Hành vi Tổ chức ABE: Cẩm nang học tập cho Diploma Quản trị Kinh doanh

Khám phá cẩm nang học tập toàn diện về Hành vi Tổ chức ABE, cung cấp kiến thức nền tảng và kỹ năng thiết yếu cho quản lý kinh doanh hiệu quả. Nâng cao năng lực

• Tác giả: The Association Of Business Executives
• Trường học: The Association of Business Executives
• Chuyên ngành: Hành vi Tổ chức
• Đề tài: Hành vi Tổ chức ABE: Cẩm nang Học tập Quản lý Kinh doanh
• Loại tài liệu: Cẩm nang học tập
• Năm xuất bản: 2008
• Địa điểm: New Malden

Tóm tắt

I. Tổng quan về hành vi tổ chức trong cẩm nang ABE

Hành vi tổ chức là lĩnh vực nghiên cứu cốt lõi trong chương trình Diploma Quản lý Kinh doanh của Hiệp hội Điều hành Kinh doanh ABE. Lĩnh vực này khám phá cách con người hành động, tương tác và phản ứng trong môi trường tổ chức. Nghiên cứu bao gồm nhiều khía cạnh quan trọng. Đó là cấu trúc tổ chức, văn hóa doanh nghiệp, động lực làm việc và phong cách lãnh đạo. ABE xây dựng chương trình học theo hệ thống bài bản. Từ phần giới thiệu về tổ chức và mục tiêu tổ chức, học viên được dẫn dắt qua các lý thuyết quản lý cổ điển đến các lý thuyết hiện đại. Chương trình cũng đề cập đến vai trò cá nhân trong tổ chức. Bao gồm tính cách, nhận thức, thái độ và quá trình học tập. Nhóm làm việc và lãnh đạo là hai chủ đề trọng tâm khác. Học viên hiểu rõ cách xây dựng nhóm hiệu quả và phát triển kỹ năng lãnh đạo phù hợp với từng tình huống. Cẩm nang học tập ABE cung cấp kiến thức lý thuyết song song với ứng dụng thực tiễn. Điều này giúp học viên áp dụng vào môi trường kinh doanh thực tế một cách hiệu quả.

1.1. Định nghĩa và phạm vi nghiên cứu hành vi tổ chức

Hành vi tổ chức được định nghĩa là nghiên cứu hệ thống về hành vi của cá nhân và nhóm trong tổ chức. Phạm vi nghiên cứu rất rộng lớn. Nó bao gồm từ cấp độ cá nhân như tính cách, nhận thức, thái độ đến cấp độ nhóm và toàn tổ chức. Chương trình ABE chia nội dung thành các đơn vị học tập rõ ràng. Mỗi đơn vị đi sâu vào một khía cạnh cụ thể. Ví dụ như lý thuyết động lực, sự hài lòng công việc hay bản chất của nhóm trong tổ chức. Phương pháp tiếp cận hệ thống và lý thuyết tình huống được nhấn mạnh. Điều này phản ánh sự phát triển tư duy quản lý từ trường phái cổ điển sang hiện đại.

1.2. Vai trò của hành vi tổ chức trong quản lý kinh doanh

Hiểu biết về hành vi tổ chức giúp nhà quản lý đưa ra quyết định chính xác hơn. Kiến thức này hỗ trợ trong việc tổ chức, chỉ huy và kiểm soát hoạt động doanh nghiệp. Quản lý không chỉ là lập kế hoạch mà còn là làm việc với con người. Thông tin và vai trò giao tiếp rất quan trọng trong quá trình này. Nhà quản lý cần đảm bảo nhân viên hiểu rõ và cam kết với mục tiêu tổ chức. Đặc biệt trong thời kỳ thay đổi nhanh chóng, khả năng điều phối nỗ lực trở nên thiết yếu. Hành vi tổ chức cung cấp nền tảng lý thuyết để giải quyết những thách thức quản lý hiện đại.

