Đánh Giá Hiệu Quả Sử Dụng Đất Nông Nghiệp Tại Huyện Kim Bôi, Tỉnh Hòa Bình

Luận văn phân tích hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình, cung cấp cái nhìn sâu sắc về tiềm năng phát triển.

• Tác giả: Vũ Thị Như Trang
• Người hướng dẫn: PGS. TS Nguyễn Như Hà
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản lý đất đai
• Đề tài: Đánh Giá Hiệu Quả Sử Dụng Đất Sản Xuất Nông Nghiệp Tại Huyện Kim Bôi, Tỉnh Hòa Bình
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Lời cam đoan
• 1.2. Mục lục
• 1.3. Danh mục chữ viết tắt
• 1.4. Danh mục bảng
• 1.5. Danh mục hình
• 1.6. Trích yếu luận văn
• 2. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 3. MỤC ĐÍCH CỦA ĐỀ TÀI
• 4. PHẠM VI CỦA ĐỀ TÀI
• 5. NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI, Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN
• 6. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 6.1. ĐẤT NÔNG NGHIỆP VÀ HIỆU QUẢ SỬ DỤNG ĐẤT
• 6.1.1. Khái niệm về đất và sử dụng đất nông nghiệp
• 7. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 7.1. Địa điểm nghiên cứu
• 7.2. Thời gian nghiên cứu
• 7.3. Đối tượng nghiên cứu
• 7.4. Nội dung nghiên cứu
• 8. ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN, KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA HUYỆN KIM BÔI
• 8.1. Điều kiện tự nhiên của huyện Kim Bôi
• 8.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 8.2.1. Dân số, lao động
• 8.2.2. Thực trạng phát triển cơ sở hạ tầng
• 8.2.3. Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội huyện Kim Bôi
• 9. HIỆN TRẠNG SỬ DỤNG ĐẤT SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP HUYỆN KIM BÔI
• 9.1. Hiện trạng sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của huyện Kim Bôi
• 9.2. Hiện trạng các loại hình sử dụng đất tại các tiểu vùng huyện Kim Bôi
• 9.2.1. Mô tả các loại hình sử dụng đất chính tại huyện Kim Bôi
• 10. ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ SỬ DỤNG ĐẤT SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP HUYỆN KIM BÔI
• 10.1. Đánh giá hiệu quả kinh tế các LUT, KSD đất tại tiểu vùng 1
• 10.2. Đánh giá hiệu quả xã hội của các LUT, KSD đất tại huyện Kim Bôi
• 10.3. Đánh giá hiệu quả môi trường các LUT, KSD đất tại huyện Kim Bôi
• 10.4. Đánh giá hiệu quả tổng hợp của các LUT và KSD đất huyện Kim Bôi
• 11. ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ SỬ DỤNG ĐẤT SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP TẠI HUYỆN KIM BÔI
• 11.1. Lựa chọn các LUT và KSD đất sản xuất nông nghiệp có triển vọng phát triển tại huyện Kim Bôi
• 11.2. Định hướng phát triển các LUT, KSD đất triển vọng tại huyện Kim Bôi
• 11.3. Giải pháp khắc phục những tồn tại hạn chế của các LUT, KSD đất triển vọng
• 11.3.1. Giải pháp về thủy lợi
• 11.3.2. Giải pháp về thị trường tiêu thụ
• 11.3.3. Giải pháp về vốn
• 11.3.4. Giải pháp về công tác khuyến nông và chuyển giao tiến bộ kỹ thuật
• 11.3.5. Một số giải pháp khác
• 12. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đánh Giá Hiệu Quả Đất Nông Nghiệp Kim Bôi

Đất đai là tài nguyên vô giá, đặc biệt trong nông nghiệp. Nó không chỉ là đối tượng lao động mà còn là tư liệu sản xuất không thể thay thế. Tổ chức sử dụng đất hợp lý, hiệu quả, theo hướng bền vững là vấn đề toàn cầu. Khai thác tiềm năng đất đai tối đa là nhiệm vụ quan trọng, đảm bảo phát triển nông nghiệp và kinh tế đất nước. Cần có nghiên cứu khoa học đánh giá thực trạng sử dụng đất, từ đó định hướng phát triển và nâng cao hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp. Đảng và Nhà nước đã có nhiều chính sách khuyến khích phát triển nông nghiệp và kinh tế nông thôn. Nông nghiệp đóng góp lớn vào GDP và kim ngạch xuất khẩu của cả nước. Huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình, có diện tích đất nông nghiệp lớn, đời sống dân cư phụ thuộc vào sản xuất nông nghiệp. Việc thu hồi đất nông nghiệp cho mục đích phi nông nghiệp đang diễn ra mạnh mẽ, thu hẹp diện tích đất sản xuất. Do đó, cần tìm ra các loại hình sử dụng đất hiệu quả về kinh tế, xã hội và môi trường để phát triển sản xuất nông nghiệp bền vững tại địa phương.

1.1. Tầm Quan Trọng Của Đánh Giá Hiệu Quả Sử Dụng Đất

Đánh giá hiệu quả sử dụng đất là yếu tố then chốt để tối ưu hóa sản xuất nông nghiệp. Nó giúp xác định các phương pháp canh tác hiệu quả nhất, lựa chọn cây trồng phù hợp với điều kiện địa phương và cải thiện năng suất. Việc này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh biến đổi khí hậu và áp lực gia tăng dân số, đòi hỏi nông nghiệp phải sản xuất nhiều hơn với nguồn lực hạn chế. Đánh giá cũng giúp phát hiện các vấn đề như thoái hóa đất, ô nhiễm và sử dụng phân bón không hợp lý, từ đó đưa ra các giải pháp khắc phục.

