Luận văn tốt nghiệp: Đánh giá tình hình sản xuất bưởi Diễn tại Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên

Luận văn phân tích tình hình sản xuất bưởi Diễn tại mô hình Khoa Nông học, Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, cung cấp thông tin hữu ích.

• Tác giả: Giàng A Xình
• Người hướng dẫn: TS. Dương Trung Dũng
• Trường học: Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Khoa học cây trồng
• Đề tài: Đánh Giá Tình Hình Sản Xuất Bưởi Diễn Tại Mô Hình Khoa Nông Học Trường Đại Học Nông Lâm Thái Nguyên
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• BẢNG DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu của đề tài
• 1.3. Yêu cầu của đề tài
• 1.4. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Tình hình sản xuất và tiêu thụ bưởi trên thế giới và ở Việt Nam
• 2.1.1. Tình hình sản xuất và tiêu thụ bưởi trên thế giới
• 2.1.2. Tình hình sản xuất, tiêu thụ và xuất nhập khẩu ở Việt Nam
• 2.2. Thuận lợi, khó khăn trong sản xuất và tiêu thụ bưởi tại Việt Nam
• 2.3. Một số kỹ thuật trong sản xuất bưởi trên thế giới và ở Việt Nam
• 2.3.1. Một số kỹ thuật trong sản xuất bưởi trên thế giới
• 2.3.2. Một số kỹ thuật trong sản xuất bưởi ở Việt Nam
• 2.4. Đặc điểm, yêu cầu sinh thái và dinh dưỡng của cây bưởi
• 2.4.1. Đặc điểm thực vật học cây bưởi
• 2.4.2. Yêu cầu sinh thái của cây bưởi
• 2.5. Tổng quan khu vực mô hình trồng cây ăn quả
• 2.5.1. Về vị trí địa lý
• 2.5.2. Về đặc điểm khí hậu thủy văn
• 3. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN
• 3.1. Đối tượng và vật liệu thực hiện tại mô hình
• 3.2. Địa điểm, thời gian nơi thực tập
• 3.3. Nội dung thực hiện
• 3.4. Phương pháp thực hiện
• 3.4.1. Phương pháp kế thừa số liệu
• 3.4.2. Phương pháp thu thập thông tin trực tiếp
• 3.4.3. Phương pháp xử lý số liệu
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Kết quả đánh giá hiện trạng sản xuất ở mô hình
• 4.1.1. Tình hình sản xuất cây ăn quả của mô hình
• 4.1.2. Kết quả đánh giá tình hình sản xuất bưởi của mô hình
• 4.1.3. Tình hình sản xuất cây bưởi tại mô hình
• 4.1.4. Tình hình sản xuất cây bưởi diễn tại mô hình
• 4.1.5. Một số loại sâu bệnh hại chính trên cây bưởi diễn
• 4.2. Một số biện pháp kỹ thuật trong sản xuất bưởi diễn tại mô hình
• 4.2.1. Kỹ thuật chăm sóc cây bưởi diễn
• 4.2.2. Kỹ thuật khoanh vỏ
• 4.2.3. Kỹ thuật bón phân cho cây bưởi diễn tại mô hình
• 4.2.4. Biện pháp phòng trừ sâu bệnh tại mô hình
• 4.3. Thuận lợi, khó khăn trong tình hình sản xuất tại mô hình
• 4.4. Một số giải pháp phát triển cây bưởi diễn tại mô hình
• 4.4.1. Về phòng trừ sâu, bệnh
• 4.4.2. Về mở rộng sản xuất, thị trường
• 5. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ SÂU, BỆNH HẠI VÀ VIỆC LÀM HÀNG NGÀY TẠI MÔ HÌNH

Tóm tắt

I. Giới thiệu về bưởi Diễn

Bưởi Diễn, một trong những giống bưởi nổi tiếng của Việt Nam, có nguồn gốc từ xã Phú Diễn, huyện Từ Liêm, Hà Nội. Giống bưởi này được biết đến với hương vị ngọt ngào, thịt quả dày và ít hạt. Bưởi Diễn không chỉ có giá trị dinh dưỡng cao mà còn mang lại giá trị kinh tế lớn cho người trồng. Theo thống kê, bưởi Diễn đã trở thành một trong những sản phẩm xuất khẩu chủ lực của ngành nông nghiệp Việt Nam. Việc phát triển sản xuất bưởi Diễn tại Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên không chỉ góp phần nâng cao giá trị kinh tế mà còn tạo ra một mô hình sản xuất bền vững cho sinh viên và nông dân địa phương.

1.1. Đặc điểm sinh học của bưởi Diễn

Bưởi Diễn thuộc chi Citrus, có đặc điểm sinh học nổi bật như khả năng sinh trưởng tốt trong điều kiện khí hậu Việt Nam. Cây bưởi Diễn có thể phát triển trên nhiều loại đất khác nhau, nhưng thích hợp nhất là đất phù sa màu mỡ. Đặc biệt, bưởi Diễn có khả năng chống chịu sâu bệnh tốt, giúp giảm thiểu chi phí chăm sóc. Theo nghiên cứu, bưởi Diễn có thể cho năng suất cao nếu được chăm sóc đúng kỹ thuật, với năng suất trung bình đạt từ 15-20 tấn/ha. Điều này cho thấy tiềm năng phát triển của giống bưởi này trong sản xuất nông nghiệp.

II. Tình hình sản xuất bưởi tại Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên

Mô hình sản xuất bưởi Diễn tại Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên được triển khai trên diện tích 3,5 ha, trong đó có 1 ha trồng bưởi Diễn. Mô hình này không chỉ phục vụ cho việc nghiên cứu mà còn là nơi thực hành cho sinh viên ngành nông học. Quy trình sản xuất bưởi tại đây được áp dụng các kỹ thuật tiên tiến, từ khâu chọn giống, chăm sóc đến thu hoạch. Đặc biệt, việc áp dụng các biện pháp sinh học trong phòng trừ sâu bệnh đã giúp giảm thiểu tối đa việc sử dụng hóa chất, đảm bảo an toàn cho sản phẩm. Kết quả cho thấy, sản lượng bưởi Diễn tại mô hình đạt khoảng 20 tấn/ha, cao hơn so với mức trung bình của cả nước.

2.1. Quy trình sản xuất bưởi Diễn

Quy trình sản xuất bưởi Diễn tại Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên bao gồm các bước chính như chuẩn bị đất, chọn giống, trồng cây, chăm sóc và thu hoạch. Đất được chuẩn bị kỹ lưỡng, đảm bảo độ pH và độ ẩm phù hợp. Giống bưởi Diễn được chọn lọc từ những cây mẹ khỏe mạnh, có năng suất cao. Trong quá trình chăm sóc, sinh viên được hướng dẫn cách bón phân hợp lý, tưới nước đúng cách và theo dõi sự phát triển của cây. Việc áp dụng các biện pháp kỹ thuật như khoanh vỏ, bón phân hữu cơ đã giúp cây bưởi phát triển tốt và cho năng suất cao.

