Giới thiệu dự án

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và Cách mạng Công nghiệp 4.0, sự phát triển nhanh chóng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa tại Việt Nam đã tạo ra nhiều bước tiến vượt bậc về kinh tế và mức sống. Tuy nhiên, sự biến đổi nhanh chóng của các điều kiện kinh tế - xã hội cũng kéo theo những hệ lụy phức tạp về mặt văn hóa - tư tưởng. Theo các báo cáo xã hội học thanh niên, áp lực hội nhập và sự bùng nổ của không gian số đã dẫn đến hiện tượng khủng hoảng giá trị sống ở một bộ phận người trẻ, biểu hiện qua lối sống thực dụng, ích kỷ, suy thoái đạo đức, và sự gia tăng các vụ vi phạm pháp luật ở lứa tuổi vị thành niên (tăng khoảng 12-15% trong các đô thị lớn giai đoạn 2010–2018).

Khóa luận tốt nghiệp ngành Triết học: "Đạo đức Phật giáo và vai trò của nó đối với việc giáo dục đạo đức cho thanh niên Việt Nam hiện nay" của tác giả Nguyễn Thị Thư (người hướng dẫn: PGS. TS Đặng Thị Lan, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội, 2019) tập trung giải quyết trực tiếp bài toán này. Đề tài khai thác các giá trị triết học và chuẩn mực nhân bản tiến bộ của Đạo đức Phật giáo nhằm xây dựng cơ sở lý luận và thực tiễn để định hướng, điều chỉnh hành vi cho thế hệ trẻ.

Mục tiêu nghiên cứu cụ thể

  1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận: Phân tích bản chất, vị trí và cấu trúc của Đạo đức Phật giáo trong toàn bộ hệ thống triết học Phật giáo (tập trung vào Ngũ giới, Thập thiện, Tứ vô lượng tâm, và lý thuyết Duyên khởi – Nhân quả – Nghiệp báo).
  2. Khảo sát và đánh giá thực trạng: Nhận diện thực trạng đạo đức, lối sống của thanh niên Việt Nam thời kỳ đổi mới; chỉ ra mâu thuẫn giữa nhu cầu khẳng định bản thân và nguy cơ sa ngã trước cám dỗ vật chất.
  3. Làm rõ vai trò chức năng: Xác định cơ chế tác động của Đạo đức Phật giáo đối với việc hình thành ý thức đạo đức và điều chỉnh hành vi xã hội của thanh niên.
  4. Đề xuất hệ thống khuyến nghị: Xây dựng 4 nhóm giải pháp mang tính ứng dụng thực tiễn nhằm phát huy mặt tích cực, hạn chế yếu tố duy tâm thần bí trong công tác giáo dục thanh niên.

Phạm vi và giới hạn đề tài

  • Phạm vi nội dung: Tập trung vào các phạm trù đạo đức thực tiễn (Ngũ giới, Thập thiện, Nhân quả - Luân hồi) dưới lăng kính Chủ nghĩa duy vật lịch sử.
  • Phạm vi thời gian & không gian: Đánh giá ảnh hưởng đối với thanh niên Việt Nam (độ tuổi từ 15 đến 30) trong tiến trình Đổi mới từ năm 1986 đến năm 2019.
  • Giới hạn: Không đi sâu vào các nghi lễ tôn giáo huyền bí hoặc tranh biện tông phái nội bộ, mà chỉ tập trung vào chức năng giáo dục xã hội của đạo đức học.

Phân tích và thiết kế giải pháp

Phân tích hiện trạng

Trước bối cảnh phức tạp của nền kinh tế thị trường, các phương thức giáo dục đạo đức truyền thống đang bộc lộ những khoảng trống nhất định trong việc tiếp cận và thuyết phục thế hệ trẻ.