1.2. Mục Tiêu Của Nghiên Cứu Tại Huyện Kim Bôi Hòa Bình

Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình. Mục tiêu chính là xác định các loại hình sử dụng đất có hiệu quả cao, phù hợp với điều kiện tự nhiên và kinh tế - xã hội của huyện. Đồng thời, nghiên cứu đề xuất các giải pháp để nâng cao hiệu quả sử dụng đất, góp phần tăng thu nhập cho người dân và phát triển nông nghiệp bền vững. Phạm vi nghiên cứu bao gồm các loại hình và kiểu sử dụng đất sản xuất nông nghiệp chính trên địa bàn huyện.

II. Thực Trạng Sử Dụng Đất Nông Nghiệp Thách Thức Kim Bôi

Trong những năm qua, huyện Kim Bôi đã thực hiện nhiều biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất, như giao quyền sử dụng đất lâu dài, hoàn thiện hệ thống thủy lợi, chuyển đổi cơ cấu cây trồng, đưa giống cây tốt vào sản xuất và áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật. Nhờ đó, năng suất cây trồng và hiệu quả sử dụng đất đã tăng lên đáng kể. Tuy nhiên, kết quả đạt được vẫn còn hạn chế, đời sống của người dân còn nhiều khó khăn. Việc thu hồi đất sản xuất nông nghiệp để chuyển đổi sang mục đích phi nông nghiệp diễn ra mạnh mẽ, làm thu hẹp diện tích đất sản xuất. Điều này đặt ra thách thức lớn cho việc đảm bảo an sinh xã hội và phát triển nông nghiệp bền vững tại huyện Kim Bôi.

2.1. Áp Lực Chuyển Đổi Mục Đích Sử Dụng Đất Tại Kim Bôi

Quá trình đô thị hóa và phát triển kinh tế - xã hội đang tạo ra áp lực lớn lên quỹ đất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi. Việc chuyển đổi đất nông nghiệp sang mục đích phi nông nghiệp, như xây dựng khu công nghiệp, khu dân cư và cơ sở hạ tầng, diễn ra ngày càng phổ biến. Điều này không chỉ làm giảm diện tích đất sản xuất mà còn ảnh hưởng đến sinh kế của người dân nông thôn, gây ra các vấn đề về an ninh lương thực và môi trường.

2.2. Hạn Chế Trong Quản Lý Và Sử Dụng Đất Nông Nghiệp

Bên cạnh áp lực chuyển đổi mục đích sử dụng đất, việc quản lý và sử dụng đất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi còn tồn tại nhiều hạn chế. Tình trạng sử dụng đất không hiệu quả, lãng phí, ô nhiễm và thoái hóa đất vẫn diễn ra. Cơ sở hạ tầng nông nghiệp còn yếu kém, hệ thống thủy lợi chưa đáp ứng được nhu cầu sản xuất. Trình độ canh tác của người dân còn hạn chế, việc áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất còn chậm. Chính sách đất đai chưa thực sự khuyến khích đầu tư vào nông nghiệp.

III. Phương Pháp Đánh Giá Hiệu Quả Sử Dụng Đất Nông Nghiệp

Đề tài sử dụng kết hợp nhiều phương pháp nghiên cứu để đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu được thực hiện bằng cách chọn 2 tiểu vùng đại diện: xã Nật Sơn (tiểu vùng 1) và xã Kim Sơn (tiểu vùng 2). Phương pháp thu thập số liệu bao gồm thu thập số liệu thứ cấp từ các cơ quan chức năng và số liệu sơ cấp thông qua điều tra, phỏng vấn nông dân. Phương pháp xử lý kết quả nghiên cứu sử dụng phần mềm Excel để tổng hợp và phân tích dữ liệu. Phương pháp đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp dựa trên đánh giá hiệu quả kinh tế, hiệu quả xã hội và hiệu quả môi trường. Phương pháp so sánh được sử dụng để đánh giá mức độ áp dụng trong thực tiễn so với tiêu chuẩn cho phép. Phương pháp lựa chọn các LUT triển vọng dựa trên tổng hợp và so sánh kết quả đánh giá chung về hiệu quả kinh tế, xã hội và môi trường.

3.1. Đánh Giá Hiệu Quả Kinh Tế Xã Hội Và Môi Trường

Đánh giá hiệu quả sử dụng đất cần xem xét đồng thời các khía cạnh kinh tế, xã hội và môi trường. Hiệu quả kinh tế được đánh giá thông qua các chỉ tiêu như giá trị sản xuất, thu nhập hỗn hợp và hiệu quả đầu tư. Hiệu quả xã hội được đánh giá thông qua các chỉ tiêu như tạo việc làm, cải thiện đời sống và giảm nghèo. Hiệu quả môi trường được đánh giá thông qua các chỉ tiêu như bảo vệ đất, giảm ô nhiễm và bảo tồn đa dạng sinh học. Việc đánh giá toàn diện này giúp đưa ra các quyết định sử dụng đất bền vững.

3.2. Phương Pháp So Sánh Và Lựa Chọn LUT Triển Vọng

Phương pháp so sánh được sử dụng để đối chiếu kết quả đánh giá với các tiêu chuẩn và quy định hiện hành, từ đó xác định mức độ phù hợp và hiệu quả của các loại hình sử dụng đất. Phương pháp lựa chọn LUT triển vọng dựa trên việc tổng hợp và so sánh kết quả đánh giá về hiệu quả kinh tế, xã hội và môi trường của các LUT khác nhau. Các LUT có hiệu quả cao và tiềm năng phát triển sẽ được ưu tiên lựa chọn để nhân rộng và phát triển.

