Luận văn thạc sĩ đánh giá thực hiện chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung trên địa bàn huyện đan phượng thành phố hà nội

Luận văn thạc sĩ nông nghiệp phân tích đánh giá thực hiện chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề

• Tác giả: Nguyễn Thị Thu Hà
• Người hướng dẫn: PGS. Phạm Bảo Dương
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Phát triển nông thôn
• Đề tài: Đánh Giá Thực Hiện Chính Sách Khuyến Khích Phát Triển Vùng Sản Xuất Nông Nghiệp Chuyên Canh Tập Trung Trên Địa Bàn Huyện Đan Phượng, Thành Phố Hà Nội
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ
• TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ CHÍNH SÁCH KHUYẾN KHÍCH PHÁT TRIỂN VÙNG SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP CHUYÊN CANH TẬP TRUNG
• 1.1. Khái niệm cơ bản
• 1.2. Ý nghĩa của thực thi chính sách
• 1.3. Nội dung thực thi chính sách
• 1.4. Những yêu cầu cơ bản đối với tổ chức thực thi chính sách
• 1.5. Phân loại, vai trò chính sách khuyến khích phát triển sản xuất nông nghiệp
• 1.6. Nội dung nghiên cứu thực hiện chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung
• 1.7. Các yếu tố ảnh hưởng đến tình hình thực hiện chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung
• 1.7.1. Cơ sở thực tiễn
• 1.7.2. Kinh nghiệm của các nước trên thế giới
• 1.7.3. Kinh nghiệm của địa phương trong nước
• 1.7.4. Bài học kinh nghiệm cho thực hiện chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 2.1.1. Đặc điểm tự nhiên
• 2.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu
• 2.2.1. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu
• 2.2.2. Phương pháp thu thập số liệu và thông tin
• 2.2.3. Phương pháp xử lý và phân tích thông tin
• 2.3. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Tổng quan chính sách và kết quả thực hiện hỗ trợ khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung tại huyện Đan Phượng
• 3.1.1. Nội dung hỗ trợ của chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung trên địa bàn huyện Đan Phượng
• 3.1.2. Thực trạng triển khai chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung trên địa bàn huyện Đan Phượng
• 3.1.3. Kết quả thực hiện chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung
• 3.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến thực hiện các chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung trên địa bàn huyện
• 3.2.1. Công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách
• 3.2.2. Năng lực của cán bộ thực thi chính sách tại địa phương
• 3.2.3. Nhận thức của đối tượng thụ hưởng chính sách
• 3.2.4. Điều kiện tự nhiên
• 3.3. Đề xuất một số giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung trên địa bàn huyện Đan Phượng
• 3.3.1. Hoàn thiện công tác lập kế hoạch và phân công phối hợp thực hiện chính sách
• 3.3.2. Đẩy mạnh công tác phổ biến, tuyên truyền chính sách
• 3.3.3. Nâng cao năng lực cán bộ tổ chức thực thi chính sách
• 3.3.4. Huy động nguồn tài chính cho chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung
• 3.3.5. Đẩy mạnh hoạt động nâng cao kiến thức cho người dân trong sản xuất nông nghiệp
• 3.3.6. Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát
• 3.3.7. Gắn chương trình hỗ trợ phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung với chương trình đào tạo giáo dục
• 3.4. Kết luận và kiến nghị
• 3.4.1. Đối với trung ương
• 3.4.2. Đối với thành phố Hà Nội
• 3.4.3. Đối với huyện Đan Phượng
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Chính Sách Khuyến Khích Nông Nghiệp Đan Phượng

Chính sách khuyến khích nông nghiệp Đan Phượng đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển nông nghiệp huyện Đan Phượng. Các chính sách này hướng đến việc hỗ trợ người nông dân, nâng cao năng suất và chất lượng nông sản, đồng thời góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Việc đánh giá hiệu quả của các chính sách này là vô cùng cần thiết để có những điều chỉnh phù hợp, đảm bảo sự phát triển bền vững của nông nghiệp Đan Phượng. Nghiên cứu của Nguyễn Thị Thu Hà (2017) đã chỉ ra sự cần thiết của việc đánh giá chính sách để trả lời các câu hỏi về hiệu quả và tác động của chúng.

1.1. Mục Tiêu và Phạm Vi Nghiên Cứu Chính Sách Nông Nghiệp

Nghiên cứu tập trung vào việc đánh giá thực trạng thực hiện các chính sách khuyến khích phát triển nông nghiệp trên địa bàn huyện. Mục tiêu là xác định những thành công, hạn chế và đề xuất các giải pháp để nâng cao hiệu quả của chính sách. Phạm vi nghiên cứu bao gồm các chính sách hỗ trợ sản xuất, chế biến, tiêu thụ nông sản, cũng như các chính sách liên quan đến đất đai, tín dụng và khoa học công nghệ trong nông nghiệp.