II. Phân tích yếu tố ảnh hưởng đến hành vi tổ chức

Nhiều yếu tố ảnh hưởng đến hành vi tổ chức. Chúng đến từ cả bên trong và bên ngoài doanh nghiệp. Từ bên trong, cấu trúc tổ chức và văn hóa doanh nghiệp đóng vai trò quyết định. Cấu trúc xác định cách thức phân công công việc và mối quan hệ quyền lực. Văn hóa định hình giá trị, niềm tin và chuẩn mực hành vi chung. Từ bên ngoài, môi trường kinh doanh tạo ra cả cơ hội và thách thức. Các yếu tố công nghệ ảnh hưởng đến nguồn cung và phương thức sản xuất. Yếu tố xã hội như tỷ lệ sinh thay đổi tác động đến thị trường tiêu dùng. Yếu tố kinh tế như suy thoái thương mại hay thất nghiệp cao ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh tổng thể. Yếu tố chính trị có thể tác động trực tiếp thông qua luật pháp mới. Ví dụ như quy định về tuần làm việc hay mức lương tối thiểu. Môi trường phức tạp đòi hỏi tổ chức phải liên tục giám sát và đánh giá tác động lên hoạt động vận hành.

2.1. Tác động của cá nhân đến tổ chức

Mỗi cá nhân mang đến tổ chức những đặc điểm riêng biệt. Tính cách, nhận thức và thái độ ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu suất làm việc. Chương trình ABE dành nhiều nội dung cho việc nghiên cứu tính cách. Các phương pháp đo lường tính cách được giới thiệu chi tiết. Quá trình nhận thức và nguyên tắc nhận thức cũng được phân tích kỹ lưỡng. Thái độ của nhân viên có ý nghĩa quan trọng đối với môi trường làm việc. Sự thay đổi thái độ và các vấn đề hành vi có thể tác động lớn đến hiệu suất nhóm. Hiểu rõ cá nhân giúp tổ chức quản lý nhân sự hiệu quả hơn.

2.2. Vai trò của cấu trúc và văn hóa tổ chức

Cấu trúc tổ chức quyết định cách thức phối hợp công việc giữa các bộ phận. Nó thiết lập hệ thống phân cấp quyền lực và trách nhiệm rõ ràng. Văn hóa tổ chức là tập hợp giá trị và niềm tin chung. Nó định hướng hành vi của mọi thành viên. Cấu trúc và văn hóa có mối quan hệ mật thiết với nhau. Cấu trúc phù hợp hỗ trợ văn hóa tích cực phát triển. Ngược lại, văn hóa mạnh mẽ giúp cấu trúc vận hành trơn tru hơn. Việc thay đổi cấu trúc hay văn hóa đều cần cân nhắc kỹ lưỡng vì tác động sâu rộng đến toàn bộ tổ chức.

III. Phương pháp nghiên cứu và áp dụng hành vi tổ chức

Phương pháp nghiên cứu hành vi tổ chức kết hợp nhiều lý thuyết khác nhau. Trường phái quan hệ con người đặt nền móng cho việc hiểu hành vi trong tổ chức. Lý thuyết động lực cung cấp khung phân tích về nguyên nhân thúc đẩy hành vi con người. Abraham Maslow đề xuất tháp nhu cầu năm cấp từ sinh lý đến tự hiện thực hóa. Frederick Herzberg phân biệt giữa yếu tố duy trì và yếu tố động lực. Các lý thuyết quy trình tập trung vào cách thức con người đưa ra quyết định hành vi. Sự hài lòng công việc là chủ đề nghiên cứu quan trọng khác trong chương trình. Nghiên cứu về tinh thần làm việc và mối liên hệ giữa hài lòng với hiệu suất được đề cập sâu sắc. Cải tiến thiết kế công việc và môi trường làm việc là phương pháp thực tiễn để nâng cao sự hài lòng. Áp dụng lý thuyết vào thực tế đòi hỏi nhà quản lý có tư duy linh hoạt. Lý thuyết tình huống nhấn mạnh rằng không có phương pháp quản lý nào phù hợp cho mọi hoàn cảnh.

3.1. Lý thuyết động lực và sự hài lòng công việc

Lý thuyết động lực là trọng tâm của nghiên cứu hành vi tổ chức ABE. Chương trình trình bày sự phát triển tư duy về động lực qua nhiều giai đoạn. Các lý thuyết về nhu cầu giải thích tại sao con người hành động theo cách nhất định. Mô hình hành vi giúp dự đoán phản ứng của nhân viên trong các tình huống khác nhau. Sự hài lòng công việc gắn liền mật thiết với động lực làm việc. Các nguồn gốc của sự bực bội và xa lánh tại nơi làm việc được phân tích kỹ. Từ đó, các phương pháp cải thiện thiết kế công việc được đề xuất. Việc tái thiết kế môi trường làm việc cũng góp phần nâng cao hiệu suất đáng kể.

