MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Khi hoà bình lập lại, dưới sự lãnh đạo của Đảng, chúng ta đã từng bước hoàn thiện hệ thống pháp luật đất đai, hệ thống hành chính về quản lý đất đai cũng được xây dựng ngày càng hoàn thiện hơn. Trên cơ sở nền tảng lý luận chủ nghĩa Mác - Lê Nin: “ Con đường tất yếu của cách mạng vô sản là quốc hữu hoá về đất đai”. Hiến pháp năm 1980 đã khẳng định: “ Đất đai thuộc sở hữu toàn dân do nhà nước thống nhất quản lý”.
Điều này một lần nữa được khẳng định trong Hiến pháp năm 1992. Thực tế cho thấy chế độ sở hữu toàn dân về đất đai là hoàn toàn đúng đắn để đảm bảo định hướng XHCN và việc sử dụng đất đai được nhà nước thống nhất quản lý bằng quy hoạch và pháp luật. Thực tiễn cho thấy việc đánh giá công tác quản lý nhà nước về đất đai theo pháp luật là rất cần thiết để thấy kết quả đã đạt được và cả những thiếu sót, yếu kém trong việc thực hiện chức năng quản lý đất đai của ngành nói chung và địa phương nói riêng. Qua đó rút ra những bài học kinh nghiệm trong công tác quản lý nhà nước về đất đai.
Lục Yên là huyện miền núi nằm ở phía đông bắc của tỉnh Yên Bái. Tình hình kinh tế - xã hội của huyện đang có nhiều chuyển biến mạnh mẽ, dẫn đến nhu cầu sử dụng đất cho các ngành, các lĩnh vực kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh tăng nhanh; trong khi nguồn tài nguyên đất đai chỉ có hạn lại chưa được khai thác triệt để. Vấn đề đất đai của huyện trở lên nóng bỏng đặt ra cho ngành Tài nguyên và Môi trường nhiệm vụ nặng nề, khó khăn, phức tạp. Để giải quyết những khó khăn trên đòi hỏi phải thực hiện tốt nội dung quản lý nhà nước về đất đai, trao đổi, xử lý thông tin, tuyên truyền pháp luật đất đai.
để mọi người dân đều hiểu và làm theo pháp luật. e 2 Xuất phát từ yêu cầu của công tác quản lý nhà nước về đất đai, được sự phân công của Khoa Quản lý tài nguyên, dưới sự hướng dẫn của Thầy giáo - Ths Nguyễn Đình Thi - Trƣờng Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, tôi tiến hành thực hiện đề tài "Đánh giá công tác quản lý nhà nước về đất đai tại địa bàn huyện Lục Yên tỉnh yên bái giai đoạn 2012 đến tháng 7 năm 2014 1. Mục đích của đề tài Đánh giá thực trạng công tác quản lý nhà nước về đất đai tại huyện Lục Yên giai đoạn 2012 - 2014. Xác định ró những điểm mạnh và những gì chưa làm được trong việc thực hiện 13 nội dung quản lý nhà nước về đất đai, từ đó tìm ra nguyên nhân và đề xuất giải pháp để làm tốt công tác này ở địa phương trong những năm tới.
Mục tiêu của đề tài Đánh giá về công tác quản lý nhà nước về đất đai góp phần hoàn thiện hồ sơ địa chính đảm bảo công tác quản lý về đất đai chặt chẽ hơn, bảo vệ quyền lợi và nghĩa vụ của người quản lý cũng như người sử dụng đất. ý nghĩa của đề tài - Nắm vững nội dung quản lý nhà nước về đất đai theo quy định của Luật Đất đai 1993 và Luật Đất đai 2003, hệ thống các văn bản quy phạm pháp luật về đất đai của Trung ương và địa phương. - Nắm vững thực trạng quản lý nhà nước về đất đai tại địa phương. Các số liệu điều tra, thu thập được phải đảm bảo được tính trung thực, khách quan.