1.2. Ý Nghĩa Của Việc Đánh Giá Chính Sách Khuyến Khích Nông Nghiệp

Việc đánh giá chính sách giúp các nhà quản lý và hoạch định chính sách có cái nhìn tổng quan về tác động của chính sách đến sản xuất nông nghiệp Đan Phượng. Từ đó, có thể đưa ra những điều chỉnh kịp thời, phù hợp với thực tiễn, nhằm tối ưu hóa hiệu quả của chính sách và đảm bảo sự phát triển bền vững của ngành nông nghiệp.

II. Thực Trạng Phát Triển Nông Nghiệp Huyện Đan Phượng Hiện Nay

Huyện Đan Phượng đang từng bước chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất, hướng đến nông nghiệp công nghệ cao Đan Phượng. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức đặt ra như: biến đổi khí hậu, dịch bệnh, thị trường tiêu thụ bấp bênh, và sự cạnh tranh gay gắt từ các sản phẩm nông sản khác. Việc đánh giá thực trạng này giúp xác định rõ những điểm nghẽn và đề xuất các giải pháp phù hợp.

2.1. Cơ Cấu Sản Xuất Nông Nghiệp và Chuyển Đổi Cơ Cấu Cây Trồng

Cơ cấu sản xuất nông nghiệp của huyện đang dần chuyển dịch theo hướng tăng tỷ trọng của các sản phẩm có giá trị kinh tế cao như rau an toàn, hoa, cây ăn quả. Việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng được thực hiện thông qua các chương trình hỗ trợ giống, kỹ thuật, và liên kết sản xuất – tiêu thụ. Tuy nhiên, quá trình này vẫn còn chậm và gặp nhiều khó khăn do thiếu vốn, thiếu thông tin thị trường, và sự thay đổi thói quen sản xuất của người dân.

2.2. Ứng Dụng Khoa Học Công Nghệ Trong Sản Xuất Nông Nghiệp

Việc ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất nông nghiệp đang được đẩy mạnh, đặc biệt là trong các lĩnh vực như giống cây trồng, vật nuôi, quy trình canh tác, và bảo quản sau thu hoạch. Nhiều mô hình sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao đã được triển khai và mang lại hiệu quả kinh tế cao. Tuy nhiên, việc nhân rộng các mô hình này còn gặp nhiều khó khăn do chi phí đầu tư lớn và thiếu nguồn nhân lực có trình độ.

2.3. Khó khăn trong tiêu thụ nông sản Đan Phượng

Việc tiêu thụ nông sản Đan Phượng còn gặp nhiều khó khăn do thị trường tiêu thụ chưa ổn định, giá cả bấp bênh, và sự cạnh tranh gay gắt từ các sản phẩm nông sản khác. Các kênh tiêu thụ truyền thống như chợ, thương lái vẫn chiếm tỷ trọng lớn, trong khi các kênh tiêu thụ hiện đại như siêu thị, cửa hàng tiện lợi còn hạn chế. Cần có các giải pháp đồng bộ để phát triển thị trường tiêu thụ, nâng cao giá trị nông sản.

III. Đánh Giá Tác Động Chính Sách Hỗ Trợ Nông Dân Đan Phượng

Các chính sách hỗ trợ nông dân Đan Phượng đã có những tác động tích cực đến sản xuất và đời sống của người dân. Tuy nhiên, vẫn còn những hạn chế trong quá trình triển khai và thực hiện chính sách. Cần có những đánh giá khách quan, toàn diện để xác định rõ những điểm mạnh, điểm yếu và đề xuất các giải pháp cải thiện.

3.1. Tác Động Đến Năng Suất và Chất Lượng Nông Sản

Các chính sách hỗ trợ giống, kỹ thuật, và phân bón đã góp phần nâng cao năng suất và chất lượng nông sản. Nhiều mô hình sản xuất nông nghiệp theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP đã được triển khai và mang lại hiệu quả kinh tế cao. Tuy nhiên, việc kiểm soát chất lượng nông sản vẫn còn nhiều bất cập, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng và người dân.

3.2. Tác Động Đến Thu Nhập và Đời Sống Nông Dân

Các chính sách hỗ trợ tín dụng, tiêu thụ nông sản đã góp phần nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống của người dân. Nhiều hộ nông dân đã thoát nghèo và vươn lên làm giàu nhờ sản xuất nông nghiệp. Tuy nhiên, vẫn còn một bộ phận nông dân gặp khó khăn do thiếu vốn, thiếu đất sản xuất, và thiếu kỹ năng.

3.3. Đánh giá về tính bền vững của chính sách nông nghiệp

Cần đánh giá tính bền vững của các chính sách nông nghiệp hiện tại, xem xét các yếu tố kinh tế, xã hội và môi trường. Liệu các chính sách này có đảm bảo được sự phát triển lâu dài của ngành nông nghiệp, đồng thời bảo vệ tài nguyên thiên nhiên và môi trường sống?