3.2. Lãnh đạo và quản lý nhóm hiệu quả

Lãnh đạo là chủ đề quan trọng trong hành vi tổ chức. Cần phân biệt rõ giữa lãnh đạo và quản lý vì hai khái niệm này khác nhau. Bản chất của lãnh đạo liên quan đến việc sử dụng quyền lực và thẩm quyền đúng cách. Các lý thuyết về đặc điểm lãnh đạo và phong cách lãnh đạo được trình bày chi tiết trong cẩm nang. Lý thuyết tình huống nhấn mạnh lãnh đạo phải thích ứng với hoàn cảnh cụ thể. Nhóm làm việc cũng đóng vai trò then chốt trong tổ chức. Quá trình phát triển nhóm, đặc điểm nhóm làm việc và vai trò cá nhân trong nhóm được nghiên cứu kỹ lưỡng. Tinh thần đồng đội là yếu tố tạo nên nhóm hiệu quả.

IV. Kết luận và ứng dụng thực tiễn hành vi tổ chức

Hành vi tổ chức cung cấp nền tảng kiến thức vững chắc cho quản lý kinh doanh hiện đại. Các lý thuyết từ trường phái cổ điển đến lý thuyết hệ thống và lý thuyết tình huống tạo nên bức tranh toàn diện. Nhà quản lý cần hiểu rõ từng lý thuyết để áp dụng phù hợp với hoàn cảnh. Chức năng kiểm soát trong quản lý là quá trình liên tục. Nó bắt đầu ngay từ khi kế hoạch được triển khai. Việc giám sát và điều tiết hiệu suất đảm bảo kết quả đạt được theo kế hoạch đề ra. Môi trường kinh doanh ngày càng phức tạp hơn. Các tổ chức quốc tế, công ty đa quốc gia và hiệp định thương mại tạo nên môi trường chính trị kinh tế đa chiều. Tổ chức phải liên tục thích nghi với thay đổi. Thông tin và vai trò giao tiếp trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Việc duy trì cam kết của nhân viên đối với mục tiêu tổ chức đòi hỏi nỗ lực không ngừng. Ứng dụng hành vi tổ chức giúp doanh nghiệp xây dựng đội ngũ mạnh mẽ và bền vững.

4.1. Kiểm soát và đánh giá hiệu suất tổ chức

Kiểm soát quản lý là quá trình giám sát và điều tiết hiệu suất liên tục. Mục tiêu là đảm bảo kết quả phù hợp với kế hoạch và mục tiêu tổ chức đã đề ra. Đây không phải yếu tố bổ sung mà là phần không thể tách rời của quy trình quản lý. Kiểm soát bắt đầu ngay khi kế hoạch được thực thi. Các chỉ số đánh giá bao gồm tiêu chuẩn và mục tiêu đo lường được cụ thể. Chúng đi kèm với khung thời gian rõ ràng. Việc đánh giá liên tục giúp phát hiện sớm sai lệch so với kế hoạch. Từ đó có biện pháp điều chỉnh kịp thời và phù hợp.

4.2. Ứng dụng trong môi trường kinh doanh hiện đại

Môi trường kinh doanh hiện đại đặt ra nhiều thách thức phức tạp cho tổ chức. Sự đa dạng ngày càng tăng đòi hỏi tổ chức phải giám sát môi trường liên tục. Các yếu tố công nghệ, xã hội, kinh tế và chính trị đều có tác động đáng kể đến hoạt động kinh doanh. Môi trường bị đánh giá là thù địch khi các ràng buộc quá chặt chẽ và bất lợi. Ứng dụng hành vi tổ chức giúp nhà quản lý thích nghi tốt hơn với thay đổi. Việc xây dựng hệ thống giao tiếp hiệu quả và duy trì cam kết nhân viên là chìa khóa thành công. Tổ chức biết học hỏi và liên tục cải tiến sẽ tồn tại bền vững trong thị trường cạnh tranh.