- Những kiến nghị đề xuất với các cấp có thẩm quyền phải phù hợp với thực tế của địa phương và phù hợp với luật pháp do Nhà nước quy định. e 3 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.1 Cơ sở lý luận, cơ sở pháp lý và phương pháp quản lý nhà nước về đất đai.1 Cơ sở lý luận xác lập quyền sở hữu nhà nước về đất đai. Thực tiễn cho thấy chế độ sở hữu toàn dân về đất đai là hoàn toàn đúng đắn nhằm để đảm bảo định hướng XHCN. Hệ thống quản lý đất đai chặt chẽ và chính sách đất đai phù hợp sẽ có tác động tích cực trong giải quyết những vấn đề sau: - Tăng sản lượng kinh tế nông nghiệp, đổi mới bộ mặt nông thôi, cải thiện đời sống con người.
- Đảm bảo an ninh lương thực quốc gia. - Bảo vệ tài nguyên đất và bảo vệ môi trường sinh thái. - Quy hoạch hợp lý các khu nghiệp và kiểm soát quá trình đô thị hóa. - Chuyển dịch cơ cấu kinh tế và cơ cấu lao động trong cơ sở quy hoạch sử dụng đất hợp lý.
- Xây dựng xã hội công bằng và văn minh trước hết trong chính sách nhà ở, đất ở. - Tăng nguồn thu cho ngân sách nhà nước 2.2 Căn cứ pháp lý của công tác quản lý nhà nước về đất đai Đất đai là tài sản vô cùng quý giá của mỗi Quốc gia, là tư liệu sản xuất đặc biệt không có gì thay thế được trong sản xuất. Để quản lý chặt chẽ đất đai mỗi nước có một hệ thống các văn bản quy định khác nhau. Ở nước ta, cơ sở khoa học và tính pháp lý của công tác quản lý nhà nước về đất đai thông qua hệ thống các văn bản pháp luật sau: - Luật Đất đai được Quốc hội thông qua ngày 26 tháng 11 năm 2003 có hiệu lực ngày 01 tháng 7 năm 2004 e 4 - Hiến pháp năm 1992 - Luật đất đai 2003 - Luật Nhà ở 2005 - Nghị định số 64/NĐ-CP ngày 27/9/1993 của Chính phủ ban hành văn bản quy định về giao đất lâm nghiệp cho các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân sử dụng ổn định lâu dài vào mục đích sản xuất lâm nghiệp.
- Luật đất đai 1993. - Nghị định số 02/NĐ-CP ngày 15/1/1994 của Chính phủ ban hành văn bản quy định về giao đất nông nghiệp cho các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân sử dụng ổn định lâu dài vào mục đích sản xuất nông nghiệp. - Nghị định số 61/NĐ-CP ngày 5/7/1994 của Chính phủ về việc mua bán và kinh doanh nhà ở. - Nghị định số 87/NĐ-CP ngày 17/8/1994 của Chính phủ về khung giá đất.
- Nghị định số 09/NĐ-CP ngày 12/2/1996 của Chính phủ về chế độ quản lý, sử dụng đất quốc phòng, an ninh. - Chỉ thị số 10/1998/CT-TTg ngày 20/2/1998 của Thủ tướng Chính phủ về việc giao đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nông nghiệp. - Nghị định số 22/1998 NĐ-CP ngày 24/4/1998 của Chính phủ về đền bù thiệt hại khi Nhà nước thu hồi đất để sử dụng vào mục đích quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng. - Nghị định số 88/NĐ-CP ngày 17/8/1998 của Chính phủ về quản lý sử dụng đất tại đô thị.
- Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Đất đai ngày 2/2/1998. - Nghị định 17/1999-CP ngày 29/3/1999 của Chính phủ về thủ tục chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, thừa kế quyền sử dụng đất và thế chấp, góp vốn bằng giá trị quyền sử dụng đất. e 5 - Chỉ thị số 18/1999/CT-TTg ngày 1/7/1999 của Thủ tướng Chính phủ về một số biện pháp đẩy mạnh việc hoàn thành cấp GCNQSD đất nông nghiệp, lâm nghiệp, đất ở nông thôn. - Thông tư số 346/1998/TT-TCĐC ngày 16/3/1999 của Tổng cục Địa chính hướng dẫn đăng ký đất đai, lập hồ sơ địa chính.