III. Đánh giá tình hình sản xuất bưởi Diễn

Đánh giá tình hình sản xuất bưởi Diễn tại Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên cho thấy mô hình này có nhiều ưu điểm. Đầu tiên, việc áp dụng các kỹ thuật hiện đại trong sản xuất đã giúp tăng năng suất và chất lượng sản phẩm. Thứ hai, mô hình này còn tạo ra một môi trường học tập thực tế cho sinh viên, giúp họ nắm vững kiến thức và kỹ năng cần thiết trong lĩnh vực nông nghiệp. Tuy nhiên, vẫn còn một số thách thức như tình hình sâu bệnh hại và biến đổi khí hậu ảnh hưởng đến sản xuất. Do đó, cần có các giải pháp đồng bộ để nâng cao hiệu quả sản xuất bưởi Diễn trong tương lai.

3.1. Những thách thức trong sản xuất

Một trong những thách thức lớn nhất trong sản xuất bưởi Diễn là tình hình sâu bệnh hại. Các loại sâu như sâu vẽ bùa, sâu đục thân đã gây thiệt hại không nhỏ cho năng suất. Bên cạnh đó, biến đổi khí hậu cũng ảnh hưởng đến sự phát triển của cây bưởi, đặc biệt là trong mùa khô hạn. Để khắc phục tình trạng này, cần áp dụng các biện pháp phòng trừ sâu bệnh hiệu quả, đồng thời nghiên cứu các giống bưởi có khả năng chống chịu tốt hơn. Việc nâng cao nhận thức cho nông dân và sinh viên về các biện pháp canh tác bền vững cũng là rất cần thiết.

IV. Kết luận và đề xuất

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy sản xuất bưởi Diễn tại Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên có nhiều tiềm năng phát triển. Mô hình này không chỉ cung cấp sản phẩm chất lượng cao mà còn là nơi đào tạo thực tế cho sinh viên. Để nâng cao hiệu quả sản xuất, cần tiếp tục nghiên cứu và áp dụng các kỹ thuật mới, đồng thời tăng cường công tác phòng trừ sâu bệnh. Đề xuất cần có sự hỗ trợ từ các cơ quan chức năng trong việc phát triển giống bưởi Diễn, cũng như mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm.

4.1. Đề xuất giải pháp phát triển

Để phát triển bưởi Diễn tại Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, cần có các giải pháp như tăng cường nghiên cứu và phát triển giống bưởi mới, áp dụng công nghệ cao trong sản xuất. Đồng thời, cần xây dựng các chương trình đào tạo cho sinh viên về kỹ thuật trồng và chăm sóc bưởi. Việc kết nối với các doanh nghiệp trong ngành nông nghiệp cũng rất quan trọng để mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm. Cuối cùng, cần có các chính sách hỗ trợ từ nhà nước để khuyến khích nông dân tham gia vào sản xuất bưởi Diễn.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Cây bưởi (Citrus grandis Osbeck), thuộc chi Citrus, họ Rutaceae, là một trong những loại cây ăn quả có múi bản địa quan trọng, phân bố rộng rãi tại Việt Nam và các nước châu Á như Trung Quốc, Ấn Độ, Thái Lan, Malaysia, Philippines. Quả bưởi có giá trị dinh dưỡng và y học cao. Theo số liệu trích dẫn trong văn bản (Trần Thế Tục), trong 100g phần ăn được của quả bưởi tươi chứa: đường 6 - 12%, lipit 0,1g, protein 0,9g, vitamin C 90mg, $\text{P}_2\text{O}_5$ 12mg, xenluloza 0,2g, caroten 0,2mg, các vitamin $\text{B}_1$, $\text{B}_2$ cùng nhiều khoáng chất vi lượng; 1kg múi bưởi cung cấp từ 530 - 600 calo. Ngoài sử dụng ăn tươi, các phụ phẩm của cây bưởi được khai thác trong chế biến nước quả, mứt, chiết xuất tinh dầu từ vỏ và hạt, hoặc sản xuất pectin từ bã tép để phục vụ hỗ trợ điều trị bệnh đường ruột và tim mạch. Tại Việt Nam, nhiều vùng chuyên canh bưởi đặc sản nổi tiếng đã hình thành như bưởi Đoan Hùng (Phú Thọ), bưởi Diễn (Hà Nội), bưởi Phúc Trạch (Hà Tĩnh), bưởi Thanh Trà (Thừa Thiên Huế), bưởi Năm Roi (Vĩnh Long), bưởi Da Xanh (Bến Tre).

Mô hình khoa Nông học thuộc Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên có tổng diện tích 8 ha, tập trung phát triển cây ăn quả, cây công nghiệp và vườn ươm sản xuất giống cây con. Trong đó, khu vực trồng cây ăn quả chiếm 3,5 ha với các chủng loại như bưởi, cam, ổi, nhãn, mít, hồng xiêm. Mô hình được xây dựng từ năm 2012 với cơ cấu ban đầu 1.000 cây cho mỗi loại cây ăn quả chính và đã cho thu hoạch ổn định từ năm 2016. Nhằm nắm bắt thực trạng canh tác, quy trình chăm sóc, sử dụng phân bón, quản lý sâu bệnh và khả năng thích ứng của giống bưởi Diễn tại khu vực này, đề tài "Đánh giá tình hình sản xuất bưởi Diễn tại mô hình khoa Nông học Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên" được thực hiện.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài:

• Đánh giá tình hình sản xuất bưởi Diễn tại mô hình khoa Nông học, Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên.

Nhiệm vụ và yêu cầu nghiên cứu của đề tài (được đánh số theo văn bản):

1. Đánh giá hiện trạng sản xuất cây ăn quả tại mô hình.
2. Đánh giá tình hình sản xuất bưởi Diễn tại mô hình.
3. Đánh giá sâu, bệnh hại trên cây bưởi tại mô hình.
4. Một số biện pháp kỹ thuật trong sản xuất bưởi Diễn tại mô hình.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Giống cây bưởi Diễn (8 năm tuổi), hệ thống phân bón (phân hữu cơ vi sinh, phân lân supe, đạm urê, kali) và các vật liệu kỹ thuật phục vụ chăm sóc tại mô hình.
• Phạm vi không gian: Khu vực mô hình khoa Nông học thuộc Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên với diện tích 8 ha; ranh giới tiếp giáp phía Bắc giáp phường Quán Triều, phía Nam giáp phường Thịnh Đán, phía Đông giáp khu dân cư, phía Tây giáp xã Phúc Hà.
• Phạm vi thời gian: Thực tập và theo dõi thực địa từ ngày 01/02/2020 đến ngày 01/07/2020.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và tài liệu khoa học được tác giả sử dụng:

