Nghiên cứu đa dạng thực vật thân gỗ trong rừng kín thường xanh hơi ẩm nhiệt đới tại Khu Bảo tồn ...

• Tác giả: Phan Minh Xuân
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Văn Thêm
• Trường học: Trường Đại học Nông Lâm TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Lâm Sinh
• Đề tài: Đa dạng thực vật thân gỗ trong rừng kín thường xanh hơi ẩm nhiệt đới tại Khu Bảo tồn Thiên nhiên Bình Châu - Phước Bửu, Bà Rịa - Vũng Tàu
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• TÓM TẮT
• ABSTRACT
• MỤC LỤC
• DANH SÁCH NHỮNG CHỮ VIẾT TẮT
• DANH SÁCH CÁC BẢNG
• DANH SÁCH CÁC HÌNH
• DANH SÁCH PHỤ LỤC
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Đa dạng sinh vật
• 1.2. Khái niệm đa dạng sinh vật
• 1.3. Tầm quan trọng của những nghiên cứu đa dạng sinh vật
• 1.4. Những số đo đa dạng sinh vật
• 1.5. Một số nghiên cứu về đa dạng thực vật
• 1.6. Phương pháp phân tích quần xã thực vật rừng
• 1.7. Phương pháp thu mẫu
• 1.8. Phương pháp phân tích kết cấu loài cây gỗ và cấu trúc quần thụ
• 1.9. Phân loại rừng và phân chia trạng thái rừng
• 1.10. Thảo luận chung
• 2. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Nội dung nghiên cứu
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu
• 2.3. Phương pháp luận
• 2.4. Những giả thuyết nghiên cứu
• 2.5. Phương pháp thu thập số liệu
• 2.6. Phương pháp xử lý số liệu
• 2.7. Công cụ tính toán
• 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. Kết cấu họ và loài cây gỗ
• 3.1.1. Kết cấu họ cây gỗ
• 3.1.2. Kết cấu loài cây gỗ
• 3.1.3. So sánh kết cấu họ và loài cây gỗ đối với ba trạng thái rừng
• 3.2. Cấu trúc quần thụ
• 3.2.1. Kết cấu mật độ, tiết diện ngang và trữ lượng gỗ theo nhóm đường kính
• 3.2.2. Kết cấu mật độ, tiết diện ngang và trữ lượng gỗ theo lớp chiều cao
• 3.2.3. Phân bố số cây theo cấp đường kính
• 3.2.4. Phân bố số cây theo cấp chiều cao
• 3.2.5. Tính phức tạp về cấu trúc đối với ba trạng thái rừng khác nhau
• 3.2.6. Chỉ số cạnh tranh giữa những cây gỗ trong ba trạng thái rừng
• 3.3. Đặc điểm tái sinh tự nhiên
• 3.3.1. Đặc điểm tái sinh đối với trạng thái rừng nghèo
• 3.3.2. Đặc điểm tái sinh đối với trạng thái rừng trung bình
• 3.3.3. Đặc điểm tái sinh đối với trạng thái rừng giàu
• 3.3.4. So sánh tái sinh tự nhiên của ba trạng thái rừng
• 3.4. Đa dạng họ và loài cây gỗ
• 3.4.1. Đa dạng họ thực vật của kiểu rừng Rkx
• 3.4.2. Đa dạng loài cây gỗ của kiểu rừng Rkx
• 3.4.3. Những yếu tố ảnh hưởng đến đa dạng loài cây gỗ
• 3.4.4. Đa dạng loài cây tái sinh đối với ba trạng thái rừng
• 3.4.5. Hàm ước lượng và hàm phân cấp những chỉ số đa dạng loài cây gỗ
• 3.4.6. Kết cấu loài cây gỗ đối với ba trạng thái rừng thuộc kiểu rừng Rkx
• 3.4.7. Cấu trúc của ba trạng thái rừng
• 3.4.8. Tái sinh tự nhiên đối với ba trạng thái rừng
• 3.4.9. Đa dạng loài cây gỗ đối với kiểu rừng Rkx
• 3.4.10. Đề xuất áp dụng kết quả nghiên cứu
• 4. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Đa dạng thực vật thân gỗ