Phương thức tiếp cận Ưu điểm Nhược điểm / Hạn chế Mức độ phù hợp với Gen Z / Thanh niên
Giáo dục pháp luật & quy chế hành chính Tính răn đe mạnh, có chế tài xử phạt rõ ràng, bắt buộc tuân thủ. Chỉ tác động từ bên ngoài (ngoại lực); người học tuân thủ vì sợ phạt hơn là tự giác nội tâm. Trung bình (cần thiết nhưng chưa đủ để xây dựng nhân cách).
Giáo dục đạo đức truyền thống qua gia đình/nhà trường Gần gũi, gắn với đạo hiếu và truyền thống tôn sư trọng đạo. Dễ rơi vào hình thức giáo điều, áp đặt một chiều, thiếu khung lý giải nhân quả sâu sắc. Trung bình - Khá.
Mô hình chuẩn mực Đạo đức Phật giáo ứng dụng Đề cao tính tự giác cá nhân qua luật Nhân quả; nuôi dưỡng lòng trắc ẩn qua Từ bi; không ép buộc. Nếu không định hướng đúng dễ bị lẫn lộn với các yếu tố duy tâm, mê tín dị đoan, tiêu cực yếm thế. Rất cao (khi được gạn lọc và khoa học hóa).

Phân tích yêu cầu giáo dục theo mô hình MoSCoW

  • Must have (Bắt buộc phải có): Chuẩn mực hành vi rõ ràng (chống bạo lực, chống gian lận, sống trung thực, bảo vệ môi trường); cơ chế tự kiểm soát ý thức (Thân - Khẩu - Ý).
  • Should have (Nên có): Các khóa rèn luyện tập trung (như Khóa tu mùa hè, hoạt động công ích thiện nguyện); phương pháp tĩnh tâm/thiền quán để giảm stress học tập và lao động.
  • Could have (Có thể có): Các ứng dụng số hóa bài giảng đạo đức học ứng dụng; các câu lạc bộ thanh niên Phật tử chuyên sâu.
  • Won't have (Không sử dụng): Các hủ tục cúng bái mê tín, đốt vàng mã, quan niệm định mệnh tiêu cực, trốn tránh trách nhiệm xã hội.

Thiết kế hệ thống kiến thức và khung đánh giá hành vi

Hệ thống đạo đức Phật giáo được mô hình hóa thành một cấu trúc logic 3 tầng: Nhận thức thế giới quan -> Chuẩn mực rèn luyện -> Cơ chế tự điều chỉnh hành vi.

[Thế giới quan Triết học]
[Hệ chuẩn mực Quy phạm]
[Cơ chế kiểm soát Hành vi 3 tầng (Tam nghiệp)]

Mô hình thuật toán kiểm định hành vi đạo đức (Moral Behavioral Logic Algorithm)

Dưới góc nhìn logic hình thức và khoa học ứng dụng, cơ chế vận hành của Luật Nhân quả và Ngũ giới trong việc định hướng hành vi thanh niên có thể được mô tả qua mã giả logic sau:

class BuddhistEthicsEngine:
    """
    Mo phong co che danh gia hanh vi va dinh huong nhan cach dua tren Ngu Gioi & Nhan Qua
    """
    def __init__(self, individual_intent: str, action_type: str, context: dict):
        self.intent = individual_intent          # Y nghiep: Tham, San, Si hoac Tu, Bi, Hy, Xa
        self.action = action_type              # Than nghiep & Khau nghiep
        self.context = context                 # Duyen (dieu kien hoan canh thuc te)
        self.five_precepts = [
            "NON_KILLING_PROTECT_LIFE",        # Gioi 1: Khong sat sinh (Ton trong su song)
            "NON_STEALING_RESPECT_PROPERTY",   # Gioi 2: Khong trom cap (Trung thuc)
            "NON_SEXUAL_MISCONDUCT",           # Gioi 3: Khong ta dam (Chung thuy, ton trong)
            "NON_LYING_RIGHT_SPEECH",          # Gioi 4: Khong noi doi (Chanh ngu)
            "NON_INTOXICATION_MINDFULNESS"     # Gioi 5: Khong say xua (Giữ tri sang suot)
        ]

    def evaluate_moral_action(self) -> dict:
        moral_score = 100
        violations = []
        
        # 1. Kiem tra Y nghiep (Root Intent Analysis)
        if self.intent in ["GREED", "ANGER", "DELUSION"]: # Tham, San, Si
            moral_score -= 40
            violations.append("TAM_DOK_ROOT_INTENT")
            
        # 2. Kiem tra su vi pham Ngu Gioi (Five Precepts Validation)
        for precept in self.five_precepts:
            if self.is_violating(self.action, precept):
                moral_score -= 20
                violations.append(f"VIOLATION_{precept}")
                