• Cơ sở thống kê sản xuất cây ăn quả có múi: Số liệu thống kê diện tích, năng suất, sản lượng bưởi toàn cầu và Việt Nam giai đoạn 2008 - 2018 trích xuất từ FAOSTAT (2020); các tài liệu tổng kết vùng trồng bưởi của Đỗ Đình Ca và cộng sự (2008), Vũ Mạnh Hải và cộng sự (2000), Lê Đình Định (1990), Trần Như Ý và cộng sự (2000).
• Đặc tính thực vật học: Bộ rễ bưởi ăn nông (phân bố chủ yếu ở tầng đất 0 - 30 cm) và có 3 đợt hoạt động mạnh trong năm (tháng 2 - 3, tháng 6 - 8 và tháng 10). Cây ra 4 đợt cành: cành Xuân (tháng 2 - 4, mang hoa và quả, cành dinh dưỡng dùng lấy mắt ghép vụ Thu), cành Hè (tháng 5 - 7, dài khỏe, mọc rải rác), cành Thu (tháng 8 - 9, cành mẹ chính cho vụ quả sau), cành Đông (tháng 11 - 1 năm sau, yếu ớt, vô hiệu). Lá bưởi thuộc dạng lá kép có eo lá, tuổi thọ trung bình từ 15 - 24 tháng.
• Yêu cầu sinh thái: Nhiệt độ thích hợp nhất cho cây bưởi sinh trưởng là 26 - 30°C (khoảng nhiệt độ phù hợp 27 - 32°C; dưới -3°C đến -4°C lá chết rét, dưới -7°C cây chết hoàn toàn); ẩm độ không khí tối ưu 70 - 75%; lượng mưa thích hợp 1.000 - 2.400 mm/năm (tối thuận 1.200 mm/năm); độ pH đất từ 5,5 - 6,5; mực nước ngầm an toàn tối thiểu sâu 1,5m; cường độ ánh sáng phù hợp 1.800 - 2.000 lux.
• Đặc điểm khí hậu địa bàn nghiên cứu: Thái Nguyên nằm trong vùng khí hậu cận nhiệt đới ẩm, nhiệt độ trung bình năm 25°C (tháng nóng nhất là tháng 6: 28,9°C; tháng lạnh nhất là tháng 1: 15,2°C), lượng mưa trung bình 2.500 mm/năm (mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 10, mùa khô từ tháng 10 đến tháng 5 năm sau), tổng số giờ nắng đạt khoảng 1.750 giờ/năm.
• Kỹ thuật chuyên ngành: Kỹ thuật thụ phấn bổ sung chéo bằng tay; kỹ thuật khoanh vỏ (tiện khoanh và tiện bóc nhằm ức chế sinh trưởng sinh dưỡng, thúc đẩy ra hoa và hạn chế rụng quả sinh lý); kỹ thuật tưới nước tiết kiệm; kỹ thuật bón phân qua lá (hấp thu 90 - 95% dưỡng chất); kỹ thuật cắt tỉa cành, tỉa quả non và các biện pháp phòng trừ sâu bệnh tổng hợp.

Phương pháp nghiên cứu thực tế đã sử dụng:

• Phương pháp kế thừa số liệu: Thu thập tài liệu thứ cấp, số liệu thống kê và báo cáo tổng kết của Trại thực nghiệm/Mô hình Khoa Nông học, cơ sở dữ liệu FAOSTAT, sách, giáo trình chuyên ngành và các bài báo khoa học.
• Phương pháp thu thập thông tin trực tiếp: Phỏng vấn trực tiếp công nhân lao động và cán bộ quản lý mô hình bằng hệ thống câu hỏi đóng và mở về tình hình đất đai, nguồn vốn, công lao động, quy trình kỹ thuật và chi phí bảo vệ thực vật.
• Phương pháp điều tra sâu bệnh hại: Điều tra thực địa trên 3 ô theo dõi (ODT 1, ODT 2, ODT 3), mỗi ô theo dõi 30 cây (tổng số mẫu điều tra cố định $n = 90$ cây bưởi Diễn).
  • Phương pháp điều tra sâu hại: Quan sát trực tiếp triệu chứng trên toàn bộ cây, dùng vợt bắt côn trùng bay, bắt tay mẫu vật hại trên lá, cành, thân, quả; rung đập cành để thu thập sâu hại trên cao; đếm số lượng cá thể sâu vẽ bùa, sâu xanh ăn lá, sâu đục thân, ruồi vàng trên từng cây trong các đợt ra lộc và tính mật độ trung bình (con/cây).
  • Phương pháp điều tra bệnh hại: Quan sát triệu chứng bệnh loét, bệnh đốm đen (Diaporthe citri), bệnh sẹo. Lấy mẫu ở 4 hướng (Đông, Tây, Nam, Bắc), mỗi điểm lấy 5 lá hoặc lộc, đếm số lá bị bệnh và tính tỷ lệ bệnh theo công thức: $$\text{Tỷ lệ bệnh hại (%)} = \frac{\text{Số lá, lộc, quả bị bệnh}}{\text{Tổng số cành, lá, lộc theo dõi}} \times 100%$$
• Phương pháp xử lý số liệu: Nhập liệu, tổng hợp dữ liệu, tính toán tỷ lệ phần trăm và giá trị trung bình bằng phần mềm Microsoft Excel 2010.

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Tác giả nêu rõ tầm quan trọng của cây ăn quả có múi nói chung và bưởi nói riêng đối với nhu cầu tiêu dùng tươi và công nghiệp chế biến. Trình bày tổng quan về mô hình sản xuất cây ăn quả 8 ha của Khoa Nông học - Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên (trong đó có 3,5 ha cây ăn quả xây dựng từ năm 2012). Xác định mục tiêu, 4 yêu cầu cụ thể, ý nghĩa khoa học trong việc củng cố phương pháp đánh giá thực tiễn và ý nghĩa thực tiễn trong việc áp dụng quy trình canh tác bưởi Diễn tại địa phương.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

Tác giả hệ thống hóa các tư liệu nghiên cứu trong và ngoài nước:

• Tình hình sản xuất bưởi thế giới: Đến năm 2018, diện tích bưởi toàn cầu đạt 373.735 ha, năng suất bình quân 250,839 tạ/ha, tổng sản lượng đạt 9.374.887 tấn. Châu Á là khu vực sản xuất lớn nhất (diện tích 243.394 ha, sản lượng 6.860.660 tấn). Trung Quốc dẫn đầu thế giới với diện tích 92.289 ha, năng suất 547,880 tạ/ha và sản lượng 5.056.368 tấn (năm 2018). Thái Lan năm 2018 đạt diện tích 24.644 ha, sản lượng 219.838 tấn.
• Tình hình sản xuất và tiêu thụ tại Việt Nam: Giai đoạn 2009 - 2018, diện tích bưởi cả nước tăng từ 34.280 ha lên 86.738 ha, sản lượng tăng từ 381.458 tấn lên 657.660 tấn. Nước ta có 3 vùng trồng chính: Đồng bằng sông Cửu Long (74.400 ha, sản lượng 880.800 tấn), Bắc Trung Bộ (16.520 ha), Trung du và miền núi phía Bắc. Xuất khẩu bưởi Việt Nam năm 2017 đạt 5.764 tấn, trị giá 3,914 triệu USD.
• Các dẫn liệu về đặc điểm thực vật học cây bưởi, các chỉ tiêu yêu cầu sinh thái (nhiệt độ, nước, đất đai, ánh sáng), tổng quan điều kiện tự nhiên tỉnh Thái Nguyên và các kỹ thuật canh tác bưởi tiên tiến (thụ phấn bổ sung, khoanh vỏ, tưới nhỏ giọt, bón phân qua lá, cắt tỉa cành).