IV. Kết Quả Đánh Giá Hiệu Quả Sử Dụng Đất Tại Kim Bôi

Kết quả đánh giá hiệu quả sử dụng đất tại huyện Kim Bôi cho thấy có sự khác biệt giữa các tiểu vùng. Tại tiểu vùng 1, có 2 KSD đất có hiệu quả tổng hợp cao và triển vọng phát triển mạnh là: Ngô xuân – lúa mùa – cà chua và đất trồng cam. Tại tiểu vùng 2, có 4 KSD đất có hiệu quả tổng hợp cao và triển vọng phát triển là: Ngô xuân – lúa mùa – cà chua, Lúa xuân – lúa mùa – cà chua, dưa chuột – cà chua – đậu xanh và cam. Các KSD đất này đều có hiệu quả kinh tế và hiệu quả xã hội cao, tuy nhiên hiệu quả môi trường còn ở mức trung bình. Điều này cho thấy cần có các giải pháp để cải thiện hiệu quả môi trường của các KSD đất này.

4.1. Phân Tích Hiệu Quả Kinh Tế Của Các Loại Hình Sử Dụng Đất

Phân tích hiệu quả kinh tế của các loại hình sử dụng đất cho thấy có sự khác biệt đáng kể về giá trị sản xuất, thu nhập và hiệu quả đầu tư. Các loại hình sử dụng đất thâm canh, như trồng rau màu và cây ăn quả, thường có hiệu quả kinh tế cao hơn so với các loại hình sử dụng đất truyền thống, như trồng lúa và ngô. Tuy nhiên, các loại hình sử dụng đất thâm canh cũng đòi hỏi đầu tư lớn hơn về vốn, kỹ thuật và lao động.

4.2. Đánh Giá Tác Động Xã Hội Và Môi Trường Của Sử Dụng Đất

Đánh giá tác động xã hội và môi trường của sử dụng đất cho thấy có những tác động tích cực và tiêu cực. Các tác động tích cực bao gồm tạo việc làm, cải thiện đời sống và giảm nghèo. Các tác động tiêu cực bao gồm ô nhiễm đất, thoái hóa đất và mất đa dạng sinh học. Cần có các giải pháp để giảm thiểu các tác động tiêu cực và tăng cường các tác động tích cực của sử dụng đất.

V. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Sử Dụng Đất Nông Nghiệp Kim Bôi

Để nâng cao hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi, cần có các giải pháp đồng bộ và toàn diện. Các giải pháp bao gồm khắc phục hạn chế của các KSD đất triển vọng, định hướng sử dụng đất nông nghiệp theo hướng tăng diện tích các KSD đất triển vọng, các giải pháp về thủy lợi, thị trường tiêu thụ nông sản, vốn, khuyến nông và chú trọng sử dụng phân bón cân đối về N,P,K và phân hữu cơ. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng, các tổ chức xã hội và người dân để thực hiện các giải pháp này.

5.1. Khuyến Khích Áp Dụng Kỹ Thuật Canh Tác Tiên Tiến

Việc áp dụng kỹ thuật canh tác tiên tiến, như sử dụng giống cây trồng chất lượng cao, tưới tiêu tiết kiệm, bón phân cân đối và phòng trừ sâu bệnh hiệu quả, là yếu tố quan trọng để nâng cao năng suất và hiệu quả của sản xuất nông nghiệp. Cần có các chương trình khuyến nông để hướng dẫn và hỗ trợ người dân áp dụng các kỹ thuật này.

5.2. Phát Triển Thị Trường Tiêu Thụ Nông Sản Ổn Định

Việc phát triển thị trường tiêu thụ nông sản ổn định là yếu tố then chốt để đảm bảo thu nhập cho người dân và khuyến khích sản xuất nông nghiệp. Cần có các chính sách hỗ trợ xây dựng chuỗi giá trị nông sản, kết nối sản xuất với tiêu thụ và quảng bá thương hiệu nông sản địa phương.

VI. Định Hướng Phát Triển Bền Vững Đất Nông Nghiệp Kim Bôi

Định hướng phát triển bền vững đất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi cần dựa trên nguyên tắc bảo vệ tài nguyên đất, sử dụng đất hiệu quả và đảm bảo sinh kế cho người dân. Cần có quy hoạch sử dụng đất hợp lý, bảo vệ đất khỏi ô nhiễm và thoái hóa, khuyến khích sử dụng các phương pháp canh tác thân thiện với môi trường và tạo điều kiện cho người dân tham gia vào quá trình quản lý và sử dụng đất.

6.1. Quy Hoạch Sử Dụng Đất Hợp Lý Và Bền Vững

Quy hoạch sử dụng đất cần dựa trên đánh giá kỹ lưỡng về tiềm năng và hạn chế của tài nguyên đất, nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội và yêu cầu bảo vệ môi trường. Quy hoạch cần xác định rõ các khu vực bảo vệ, khu vực phát triển và khu vực hạn chế sử dụng, đảm bảo sử dụng đất hiệu quả và bền vững.

6.2. Tăng Cường Quản Lý Và Giám Sát Sử Dụng Đất

Cần tăng cường quản lý và giám sát sử dụng đất để đảm bảo tuân thủ quy hoạch, ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật về đất đai và xử lý nghiêm các trường hợp sử dụng đất không đúng mục đích, gây ô nhiễm và thoái hóa đất. Cần có sự tham gia của cộng đồng vào quá trình quản lý và giám sát sử dụng đất.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Sản xuất nông nghiệp tiếp tục giữ vai trò trụ cột trong việc đảm bảo an ninh lương thực và ổn định sinh kế nông thôn tại Việt Nam. Tại huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình, cơ cấu kinh tế năm 2016 ghi nhận ngành nông - lâm - thủy sản chiếm 30,73%, công nghiệp và xây dựng chiếm 14,82%, cùng khu vực dịch vụ chiếm 54,46%. Với tổng diện tích tự nhiên 54.950,64 ha trải rộng trên 27 xã và 1 thị trấn, quỹ đất sản xuất nông nghiệp của huyện đang đối mặt với áp lực lớn từ tốc độ đô thị hóa, chuyển mục đích sử dụng đất sang phi nông nghiệp và tình trạng suy giảm độ phì nhiêu do canh tác chưa hợp lý.