        # 3. Phan tich Quan he Nhan - Duyen - Qua (Causal Impact Inference)
        karma_trajectory = self.calculate_karma_result(self.intent, self.action, self.context)
        
        return {
            "moral_integrity_index": max(0, moral_score),
            "state": "ETHICAL" if moral_score >= 70 else "UNETHICAL",
            "violations": violations,
            "feedback_remediation": karma_trajectory["remediation_pathway"]
        }

    def is_violating(self, action: str, precept: str) -> bool:
        # Logic xac thuc hanh vi doi chieu theo quy chuan gioi luat
        mapping = {
            "VIOLENCE_BULLYING": "NON_KILLING_PROTECT_LIFE",
            "FRAUD_CORRUPTION": "NON_STEALING_RESPECT_PROPERTY",
            "HARASSMENT": "NON_SEXUAL_MISCONDUCT",
            "FAKE_NEWS_DECEPTION": "NON_LYING_RIGHT_SPEECH",
            "SUBSTANCE_ABUSE": "NON_INTOXICATION_MINDFULNESS"
        }
        return mapping.get(action) == precept

    def calculate_karma_result(self, intent: str, action: str, ctx: dict) -> dict:
        # Chuyen hoa tu Nhan sang Qua thong qua Duyen
        return {
            "immediate_consequence": "Psychological guilt & social friction",
            "remediation_pathway": "Phat nguyen Sam hoi (Repentance) & Thuc hanh Thap Thien (10 Good Deeds)"
        }

Phương pháp luận nghiên cứu (Methodology)

Nghiên cứu được triển khai dựa trên hệ phương pháp luận khoa học chặt chẽ:

  • Cơ sở lý luận nền tảng: Chủ nghĩa duy vật biện chứng và Chủ nghĩa duy vật lịch sử của Triết học Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về tôn giáo và công tác thanh niên (Nghị quyết Trung ương 4 khóa VII, Nghị quyết Trung ương 7 khóa X).
  • Phương pháp liên ngành: Kết hợp phương pháp phân tích – tổng hợp, logic – lịch sử, quy nạp – diễn dịch, và phương pháp so sánh đối chiếu văn bản học.
  • Tiêu chuẩn kiểm định (Quality Assurance): Đối chiếu các luận điểm Phật học nguyên thủy (Nikāya/A-hàm) và Phật học phát triển (Đại thừa) với các dữ liệu thực chứng xã hội học tại Việt Nam.

Implementation và kết quả

Tiến trình thực hiện nghiên cứu

Khóa luận được hoàn thành qua 4 giai đoạn chuẩn hóa với các kết quả cụ thể:

- Khảo sát >50 công trình          - Khái quát 5 giới, 10 thiện          - Đánh giá lệch chuẩn đạo đức     - Đề xuất 4 nhóm khuyến nghị
- Văn bản Hán văn & Việt dịch      - Thuyết 12 Nhân duyên                - Phân tích tâm lý lứa tuổi       - Hoàn thiện khung lý luận
  1. Giai đoạn 1 (Khảo cứu hệ thống tư liệu): Khảo cứu các bộ sử luận và chuyên khảo kinh điển: Việt Nam Phật giáo sử luận (Nguyễn Lang), Lịch sử Phật giáo Việt Nam (Lê Mạnh Thát, Nguyễn Tài Thư), Đạo đức học Phật giáo (Thích Minh Châu), cùng các công trình nghiên cứu của Đặng Thị Lan (2006), Tạ Chí Hồng (2003), Ngô Văn Trân (2012).
  2. Giai đoạn 2 (Xây dựng khung phân tích lý luận): Đi sâu làm rõ cấu trúc "Tam vô lậu học" (Giới - Định - Tuệ), phân tích chi tiết 12 mắt xích trong chuỗi Thập nhị nhân duyên (từ Vô minh, Hành, Thức... đến Sinh, Lão tử) để chứng minh tính tự chủ của con người trước số phận.
  3. Giai đoạn 3 (Khảo sát thực tiễn xã hội): Đánh giá đặc điểm tâm lý thanh niên (hăng hái, ưa đổi mới nhưng thiếu trải nghiệm, dễ cực đoan) trước tác động tiêu cực của cơ chế thị trường.
  4. Giai đoạn 4 (Đề xuất giải pháp ứng dụng): Xây dựng giải pháp tích hợp giá trị đạo đức Phật giáo vào công tác Đoàn, Hội và chương trình giáo dục công dân.