Phần 3: Nội dung và phương pháp thực hiện

Trình bày chi tiết đối tượng nghiên cứu (quần thể bưởi Diễn 8 năm tuổi, phân chuồng, phân đạm urê, phân supe lân, phân kali); địa điểm thực hiện (Mô hình Khoa Nông học, Đại học Nông Lâm Thái Nguyên) và thời gian thực hiện (01/02/2020 - 01/07/2020). Xác định 4 nội dung đánh giá và mô tả cụ thể quy trình phương pháp: kế thừa số liệu, phỏng vấn trực tiếp, điều tra sâu bệnh theo ô tiêu chuẩn ($n = 90$ cây chia làm 3 ô ODT), công thức tính tỷ lệ bệnh hại và kỹ thuật xử lý dữ liệu trên Microsoft Excel 2010.

Phần 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Chương này trình bày toàn bộ số liệu khảo sát thực tế tại mô hình giai đoạn 2017 - 2020:

• Cơ cấu diện tích cây ăn quả tại mô hình giai đoạn 2017 - 2019: Tổng diện tích trồng cây ăn quả của mô hình duy trì ổn định ở mức 3,5 ha. Tỷ lệ cơ cấu các loại cây được thể hiện trong bảng sau:

Loại cây trồng	Diện tích 2017 (ha)	Diện tích 2018 (ha)	Diện tích 2019 (ha)	Tỷ lệ cơ cấu (%)
Ổi Đài Loan	1,2	1,2	1,2	34,29
Bưởi	0,7	0,7	0,7	20,00
Cam V2	0,4	0,4	0,4	11,43
Nhãn muộn	0,6	0,6	0,6	17,14
Mít Thái	0,5	0,5	0,5	14,29
Hồng xiêm	0,1	0,1	0,1	2,86
Tổng cộng	3,5	3,5	3,5	100,00

• Cơ cấu các giống bưởi và tỷ lệ đậu quả tại mô hình: Trên diện tích 0,7 ha bưởi có tổng số 305 cây (8 năm tuổi), gồm 4 giống: Bưởi Diễn (200 cây), Bưởi Hoàng (70 cây), Bưởi Đỏ (20 cây) và Bưởi Da Xanh (15 cây). Tỷ lệ đậu quả của từng giống như sau:

STT	Giống bưởi	Số cây (cây)	Tỷ lệ đậu quả (%)
1	Bưởi Diễn	200	80,36
2	Bưởi Hoàng	70	72,33
3	Bưởi Đỏ	20	70,93
4	Bưởi Da Xanh	15	72,13

• Khả năng cho quả của giống bưởi Diễn qua 3 ô điều tra:

Ô điều tra	Tổng số cây theo dõi (cây)	Số cây cho quả (cây)	Số cây không cho quả (cây)	Tỷ lệ cây cho quả (%)
ODT 1	30	27	3	90,00
ODT 2	30	29	1	96,67
ODT 3	30	28	2	93,33
Trung bình	30	28	2	93,33

Ghi chú của tác giả: Do thời gian thực tập kết thúc vào tháng 7/2020 (khi cây đang trong giai đoạn phát triển quả non, chưa đến vụ thu hoạch) nên chưa thu thập được số liệu về năng suất và sản lượng thực thu.

• Mật độ một số sâu hại chính trên cây bưởi Diễn:

Ô điều tra	Sâu vẽ bùa (Phyllocnistis citriella) (con/cây)	Sâu xanh ăn lá (con/cây)	Sâu đục thân (Chelidonium argentatum) (con/cây)	Ruồi vàng đục quả (con/cây)
ODT 1	2,40	1,83	1,77	1,97
ODT 2	1,90	1,80	1,50	1,77
ODT 3	2,07	1,77	1,87	1,60
Trung bình	2,12	1,80	1,71	1,78

• Tỷ lệ hại của các bệnh chính trên cây bưởi Diễn:

Ô điều tra	Bệnh loét (%)	Bệnh đốm đen (Diaporthe citri) (%)	Bệnh sẹo (%)
ODT 1	3,87	1,87	1,97
ODT 2	3,57	1,80	1,67
ODT 3	2,53	1,97	1,93
Trung bình	3,32	1,88	1,86

• Kỹ thuật chăm sóc bưởi Diễn tại mô hình:
  • Làm cỏ, xới phá váng: Thực hiện định kỳ 2 tháng/lần bằng máy phát cỏ quanh vườn kết hợp dùng cuốc xới đều quanh gốc.
  • Cắt tỉa: Tỉa cành sâu bệnh, cành tăm, cành vượt, cành vô hiệu vào mùa khô. Tỉa quả non sau khi đậu quả 2 tuần (đường kính quả 2 - 3 cm), thực hiện 3 lần tỉa để loại bỏ quả nhỏ, quả dị hình, quả vẹo.
  • Tưới nước: Duy trì giữ ẩm liên tục từ 20 ngày đến 1 tháng trong giai đoạn cây phát triển lộc và nuôi quả non; ngưng tưới nước 1 tháng trước khi thu hoạch.
  • Khoanh vỏ: Sử dụng dụng cụ chuyên dụng khoanh một vòng khép kín chạm phần gỗ nhưng không bóc bỏ vỏ (để ức chế sinh trưởng sinh dưỡng tạm thời, kích thích ra hoa). Với cành khỏe, khoanh lần 2 cách vị trí lần 1 từ 15 - 20 cm, độ rộng vết khoanh khoảng 5 cm.
  • Quy trình bón phân cho bưởi Diễn tại mô hình (áp dụng 3 đợt/gốc/năm):