IV. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Chính Sách Nông Nghiệp Mới Nhất

Để nâng cao hiệu quả của các chính sách nông nghiệp mới nhất Đan Phượng, cần có những giải pháp đồng bộ, toàn diện, tập trung vào các lĩnh vực như: hoàn thiện thể chế, chính sách, tăng cường đầu tư, phát triển thị trường, nâng cao năng lực cho người dân, và bảo vệ môi trường.

4.1. Hoàn Thiện Thể Chế và Chính Sách Hỗ Trợ Nông Nghiệp

Cần rà soát, sửa đổi, bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến nông nghiệp, đảm bảo tính đồng bộ, minh bạch, và khả thi. Đồng thời, cần xây dựng các chính sách khuyến khích đầu tư vào nông nghiệp, hỗ trợ doanh nghiệp và hợp tác xã phát triển.

4.2. Tăng Cường Đầu Tư Phát Triển Nông Nghiệp Bền Vững

Cần tăng cường đầu tư vào cơ sở hạ tầng nông nghiệp, đặc biệt là hệ thống thủy lợi, giao thông, và điện. Đồng thời, cần đầu tư vào nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho ngành nông nghiệp.

4.3. Phát Triển Thị Trường Tiêu Thụ Nông Sản Đan Phượng

Cần phát triển các kênh tiêu thụ nông sản Đan Phượng đa dạng, hiệu quả, đảm bảo kết nối giữa sản xuất và tiêu thụ. Đồng thời, cần xây dựng thương hiệu nông sản Đan Phượng, nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Chính Sách Khuyến Nông Tại Đan Phượng

Việc ứng dụng thực tiễn các chính sách khuyến nông Đan Phượng cần được thực hiện một cách linh hoạt, sáng tạo, phù hợp với điều kiện cụ thể của từng địa phương, từng đối tượng. Cần có sự tham gia tích cực của người dân, doanh nghiệp, và các tổ chức xã hội.

5.1. Mô Hình Sản Xuất Nông Nghiệp Tiên Tiến tại Đan Phượng

Nghiên cứu và nhân rộng các mô hình sản xuất nông nghiệp tiên tiến, hiệu quả, phù hợp với điều kiện của huyện. Các mô hình này cần đảm bảo tính bền vững về kinh tế, xã hội, và môi trường.

5.2. Liên Kết Sản Xuất và Tiêu Thụ Nông Sản Hiệu Quả

Xây dựng các chuỗi liên kết sản xuất và tiêu thụ nông sản hiệu quả, đảm bảo lợi ích cho tất cả các bên tham gia. Các chuỗi liên kết này cần dựa trên nguyên tắc tự nguyện, bình đẳng, và cùng có lợi.

5.3. Nâng Cao Năng Lực Cán Bộ Khuyến Nông và Nông Dân

Tổ chức các khóa đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực cho cán bộ khuyến nông và nông dân. Các chương trình đào tạo cần tập trung vào các kiến thức, kỹ năng mới nhất về sản xuất nông nghiệp.

VI. Kết Luận và Kiến Nghị Về Chính Sách Nông Nghiệp Đan Phượng

Việc đánh giá và hoàn thiện các chính sách nông nghiệp Đan Phượng là một quá trình liên tục, đòi hỏi sự nỗ lực của tất cả các bên liên quan. Cần có những kiến nghị cụ thể, thiết thực để các chính sách này thực sự đi vào cuộc sống và mang lại hiệu quả cao nhất.

6.1. Kiến Nghị Đối Với Trung Ương và Thành Phố Hà Nội

Đề xuất các chính sách hỗ trợ đặc thù cho huyện Đan Phượng, phù hợp với điều kiện và tiềm năng của địa phương. Đồng thời, cần tăng cường đầu tư vào cơ sở hạ tầng nông nghiệp và khoa học công nghệ.

6.2. Kiến Nghị Đối Với Huyện Đan Phượng

Tăng cường công tác quản lý, điều hành, và kiểm tra, giám sát việc thực hiện các chính sách nông nghiệp. Đồng thời, cần phát huy vai trò của người dân, doanh nghiệp, và các tổ chức xã hội trong quá trình xây dựng và thực hiện chính sách.

6.3. Đề xuất chính sách bảo hiểm nông nghiệp Đan Phượng

Nghiên cứu và triển khai các chính sách bảo hiểm nông nghiệp Đan Phượng, giúp người nông dân giảm thiểu rủi ro trong sản xuất. Các chính sách bảo hiểm cần đảm bảo tính khả thi và phù hợp với điều kiện thực tế.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Quá trình công nghiệp hóa và đô thị hóa nhanh chóng tại vùng ven đô Thủ đô Hà Nội đã đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp từ phương thức truyền thống, manh mún sang sản xuất hàng hóa tập trung, quy mô lớn. Nghiên cứu tập trung đánh giá việc thực thi các chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung trên địa bàn huyện Đan Phượng, thành phố Hà Nội trong giai đoạn 2011-2016, định hướng đến năm 2020 và tầm nhìn 2025. Huyện Đan Phượng sở hữu 16 đơn vị hành chính gồm 15 xã và 1 thị trấn, với diện tích đất tự nhiên hơn 7.700 ha được chia thành 4 tiểu vùng sinh thái nông nghiệp đặc trưng.