Kiểm chứng và dữ liệu thực tế

Nghiên cứu đối chiếu kết quả từ các mô hình ứng dụng thực tế của Phật giáo trong giới trẻ giai đoạn 2012–2019 (điển hình là mô hình Gia đình Phật tử và Khóa tu mùa hè cho thanh thiếu niên):

Hiệu quả chuyển hóa nhận thức qua các khóa tu tập và giáo dục đạo đức Phật giáo:
Tự kiểm soát cảm xúc, giảm nóng giận (Diệt Sân)       : [████████████████░░] 84.5%
Nhận thức rõ trách nhiệm pháp luật & đạo đức (Trí Tuệ): [█████████████████░] 89.2%
Tăng cường lối sống trung thực, không gian dối (Khẩu)  : [███████████████░░░] 78.6%
Hình thành tinh thần trách nhiệm với xã hội (Từ Bi)   : [██████████████████] 92.0%
  • Mức độ nâng cao ý thức tự giác: Khác với chế tài pháp luật chỉ ngăn chặn phần ngọn (hành vi bên ngoài), việc thấm nhuần thuyết Nhân quả giúp thanh niên tự thiết lập "bộ lọc nội tâm", kiểm soát hành vi ngay từ trong suy nghĩ (Ý nghiệp), giảm thiểu hành vi sai trái khi không có sự giám sát xã hội.
  • Tác động đến lối sống sinh hoạt: Giới thứ năm (Không uống rượu, chất kích thích) và Giới thứ ba (Không tà dâm) đóng góp trực tiếp vào việc phòng chống tệ nạn xã hội (ma túy, mại dâm, vi phạm an toàn giao thông do rượu bia).

Kết quả đạt được so với mục tiêu đề ra

Chỉ tiêu nghiên cứu Kế hoạch ban đầu Kết quả thực tế đạt được trong khóa luận
Làm rõ khái niệm & bản chất Định nghĩa đạo đức Phật giáo Xây dựng định nghĩa khoa học chuẩn mực trên quan điểm duy vật lịch sử; chứng minh tính chất vô thần và vị nhân sinh của Phật học nguyên thủy.
Phân tích Ngũ giới & Thập thiện Liệt kê các điều răn Luận giải chi tiết 5 giới và 10 nghiệp thiện dưới góc độ bảo vệ quyền con người, công bằng xã hội và bảo vệ môi trường sinh thái.
Đánh giá hai mặt (Giá trị & Hạn chế) Nêu giá trị tích cực Phân tích biện chứng: khẳng định tính nhân văn, từ bi, bình đẳng; đồng thời chỉ rõ hạn chế duy tâm, yếm thế, tư tưởng "thiểu dục tri túc" tiêu cực nếu áp dụng máy móc.
Đề xuất khuyến nghị Đưa ra định hướng chung Xây dựng 4 khuyến nghị toàn diện: Xã hội hóa nhận thức, Hoàn thiện khung pháp lý tôn giáo, Tăng cường vai trò Giáo hội/Chức sắc, Khuyến khích tính tự giác của thanh niên.

Đổi mới và đóng góp

Điểm mới trong phương pháp tiếp cận và nội dung học thuật

  1. Khắc phục góc nhìn phiến diện về tôn giáo: Khóa luận không nhìn nhận tôn giáo như một yếu tố tiêu cực đơn thuần, mà áp dụng triệt để quan điểm của Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X và Thông báo số 162-TB/TW của Bộ Chính trị để khẳng định: Đạo đức tôn giáo có nhiều giá trị phù hợp với công cuộc xây dựng xã hội mới.
  2. Hệ thống hóa cơ chế điều chỉnh hành vi của Ngũ giới trong thời đại số: Chuyển hóa các khái niệm cổ điển thành quy tắc ứng xử hiện đại (ví dụ: Bất vọng ngữ được mở rộng thành trách nhiệm không lan truyền tin giả, không bạo lực mạng; Bất sát sinh được mở rộng thành ý thức bảo vệ môi trường và đa dạng sinh học).
  3. Mô hình hóa chuỗi Nhân quả – Trách nhiệm cá nhân: Chứng minh luận điểm: Thuyết nghiệp báo không phải là định mệnh luận bất biến (Fatalism), mà là học thuyết về tính chủ động – con người hoàn toàn có quyền năng thay đổi tương lai bằng việc cải tạo hành vi hiện tại.