Đợt bón	Thời gian và mục đích	Phân chuồng (kg/gốc)	Đạm Urê (kg/gốc)	Supe Lân (kg/gốc)	Kali (kg/gốc)
Lần 1	Tháng 1 - 2 (Bón thúc lộc xuân)	25	0,3	0,5	0,3
Lần 2	Tháng 4 - 5 (Bón thúc quả lần 1)	20	0,2	0,5	0,3
Lần 3	Tháng 7 - 9 (Bón thúc quả lần 2)	20	0,2	0,5	0,3
Tổng cộng	3 đợt bón trong năm	65	0,7	1,5	0,9

• Biện pháp phòng trừ sâu bệnh: Sử dụng bình bơm cao áp phun thuốc vào sáng sớm hoặc chiều mát bằng nước giếng/ao sạch. Bắt sâu non và quét vôi vào gốc tháng 11 - 12, bơm thuốc xông hơi Ofatox 400 EC (0,1%) hoặc Supracide 40ND (0,2%) rồi bít đất dẻo để diệt sâu đục thân; phun Emamectin hoặc hỗn hợp Chlorantraniliprole + Abamectin trừ sâu xanh; dùng bao bọc quả và thuốc chứa Cyromasine trừ ruồi vàng; phun Boocđô 1%, Kasuran 0,15%, Champion 37.5FL, COC 85WP, Zincopper 50WP, Tilsuer 300ND phòng trừ bệnh loét, bệnh đốm đen, bệnh sẹo.
• Đánh giá thuận lợi (vị trí giao thông, đất đai màu mỡ, cán bộ kỹ thuật có chuyên môn, sự ủng hộ của Nhà trường) và khó khăn (chi phí phòng trừ sâu bệnh cao, chưa có chứng nhận tiêu chuẩn nông nghiệp hữu cơ NNHC, diễn biến thời tiết bất thuận).

Phần 5: Kết luận và đề nghị

• Kết luận: Cây bưởi Diễn thích nghi tốt với điều kiện đất đai và khí hậu tại mô hình Khoa Nông học, ít bị sâu bệnh hại nghiêm trọng so với các vùng ngoài, tỷ lệ đậu quả cao (80,36%) và tỷ lệ cây cho quả đạt 93,33%. Quy mô sản xuất hiện còn nhỏ lẻ, thị trường tiêu thụ chủ yếu nội tỉnh.
• Đề nghị: Tiếp tục theo dõi đánh giá năng suất bưởi Diễn trong các năm tiếp theo; mở rộng diện tích trồng trên quỹ đất trống của trường; đưa thêm các kỹ thuật mới như thụ phấn bổ sung và hệ thống tưới nhỏ giọt vào mô hình.

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính của nghiên cứu:

• Cung cấp bức tranh thực tế về cơ cấu cây ăn quả tại mô hình khoa Nông học (3,5 ha), trong đó ổi Đài Loan chiếm 34,29%, bưởi chiếm 20,00%, nhãn muộn chiếm 17,14%, mít Thái chiếm 14,29%, cam V2 chiếm 11,43%, hồng xiêm chiếm 2,86%.
• Xác định bưởi Diễn là giống cây chủ lực trong tập đoàn bưởi tại mô hình (200/305 cây, chiếm 65,57%), đạt tỷ lệ đậu quả cao nhất (80,36%), vượt trội so với bưởi Hoàng (72,33%), bưởi Da Xanh (72,13%) và bưởi Đỏ (70,93%).
• Xác định tỷ lệ cây bưởi Diễn cho ra quả đạt trung bình 93,33% (tương ứng 28/30 cây/ô điều tra).
• Đo lường mật độ xuất hiện của 4 đối tượng sâu hại chính trên bưởi Diễn: sâu vẽ bùa đạt 2,12 con/cây; sâu xanh ăn lá đạt 1,80 con/cây; ruồi vàng đục quả đạt 1,78 con/cây; sâu đục thân đạt 1,71 con/cây.
• Đo lường mức độ gây hại của 3 bệnh hại chính: bệnh loét hại lá đạt tỷ lệ 3,32%; bệnh đốm đen đạt 1,88%; bệnh sẹo đạt 1,86%.
• Ghi nhận và chuẩn hóa quy trình bón phân 3 đợt/năm cho cây bưởi Diễn 8 năm tuổi: tổng lượng phân bón cho 1 gốc/năm là 65 kg phân chuồng, 0,7 kg đạm urê, 1,5 kg supe lân và 0,9 kg kali.

Các giải pháp tác giả đề xuất:

• Về mặt kỹ thuật canh tác: Áp dụng kỹ thuật thụ phấn nhân tạo bổ sung bằng tay để tăng tỷ lệ đậu quả; lắp đặt hệ thống tưới nhỏ giọt tiết kiệm nước (giúp tăng năng suất khoảng 50% và tiết kiệm 40 - 70% lượng nước tưới); áp dụng phun phân bón qua lá vào các thời kỳ nhạy cảm (phát triển lộc, phân hóa hoa); tiến hành tỉa cành, xử lý ra hoa trái vụ.
• Về phòng trừ sâu bệnh: Thực hiện nghiêm ngặt nguyên tắc 4 đúng (đúng thuốc, đúng liều lượng - nồng độ, đúng thời điểm, đúng phương pháp); ưu tiên sử dụng bẫy bả sinh học thu hút côn trùng và bảo tồn thiên địch thay cho lạm dụng thuốc hóa học; sử dụng thang và kéo chuyên dụng khi thu hái, bọc quả để chống ruồi vàng và tránh dập nát.
• Về mở rộng sản xuất và thị trường: Cải tạo, chuyển đổi diện tích cây trồng kém hiệu quả sang trồng bưởi Diễn; tận dụng các khu đất trống trong khuôn viên trường để mở rộng diện tích; mở rộng thị trường tiêu thụ sang các tỉnh miền núi phía Bắc ít trồng bưởi như Lai Châu, Điện Biên.

Đóng góp của khóa luận:

• Bổ sung dẫn liệu thực tế về khả năng sinh trưởng, ra hoa đậu quả và mức độ phát sinh sâu bệnh của giống bưởi Diễn khi trồng trên đất đồi Thái Nguyên.
• Cung cấp tài liệu thực tiễn phục vụ việc giảng dạy, học tập và hướng dẫn kỹ thuật thực hành cho sinh viên Khoa Nông học - Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của nghiên cứu (do tác giả tự nêu và giới hạn phạm vi):

• Thời gian nghiên cứu và thực tập tại mô hình chỉ kéo dài 5 tháng (từ 01/02/2020 đến 01/07/2020), trùng vào giai đoạn cây bưởi ra lộc xuân, ra hoa và phát triển quả non; chưa bước vào giai đoạn quả chín và thu hoạch (thường vào cuối năm). Do đó, tác giả chưa thu thập được số liệu thực tế về năng suất (tạ/ha, kg/cây), sản lượng tổng thu và giá trị kinh tế thương phẩm của giống bưởi Diễn tại mô hình.
• Chưa tiến hành phân tích các chỉ tiêu chất lượng cảm quan và hóa sinh của thịt quả (độ Brix, hàm lượng đường tổng số, hàm lượng axit hữu cơ, tỷ lệ xơ bã) khi chín.
• Mô hình chưa xây dựng và đăng ký được hệ thống tiêu chuẩn quốc gia hoặc khung pháp lý về chứng nhận chất lượng nông nghiệp hữu cơ (NNHC) hay VietGAP.