Nội dung chính

Giáo Trình Hành Vi Tổ Chức (Organisational Behaviour) – Cẩm Nang Học Tập Quản Lý Kinh Doanh ABE

Tổng quan về giáo trình

Giáo trình Organisational Behaviour (Hành vi Tổ chức) thuộc bộ cẩm nang Business Management Study Manuals, được biên soạn cho chương trình đào tạo Diploma in Business Management của Hiệp hội Giám đốc Điều hành Kinh doanh Anh Quốc (The Association of Business Executives - ABE) phối hợp cùng tổ chức đào tạo RRC Business Training (xuất bản năm 2008). Trong cấu trúc chương trình quản trị kinh doanh, học phần này giữ vai trò cung cấp cơ sở khoa học hành vi nhằm giải thích, dự đoán và điều chỉnh hành vi con người trong môi trường tổ chức.

Mục tiêu học tập của tài liệu tập trung vào việc trang bị cho người học hệ thống lý thuyết quản trị và hành vi từ cấp độ vi mô đến vĩ mô, bao gồm:

• Phân tích bản chất của tổ chức và chức năng quản trị.
• Đánh giá sự tương tác giữa cá nhân, nhóm và cơ cấu tổ chức.
• Vận dụng các nguyên lý động viên, lãnh đạo, giải quyết xung đột và truyền thông để nâng cao hiệu quả vận hành.

Tài liệu được kết cấu thành 1 đơn vị bài giảng nhập môn (Introductory Study Unit) và 10 đơn vị học phần chuyên sâu (Units 1–10). Cách tiếp cận của giáo trình đi từ việc xây dựng khái niệm nền tảng về tổ chức, truy xuất lịch sử phát triển của tư tưởng quản trị, sau đó phân tích tuần tự ba cấp độ hành vi: cấp độ cá nhân (tính cách, nhận thức, thái độ, động lực, sự thỏa mãn), cấp độ nhóm (động lực nhóm, vai trò, kỹ năng nhóm, lãnh đạo), và cấp độ toàn hệ thống (xung đột, truyền thông, cơ cấu và văn hóa tổ chức). Điểm đặc trưng trong văn bản là tính liên kết chặt chẽ giữa các lý thuyết hành vi xã hội học, tâm lý học và các mô hình quản trị kinh doanh thực nghiệm.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi

Các chương và chủ đề chính

Giáo trình phân bổ dung lượng kiến thức qua các phần nội dung chính:

1. Introductory Study Unit & Unit 1 (Tổng quan và Sự phát triển của Tư tưởng Quản trị): Xác định khái niệm tổ chức theo Porter, Lawler và Hackman (1975); phân tích mục tiêu tổ chức theo Amitai Etzioni và Charles Perrow; cấu trúc tổ chức và các chức năng quản trị cơ bản (lập kế hoạch, tổ chức, điều hành, kiểm soát). Trình bày lịch sử tư tưởng quản trị từ Trường phái Cổ điển với Thuyết Quản trị Khoa học của F.W. Taylor, 14 nguyên tắc quản trị của Henri Fayol, 10 nguyên tắc tổ chức của Lyndall Urwick, đến Mô hình Bộ máy quan liêu (Bureaucracy) của Max Weber và sự phát triển của Thuyết Hệ thống (Systems Theory), Thuyết Tình huống (Contingency Theories).
2. Unit 2 (Hành vi Tổ chức và Tầm quan trọng đối với Quản trị): Khảo sát Trường phái Quan hệ Con người (Human Relations School), mối quan hệ tương hỗ giữa cơ cấu tổ chức, văn hóa doanh nghiệp và các phương thức tác động đến hành vi làm việc.
3. Unit 3 & Unit 4 (Cá nhân trong Tổ chức - Tính cách, Nhận thức, Thái độ, Học tập và Căng thẳng): Phân tích sự đóng góp của cá nhân; các trường phái tiếp cận và đo lường nhân cách; nguyên lý của quá trình nhận thức (perception); bản chất của thái độ và sự thay đổi thái độ; quá trình học tập; nhận diện căng thẳng (stress) và vai trò của cá nhân trong công việc.
4. Unit 5 & Unit 6 (Động lực làm việc và Sự thỏa mãn với công việc): Tổng hợp các lý thuyết nhu cầu (Needs Theories), mô hình Hai nhân tố của Herzberg (Motivators & Hygiene Factors), các lý thuyết quá trình (Process Theories); phân tích tinh thần làm việc (morale), mối quan hệ giữa mức độ thỏa mãn và hiệu quả công việc, nguyên nhân gây ức chế/xa lánh (alienation) tại nơi làm việc, các phương pháp thiết kế và tái thiết kế môi trường làm việc.
5. Unit 7 & Unit 8 (Nhóm và Lãnh đạo trong Tổ chức): Khái niệm và quá trình phát triển nhóm; đặc trưng của nhóm làm việc; vai trò và kỹ năng phát triển nhóm hiệu quả; phân biệt Quản trị và Lãnh đạo; bản chất quyền lực, thẩm quyền; các đặc điểm, phong cách lãnh đạo và Lý thuyết Lãnh đạo Tình huống (Situational Theory).
6. Unit 9 & Unit 10 (Xung đột và Quản trị Truyền thông): Bản chất, nguồn gốc và các chiến lược giải quyết xung đột; cơ chế và quy trình xử lý bất đồng; quy trình truyền thông, mạng lưới thông tin quản trị, các rào cản truyền thông cùng cách thức vận hành hệ thống thông tin chính thức và phi chính thức.