Nghiên cứu tập trung vào đa dạng thực vật thân gỗ trong rừng kín thường xanh hơi ẩm nhiệt đới tại Khu Bảo tồn Thiên nhiên Bình Châu - Phước Bửu, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu. Kết quả cho thấy tổng số loài cây gỗ được ghi nhận là 109 loài thuộc 76 chi và 41 họ. Các họ thực vật chủ yếu bao gồm Sao Dầu, Sim, và Máu chó. Sự phân bố của các loài cây gỗ này phản ánh đặc điểm sinh thái của khu vực, với mật độ quần thụ cao nhất ở trạng thái rừng giàu (954 cây/ha).

1.1. Cấu trúc quần thụ

Cấu trúc quần thụ được phân tích dựa trên mật độ, tiết diện ngang và trữ lượng gỗ. Kết quả cho thấy mật độ quần thụ giảm dần từ trạng thái rừng giàu đến trạng thái rừng nghèo. Phân bố N/D và N/H đều có dạng giảm, phản ánh sự ổn định của hệ sinh thái rừng. Chỉ số hỗn giao giảm từ 0,20 ở rừng nghèo xuống 0,17 ở rừng giàu, cho thấy sự phức tạp trong cấu trúc quần thụ tăng theo mức độ giàu của rừng.

1.2. Tái sinh tự nhiên

Khả năng tái sinh tự nhiên của rừng được đánh giá qua mật độ cây tái sinh. Mật độ này cao nhất ở trạng thái rừng nghèo (15.313 cây/ha) và thấp nhất ở rừng giàu (9.087 cây/ha). Phần lớn cây tái sinh tồn tại ở cấp chiều cao dưới 100 cm, với sự tương đồng cao giữa thành phần cây tái sinh và cây mẹ (>65%). Điều này cho thấy khả năng phục hồi tự nhiên của hệ sinh thái rừng là đáng kể.

II. Đặc điểm sinh thái và bảo tồn

Nghiên cứu cung cấp cái nhìn toàn diện về đặc điểm sinh thái của rừng kín thường xanh hơi ẩm nhiệt đới tại Khu Bảo tồn Thiên nhiên Bình Châu - Phước Bửu. Các yếu tố như đặc trưng khí hậu và địa lý tự nhiên đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành và duy trì đa dạng sinh học của khu vực. Kết quả nghiên cứu là cơ sở quan trọng cho việc quản lý rừng và bảo tồn thiên nhiên.

2.1. Yếu tố ảnh hưởng đến đa dạng loài

Các yếu tố như đặc trưng khí hậu, địa lý tự nhiên, và điều kiện đất đai ảnh hưởng đáng kể đến đa dạng loài cây gỗ. Số loài và mật độ quần thụ khác biệt rõ rệt giữa các trạng thái rừng, nhưng các chỉ số đa dạng như Shannon H’ (2,82) và chỉ số đồng đều (0,83) không có sự khác biệt lớn. Điều này cho thấy sự ổn định của hệ sinh thái rừng dù có sự thay đổi về mật độ và số loài.

2.2. Ứng dụng trong bảo tồn

Kết quả nghiên cứu là cơ sở quan trọng cho việc quản lý rừng và bảo tồn thiên nhiên. Các thông tin về đa dạng loài cây gỗ, cấu trúc quần thụ, và tái sinh tự nhiên giúp xây dựng chiến lược bảo tồn hiệu quả. Đặc biệt, việc xác định các loài cây gỗ quý hiếm (22 loài cực kỳ hiếm) là cần thiết để bảo vệ biodiversity của khu vực.