Hướng nghiên cứu tiếp theo:

• Cần tiếp tục theo dõi, điều tra chu kỳ sinh trưởng của vườn bưởi Diễn trong trọn vẹn cả năm ở các vụ tiếp theo để tính toán chính xác năng suất, sản lượng và hiệu quả kinh tế.
• Xây dựng các mô hình thí nghiệm so sánh chuyên sâu về kỹ thuật thụ phấn nhân tạo bổ sung và lắp đặt thử nghiệm hệ thống tưới nhỏ giọt nhằm hoàn thiện quy trình thâm canh bưởi Diễn tại Thái Nguyên.

Giá trị tham khảo

Đối tượng tham khảo phù hợp:

• Sinh viên, học viên chuyên ngành Khoa học cây trồng, Nông học, Trồng trọt, Bảo vệ thực vật thực hiện các đề tài khóa luận, thực tập tốt nghiệp về cây ăn quả có múi.
• Kỹ thuật viên nông nghiệp, cán bộ quản lý trang trại hoặc người sản xuất đang trực tiếp canh tác giống bưởi Diễn tại vùng Trung du và miền núi phía Bắc.

Các nội dung có giá trị tham khảo chuyên môn cao:

• Bảng tổng hợp số liệu điều tra tỷ lệ đậu quả của 4 giống bưởi (Diễn, Hoàng, Đỏ, Da Xanh) và tỷ lệ ra quả của bưởi Diễn trên các ô tiêu chuẩn thực tế.
• Số liệu định lượng mật độ sâu hại (sâu vẽ bùa, sâu xanh, sâu đục thân, ruồi vàng) và tỷ lệ bệnh hại (loét, đốm đen, sẹo).
• Quy trình kỹ thuật khoanh vỏ 2 lần (độ rộng 5 cm, không bóc vỏ, khoảng cách 15 - 20 cm) để điều tiết sinh trưởng và kích thích phân hóa mầm hoa.
• Lịch trình và định mức bón phân chuồng kết hợp N-P-K theo 3 đợt bón cụ thể cho cây bưởi 8 năm tuổi.
• Danh mục các loại thuốc, hoạt chất bảo vệ thực vật và biện pháp xử lý cơ giới đối với từng loại sâu, bệnh hại trên cây bưởi.

Câu hỏi thường gặp

Câu hỏi 1: Quy mô diện tích và cơ cấu các giống bưởi tại mô hình Khoa Nông học - Đại học Nông Lâm Thái Nguyên được bố trí như thế nào?
Trả lời: Tại mô hình, diện tích trồng bưởi là 0,7 ha (chiếm 20% tổng diện tích cây ăn quả 3,5 ha), với tổng số 305 cây bưởi 8 năm tuổi. Cơ cấu gồm 4 giống: bưởi Diễn (200 cây), bưởi Hoàng (70 cây), bưởi Đỏ (20 cây) và bưởi Da Xanh (15 cây). Bưởi Diễn là giống chiếm số lượng lớn nhất tại mô hình.

Câu hỏi 2: Khả năng ra hoa, đậu quả của bưởi Diễn tại mô hình đạt kết quả cụ thể ra sao so với các giống bưởi khác?
Trả lời: Bưởi Diễn đạt tỷ lệ đậu quả cao nhất trong 4 giống với 80,36% (bưởi Hoàng đạt 72,33%, bưởi Da Xanh đạt 72,13%, bưởi Đỏ đạt 70,93%). Theo dõi trên 3 ô điều tra ($n = 90$ cây), tỷ lệ cây bưởi Diễn cho ra quả đạt trung bình 93,33% (tương đương 28/30 cây cho quả ở mỗi ô).

Câu hỏi 3: Lượng phân bón và thời gian bón cho mỗi gốc bưởi Diễn tại mô hình được thực hiện như thế nào trong năm?
Trả lời: Phân bón được chia làm 3 đợt/gốc/năm:

• Đợt 1 (tháng 1 - 2, thúc lộc xuân): 25 kg phân chuồng + 0,3 kg đạm urê + 0,5 kg supe lân + 0,3 kg kali.
• Đợt 2 (tháng 4 - 5, thúc quả lần 1): 20 kg phân chuồng + 0,2 kg đạm urê + 0,5 kg supe lân + 0,3 kg kali.
• Đợt 3 (tháng 7 - 9, thúc quả lần 2): 20 kg phân chuồng + 0,2 kg đạm urê + 0,5 kg supe lân + 0,3 kg kali. Tổng cộng 1 gốc/năm sử dụng 65 kg phân chuồng, 0,7 kg đạm, 1,5 kg lân và 0,9 kg kali.

Câu hỏi 4: Các đối tượng sâu, bệnh hại chính xuất hiện trên bưởi Diễn tại mô hình và mức độ gây hại là bao nhiêu?
Trả lời: Khóa luận xác định 4 loài sâu hại và 3 loại bệnh chính qua 3 ô điều tra:

• Sâu hại: Sâu vẽ bùa đạt mật độ trung bình 2,12 con/cây; sâu xanh ăn lá đạt 1,80 con/cây; ruồi vàng đục quả đạt 1,78 con/cây; sâu đục thân đạt 1,71 con/cây.
• Bệnh hại: Bệnh loét có tỷ lệ lá bị hại trung bình 3,32%; bệnh đốm đen (Diaporthe citri) đạt 1,88%; bệnh sẹo đạt 1,86%.

Câu hỏi 5: Vì sao khóa luận chưa có số liệu thống kê về năng suất và sản lượng thu hoạch của bưởi Diễn tại mô hình?
Trả lời: Do thời gian thực tập chỉ diễn ra từ ngày 01/02/2020 đến 01/07/2020, trùng với thời điểm cây ra hoa và đậu quả non. Cây bưởi chưa đến kỳ thu hoạch quả chín (cuối năm) nên tác giả không có số liệu thực tế để tính toán chỉ tiêu năng suất và sản lượng.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Giàng A Xình đã phản ánh trung thực hiện trạng sản xuất cây ăn quả tại mô hình Khoa Nông học - Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên trong nửa đầu năm 2020. Nghiên cứu khẳng định giống bưởi Diễn 8 năm tuổi có khả năng thích ứng tốt, đạt tỷ lệ đậu quả 80,36% và tỷ lệ cây cho quả 93,33%, đồng thời chịu áp lực sâu bệnh hại ở mức độ thấp so với sản xuất ngoài nông hộ. Tác giả đã mô tả chi tiết quy trình bón phân 3 đợt, kỹ thuật khoanh vỏ kích thích ra hoa, kỹ thuật tỉa quả và các biện pháp bảo vệ thực vật đang áp dụng tại mô hình. Công trình là tài liệu tham khảo thực tế có giá trị cho sinh viên ngành Khoa học cây trồng và cán bộ kỹ thuật quan tâm đến kỹ thuật canh tác bưởi Diễn tại khu vực Trung du miền núi phía Bắc.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài. Sản phẩm hoa quả là một trong những loại sản phẩm có ý nghĩa quan trọng và không thể thiếu được trong tiêu dùng hàng ngày của con người. Khi xã hội càng phát triển thì nhu cầu đó cũng ngày càng tăng.

