sánh môi trường của trang trại chăn nuôi và chăn nuôi truyền thống của hộ gia đình .69 viii TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Ngọc Long Tên Luận văn: "Đánh giá thực trạng và định hướng sử dụng đất nông nghiệp theo mô hình trang trị trên địa bàn huyện Thanh Trì - Thành phố Hà Nội". Ngành: Quản lý đất đai Mã số: 60.03 Tên cơ sở đào tạo: Học viện nông nghiệp Việt Nam. Mục đích nghiên cứu Đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp theo mô hình trang trại trên địa bàn huyện Thanh Trì. Định hướng phát triển các mô hình trang trại nông nghiệp có hiệu quả trên địa bàn huyện đến 2020.
Đề xuất các giải pháp để nâng cao hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp theo mô hình trang trại trên địa bàn huyện Thanh Trì. Phương pháp nghiên cứu Thu thập số liệu thứ cấp về các mặt: tình hình phát triển kinh tế - xã hội, các loại bản đồ hiện trạng sử dụng đất, tình hình sử dụng đất, hiện trạng sử dụng đất và các vấn đề có liên quan qua các ban ngành hữu quan. Thu thập số liệu sơ cấp: Đề tài lựa chọn các trang trại điều tra ở 3 tiểu vùng của huyện Thanh Trì. Mỗi tiểu vùng có 1 loại hình trang trại điển hình.
Điều tra phỏng vấn nông hộ với phiếu điều tra nông hộ đã soạn sẵn (Mẫu phiếu điều tra có trong phụ lục 2).