Vấn đề nghiên cứu then chốt là xác định mức độ hiệu quả toàn diện của các loại hình và kiểu sử dụng đất nông nghiệp hiện hữu nhằm tìm ra mô hình canh tác tối ưu. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể hướng đến việc đánh giá đồng thời ba khía cạnh kinh tế, xã hội và môi trường của từng kiểu sử dụng đất; từ đó đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả và xây dựng định hướng chuyển dịch cơ cấu cây trồng phù hợp với điều kiện sinh thái vùng trung du miền núi.

Phạm vi nghiên cứu được triển khai trên toàn địa bàn huyện Kim Bôi, tập trung chuyên sâu tại hai địa bàn đại diện là xã Nật Sơn thuộc tiểu vùng 1 và xã Kim Sơn thuộc tiểu vùng 2. Quá trình thu thập số liệu thứ cấp được thực hiện trong giai đoạn 2011 - 2015, kết hợp khảo sát thực địa từ năm 2016 đến năm 2017.

Ý nghĩa thực tiễn của công trình thể hiện rõ qua việc cung cấp luận cứ khoa học định lượng giúp gia tăng thu nhập hỗn hợp của nông hộ từ mức trung bình 50 triệu đồng lên trên 170 triệu đồng mỗi hecta mỗi năm, đồng thời bảo tồn tài nguyên đất đai bền vững cho địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý thuyết hệ thống trong nông nghiệp và quan điểm triết học của Các Mác về quy luật tiết kiệm thời gian lao động cùng tối ưu hóa nguồn lực sản xuất. Đồng thời, đề tài tích hợp khung đánh giá đất đai của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc cùng lý thuyết phát triển nông nghiệp bền vững của Bùi Huy Hiền và Nguyễn Văn Bộ. Khung lý thuyết này khẳng định tính bền vững của việc sử dụng đất phải hội tụ đủ ba trụ cột: bền vững về kinh tế nhằm tạo giá trị gia tăng vượt trội; bền vững về xã hội nhằm giải quyết việc làm và nâng cao mức sống; bền vững về môi trường nhằm bảo vệ độ phì và giữ vững an toàn sinh thái.

Năm khái niệm cốt lõi được vận dụng xuyên suốt luận văn gồm:

1. Đất nông nghiệp: Tư liệu sản xuất đặc biệt theo quy định của Luật Đất đai năm 2013, phục vụ mục đích trồng trọt, chăn nuôi và lâm nghiệp.
2. Loại hình sử dụng đất: Mức độ sử dụng đất đai được xác định theo mục đích sản xuất cụ thể và phương thức quản lý kỹ thuật.
3. Kiểu sử dụng đất: Sự phân chia chi tiết của loại hình sử dụng đất theo các công thức luân canh cây trồng cụ thể trong năm.
4. Giá trị sản xuất và Thu nhập hỗn hợp: Các chỉ tiêu kinh tế phản ánh tổng giá trị sản phẩm vật chất thu được và phần chênh lệch sau khi trừ toàn bộ chi phí trung gian.
5. Hiệu quả đồng vốn: Tỷ số giữa thu nhập hỗn hợp và chi phí trung gian, phản ánh khả năng sinh lời của một đồng vốn đầu tư vào sản xuất.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn được kết hợp chặt chẽ giữa số liệu thứ cấp và số liệu sơ cấp. Số liệu thứ cấp được thu thập từ niên giám thống kê, báo cáo kinh tế - xã hội của Ủy ban nhân dân huyện Kim Bôi và số liệu khí tượng thổ nhưỡng giai đoạn 2011 - 2015.

Về số liệu sơ cấp, nghiên cứu tiến hành điều tra bảng hỏi trực tiếp với quy mô cỡ mẫu gồm 60 hộ gia đình sản xuất nông nghiệp. Phương pháp chọn mẫu phân tầng có chủ đích được áp dụng: 30 hộ tại xã Nật Sơn đại diện cho tiểu vùng 1 có địa hình đồi thấp xen kẽ ruộng bậc thang hẹp; 30 hộ tại xã Kim Sơn đại diện cho tiểu vùng 2 có cánh đồng thung lũng bằng phẳng và nguồn nước thuận lợi. Lý do lựa chọn phương pháp này nhằm đảm bảo tính đại diện sinh thái, phản ánh chính xác sự khác biệt về địa hình và tập quán canh tác của địa phương.

Phương pháp xử lý và phân tích số liệu sử dụng phần mềm bảng tính chuyên dụng kết hợp phương pháp so sánh định mức và phân cấp đa tiêu chí. Các chỉ tiêu kinh tế (giá trị sản xuất, thu nhập hỗn hợp, hiệu quả đồng vốn), xã hội (công lao động, giá trị ngày công, tỷ lệ hộ chấp nhận) và môi trường (tỷ lệ tuân thủ quy trình bón phân, tỷ lệ dùng thuốc bảo vệ thực vật an toàn, khả năng che phủ và cải tạo đất) được phân thành 3 cấp: Cao, Trung bình, Thấp. Lý do lựa chọn phương pháp phân cấp này là giúp chuẩn hóa các đại lượng khác nhau về cùng một thước đo so sánh, hỗ trợ lựa chọn kiểu sử dụng đất triển vọng một cách khách quan và toàn diện. Toàn bộ quy trình phân tích và hoàn thiện đề tài diễn ra từ tháng 1 năm 2016 đến tháng 5 năm 2017.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu đã khảo sát và phân tích toàn diện các loại hình sử dụng đất chính trên địa bàn huyện Kim Bôi, rút ra 4 phát hiện quan trọng:

Thứ nhất, cơ cấu kinh tế và hiện trạng đất đai có sự phân hóa rõ rệt. Diện tích tự nhiên toàn huyện đạt 54.950,64 ha, trong đó xã Thượng Tiến có diện tích lớn nhất với 5.557,18 ha và thị trấn Bo nhỏ nhất với 62,82 ha. Tỷ trọng nông nghiệp chiếm 30,73% đòi hỏi các giải pháp thâm canh tăng vụ phải đi đôi với gia tăng giá trị.