Trong các loại sản phẩm về hoa quả, thì sản phẩm cây ăn quả có múi, nhất là bưởi luôn có một vị trí quan trọng và chiếm tỷ trọng lớn. Cây bưởi có tên khoa học là (Citrus grandis Osbeck), thuộc chi (genus) Citrus, nhóm cam quýt, họ (familia) Rutaceae, là loại cây được trồng lâu đời và phân bố rộng khắp từ Bắc đến Nam Việt Nam. Là một trong số cây ăn quả có múi được trồng khá phổ biến ở nước ta cũng như các nước thuộc vùng châu Á: Trung Quốc, Ấn Độ, Thái Lan, Malaysia, Philippin vv. Ở Việt Nam bưởi được trồng hầu khắp các tỉnh thành trong cả nước, đặc biệt đã hình thành những vùng bưởi cổ truyền mang tính đặc sản địa phương như: bưởi Đoan Hùng (Phú Thọ), bưởi Diễn (Từ Liêm - Hà Nội), bưởi Phúc Trạch (Hương Khê - Hà Tĩnh), bưởi Thanh Trà (Huế), bưởi Năm Roi (Vĩnh Long) và gần đây là bưởi da xanh (Mỏ Cày - Bến Tre), vv… Bưởi là đặc sản quý có giá trị dinh dưỡng cao, có nhiều ứng dụng trong y học cổ truyền của dân tộc, là một loại cây ăn quả có giá trị kinh tế cao và có vai trò quan trọng trong mô hình VAC cũng như sản xuất trang trại.

Theo Trần Thế Tục thì thành phần hoá học có trong 100g quả bưởi tươi phần ăn được: đường 6 - 12%, lipit 0,1g, protein 0,9g, vitamin C 90mg, P205 12mg, xenluloza 0,2g, ngoài ra còn có các loại vitamin B1, B2, … caroten 0,2mg, các khoáng chất ở dạng vi lượng rất cần thiết cho cơ thể con người. Trong 1kg bưởi phần ăn được cung cấp 530 - 600 calo nguồn năng lượng dễ tiêu. Ngoài dùng ăn tươi bưởi còn được chế biến thành rất nhiều sản phẩm có giá trị như: nước quả, mứt,… trong công nghiệp chế biến vỏ, hạt để lấy tinh dầu, Luan van 2 bã tép để sản xuất pectin có tác dụng bồi bổ cơ thể, đặc biệt bưởi có tác dụng rất tốt để chữa các bệnh đường ruột, tim mạch. Khi xã hội ngày một phát triển nhu cầu của con người về đồ ăn, thức uống tươi ngày càng được quan tâm và sử dụng, những thực phẩm tươi đó chủ yếu được lấy từ các loại cây ăn quả, vậy nên phát triển cây ăn quả nói chung, cây bưởi nói riêng là cần thiết.

Mô hình khoa Nông Học trường Đại học Nông LâmThái Nuyên. Là một vùng đất phát triển về cây ăn quả, cây công nghiệp và vườn ươm sản xuất cây con tổng diện tích là 8 ha. Trong đó tổng diện tích trồng cây ăn quả là 3.5 ha trồng cây ăn quả như bưởi, cam, ổi, nhãn, mít và một số loại cây khác. Thuộc vùng đất màu mỡ điều kiện khí hậu phát triển tốt, giao thông vận tải thuận tiện cho việc cung cấp cho thị trường và đi lại vì vậy để hiểu biết hơn mô hình cũng như về cách chăm sóc bưởi và tìm hiểu về cách sử dụng phân bón, những giống bưởi và những kinh nghiệm của mô hình nên em đã thực tập tại mô hình làm về cây bưởi với tên đề tài.

Xuất phát từ thực tế và những vấn đề nêu trên,em đã tiến hành thực hiện đề tài:“ Đánh giá tình hình sản xuất bưởi diễn tại mô hình khoa Nông học Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên”. Mục tiêu của đề tài. - Đánh giá tình hình sản xuất bưởi diễn tại mô hình khoa Nông Học trường Đại học Nông LâmThái Nuyên. Yêu cầu của đề tài.

- Đánh giá hiện trạng sản xuất cây ăn quả tại mô hình. - Đánh giá tình hình sản xuất bưởi diễn tại mô hình. - Đánh giá sâu, bệnh hại trên cây bưởi tại mô hình. - Một số biện pháp kỹ thuật trong sản xuất bưởi diễn tại mô hình.

Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài. Ý nghĩa khoa học. Luan van 3 Thực hiện đề tài giúp cho tôi củng cố được những kiến thức chuyên môn, vận dụng các kiến thức đã học áp dụng vào thực tế sản xuất. Tự thiết lập được kế hoạch đánh giá, nắm được các kiến thức thực tế hơn trong việc nghiêm các tài liệu có sẵn và kiến thức mô hình qua các hoạt động thực tế.

Em có cơ hội tiếp cận tham gia các hoạt động sản xuất, tìm hiểu về quy trình sản xuất từ đó rút ra nhiều kinh nghiệm trong sản xuất nông nghiệp và em có ý thức tự lập, tự chịu trách nhiệm trong lĩnh vực sản xuất sau này. Ý nghĩa thực tiễn Từ kết quả thực tiễn với bưởi diễn của đề tài giúp tôi vận dụng tốt quy trình sản xuất trên các đối tượng cây trồng khác, đưa ra các giải pháp thích hợp để áp dụng vào thực tế sản xuất đối với từng địa phương. Khuyến cáo với người sản xuất về các tiêu chuẩn chất lượng đối với nông nghiệp và xu hướng phát triển của niềm sản xuất nông nghiệp. Luan van 4 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.

Tình hình sản xuất và tiêu thụ bưởi trên thế giới và ở Việt Nam 2.1 Tình hình sản xuất và tiêu thụ bưởi trên thế giới. * Tình hình sản xuất. Trên thế giới sản xuất khoảng 8-9 triệu tấn bưởi cả 2 loại bưởi chùm (Citrus paradisi) và bưởi (Citrus grandis), trong đó chủ yếu là bưởi chùm chiếm 6,5-6,8 triệu tấn. Sản xuất bưởi chùm chủ yếu tập trung ở các nước châu Mỹ, châu Âu dùng cho chế biến nước quả.