Tiến trình phát triển nội dung trong giáo trình:
[Bản chất Tổ chức & Lịch sử Quản trị] 
       ↓
[Cấp độ Vi mô: Hành vi & Tâm lý Cá nhân (Nhận thức, Động lực, Sự thỏa mãn)]
       ↓
[Cấp độ Trung gian: Tương tác Nhóm & Kỹ năng Lãnh đạo]
       ↓
[Cấp độ Vĩ mô: Cơ cấu, Xung đột, Hệ thống Truyền thông & Văn hóa Tổ chức]

Kiến thức nền tảng được xây dựng

Giáo trình thiết lập hệ thống lý thuyết nền tảng gồm:

• Khung phân tích môi trường vĩ mô (PEST): Chính trị (Political), Kinh tế (Economic), Xã hội (Social), Công nghệ (Technological), định vị tổ chức như một hệ thống mở chuyển hóa đầu vào thành đầu ra.
• Hệ thống hóa mục tiêu tổ chức: Phân cấp từ Sứ mệnh (Mission), Mục tiêu chiến lược/chiến thuật (Goals) đến Mục tiêu cụ thể (Objectives); Quản trị theo mục tiêu (MBO); Phân loại 5 nhóm mục tiêu của Charles Perrow (Societal, Output, Product, System, Derived goals).
• Mô hình cơ cấu tổ chức: Các mô hình cơ cấu Chuỗi mệnh lệnh (Scalar chain), Trực tuyến - Tham mưu (Line & Staff), Cấu trúc Cao và Phẳng (Tall & Flat structures), Cấu trúc Ma trận (Matrix structure) gắn với khái niệm "kiểm soát lỏng - chặt đồng thời" (simultaneous loose–tight) của Peters và Waterman; Mô hình 5 thành phần cấu trúc của Henry Mintzberg (Strategic Apex, Middle Line, Operating Core, Technostructure, Support Staff).
• Mô hình vai trò quản trị của Henry Mintzberg (1980): Phân chia 10 vai trò thuộc 3 nhóm chính: Quan hệ tương tác (Interpersonal), Thông tin (Informational), và Ra quyết định (Decisional).
• Phân loại nguồn gốc quyền lực của Max Weber: Quyền lực truyền thống (Traditional), Quyền lực lôi cuốn (Charismatic), và Quyền lực hợp pháp - duy lý (Rational–legal).