Thứ hai, tại tiểu vùng 1 (xã Nật Sơn), kiểu sử dụng đất trồng cam lâu năm và công thức luân canh 3 vụ mang lại hiệu quả kinh tế nổi trội. Cụ thể, mô hình trồng cam đạt giá trị sản xuất 217,62 triệu đồng/ha, thu nhập hỗn hợp đạt 170,77 triệu đồng/ha và hiệu quả đồng vốn đạt 3,65 lần. Kiểu sử dụng đất Ngô xuân - Lúa mùa - Cà chua đạt giá trị sản xuất 122,09 triệu đồng/ha, thu nhập hỗn hợp 78,53 triệu đồng/ha và hiệu quả đồng vốn 1,80 lần.

Thứ ba, tại tiểu vùng 2 (xã Kim Sơn), các mô hình chuyên canh và luân canh rau màu đạt kết quả vượt bậc. Mô hình trồng cam đạt giá trị sản xuất 228,50 triệu đồng/ha, thu nhập hỗn hợp 179,31 triệu đồng/ha, hiệu quả đồng vốn 3,65 lần (cao hơn tiểu vùng 1 khoảng 5%). Kiểu sử dụng đất Dưa chuột - Cà chua - Đậu xanh đạt giá trị sản xuất 167,92 triệu đồng/ha, thu nhập hỗn hợp 116,47 triệu đồng/ha, hiệu quả đồng vốn 2,26 lần. Kiểu sử dụng đất Lúa xuân - Lúa mùa - Cà chua đạt giá trị sản xuất 121,85 triệu đồng/ha, thu nhập hỗn hợp 82,16 triệu đồng/ha, hiệu quả đồng vốn 2,07 lần.

Thứ tư, về hiệu quả tổng hợp 3 chiều, mô hình Lúa xuân - Lúa mùa - Cà chua tại tiểu vùng 2 là mô hình duy nhất đạt mức phân cấp Cao ở cả 3 tiêu chí kinh tế, xã hội và môi trường nhờ khả năng duy trì độ phì nhiêu đất, kiểm soát sâu bệnh và tạo giá trị ngày công vượt trên 120.000 đồng/công.

Thảo luận kết quả

Sự vượt trội về mặt kinh tế của các kiểu sử dụng đất luân canh 3 vụ và cây ăn quả có múi bắt nguồn từ việc tận dụng tối đa chu kỳ nhiệt ẩm và hệ số sử dụng đất, nâng hệ số quay vòng đất từ 1,5 lần lên 3,0 lần mỗi năm. Việc đưa cây cà chua, dưa chuột và đậu xanh vào vụ đông đã giải quyết triệt để thời gian nhàn rỗi của đất, tạo nguồn thu tương đương từ 40% đến 60% tổng thu nhập cả năm của nông hộ.

Khi so sánh với các công trình nghiên cứu cùng lĩnh vực, kết quả này hoàn toàn tương đồng với nghiên cứu của Phạm Văn Vân và Nguyễn Thanh Trà (2010) tại huyện Chương Mỹ (Hà Nội), khẳng định mô hình rau - màu luôn đạt hiệu quả kinh tế và giải quyết công lao động cao nhất. Kết quả cũng bổ trợ cho các nghiên cứu của Mai Văn Hiệu (2014) tại huyện Lạc Thủy khi chứng minh cây có múi là mũi nhọn kinh tế hàng đầu vùng trung du Hòa Bình.

Tuy nhiên, nghiên cứu cũng chỉ ra hạn chế lớn về môi trường: tỷ lệ nông dân bón thừa đạm vô cơ chiếm trên 65% số hộ khảo sát, trong khi tỷ lệ sử dụng phân chuồng ủ hoai mục chỉ đạt dưới 45% định mức khuyến nông. Tình trạng này khiến đất dễ bị chua hóa và suy giảm dung tích hấp thu. Để biểu đạt rõ nét các phát hiện này, dữ liệu thực nghiệm có thể được trình bày thông qua biểu đồ cột ghép thể hiện tương quan giữa giá trị sản xuất và thu nhập hỗn hợp của từng công thức luân canh, kết hợp bảng ma trận phân hạng hiệu quả 3 chiều nhằm cung cấp góc nhìn trực quan cho các nhà hoạch định chính sách.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu thực chứng, 4 nhóm giải pháp chiến lược được đề xuất nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi:

Thứ nhất, quy hoạch mở rộng diện tích các kiểu sử dụng đất triển vọng.

• Hành động: Thực hiện chuyển đổi cơ cấu cây trồng từ đất lúa kém hiệu quả sang mô hình 3 vụ (Ngô xuân - Lúa mùa - Cà chua; Lúa xuân - Lúa mùa - Cà chua; Dưa chuột - Cà chua - Đậu xanh) và vùng chuyên canh cam tập trung.
• Chỉ tiêu mục tiêu: Mở rộng diện tích cây ăn quả có múi đạt 2.500 ha và diện tích đất luân canh rau màu vụ đông đạt 3.000 ha vào năm 2020.
• Thời gian thực hiện: Giai đoạn 2018 - 2020, tầm nhìn 2025.
• Chủ thể thực hiện: Ủy ban nhân dân huyện Kim Bôi, Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp Ủy ban nhân dân các xã.

Thứ hai, nâng cấp và hoàn thiện hạ tầng thủy lợi phục vụ thâm canh.

• Hành động: Đầu tư kiên cố hóa hệ thống kênh mương cấp 1 và cấp 2, áp dụng công nghệ tưới tiết kiệm nước nhỏ giọt cho vùng đồi trồng cây ăn quả.
• Chỉ tiêu mục tiêu: Đảm bảo tưới tiêu chủ động cho 85% diện tích đất canh tác tại cả 2 tiểu vùng.
• Thời gian thực hiện: Hoàn thành trong giai đoạn 2018 - 2022.
• Chủ thể thực hiện: Ban Quản lý dự án xây dựng huyện, Công ty Khai thác công trình thủy lợi Hòa Bình.