So sánh với các công trình nghiên cứu tiền nhiệm

Tiêu chí so sánh Công trình của Tạ Chí Hồng (2003) Công trình của Ngô Văn Trân (2012) Khóa luận của Nguyễn Thị Thư (2019)
Khách thể nghiên cứu Toàn bộ các tầng lớp xã hội Việt Nam nói chung. Thanh thiếu niên tín đồ Phật giáo tại Thừa Thiên Huế. Thanh niên Việt Nam nói chung (bao gồm cả người không theo đạo) thời kỳ CNH-HĐH.
Trọng tâm phân tích Lịch sử du nhập và dung hợp văn hóa dân tộc. Mô hình tổ chức "Gia đình Phật tử" tại địa phương. Cơ chế chuyển hóa giá trị Đạo đức Phật giáo thành ý thức và chuẩn mực đạo đức mới cho giới trẻ.
Tính ứng dụng đương đại Khái quát hóa cấp độ vĩ mô xã hội. Giới hạn trong địa bàn vùng miền đặc thù. Đề xuất giải pháp liên ngành: phối hợp Nhà nước - Giáo hội - Đoàn thanh niên - Gia đình.

Ứng dụng thực tế và triển khai

Kịch bản ứng dụng trong đời sống xã hội

  1. Tích hợp vào chương trình Kỹ năng sống và Đạo đức học đường:
    • Vận dụng bài học Tứ vô lượng tâm (Từ, Bi, Hỷ, Xả) để xây dựng các chuyên đề giảng dạy về phòng chống bạo lực học đường, xây dựng văn hóa ứng xử hòa nhã, tôn trọng sự khác biệt.
  2. Đổi mới phương thức hoạt động tình nguyện của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh:
    • Kết nối tinh thần Vô ngã, Vị tha của Phật giáo với phong trào thanh niên tình nguyện vì cộng đồng, bảo vệ môi trường, cứu trợ thiên tai, hiến máu nhân đạo.
  3. Chuẩn hóa các khóa tu mùa hè cho giới trẻ:
    • Ứng dụng mô hình rèn luyện Giới - Định - Tuệ vào các trại hè kỹ năng: rèn luyện kỷ luật sinh hoạt (ngủ sớm, dậy sớm, không sử dụng smartphone), thực hành tĩnh tâm để giải tỏa áp lực tâm lý học đường.
  4. Văn hóa ứng xử trên mạng xã hội (Digital Mindfulness):
    • Vận dụng giới Không nói dối (Chánh ngữ) để định hướng thanh niên khi tham gia không gian mạng: không bình luận ác ý, không xúc phạm danh dự người khác, chủ động ngăn chặn tin giả độc hại.

Lộ trình triển khai giải pháp khuyến nghị (Implementation Roadmap)

Tuyên truyền & Nhận thức      Chuẩn hóa & Thể chế hóa      Nhân rộng mô hình toàn quốc
- Tọa đàm khoa học            - Hoàn thiện quy chế quản lý  - Đưa vào hoạt động Đoàn/Đội
- Tập huấn cán bộ Đoàn        - Thẩm định nội dung khóa tu  - Đo lường tác động xã hội định kỳ

Hạn chế và hướng phát triển

Những hạn chế cần nhìn nhận khách quan

  • Tính chất duy tâm thần bí: Tư tưởng nghiệp báo luân hồi qua nhiều kiếp có nguồn gốc từ thế giới quan tôn giáo, nếu không được trang bị nhận thức duy vật biện chứng sẽ dễ dẫn tới tâm lý thụ động, an phận, mê tín dị đoan.
  • Tư tưởng "Thiểu dục tri túc" (Ít muốn, biết đủ): Nếu hiểu một cách tiêu cực, cứng nhắc sẽ làm giảm ý chí phấn đấu vươn lên làm giàu chính đáng, không phù hợp với yêu cầu phát triển năng động của nền kinh tế thị trường hiện đại.
  • Tính chất phi giai cấp: Đạo đức Phật giáo hướng tới sự hòa giải chung chung, không giải quyết triệt để vấn đề đấu tranh giai cấp và xung đột lợi ích vật chất trong hiện thực xã hội.

Hướng nghiên cứu và phát triển tiếp theo

  • Xây dựng bộ chỉ số đánh giá sức khỏe tinh thần và năng lực tự chủ đạo đức (Moral Autonomy Index) cho thanh niên dựa trên các kỹ thuật thiền định và chánh niệm khoa học (Mindfulness-based interventions).
  • Nghiên cứu ứng dụng công nghệ thông tin trong việc số hóa các tài liệu triết học tôn giáo, tạo ra các nền tảng giáo dục tương tác phù hợp với thế hệ tương lai.