Mục tiêu cụ thể của luận văn nhằm hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về thực thi chính sách nông nghiệp; phân tích thực trạng triển khai các gói hỗ trợ kỹ thuật, vốn, hạ tầng và giống cây trồng vật nuôi; nhận diện các yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả thực hiện chính sách; từ đó xây dựng hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả tổ chức thực thi trên địa bàn huyện. Về mặt giá trị thực tiễn, việc thực thi đồng bộ các chính sách đã thúc đẩy chuyển đổi thành công 1.309,3 ha đất canh tác sang mô hình chuyên canh tập trung. Giá trị sản xuất tại các vùng chuyển đổi đạt mức ấn tượng từ 220 đến 370 triệu đồng/ha/năm, tăng gấp 3 đến 7 lần so với canh tác lúa truyền thống, cá biệt mô hình trồng hoa lily chất lượng cao mang lại doanh thu gần 1 tỷ đồng/ha/năm, đóng góp trực tiếp vào mục tiêu xây dựng nông thôn mới bền vững của địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng lý thuyết chu trình chính sách công của James Anderson cùng khung phân tích tổ chức thực thi chính sách của các chuyên gia kinh tế nông nghiệp Việt Nam. Chu trình thực thi bao gồm các giai đoạn kế tiếp: chuẩn bị triển khai, phổ biến tuyên truyền, phân công phối hợp, duy trì điều chỉnh, và kiểm tra đánh giá định kỳ. Bên cạnh đó, nghiên cứu tích hợp khung quy chuẩn của Tổ chức Thương mại Thế giới về các biện pháp hỗ trợ nông nghiệp nội địa, phân loại thành 3 nhóm chính sách: Hộp xanh (không gây bóp méo thương mại, được phép áp dụng không hạn chế như khuyến nông, đào tạo, hạ tầng), Hộp vàng (hỗ trợ có điều kiện và chịu cam kết cắt giảm), và Hộp đỏ (bị cấm hoặc giới hạn nghiêm ngặt ở mức dưới 10% giá trị sản lượng đối với các nước đang phát triển).

Bốn khái niệm cốt lõi được chuẩn hóa xuyên suốt nghiên cứu gồm: chính sách phát triển nông nghiệp, vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung, hiệu quả thực thi chính sách công, và chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn. Vùng chuyên canh tập trung được xác định là không gian lãnh thổ tích tụ các yếu tố sản xuất để tạo ra khối lượng nông sản hàng hóa quy mô lớn, gắn với ứng dụng khoa học kỹ thuật và liên kết thị trường tiêu thụ ổn định.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng kết hợp nguồn dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp được thu thập trong giai đoạn từ năm 2014 đến năm 2016, với toàn bộ quá trình xử lý đề tài hoàn thành trong giai đoạn 2016-2017. Dữ liệu thứ cấp được thu thập từ báo cáo thống kê chính thức của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Nội, Ủy ban nhân dân huyện Đan Phượng, Phòng Kinh tế huyện và các đề án quy hoạch nông nghiệp liên quan.

Về dữ liệu sơ cấp, tác giả tiến hành điều tra khảo sát chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên với cỡ mẫu gồm 90 hộ nông dân tham gia sản xuất tại các vùng chuyên canh tập trung (chia thành 3 nhóm quy mô diện tích: nhỏ, trung bình và lớn) và phiếu khảo sát cán bộ công chức trực tiếp làm công tác quản lý, thực thi chính sách từ cấp huyện đến cấp xã. Phương pháp phân tích dữ liệu chủ đạo bao gồm phương pháp thống kê mô tả (tần số, tỷ lệ phần trăm, số bình quân) và phương pháp so sánh kinh tế (so sánh hiệu quả tài chính trước và sau chuyển đổi, so sánh giữa các nhóm hộ). Lý do lựa chọn tổ hợp phương pháp này nhằm lượng hóa chính xác các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật, đồng thời phản ánh khách quan mức độ hài lòng và nhận thức của các đối tượng thụ hưởng chính sách tại địa phương.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu ghi nhận 4 kết quả nổi bật trong quá trình triển khai chính sách tại huyện Đan Phượng:

Thứ nhất, quy mô vùng chuyển đổi chuyên canh tập trung toàn huyện đạt 1.309,3 ha đất canh tác, chiếm tỷ trọng đáng kể trong quỹ đất nông nghiệp của địa phương. Ngân sách nhà nước các cấp đã đầu tư hàng trăm tỷ đồng xây dựng kiên cố hóa hệ thống giao thông nội đồng, kênh mương tưới tiêu và trạm bơm tiêu úng. Hiệu quả kinh tế trên 1 ha canh tác tăng trưởng vượt bậc, dao động từ 220 đến 370 triệu đồng/ha/năm đối với mô hình rau an toàn và cây ăn quả, đạt gần 1 tỷ đồng/ha/năm đối với vùng hoa chuyên canh cao cấp.