- Nghị định số 163/1999/NĐ-CP ngày 16/11/1999 của Chính phủ về giao đất và cho thuê đất lâm nghiệp cho các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân sử dụng ổn định lâu dài vào mục đích sản xuất lâm nghiệp. - Nghị định số 38/2000/NĐ-CP ngày 23/8/2000 của Chính phủ về thu tiền sử dụng đất. - Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Đất đai ngày 29/6/2001. - Nghị định số 66/2001/NĐ-CP ngày 28/9/2001 của Chính phủ sửa đổi bổ sung một số điều của Nghị định số 04/2000/NĐ-CP ngày 11/2/2000 của Chính phủ về thi hành luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai năm 1993.
- Nghị định số 68/2001/NĐ-CP ngày 1/10/2001 của chính phủ về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. - Nghị định số 12/2002/NĐ-CP ngày 22/1/2002 của Chính phủ về hoạt động đo đạc, lập bản đồ. - Luật đất đai ngày 26/9/2003 - Nghị định 181/2004/NĐ - CP, ngày 22/9/2004 của Chính phủ về thi hành Luật Đất đai 2003. - Nghị định 182/2004/NĐ - CP, ngày 29/10/2004 của Chính phủ về xử phạt hành chính trong lĩnh vực đất đai.
- Nghị định 188/2004/NĐ-CP ngày 29/10/2004 của Chính phủ về giá đất. e 6 - Nghị định 197/2004/NĐ-CP ngày 29/10/2004 của Chính phủ về việc bồi thường thiệt hại khi Nhà nước thu hồi đất để sử dụng vào mục đích quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng, phát triển kinh tế. - Thông tư số 28/2004/TT-BTNMT ngày 1/11/2004 của Bộ Tài nguyên và Môi trường về việc thống kê, kiểm kê và xây dựng bản đồ hiện trạng sử dụng đất. - Thông tư số 01/2005/TT- BTNMT ngày 13 tháng 4 năm 2005 của Bộ Tài nguyên và Môi trường hướng dẫn thực hiện một số điều của Nghị định số 181/2004/NĐ-CP ngày 29/10/2004 của Chính phủ về thi hành Luật Đất đai 2003.
- Thông tư 120/2005/TT-BTC ngày 30/12/2005 của Bộ Tài chính hướng dẫn thực hiện Nghị định số 142/2005/NĐ-CP ngày 14/11/2005 của Chính phủ về việc thu tiền thuê đất. - Quyết định số 04/2005/TT-BTNMT ngày 30/6/2005 ban hành quy trình lập và điều chỉnh quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của cả nước, của cả vùng. - Luật kinh doanh bất động sản 2006 Số 63/2006/QH11 ngày 29/6/2006. - Quyết định 08/2006/QĐ-BTNMT ngày 21/7/2006 của Bộ Tài nguyên và Môi trường ban hành quy định về GCNQSD đất.
- Thông tư liên tịch số 04/2004/TTLT/BTP-BTNMT ngày 13/6/2006 của Bộ Tư pháp và Bộ Tài nguyên và Môi trường về hướng dẫn việc công chứng, chứng thực hợp đồng, văn bản thực hiện quyền của người sử dụng đất. - Thông tư số 05/2006/TT-BTNMT ngày 24/5/2006 của Bộ Tài nguyên và Môi trường hướng dẫn việc thực hiện một số điều của Nghị định số 182/2004/NĐ-CP ngày 29/10/2004 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai. - Thông tư 05/2007/TT-BTNMT ngày 30/5/2007 của Bộ Tài nguyên và Môi trường hướng dẫn các trường hợp được ưu đãi về sử dụng đất và việc e 7 quản lý đất đai đối với các cơ sở Giáo dục - Đào tạo, y tế, văn hóa, thể dục - thể thao, khoa học- công nghệ, môi trường, xã hội, dân số, gia đình bảo vệ và chăm sóc trẻ em.