Kỹ năng phát triển

Thông qua nội dung các bài học, người học hình thành các nhóm năng lực thực hành:

• Kỹ năng phân tích: Đọc hiểu và thiết kế sơ đồ cơ cấu tổ chức; đánh giá tầm hạn kiểm soát (span of control); nhận diện sự chuyển dịch mục tiêu (goal displacement) theo phân tích của R.K. Merton và P.M. Blau.
• Kỹ năng quản trị tác nghiệp: Thiết lập mục tiêu theo tiêu chuẩn đo lường định lượng và định tính; thực hiện quy trình 8 bước hoạt động quản trị của Mullins từ xác định mục tiêu, giải quyết vấn đề đến triển khai và kiểm toán (audit).
• Kỹ năng ứng xử và điều phối: Nhận diện các yếu tố gây cản trở truyền thông nội bộ; áp dụng các phong cách lãnh đạo phù hợp với từng tình huống; thực hiện các biện pháp tái thiết kế công việc nhằm hạn chế sự đơn điệu và giảm thiểu căng thẳng cho nhân sự.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập

Giáo trình ABE được thiết kế theo phương pháp sư phạm định hướng tự nghiên cứu kết hợp giảng dạy chuẩn hóa:

• Cấu trúc bài giảng tích hợp: Mỗi đơn vị học phần mở đầu bằng phần liệt kê nội dung chi tiết (Contents), phần giới thiệu (Introduction) xác định phạm vi kiến thức, các đề mục lý thuyết kèm hình vẽ minh họa (sơ đồ dòng thông tin, cơ cấu ma trận, cấu trúc Mintzberg), và kết thúc bằng bảng tóm tắt (Summary).
• Hệ thống điểm rà soát (Review Points): Phân bố trực tiếp sau từng phần kiến thức trọng tâm (ví dụ: yêu cầu học viên định nghĩa thuật ngữ "tổ chức", phân biệt nhóm chính thức và phi chính thức, tìm ví dụ thực tế về xung đột mục tiêu giữa bộ phận sản xuất và marketing).
• Tình huống và ví dụ liên hệ thực tế: Minh họa cụ thể thông qua hoạt động của các tổ chức đa dạng như ngân hàng, trường học, bệnh viện, cơ quan công quyền, công ty sản xuất (như trường hợp Bethlehem Steel Co trong nghiên cứu của Taylor).
• Phương pháp đánh giá: Tập trung vào năng lực giải thích khái niệm học thuật chính xác, khả năng so sánh các trường phái quản trị (như đối chiếu giữa Taylor, Fayol và Weber), và kỹ năng vận dụng mô hình vào việc giải quyết các tình huống quản trị điển hình trong các kỳ thi lấy chứng chỉ Diploma của ABE.
• Hướng dẫn tự học: Giáo trình khuyến khích học viên liên hệ trực tiếp các khái niệm lý thuyết với kinh nghiệm thực tế tại chính nơi làm việc của họ, lập bảng so sánh các nguyên lý tổ chức và tự trả lời các câu hỏi ôn tập định kỳ để củng cố kiến thức.

---

Điểm nổi bật và cập nhật

Nội dung tài liệu phản ánh bước chuyển biến trong tư duy quản trị từ các quan điểm thuần túy kỹ thuật sang tiếp cận hành vi và thích ứng môi trường:

• Phê phán và bổ khuyết các trường phái cổ điển: Giáo trình chỉ rõ những hạn chế của Thuyết Quản trị Khoa học (nhìn nhận người lao động đơn thuần là công cụ kinh tế, dẫn đến sự nhàm chán, phản kháng và suy giảm kỹ năng) và Mô hình Quan liêu (sự cứng nhắc, triệt tiêu sáng kiến, hiện tượng tuân thủ quy tắc trở thành mục đích tự thân).
• Thích ứng với môi trường biến động: Phân tích sự chuyển dịch từ môi trường sản xuất ổn định thời kỳ đầu thế kỷ 20 sang "môi trường hỗn loạn" (turbulent environment) hiện đại, đòi hỏi các cấu trúc linh hoạt hơn như cấu trúc ma trận, phân quyền tự chủ và tinh giảm các tầng nấc quản trị trung gian.
• Tích hợp các khái niệm quản trị đương đại: Đưa vào tài liệu các phương pháp như Quản lý chất lượng toàn diện (TQM) gắn với khối kỹ thuật (Technostructure) của Mintzberg, cơ chế giải quyết xung đột dựa trên cơ cấu quy trình, và kỹ thuật truyền thông đa chiều trong mạng lưới quản lý hiện đại.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình

Tài liệu được biên soạn phục vụ các nhóm đối tượng cụ thể:

• Học viên chương trình Diploma in Business Management của ABE: Tài liệu là sách học phần chính thức phục vụ việc chuẩn bị cho các kỳ thi chuẩn hóa quốc tế của Hiệp hội.
• Sinh viên chuyên ngành Quản trị Kinh doanh và Quản trị Nhân lực: Sử dụng làm tài liệu học tập nền tảng cho môn Hành vi Tổ chức, Quản trị học đại cương, hoặc Phát triển Tổ chức.
• Giảng viên và chuyên gia đào tạo nội bộ: Sử dụng cấu trúc bài giảng, hệ thống câu hỏi Review Points và các sơ đồ phân tích làm khung giáo án cho các khóa học về kỹ năng quản trị và hành vi con người trong doanh nghiệp.
• Yêu cầu kiến thức tiên quyết (Prerequisites): Người học cần nắm vững các khái niệm cơ bản về kinh tế học đại cương và quản trị nhập môn để tiếp thu hiệu quả các mô hình lý thuyết chuyên sâu.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Giáo trình này phù hợp với đối tượng nào?
Tài liệu được thiết kế cho học viên chương trình Diploma in Business Management của ABE, sinh viên đại học khối ngành kinh tế - quản trị kinh doanh và những người làm công tác quản lý cần nắm vững cơ sở lý thuyết hành vi tổ chức.

2. Cần kiến thức nền tảng nào trước khi học giáo trình này?
Người học cần có hiểu biết căn bản về tổ chức kinh doanh, hoạt động doanh nghiệp và các nguyên lý quản trị nhập môn. Không bắt buộc phải có kiến thức chuyên sâu về tâm lý học trước khi tiếp cận.

3. Điểm khác biệt của giáo trình này so với các tài liệu lý thuyết quản trị khác là gì?
Giáo trình phân loại rõ ba cấp độ nghiên cứu (cá nhân, nhóm, toàn bộ tổ chức), đồng thời tích hợp chặt chẽ giữa các khái niệm hành vi (nhận thức, động lực, tinh thần làm việc) với các công cụ thiết kế cơ cấu tổ chức (tầm hạn kiểm soát, chuỗi mệnh lệnh, phân loại vai trò Mintzberg).

4. Làm thế nào để tự học giáo trình đạt kết quả cao?
Học viên nên hoàn thành toàn bộ câu hỏi tại các điểm rà soát (Review Points) sau mỗi phần, vẽ lại các sơ đồ cơ cấu/tiến trình hoạt động quản trị và liên hệ đối chiếu các mô hình với thực tế vận hành tại cơ quan hoặc tổ chức mình tham gia.

5. Cấu trúc học phần trong tài liệu được phân chia như thế nào?
Giáo trình gồm 1 đơn vị bài giảng mở đầu (Introductory Study Unit) cung cấp bức tranh toàn cảnh về tổ chức, mục tiêu, cấu trúc và chức năng quản lý, tiếp nối bởi 10 đơn vị chuyên đề đi từ lịch sử tư tưởng quản trị, yếu tố cá nhân, động lực, nhóm, lãnh đạo đến giải quyết xung đột và truyền thông.

---

Kết luận

Giáo trình Organisational Behaviour của ABE và RRC cung cấp hệ thống tri thức chuẩn mực về khoa học hành vi ứng dụng trong quản trị doanh nghiệp. Với lộ trình đào tạo từ các nguyên lý cổ điển của Taylor, Fayol, Weber đến các khung phân tích hiện đại của Mintzberg, Perrow và Peters & Waterman, tài liệu giúp người học hình thành tư duy hệ thống và phương pháp phân tích toàn diện về các mối quan hệ con người trong tổ chức.