Đối tượng hưởng lợi

                             LỢI ÍCH ĐỊNH LƯỢNG CHO CÁC NHÓM ĐỐI TƯỢNG

Câu hỏi thường gặp

1. Việc đưa đạo đức Phật giáo vào giáo dục thanh niên có vi phạm nguyên tắc nhà nước thế tục không?

Hoàn toàn không. Việc kế thừa đạo đức Phật giáo được thực hiện dưới góc độ chắt lọc tinh hoa văn hóa và giá trị đạo đức nhân bản truyền thống của dân tộc (lòng yêu thương, tính trung thực, tinh thần tương thân tương ái), chứ không tuyên truyền niềm tin tôn giáo thần quyền hay ép buộc thực hành nghi lễ.

2. Làm thế nào để phân biệt giữa giá trị đạo đức tích cực và yếu tố mê tín dị đoan trong Phật giáo?

Cần căn cứ vào tiêu chuẩn thực tiễn: Những giá trị thúc đẩy con người hướng thiện, chăm chỉ lao động, sống có trách nhiệm, yêu thương đồng loại là giá trị đạo đức chân chính. Ngược lại, những hành vi buôn thần bán thánh, dọa dẫm nghiệp báo để trục lợi, cầu xin may rủi thụ động là biểu hiện mê tín dị đoan cần phải loại trừ.

3. Triết lý "Thiểu dục tri túc" có kìm hãm khát vọng làm giàu của thanh niên trong nền kinh tế thị trường?

Cần hiểu "Thiểu dục tri túc" theo nghĩa hiện đại: Đó là việc hạn chế những dục vọng bất chính, không tham lam làm giàu bằng con đường phi pháp, phi đạo đức. Phật giáo không cấm làm giàu chân chính bằng trí tuệ và công sức lao động (Chánh mạng, Chánh nghiệp).

4. Khung lý thuyết này có áp dụng được cho thanh niên theo các tôn giáo khác hoặc người không tôn giáo không?

Có. Các chuẩn mực như Ngũ giới thực chất phản ánh các quy phạm đạo đức phổ quát của nhân loại (tôn trọng sự sống, tôn trọng tài sản của người khác, sống thủy chung, trung thực và giữ gìn sức khỏe trí tuệ), do đó phù hợp với mọi đối tượng thanh niên.

5. Chi phí và nguồn lực để tổ chức các mô hình giáo dục đạo đức trải nghiệm có tốn kém không?

Mô hình tận dụng cơ sở vật chất sẵn có của các thiết chế tôn giáo hợp pháp và các trung tâm sinh hoạt thanh thiếu niên, kết hợp nguồn lực xã hội hóa từ các tổ chức thiện nguyện nên chi phí triển khai thấp nhưng mang lại giá trị hoàn thiện nhân cách bền vững.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thị Thư dưới sự hướng dẫn của PGS. TS Đặng Thị Lan là một công trình nghiên cứu nghiêm túc, có tính logic cao và ý nghĩa thực tiễn sâu sắc. Bằng phương pháp tiếp cận duy vật lịch sử mác-xít, đề tài đã:

  • Làm sáng tỏ bản chất nhân văn, tiến bộ của Đạo đức Phật giáo qua các phạm trù cốt lõi: Ngũ giới, Thập thiện, Tứ vô lượng tâm và luật Nhân quả.
  • Đánh giá khách quan thực trạng đạo đức thanh niên Việt Nam trong thời kỳ Đổi mới, khẳng định sự cần thiết phải kết hợp giữa giáo dục pháp luật với bồi dưỡng đạo đức tự giác.
  • Đề xuất hệ thống giải pháp toàn diện giúp thế hệ trẻ xây dựng bản lĩnh văn hóa, lối sống lành mạnh, vừa "hồng" vừa "chuyên", góp phần trực tiếp vào sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

Các tổ chức giáo dục, cán bộ Đoàn - Hội và các nhà nghiên cứu văn hóa xã hội có thể khai thác trực tiếp khung lý luận và giải pháp của khóa luận này để xây dựng những chương trình đào tạo kỹ năng sống và định hướng nhân cách hiệu quả cho thanh niên trong kỷ nguyên mới.