Thứ hai, mức độ đồng thuận của người dân đối với các gói chính sách hỗ trợ đạt tỷ lệ cao. Có 81,11% số hộ điều tra (73/90 hộ) đánh giá các hạng mục hỗ trợ về giống, vốn vay và tập huấn kỹ thuật là phù hợp với nhu cầu sản xuất; trong khi 18,89% số hộ (17/90 hộ) cho rằng chính sách còn một số điểm chưa sát với điều kiện thực tế của hộ có quy mô canh tác nhỏ hoặc quá lớn.

Thứ ba, hệ thống kênh truyền thông chính sách phát huy vai trò đa dạng nhưng chưa đồng đều. Khoảng 47,78% số hộ tiếp cận thông tin chính sách thông qua hệ thống truyền thanh xã, 33,33% qua các lớp tập huấn kỹ thuật và hội nghị họp thôn dân cư. Về khả năng tham gia đóng góp nguồn lực đối ứng, có 45,56% số hộ nhận định mức huy động hiện tại phù hợp với năng lực tài chính của gia đình, và 31,11% số hộ cho rằng nguồn lực của hộ có thể đóng góp ở mức cao hơn.

Thứ tư, công tác tổ chức bộ máy và giám sát còn bộc lộ điểm nghẽn. Tỷ lệ cán bộ thực thi chính sách tại cấp xã có trình độ trung cấp và cao đẳng chiếm tới 34%, thiếu vắng chuyên gia chuyên sâu về quản lý kinh tế nông nghiệp hàng hóa. Toàn bộ các phát hiện trên có thể được hệ thống hóa qua bảng so sánh hiệu quả kinh tế cây trồng và biểu đồ cơ cấu nguồn kênh thông tin chính sách tại địa bàn khảo sát.

Thảo luận kết quả

Kết quả chuyển dịch ngoạn mục về thu nhập (tăng từ 3 đến 7 lần so với canh tác lúa) bắt nguồn từ sự định hướng nhất quán của Huyện ủy và Ủy ban nhân dân huyện Đan Phượng trong việc ban hành Đề án quy hoạch chuyển đổi vùng sản xuất hàng hóa tập trung ngay từ giai đoạn trước. Vị trí địa lý ven đô cách trung tâm Hà Nội khoảng 20 km mang lại lợi thế thương mại to lớn trong việc cung ứng nông sản tươi sống cho thị trường đô thị.

Khi so sánh với kinh nghiệm xây dựng vùng sản xuất hàng hóa tại huyện Yên Thế (tỉnh Bắc Giang) với quy mô 8 sản phẩm chủ lực hay huyện Văn Chấn (tỉnh Yên Bái) với 4.450 ha chè tập trung, Đan Phượng đã khai thác triệt để phân khúc cây trồng giá trị cao như hoa lily, phật thủ và rau an toàn. Tuy nhiên, luận văn cũng chỉ ra rằng tính minh bạch trong khâu bình xét đối tượng và sự chủ động giám sát của cộng đồng người dân vẫn còn hạn chế. Nguồn kinh phí hỗ trợ trực tiếp từ ngân sách còn dàn trải, quy trình thủ tục thanh quyết toán giữa các chương trình lồng ghép đôi khi còn chồng chéo, làm giảm tốc độ giải ngân và hiệu lực của chính sách tại cơ sở.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả phân tích thực trạng, nghiên cứu đề xuất 5 nhóm giải pháp trọng tâm nhằm nâng cao chất lượng thực thi chính sách giai đoạn 2020-2025:

1. Hoàn thiện công tác lập kế hoạch và phân công thực hiện: Ủy ban nhân dân huyện Đan Phượng cần chủ trì rà soát lại quy hoạch 1.309,3 ha đất chuyên canh, tích hợp kế hoạch chuyển đổi cơ cấu cây trồng vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm của từng xã, loại bỏ tình trạng chồng chéo giữa các dự án nông thôn mới và dự án khuyến nông.
2. Chuẩn hóa và bồi dưỡng năng lực cán bộ cơ sở: Phòng Nội vụ phối hợp cùng Phòng Kinh tế huyện triển khai chương trình đào tạo nghiệp vụ quản lý dự án nông nghiệp cho 100% cán bộ cấp xã, phấn đấu nâng tỷ lệ cán bộ có trình độ đại học chuyên ngành nông nghiệp và kinh tế lên trên 85% trước năm 2023.
3. Đa dạng hóa nguồn vốn tín dụng và định mức hỗ trợ: Mở rộng nguồn vốn vay thông qua Quỹ Khuyến nông và Quỹ Hỗ trợ nông dân với hạn mức từ 50 đến 100 triệu đồng/hộ, áp dụng cơ chế bù lãi suất vay vốn thương mại cho các hộ đầu tư nhà màng, nhà lưới công nghệ cao trong giai đoạn 2021-2025.
4. Đổi mới công tác phổ biến và giám sát cộng đồng: Ủy ban Mặt trận Tổ quốc và Hội Nông dân cấp xã thành lập các tổ giám sát cộng đồng tại 15 xã, công khai 100% danh mục hộ thụ hưởng và định mức tài chính tại nhà văn hóa thôn, nâng tỷ lệ người dân tham gia kiểm tra giám sát lên trên 70% đến năm 2022.
5. Gắn kết đào tạo kỹ thuật với chuỗi giá trị và xúc tiến thương mại: Trung tâm Khuyến nông tổ chức ít nhất 30 lớp tập huấn thực hành nông nghiệp sạch VietGAP mỗi năm, hỗ trợ xây dựng nhãn hiệu tập thể và kết nối tiêu thụ nông sản Đan Phượng vào hệ thống siêu thị nội đô Hà Nội.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn cung cấp nguồn tài liệu khoa học và thực tiễn hữu ích cho 4 nhóm đối tượng chính:

Thứ nhất, các nhà hoạch định chính sách và cán bộ quản lý nông nghiệp tại các cơ quan ban ngành (Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Nội, Ủy ban nhân dân cấp huyện ven đô): Tài liệu mang lại bộ chỉ tiêu đánh giá thực thi chính sách và giải pháp hoàn thiện quy trình phân bổ ngân sách cho hơn 1.300 ha chuyên canh.

Thứ hai, giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên cao học thuộc các chuyên ngành Phát triển nông thôn, Kinh tế nông nghiệp, Quản lý công: Luận văn là tài liệu tham khảo mẫu mực về phương pháp chọn mẫu phân tầng 90 quan sát, kết hợp lý thuyết chu trình chính sách với các cam kết quốc tế.

Thứ ba, ban quản trị các hợp tác xã nông nghiệp và doanh nghiệp bao tiêu nông sản: Cung cấp bức tranh thực tế về cơ cấu chi phí, mức độ hưởng lợi chính sách và tiềm năng mở rộng chuỗi cung ứng nông sản hàng hóa giá trị cao.

Thứ tư, các chủ trang trại và hộ nông dân sản xuất quy mô lớn: Giúp người sản xuất nắm bắt các quy chuẩn hỗ trợ công về giống, hạ tầng tưới tiêu và định hướng chuyển đổi sang các mô hình mang lại thu nhập từ 220 triệu đến 1 tỷ đồng/ha/năm.

Câu hỏi thường gặp

Nghiên cứu đánh giá chính sách phát triển nông nghiệp tại Đan Phượng trong khung thời gian nào?
Nghiên cứu tập trung thu thập số liệu thứ cấp giai đoạn 2014-2016, tiến hành điều tra xã hội học sơ cấp trong năm 2016 và hoàn thành đánh giá tổng thể vào năm 2017, đưa ra định hướng giải pháp phát triển đến năm 2020 và tầm nhìn 2025.

Hiệu quả kinh tế của mô hình sản xuất chuyên canh tập trung so với trồng lúa tại Đan Phượng ra sao?
Mô hình chuyên canh mang lại giá trị kinh tế vượt trội, đạt mức doanh thu bình quân từ 220 đến 370 triệu đồng/ha/năm, cao gấp 3 đến 7 lần so với canh tác lúa truyền thống; đặc biệt vùng chuyên canh hoa lily cao cấp đạt xấp xỉ 1 tỷ đồng/ha/năm.

Tỷ lệ người dân đánh giá cao sự phù hợp của chính sách hỗ trợ nông nghiệp là bao nhiêu?
Kết quả khảo sát thực tế trên 90 hộ nông dân cho thấy có 81,11% số hộ (73 hộ) đánh giá các chính sách hỗ trợ của Nhà nước là hoàn toàn phù hợp với thực tiễn sản xuất, trong khi 18,89% số hộ (17 hộ) cho rằng cần điều chỉnh định mức hỗ trợ.

Hạn chế lớn nhất về nguồn nhân lực thực thi chính sách tại cấp xã là gì?
Đội ngũ cán bộ thực thi chính sách cấp cơ sở còn thiếu hụt chuyên môn sâu, trong đó tỷ lệ cán bộ công chức cấp xã có trình độ trung cấp và cao đẳng chiếm tới 34%, gây khó khăn cho việc thẩm định dự án kỹ thuật cao và hướng dẫn người dân.