Để hoàn thiện chương trình học, người học nên kết hợp nghiên cứu giáo trình cùng các văn bản hướng dẫn kỳ thi của ABE và các tài liệu tham khảo chuyên khảo về tâm lý học xã hội và quản trị chiến lược liên quan.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Business Management Study Manuals Diploma in Business Management ORGANISATIONAL BEHAVIOUR The Association of Business Executives 5th Floor, CI Tower  St Georges Square  High Street  New Malden Surrey KT3 4TE  United Kingdom Tel: + 44(0)20 8329 2930  Fax: + 44(0)20 8329 2945 E-mail: [e-mail] © Copyright, 2008 The Association of Business Executives (ABE) and RRC Business Training All rights reserved No part of this publication may be reproduced, stored in a retrieval system, or transmitted in any form, or by any means, electronic, electrostatic, mechanical, photocopied or otherwise, without the express permission in writing from The Association of Business Executives. Diploma in Business Management ORGANISATIONAL BEHAVIOUR Contents Unit Title Page Intro An Introduction to Organisational Behaviour 1 Introduction 2 What Is an Organisation 3 Organisational Goals 7 The Structure of Organisations 12 Management 21 1 The Development of Management Thought 33 Introduction 34 The Classical School of Management and Organisation 35 Bureaucracy 38 Behavioural. Limitations in a Changing World 42 Systems Theory 48 Contingency Theories 54 Contemporary Theories 55 2 Organisational Behaviour and its Importance to Management 61 Introduction 62 What Is Organisational Behaviour? 62 Human Relations School 65 Organisational Structures and Culture 68 Influencing Organisational Behaviour 76 3 The Individual and the Organisation 83 Introduction 84 The Individual's Contribution to the Organisation 84 Approaches to Studying Personality 86 Measurement of Personality 93 Difficulties in Studying Personality 94 The Process and Principles of Perception 96 4 Attitudes, Learning, Stress and the Problems of the Individual 107 Introduction 108 The Significance of Attitudes 108 Attitude Change and the Impact of Behavioural Issues 111 The Learning Process 114 Understanding Stress 120 The Individual in Work Roles 124 Unit Title Page 5 Motivation Theories and their Implications for Management 131 Introduction 132 The Development of Thinking on Motivation 132 Needs and Motivation 135 Herzberg's Motivators and Hygiene Factors 141 Models of Behaviour 144 Process Theories 147 Implications of Motivation Theory 151 6 The Nature and Meaning of Job Satisfaction 157 Introduction 158 The Concept of Morale 158 Job Satisfaction and Performance 161 Sources of Frustration and Alienation at Work 163 Approaches to Improving Job Design 166 Re-Designing the Working Environment 172 7 The Nature and Significance of Groups in Organisations 191 Introduction 192 What Is a Group? 192 The Process of Group Development 201 Characteristics of Workgroups 203 Roles and Skills for Effective Group Performance 212 The Nature of Team Spirit and Characteristics of Effective Teams 217 8 Leadership 225 Introduction 226 Leadership or Management? 226 The Nature of Leadership and the Exercise of Power and Authority 228 Leadership Traits and Leadership Styles 236 Situational Theory 246 Leadership Effectiveness 249 9 Conflict and Conflict Resolution in Organisations 253 Introduction 254 The Nature of Conflict 254 The Causes of Conflict 256 Management of Conflict 259 Strategies for Resolving Conflict 260 Structures and Procedures for Conflict Resolution 264 10 Communication Processes and Barriers 273 Introduction 274 The Nature and Scope of Communication 274 The Communication Process 277 Group Communication and Management Networking 281 Barriers to Effective Communication 285 Formal and Informal Communication Systems 287 The Basics of Effective Communication 294 1 Introductory Study Unit An Introduction to Organisational Behaviour Contents Page Introduction 2 A. What Is an Organisation? 3 Towards a Definition of Organisations 3 Studying Organisational Behaviour 4 The Organisation in its Environment 5 B.

Organisational Goals 7 Expressing Goals? 7 Types of Organisational Goal 8 Value and Functions of Goals 10 Problems with Goals 11 C. The Structure of Organisations 12 Organisation Charts 13 Basic Principles of Co-ordination and Control 14 Tall and Flat Structures 17 Matrix Structures 19 Mintzberg's Model 20 D. Management 21 Planning, Organising, Directing, and Controlling 22 Management Roles 23 Management Activities 24 Levels of Management 27 Summary 30 © ABE and RRC 2 An Introduction to Organisational Behaviour INTRODUCTION You are about to commence your study of Organisational Behaviour. You have a big advantage in that you probably work for a business organisation and are, or have been, a member of many others, including voluntary and public sector ones.

You also have a lot of experience in the behaviour of other individuals and groups that you meet and interact with on a day-to-day basis.