Chương 1: Những vấn đề lý luận về tuyên truyền, giáo dục pháp luật - Chương 2: Thục trạng về công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho nhân dán - Chương 3: Quan điểm và giải pháp nhằm đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho nhân dân trong giai đoạn hiện nay - Phần Kết luận 4 CHUONG I NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ TUYEN TRUYEN, GIAO DỤC PHAP LUẬT |. KHÁI NIỆM, DAC DIEM, VAI TRO CUA TUYEN TRUYEN, GIAO DUC PHAP LUAT 1. Khái niệm và đặc điểm của tuyên truyền, giáo dục pháp luật ` Chúng ta đang xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Việc ban hành pháp luật nhằm để điều chỉnh các quan hệ xã hội phát triển theo hướng phục vụ lợi ích của giai cấp công nhân và nhân dân lao động.
Nhưng mục đích điều chỉnh của pháp luật lại được thực hiện thông qua hành vi xử sự cụ thể của con người và hoạt động cụ thể của các cơ quan nhà nước, các tổ chức xã hội trong đó việc tự giác chấp hành pháp luật của công dân là vấn đề có ý nghĩa quan trọng nhất để đảm bảo cho pháp luật phát huy hiệu lực. ; Điều kiện để cho công dân tự giác chấp hành đúng các quy định của pháp luật chính là phải trang bị cho họ ý thức pháp luật. Ý thức pháp luật càng được nâng cao thì tỉnh thần tôn trọng pháp luật, thái độ xử sự theo yêu cầu của pháp luật càng được bảo đảm. Vì vậy, muốn pháp luật được thực hiện nghiêm chỉnh đòi hỏi phải có những biện pháp để nâng cao kiến thức pháp luật trong cán bộ và nhân dân.
Một trong những biện pháp quan trọng để nâng cao kiến thức pháp luật trong nhân dân đó là công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật. ⁄ Hiểu đúng và vận dụng đầy đủ khái niệm về tuyên truyền, giáo dục pháp luật là một yêu cầu khách quan, nó không những có ý nghĩa về mặt lý luận mà còn có giá trị thực tiễn sâu sắc trong giai đoạn hiện nay. Nét đặc thù của tuyên truyền, giáo dục pháp luật khác tương đối so với các đạng giáo dục khác ở những điểm sau: Một là, tuyên truyền, giáo dục pháp luật có mục đích riêng của mình. Đó là hoạt động nhằm hình thành tri thức, thói quen xử sự phù hợp với quy định của pháp luật, làm cho công dân tự giác tuân thủ pháp luật, có ý thức pháp luật cao, góp phần tăng cường hiệu quả pháp luật.
> Hai là, tuyên truyền, giáo dục pháp luật có nội dung riêng, đó là sự tác động có tính định hướng với nội dung cơ bản là chuyển tải tri thức về Nha nước và pháp luật mà trong đó pháp luật của Nhà nước là bộ phận cơ bản quan trọng nhất, đồng thời nó có ý nghĩa to lớn trong việc đấu tranh, phòng ngừa vi phạm pháp luật. xét trên các yếu tố chủ thể, khách thể, đối tượng, hình thức thì công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật cũng có những phương pháp riêng. Tuyên truyền, giáo dục pháp luật tác động một cách thường xuyên, liên tục, lâu dài chứ không phải là sự tác động một lần của chủ thể lên đối tượng giáo dục. Vì thế, tuyên truyền, giáo dục pháp luật phải trở thành một hoạt động thường xuyên trong các gia đình, trường học, các tập thể lao động, các tổ chức Đảng, Nhà nước và đoàn thể xã hội.
Từ những phân tích trên, giới khoa học pháp lý đã dua ra định nghĩa như sau: tuyén truyền, giáo dục pháp luật là hoạt động có định hướng, có tổ chức, có chủ định của chủ thể giáo dục tác động lên đối tượng giáo dục nhằm mục đích hình thành ở ho trí thức pháp luật, tình cảm và hành vi phù hợp với các đòi hỏi của hệ thống pháp luật hiện hành. Vai trò của tuyên truyền, giáo dục pháp luật 1. Tuyên truyền, giáo dục pháp luật góp phần nâng cao hiệu lực và hiệu qua quan lý Nhà nước, quan lý xã hội ~ Vai trò quan trọng của tuyên truyền, giáo dục pháp luật chính là bat nguồn từ vai trò và giá trị xã hội của pháp luật - phương tiện hàng đầu để quản lý Nhà nước, quản lý xã hội. Tuyên truyền, giáo dục pháp luật giúp cho mọi người có tri thức pháp lý, tình cảm pháp luật đúng đắn và hành vi hợp pháp, là tiền đề cho việc sử dụng quyền lực nhà nước, tăng cường pháp chế, phát huy dân chủ, mở rộng quyền tự do của mỗi người.
Tuyên truyền, giáo dục pháp luật còn tạo ra khả năng đổi mới các quan hệ xã hội trong môi trường quản lý nhà nước, tạo ra khả năng hình thành các điều kiện và nhân tố thuận lợi cho quá trình quản lý nhà nước, quản lý xã hội, tạo ra khả năng phát hiện và kiên quyết loại trừ những hiện tượng tiêu cực, chống đối pháp luật diễn ra trong quá trình quản lý. Tuyên truyền, giáo dục pháp luật góp phần nâng cao ý thức pháp luát và văn hoá pháp lý của công dân v Vai trò thứ hai không kém phần quan trọng này của công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật là xuất phát từ bản chất của nó. Tuyên truyền, giáo dục pháp luật là quá trình tác động nhằm hình thành tri thức pháp lý, tình cam và hành vi phù hợp với các đòi hỏi của hệ thống pháp luật hiện hành. Vì vậy, kết quả đạt được các mục đích do sự tác động định hướng là góp phần xây dựng ý thức pháp luật và văn hoá pháp lý của công dân.