Thứ ba, đẩy mạnh chuyển giao kỹ thuật canh tác bền vững và an toàn sinh thái.

• Hành động: Tổ chức các lớp tập huấn kỹ thuật canh tác theo tiêu chuẩn VietGAP, hướng dẫn bón phân cân đối N-P-K theo từng giai đoạn sinh trưởng và thay thế tối thiểu 40% thuốc trừ sâu hóa học bằng chế phẩm sinh học.
• Chỉ tiêu mục tiêu: 100% số hộ tại vùng chuyên canh thực hiện đúng hướng dẫn kỹ thuật bảo vệ thực vật và thời gian cách ly nông sản.
• Thời gian thực hiện: Triển khai liên tục từ năm 2018.
• Chủ thể thực hiện: Trạm Khuyến nông huyện Kim Bôi, Hội Nông dân cơ sở.

Thứ tư, xúc tiến thương mại và xây dựng chuỗi liên kết bao tiêu nông sản.

• Hành động: Xây dựng nhãn hiệu chứng nhận "Cam Kim Bôi" và nông sản an toàn Kim Bôi; thành lập hợp tác xã kiểu mới kết nối nông hộ với các siêu thị, chợ đầu mối tại thành phố Hà Nội và các tỉnh lân cận.
• Chỉ tiêu mục tiêu: Tối thiểu 70% sản lượng nông sản hàng hóa được tiêu thụ qua hợp đồng liên kết.
• Thời gian thực hiện: Giai đoạn 2019 - 2023.
• Chủ thể thực hiện: Phòng Kinh tế và Hạ tầng, Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Kim Bôi.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn mang lại giá trị thực tiễn và học thuật cho 4 nhóm đối tượng chính:

1. Cơ quan quản lý nhà nước và cán bộ quy hoạch đất đai: Ủy ban nhân dân cấp huyện, Phòng Tài nguyên và Môi trường, Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn có thể sử dụng bộ cơ sở dữ liệu phân cấp hiệu quả để lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất hàng năm và định hướng tái cơ cấu nông nghiệp địa phương.
2. Giảng viên, nhà nghiên cứu và học viên cao học: Các viện nghiên cứu nông nghiệp, trường đại học chuyên ngành Quản lý đất đai, Nông học và Kinh tế tài nguyên có thể tham khảo phương pháp luận đánh giá đất đa chiều (kinh tế - xã hội - môi trường) làm tài liệu giảng dạy và mở rộng hướng nghiên cứu.
3. Hợp tác xã, doanh nghiệp và nhà đầu tư nông nghiệp: Các đơn vị kinh doanh nông sản có thể ứng dụng bảng phân tích hiệu quả đồng vốn (HQĐV từ 2,07 đến 3,65 lần) để xây dựng dự án đầu tư trang trại trồng cam hoặc chuỗi cung ứng rau quả an toàn đạt tỷ suất lợi nhuận cao.
4. Cán bộ khuyến nông và hộ gia đình nông dân: Người sản xuất trực tiếp có thể áp dụng quy trình luân canh 3 vụ tiến bộ, định mức phân bón và thuốc bảo vệ thực vật an toàn để gia tăng thu nhập trên từng đơn vị diện tích đất canh tác.

Câu hỏi thường gặp

1. Đề tài luận văn thạc sĩ này tập trung vào phạm vi không gian và thời gian nào? Nghiên cứu được thực hiện trên toàn địa bàn huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình với tổng diện tích 54.950,64 ha, trong đó chọn nghiên cứu chuyên sâu tại xã Nật Sơn (tiểu vùng 1) và xã Kim Sơn (tiểu vùng 2). Số liệu thứ cấp được thu thập trong giai đoạn 2011 - 2015, kết hợp khảo sát sơ cấp 60 nông hộ trong giai đoạn 2016 - 2017.

2. Kiểu sử dụng đất nào mang lại giá trị kinh tế và thu nhập hỗn hợp cao nhất tại huyện Kim Bôi? Mô hình chuyên canh cây cam mang lại hiệu quả kinh tế cao nhất trên địa bàn huyện. Tại tiểu vùng 1, mô hình này đạt giá trị sản xuất 217,62 triệu đồng/ha và thu nhập hỗn hợp 170,77 triệu đồng/ha. Tại tiểu vùng 2, giá trị sản xuất đạt tới 228,50 triệu đồng/ha, thu nhập hỗn hợp đạt 179,31 triệu đồng/ha và hiệu quả đồng vốn đạt 3,65 lần.

3. Vì sao mô hình Lúa xuân - Lúa mùa - Cà chua được đánh giá là kiểu sử dụng đất bền vững toàn diện? Kiểu sử dụng đất này đạt mức phân cấp Cao ở cả 3 mặt kinh tế, xã hội và môi trường tại tiểu vùng 2. Mô hình đem lại giá trị sản xuất 121,85 triệu đồng/ha, thu nhập hỗn hợp 82,16 triệu đồng/ha, hiệu quả đồng vốn 2,07 lần, tạo việc làm đều đặn cho lao động và giúp cải tạo đất nhờ luân canh giữa cây trồng nước và cây trồng cạn.

4. Những rủi ro chính về môi trường khi thâm canh nông nghiệp tại huyện Kim Bôi là gì? Rủi ro môi trường lớn nhất được phát hiện qua điều tra là việc lạm dụng phân bón hóa học vô cơ (hơn 65% hộ bón thừa đạm) và sử dụng thuốc bảo vệ thực vật chưa đảm bảo thời gian cách ly theo khuyến cáo. Tình trạng này đe dọa làm suy thoái lý hóa tính của đất và làm ô nhiễm nguồn nước ngầm vùng hạ lưu.