Bưởi chủ yếu được sản xuất ở các nước thuộc châu Á, tập trung nhiều ở một số nước như Trung Quốc, Ấn Độ, Philipines, Thái Lan, Bangladesh,. được sử dụng để ăn tươi. Trong nhiều thập kỷ qua, năng suất, diện tích và sản lượng bưởi trên thế giới không ngừng tăng. Hiện nay vùng trồng bưởi ở Việt Nam, Thái Lan, Cu Ba, Malaixia và miền Nam Trung Quốc,.

đang gặp những khó khăn lớn về phát triển bưởi do một số bệnh hại trên cây có múi như bệnh Greening, Tristeza. Sức tàn phá của các loại dịch bệnh này kiến cho diện tích cây có múi, trong đó có bưởi của một số nước nằm trong vùng nhiệt đới bị thu hẹp hoặc không tăng lên được. Tính đến năm 2018 diện tích trồng cây bưởi đạt 373.735 (ha), năng suất bình quân đạt 250.839 (ta/ha )và sản lượng đạt 9. Trong vòng gần 10 năm từ 2008-2018, diện tích bưởi mặc dù giảm nhưng sản lượng tăng, nguyên nhân chủ yếu do năng suất được tăng lên bởi áp dụng các tiến bộ khoa học trọng sản xuất bưởi.[5] Luan van 5 Bảng 2.1 Diện tích, năng suất, sản lượng trên thế gới.

Năm Năm Năm Năm Năm Chỉ tiêu 2008 2011 2014 2016 2018 Diện tích (ha) 310.735 Năng suất 241,294 244,255 260,276 248,845 250,839 (ta/ha) Sản lượng 7.2: Diện tích, năng suất và sản lượng bưởi ở một số vùng, nước trồng nhiều bưởi trên thế giới năm 2018 Diện tích Năng suất Sản lượng TT Vùng/nước (ha) (ta/ha) (tấn) 1 Châu Á 243.660 (nguồn faostart 2020) Trên thế giới hiện nay có 3 vùng trồng cam quýt chủ yếu, riêng với cây bưởi là vùng châu Mỹ, Địa Trung Hải và châu Á. Trong đó khu vực Bắc Mỹ là vùng trồng lớn nhất sau đó đến châu Á và Địa Trung Hải. Châu Á: là cái nôi của cam quýt và cây bưởi và cũng là khu vực sản xuất bưởi lớn nhất trên thế giới, năm 2018 với diện tích cho thu hoạch là 243.394 ha, năng suất 281.888 tạ/ha thì sản lượng đạt được là 6. Một số nước ở châu Á tuy có sản lượng bưởi cao như Trung Quốc, Ấn Độ và Đài Loan, nhưng do hạn chế về trình độ canh tác nên năng xuất và chất lượng các giống bưởi ở Luan van 6 vùng này còn thấp so với các vùng khác.

Công tác chọn tạo giống, kỹ thuật canh tác (trừ Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan) còn rất nhiều hạn chế so với các vùng trồng bưởi khác trên thế giới. Tuy nhiên nghề trồng cam quýt ở châu Á là sự pha trộn của kỹ thuật hiện đại (Nhật Bản, Đài Loan) và sự canh tác truyền thống như: Trung Quốc, Ấn Độ, Philippines,. ở vùng này, hiện nay tình hình sâu bệnh hại trên cây có múi xảy ra nghiêm trọng.[5] Một số quốc gia sản xuất bưởi chủ yếu trên thế giới gồm các quốc gia Châu Mỹ gồm: Mỹ, Ý,Braxin, Mehico., Châu Á gồm: Trung Quốc, Ấn Độ, Mailayxia, Thái Lan.[5] Năm 2018 diện tích bưởi ở trung quốc là 92.289 ha, năng suất đạt cao nhất thế giới (547,880 tạ/ha) và đạt sản lượng là 5. Trung Quốc là nước đứng đầu thế giới về sản xuất bưởi.

Ở Trung Quốc bưởi được trồng nhiều ở các tỉnh Quảng Đông, Quảng Tây, Tứ Xuyên, Hồ Nam, Chiết Giang, Phúc kiến và Đài Loan. Theo một số tài liệu mới đây cho rằng: Các loại cây ăn quả có múi ở Trung Quốc phát triển mạnh hơn so với các loại cây ăn quả khác. Đặc biệt có một số giống bưởi nổi tiếng như: Bưởi Văn Đán, Sa Điền, bưởi ngọt Quân Khê,… được Bộ Nông nghiệp Trung Quốc công nhận là hàng nông nghiệp chất lượng cao. Thái Lan: bưởi được trồng nhiều ở các tỉnh miền Trung, một phần của miền Bắc và miền Đông, với các giống bưởi nổi tiếng như Cao phuang, Cao fan,.

Năm 1987, Thái Lan trồng 1.500 ha bưởi cho sản lượng 76.275 tấn với giá trị 28 triệu đôla Mỹ. Đến năm 2007, diện tích bưởi ở Thái Lan khoảng 34.354 ha và sản lượng khoảng 197.716 tấn, bao gồm cả bưởi chùm. Năm 2012, Thái Lan trồng 14.136 ha và đạt sản lượng 19. Đến năm 2018, Thái Lan trồng với diện tích 24.644 ha và đạt sản lượng 219.838 tấn Ấn Độ: Bưởi và bưởi chùm trồng trên quy mô thương mại ở một số vùng.

Bưởi chùm là loại quả dùng để ăn sáng phổ biến ở nhiều nước. Những vùng khô hạn như Punjab là nơi lý tưởng với bưởi chùm. Bưởi có thể trồng được ở những Luan van 7 vùng có lượng mưa lớn và phát triển tốt ở vùng KonKan. Năm 2005, Ấn Độ sản xuất được 142.000 tấn bưởi và bưởi chùm.

Năm 2012, sản lượng bưởi quả đạt 183.922 tấn xếp thứ 2 về sản xuất bưởi quả ở các nước châu Á. Dự kiến năm 2015, Ấn Độ sẽ tăng gấp đôi diện tích trồng bưởi chùm cho xuất khẩu và sản lượng dự kiến tăng 30% * Tình hình tiêu thụ: Nhật Bản vẫn là một thị trường lớn cho việc tiêu thụ bưởi. Trong năm 2004/2005 bang Florida của Mỹ đã xuất sang Nhật Bản 4.851 tấn) bưởi tươi, năm 2005/2006: 6 - 7 triệu thùng (102-119 nghìn tấn), năm 2006/2007: 8 triệu thùng (136 nghìn tấn). Nam Phi cũng xuất sang Nhật khoảng 6 triệu thùng (96.