MỤC ĐÍCH, CHỦ THỂ, ĐỐI TUONG, NỘI DUNG, HÌNH THUC VA PHUONG PHAP TUYEN TRUYEN, GIAO DUC PHAP LUAT 2. Mục dich, chủ thé, đối tượng của tuyên truyền, giáo dục pháp luật 2. Mục đích V Mục đích của tuyên truyền, giáo dục pháp luật là nhằm phổ cập những kiến thức cơ bản về pháp luật cho mọi tầng lớp nhân dân, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ, nhân dân, góp phần tăng cường trật tự, kỷ cương, ngăn ngừa có hiệu quả su vi phạm pháp luật, nâng cao dân trí pháp lý và văn hoá pháp luật và điểm mấu chốt là đưa pháp luật vào thực tiễn cuộc sống. Để đạt được mục đích trên, quá trình tuyên truyền, giáo dục pháp luật phải thực hiện qua những khâu, những giai đoạn nhất định: Thứ nhất: Trước hết đó là quá trình đi đến nhận thức các tri thức, tiếp đó là củng cố niềm tin, tình cảm đối với nhận thức đã có và cuối cùng là những hành động đúng đắn của con người trong thực tiễn cuộc sống.
Các khâu, các giai đoạn có mối quan hệ thống nhất để đạt mục đích của giáo dục nói chung, giáo dục pháp luật nói riêng. Để đạt được mục đích cuối cùng của giáo dục pháp luật, quá trình của tuyên truyền, giáo dục pháp luật phải đặt ra mục tiêu cụ thể, mục đích cần đạt đến phản ánh con đường vận động quá trình tuyên truyền, giáo dục pháp luật. Trong điều kiện nước ta, khi mà đại bộ phận các tang lớp dân cư dang ở trong tình trạng ít hiểu biết về pháp luật, nếu không muốn nói là “mù pháp luật” thì mục đích nói trên giữ vị trí hàng đầu trong việc nâng cao trình độ dân Fj trí và trình độ pháp lý cho mọi người dân. Thứ hai: Mục đích hình thành lòng tin pháp luật hay còn gọi là mục đích cảm xúc.
Sự hình thành lòng tin vào pháp luật có ý nghĩa hết sức quan trọng, lòng tin vững chắc vào pháp luật là cơ sở hình thành động cơ của hành vi hợp pháp. Sự hình thành lòng tin vào pháp luật của con người không đơn giản chỉ bằng việc cung cấp càng nhiều tri thức pháp lý, càng không thể dùng các biện pháp răn đe, cưỡng chế, tuyệt đối hoá quyền lực, mà đòi hỏi tuyên truyền, giáo dục pháp luật phải tăng những nội dung, hình thức, phương pháp linh hoạt, mềm dẻo để kích thích sự cảm thụ (lĩnh hội) các thông tin pháp lý, các tri thức pháp lý cua mỗi người dân va dần dần hình thành lòng tin vững chắc của nhân dân vào pháp luật. _ Thứ ba: Mục đích làm hình thành hành vi tích cực của pháp luật. Day là mục đích có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, bởi vì kết quả cuối cùng của tuyên truyền, giáo dục pháp luật phải được thể hiện bằng hành vi xử sự theo pháp luật của con người.
Việc cung cấp tri thức pháp luật, giáo dục lòng tin sâu sắc vào sự cần thiết phải tuân theo một cách tự nguyện những mệnh lệnh của pháp luật là những yếu tố rất quan trọng nhằm hình thành hành vi hợp pháp, xây dựng các thói quen xử sự theo những đòi hỏi của pháp luật một cách vững chắc. Con đường đúng đắn để đạt đến cái đích ấy chính là nhờ vào quá trình tuyên truyền, giáo dục pháp luật một cách chủ động, kiên trì, bằng nhiều biện pháp và cách thức tác động hợp lý và hiệu quả. ‹ Tóm lại: Tat cả các mục đích tuyên truyền, giáo dục pháp luật đều là sự đòi hỏi khách quan bắt nguồn từ bản chất hoạt động của con người. Giữa các mục đích đó có sự đan xen quan hệ qua lại thống nhất chặt chẽ với nhau, quy định lẫn nhau.
Vì vậy, khi tiến hành tuyên truyền, giáo dục pháp luật phải hướng mọi hoạt động giáo dục nhằm đặt ra mục đích trên. Tuy nhiên ở từng hoàn cảnh, giai đoạn và đối tượng cụ thể cần phải có sự cân nhắc, tính toán đến từng mục đích để có hình thức và phương pháp tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho phù hợp. Chủ thể Chủ thể của tuyên truyền, giáo dục pháp luật nói chung hết sức rộng 8 lớn, không chi là những thay, cô giáo mà ca những người làm công tác giáo dục khác. Nói cách khác, chủ thể tuyên truyền, giáo dục pháp luật là người hoạt động giáo dục pháp luật.
Tính phong phú, đa dạng của chủ thể tuyên truyền, giáo dục pháp luật được xác định khá rõ: đó là tất cả những người mà theo chức năng, nhiệm vụ hay trách nhiệm xã hội đã tham gia vào việc thực hiện mục tiêu tuyên truyền, giáo dục pháp luật. Ngoài ra, chủ thể tuyên truyền, giáo dục pháp luật còn là các công dân bằng sự giáo dục, bằng ý thức trách nhiệm và sự gương mẫu thực hiện pháp luật của mình có tác dụng ảnh hưởng giáo dục tích cực tới các công dân khác.