5. Chính quyền địa phương có thể ứng dụng kết quả nghiên cứu này như thế nào trong thực tế? Chính quyền huyện có thể áp dụng trực tiếp các đề xuất của luận văn để điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020, mở rộng các vùng sản xuất cây ăn quả và rau màu vụ đông tập trung, đồng thời lồng ghép các chỉ tiêu canh tác VietGAP vào chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới.

Kết luận

• Luận văn đã đánh giá toàn diện hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi trên cả ba tiêu chí: kinh tế, xã hội và môi trường thông qua việc điều tra thực địa 60 nông hộ tại hai tiểu vùng sinh thái đại diện.
• Xác định được các kiểu sử dụng đất triển vọng có hiệu quả tổng hợp vượt trội, tiêu biểu là mô hình trồng cam (thu nhập hỗn hợp đạt 170,77 - 179,31 triệu đồng/ha) và mô hình 3 vụ Lúa xuân - Lúa mùa - Cà chua, Dưa chuột - Cà chua - Đậu xanh.
• Đóng góp luận cứ khoa học quan trọng cho việc phân vùng kinh tế nông nghiệp và chuyển dịch cơ cấu cây trồng phù hợp với đặc thù tự nhiên của vùng đồi núi thấp và thung lũng bằng phẳng.
• Kế hoạch tiếp theo giai đoạn 2018 - 2025 cần tập trung hoàn thiện hạ tầng tưới tiêu, chuyển giao kỹ thuật bón phân hữu cơ cân đối và xây dựng thương hiệu nông sản hàng hóa Kim Bôi.
• Các nhà quản lý, nhà nghiên cứu và doanh nghiệp nông nghiệp hãy tham khảo và ứng dụng ngay khung đánh giá này để tối ưu hóa quỹ đất và thúc đẩy phát triển nông nghiệp bền vững tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM VŨ THỊ NHƯ TRANG ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢSỬ DỤNGĐẤT SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP TẠI HUYỆN KIM BÔI, TỈNH HÒA BÌNH Ngành: Quản lý đất đai Mã số: 8850103 Người hướng dẫn khoa học: PGS. TS Nguyễn Như Hà NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày 10 tháng 12 năm 2017 Tác giả luận văn Vũ Thị Như Trang i LỜI CẢM ƠN Tôi xin trân trọng cảm ơn các thầy giáo, cô giáo Khoa Quản Lý Đất Đai, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và nhiệt tình giảng dạy, hướng dẫn tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu luận văn này.

Đặc biệt, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới PGS. Nguyễn Như Hà, thầy là người trực tiếp hướng dẫn khoa học, đã tận tình giúp đỡ và hướng dẫn tôi hoàn thành luận văn này. Tôi xin trân trọng cảm ơn UBND huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và cung cấp đầy đủ các thông tin, số liệu, tư liệu bản đồ trong quá trình nghiên cứu luận văn này. Cuối cùng, tôi xin trân trọng cám ơn các bạn học viên cùng lớp, những người thân trong gia đình và bạn bè đã giúp đỡ và động viên tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu để hoàn thành luận văn này.

Hà Nội, ngày 10 tháng 12 năm 2017 Tác giả luận văn Vũ Thị Như Trang ii MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng.

vii Danh mục hình. viii Trích yếu luận văn. ix Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài.

Mục đích của đề tài. Phạm vi của đề tài. Những đóng góp mới, ý nghĩa khoa học và thực tiễn. Tổng quan tài liệu.

Đất nông nghiệp và hiệu quả sử dụng đất. Khái niệm về đất và sử dụng đất nông nghiệp. Vai trò và ý nghĩa của đất đai trong sản xuất nông nghiệp. Hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp.

Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp. Đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp. Quan điểm về hiệu quả. Phân loại hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp.

Đặc điểm đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp. Phương pháp đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp. Nghiên cứu sử dụng và đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp. Một số nghiên cứu trên thế giới.

Một số nghiên cứu trong nước. Một số nghiên cứu ở tỉnh Hòa Bình. Nội dung và phương pháp nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu.

Thời gian nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. Đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội của huyện Kim Bôi.

Hiện trạng sử dụng đất nông nghiệp huyện Kim Bôi. Đánh giá hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp huyện Kim Bôi. Đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi. Phương pháp nghiên cứu.

Phương pháp chọn điểm nghiên cứu. Phương pháp thu thập số liệu. Phương pháp xử lý kết quả nghiên cứu. Phương pháp đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp.

Phương pháp so sánh. Phương pháp xác định LUT, KSD đất triển vọng. Kết quả nghiên cứu và thảo luận. Đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội trên địa bàn huyện Kim Bôi.

Điều kiện tự nhiên của huyện Kim Bôi. Điều kiện kinh tế - xã hội. Dân số, lao động. Thực trạng phát triển cơ sở hạ tầng.

Đánh giá chung về điều skiện tự nhiên, kinh tế xã hội huyện Kim Bôi. Hiện trạng sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của huyện Kim Bôi. Hiện trạng sử dụng đất sản xuất nông nghiệp của huyện Kím Bôi. Hiện trạng các loại hình sử dụng đất tại các tiểu vùng huyện Kim Bôi.

Mô tả các loại hình sử dụng đất chính tại huyện Kim Bôi. Đánh giá hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp ở các tiểu vùng của huyện Kim Bôi. Đánh giá hiệu quả kinh tế các LUT,KSD đất tại tiểu vùng 1. Đánh giá hiệu quả xã hội của các LUT, KSD đất tại huyện Kim Bôi.

Đánh giá hiệu quả môi trường các LUT, KSD đất tại huyện Kim Bôi. Đánh giá hiệu quả tổng hợp của các LUT và KSD đất huyện Kim Bôi. Đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi. Lựa chọn các LUT và KSD đất sản xuất nông nghiệp có triển vọng phát triển tại huyện Kim Bôi.