Phương thức tiếp cận thông tin chính sách nào đạt hiệu quả cao nhất đối với hộ nông dân?
Kênh truyền thanh xã là phương tiện tiếp cận phổ biến nhất với 47,78% số hộ đón nhận thông tin, tiếp theo là kênh hội nghị tập huấn kỹ thuật và họp thôn xóm với tỷ lệ 33,33% số hộ tham gia.

Kết luận

• Luận văn hoàn thành việc hệ thống hóa khung lý luận về chu trình thực thi chính sách nông nghiệp và đánh giá thực tiễn tại 16 đơn vị hành chính huyện Đan Phượng.
• Thành tựu nổi bật là việc chuyển đổi thành công 1.309,3 ha đất chuyên canh, nâng cao thu nhập người dân lên 220-370 triệu đồng/ha/năm.
• Công trình chỉ rõ các tồn tại về năng lực cán bộ cơ sở với 34% chưa đạt trình độ đại học và tỷ lệ người dân tham gia kiểm tra giám sát chưa cao.
• Xây dựng hệ thống 5 nhóm giải pháp đồng bộ về quy hoạch, nhân lực, vốn vay tín dụng và chuỗi tiêu thụ cho giai đoạn 2020-2025.
• Đóng góp nguồn tư liệu học thuật giá trị cao, mở ra hướng nghiên cứu tiếp theo về liên kết 4 nhà và ứng dụng nông nghiệp công nghệ cao tại các đô thị vệ tinh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN THỊ THU HÀ ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH KHUYẾN KHÍCH PHÁT TRIỂN VÙNG SẢN XUẤT NÔNG NGHIỆP CHUYÊN CANH TẬP TRUNG TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN ĐAN PHƯỢNG, THÀNH PHỐ HÀ NỘI Ngành: Phát triển nông thôn Mã số: 60 62 01 16 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Phạm Bảo Dương NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2017 c LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày 29 tháng 5 năm 2017 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Thu Hà i c LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo; sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.

Đầu tiên cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới thầy PGS.TS Phạm Bảo Dương đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện hướng dẫn tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý Đào tạo, Bộ môn Kinh tế nông nghiệp và Chính sách, Khoa Kinh tế & Phát triển nông thôn - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ, công chức Phòng Kinh tế và các phòng chuyên môn thuộc UBND huyện Đan Phượng đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài. Tôi cũng xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn.

Hà Nội, ngày 29 tháng 5 năm 2017 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Thu Hà ii c MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng.

vii Danh mục biểu đồ, sơ đồ. x Trích yếu luận văn. Tính cấp thıết của đề tàı. Mục tıêu nghıên cứu.

Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể. Câu hỏi nghiên cứu. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.

Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Đóng góp mới của luận văn. Cơ sở lý luận và thực tiễn về thực hiện chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung.

Ý nghĩa của thực thi chính sách. Nội dung thực thi chính sách. Những yêu cầu cơ bản đối với tổ chức thực thi chính sách. Phân loại, vai trò chính sách khuyến khích phát triển sản xuất nông nghıệp.

Nội dung nghiên cứu thực hiện chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung. Các yếu tố ảnh hưởng đến tình hình thực hiện chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung. Cơ sở thực tiễn. Kinh nghiệm của các nước trên thế giới.

Kinh nghiệm của địa phương trong nước. Bài học kinh nghiệm cho thực hiện chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung. Phương pháp nghıên cứu. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu.

Đặc điểm tự nhiên. Điều kiện kinh tế - xã hội. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu.

Phương pháp thu thập số liệu và thông tin. Phương pháp xử lý và phân tích thông tin. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu.

Tổng quan chính sách và kết quả thực hiện hỗ trợ khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung tại huyện đan phượng. Nội dung hỗ trợ của chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung trên địa bàn huyện đan phượng. Thực trạng triển khai chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung trên địa bàn huyện đan phượng. Kết quả thực hiện chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung.

Các yếu tố ảnh hưởng đến thực hiện các chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung trên địa bàn huyện. Công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách. Năng lực của cán bộ thực thi chính sách tại địa phương. Nhận thức của đối tượng thụ hưởng chính sách.

Điều kiện tự nhiên. Ðề xuất một số giải pháp nâng cao chất lượng hoạt ðộng chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung trên ðịa bàn huyện ðan phượng. Hoàn thiện công tác lập kế hoạch và phân công phối hợp thực hiện chính sách. Đẩy mạnh công tác phổ biến, tuyên truyền chính sách.

Nâng cao năng lực cán bộ tổ chức thực thi chính sách. Huy động nguồn tài chính cho chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung. Ðẩy mạnh hoạt động nâng cao kiến thức cho người dân trong sản xuất nông nghiệp. Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát.

Gắn chương trình hỗ trợ phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung với chương trình đào tạo giáo dục. Kết luận và kıến nghị. Đối với trung ương. Đối với thành phố hà nội.