Định hướng phát triển các LUT, KSD đất triển vọng tại huyện Kim Bôi. Giải pháp khắc phục những tồn tại hạn chế của các LUT, KSD đất triển vọng. Giải pháp về thủy lợi. Giải pháp về thị trường tiêu thụ.

Giải pháp về vốn. Giải pháp về công tác khuyến nông và chuyển giao tiến bộ kỹ. Một số giải pháp khác. Kết luận và kiến nghị.

72 Tài liệu tham khảo. 73 v DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BVTV Bảo vệ thực vật CPTG Chi phí trung gian C Cao DVP Dịch vụ phí GTSX Giá trị sản xuất HQKT Hiệu quả kinh tế KT-XH Kinh tế - xã hội KSD Kiểu sử dụng LV Lãi vay LUT Loại hình sử dụng đất TB Trung Bình T Thấp TNHH Thu nhập hỗn hợp VC Vật chất vi DANH MỤC BẢNG Bảng 3. Phân cấp các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả kinh tế của các LUT, KSD đất tại huyện Kim Bôi .2 Phân cấp các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả xã hội của các loại hình sử dụng đất tại huyện Kim Bôi. Phân cấp các chỉ tiêu hiệu quả môi trường của các LUT, KSD đất.

Tình hình sản xuất các cây trồng tại huyện Kim Bôi. Dân số, lao động năm 2016 huyện Kim Bôi. Hiện Trạng sử dụng đất của huyện Kim Bôi năm 2016. Các loại hình sử dụng đất tại các tiểu vùng huyện Kim Bôi.

Đánh giá hiệu quả kinh tế của các loại hình sử dụng đất tại tiểu vùng 1 ở huyện Kim Bôi. Đánh giá hiệu quả kinh tế của các loại hình sử dụng đất tại tiểu vùng 2 ở huyện Kim Bôi. Đánh giá hiệu quả xã hội của các loại hình sử dụng đất tại các tiểu vùng huyện Kim Bôi. Tình trạng sử dụng phân bón cho các cây trồng tại huyện Kim Bôi tỉnh Hòa Bình.

Tình hình sử dụng thuốc BVTV cho các cây trồng tại huyện Kim Bôi. Khả năng bảo vệ cải tạo của các LUT, KSD đất tại các tiểu vùng huyện Kim Bôi. Đánh giá hiệu quả môi trường của các loại hình sử dụng đất tại các tiểu vùng huyện Kim Bôi. Đánh giá hiệu quả tổng hợp của các LUT, KSD đất sản xuất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi.

Định hướng sử dụng đất sản xuất nông nghiệp huyện Kim Bôi đến năm 2020. 67 vii DANH MỤC HÌNH Hình 4. Sơ đồ hành chính huyện Kim Bôi - tỉnh Hòa Bình. Cơ cấu kinh tế năm 2016, huyện Kim Bôi.3: Cơ cấu sử dụng đất huyện Kim Bôi năm 2016.

Hiệu quả kinh tế các loại hình sử dụng đất ở tiểu vùng 1. Hiệu quả kinh tế các loại hình sử dụng đất ở tiểu vùng 2. 56 viii TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Vũ Thị Như Trang Tên đề tài:“Đánh giá hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp tại huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình” Ngành: Quản lý Đất đai Mã số: 60.03 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu của đề tài - Đánh giá hiệu quả sử dụng đất sản xuất nông nghiệp tạo điều kiện cho việc lựa chọn các loại hình sử dụng đất có hiệu quả cao phù hợp với điều kiện cụ thể của huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình. - Đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả và định hướng sử dụng đất sản xuất nông nghiệp cho địa phương.

Phương pháp nghiên cứu - Phương pháp chọn điểm nghiên cứu: đề tài chọn 2 tiểu vùng: I (xã Nật Sơn) và II (xã Kim Sơn). - Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp và sơ cấp - Phương pháp xử lý kết quả nghiên cứu: Các thông tin định lượng được tổng hợp từ phiếu điều tra và được xử lý bằng phần mềm Excel. - Phương pháp đánh giá hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp: đánh giá iệu quả kinh tế, hiệu quả xã hội và hiệu quả môi trường. - Phương pháp so sánh: sử dụng để đánh giá mức độ áp dụng trong thực tiễn với tiêu chuẩn cho phép hoặc khuyến cáo của cơ quan chức năng - Phương pháp lựa chọn các LUT triển vọng, có hiệu quả cao: Tổng hợp, so sánh kết quả đánh giá chung về hiệu quả kinh tế, xã hội và môi trường của các LUT và KSD.

Kết quả chính và kết luận 1.Kim Bôi nằm ở ở phía Đông tỉnh Hòa Bình, với tổng diện tích tự nhiên của huyện là 54.950,64 ha, phân bố ở 27 xã và 1 thị trấn. Xã có diện tích lớn nhất là xã Thượng Tiến với tổng diện tích tự nhiên của xã là 5.557,18 ha; nhỏ nhất là thị trấn Bo với diện tích 62,82 ha. Cơ cấu kinh tế huyện Kim Bôi năm 2016: nông nghiệp, thủy sản (30,73%) - công nghiệp và xây dựng (14,82%) - dịch vụ (54,46%). Kết quả đánh giá HQKT, HQXH, HQMT của các LUT, KSD đất tại 2 tiểu vùng của huyện Kim Bôi cho thấy: - Tại tiểu vùng 1 có 2 KSD đất có hiệu quả tổng hợp cao và triển vọng phát triển mạnh là: Ngô xuân –lúa mùa- cà chua tuy có HQMT trung bình nhưng có HQXH và HQKT cao, với GTSX đạt 122,09 triệu đồng/ha, TNHH đạt 78,53 triệu đồng/ha, HQĐV đạt 1,80 lần; KSD đất trồng cam cũng có HQMT trung bình nhưng có HQXH và HQKT cao, với GTSX đạt 217,62 triệu đồng/ha, TNHH đạt 170,77 triệu đồng/ha, HQĐV đạt 3,65 lần.