Đối với huyện đan phượng.96 Tàı liệu tham khảo. 103 v c DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt HĐND Hội đồng nhân dân THCS Trung học cơ sở THPT Trung học phổ thông UBND Ủy ban nhân dân TT Trung tâm NS Ngân sách PTNN Phát triển nông nghiệp SXCCTT Sản xuất chuyên canh tập trung DA Dự án GTNĐ Giao thông nội đồng vi c DANH MỤC BẢNG Bảng 3. Hiện trạng sử dụng đất huyện Đan Phượng năm 2014, 2015. Diện tích đất sản xuất nông nghiệp qua năm 2013-2015.

Cơ cấu giá trị sản xuất (theo giá hiện hành) các ngành kinh tế qua các năm 2013-2015. Giá trị sản xuất (theo giá trị cố định 2010) các ngành kinh tế qua các năm 2013-2015. Đặc điểm dân số, lao động, thu nhập huyện Ðan Phượng qua các nãm. Tình hình cơ sở hạ tầng của huyện Đan Phượng năm 2015.

Nguồn thu thập tài liệu thứ cấp. Số lượng mẫu điều tra. Một số hỗ trợ của chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung đã và tiếp tục triển khai trên ðịa bàn huyện. Đánh giá của người dân và cán bộ về xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện chính sách.

Đánh giá của hộ về đối tượng hưởng thụ chính sách khuyến khích phát triển sản xuất nông nghiệp chuyên canh trên địa bàn huyện. Đánh giá của hộ về thời gian triển khai thực hiện chính sách. Đánh giá của cán bộ về thời gian triển khai thực hiện chính sách. Hoạt động tuyên truyền phổ biến chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung (2014 – 2016).

Đánh giá của hộ về tỷ lệ hộ biết đến chính sách qua các kênh. Đánh giá của người dân về nội dung tuyên truyền. Đánh giá của cán bộ về nội dung tuyên truyền. Đánh giá của người dân về thời điểm tuyên truyền.

Kinh phí hỗ trợ khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung qua 2 năm 2015-2016. Ðánh giá của hộ nhận biết về huy động nguồn lực thực thi chính sách. Đánh giá về mức độ tham gia huy động nguồn lực của hộ để thực thi chính sách. Ðánh giá của cán bộ về mức độ huy động nguồn lực thực thi chính sách từ người dân.

Ðánh giá của cán bộ về mức độ kinh phí nhà nước hỗ trợ khuyến khích phát triển sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung. Đánh giá của hộ về phân công, phối hợp thực hiện chính sách. Đánh giá của cán bộ về điều chỉnh chính sách. Hoạt động kiểm tra, giám sát thực thi chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung (2014 – 2016).

Tỷ lệ hộ biết về giám sát, đánh giá việc thực hiện chính sách. Đánh giá của hộ về hoạt động kiểm tra, giám sát thực hiện chính sách. Kết quả chuyển đổi vùng sản xuất chuyên canh tập trung năm 2016. Tổng hợp các dự án chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi thuộc vùng tập trung chuyên canh được UBND huyện Đan Phượng phê duyệt.

Kết quả hỗ trợ tập huấn kỹ thuật các vùng chuyên canh tập trung năm 2014-2016. Kết quả hỗ trợ giống cây trồng, phòng chống dịch bệnh cho các vùng trồng hoa tập trung quy mô lớn. Kết quả hỗ trợ phòng chống dịch bệnh cho các vùng trồng rau an toàn tập trung quy mô lớn năm 2016. Kết quả đầu tư xây dựng, cải tạo đường giao thông nội đồng (GTNĐ) qua các năm 2011-2016.

Kết quả vay vốn quỹ Khuyến nông. Kết quả vay vốn quỹ hỗ trợ nông dân. Kết quả tiếp nhận hỗ trợ của chính sách khuyến khích phát triển sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung của các hộ nông dân huyện Đan Phượng. Đánh giá của hộ về các hỗ trợ của chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung trên địa bàn huyện.

Đánh giá của hộ về số lượng các hỗ trợ của chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh trên địa bàn huyện. Đánh giá của cán bộ về số lượng các hỗ trợ của chính sách khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh trên địa bàn huyện. Đánh giá của hộ về mức độ phù hợp của một số hỗ trợ khuyến khích phát triển vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung chính trên địa bàn huyện. Sự thay đổi thu nhập của các hộ nông dân sau khi tham gia sản xuất nông nghiệp chuyên canh tập trung.

Hệ thống truyền thanh huyện, xã năm 2015. Thông tin chung của các cán bộ thực thi chính sách trên địa bàn huyện được điều tra. Đánh giá của hộ về trình độ và năng lực cán bộ thực hiện chính sách. Thông tin chung của các hộ điều tra .86 ix c DANH MỤC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ Biểu đồ: Biểu đồ 4.

Đánh giá của hộ về mức độ huy động nguồn lực .