Đặt vấn đề Thuật Phong thuỷ hình thành rất sớm,có thể nói gần như cùng với sự ra đời của loài người thì con người từ khi sinh ra đã biết chọn những vị trí cư trú có núi non che chở bao bọc, lại gần sông ngòi, nguồn nước. Từ đời nhà Chu đã có quá trình chọn đất xây nhà tại vùng bình nguyên, đây là vùng đất mầu mỡ, có thể canh tác nông nghiệp thuận lợi. Gần nguồn nước mà vẫn tránh được lụt lội, tai hoạ thời tiết, thiên tai. Vì vậy, thuật Phong thuỷ nghe có vẻ huyền bí nhưng thực ra lại rất thực tế và gần gũi với đời sống.
Thuật Phong thủy là nghệ thuật vận dụng bố cục, sắp đặt, trang trí nhà cửa, văn phòng công ty, cơ sở thương mại theo những nguyên tắc cụ thể khai thông và hướng dẫn sinh khí làm cho cuộc sống tốt đẹp hơn, công việc làm ăn phát đạt. Trong cuộc sống thực tế, chúng ta vẫn được thấy những trường hợp khác nhau, người làm nhà xong thì ăn lên làm ra, thăng quan tiến chức, con cái đỗ đạt. Ngược lại, người thì lụn bại, thất thế sa cơ, suy sụp sức khỏe…. Vậy để tránh được những ảnh hưởng xấu đến cuộc sống của con người cần phải bố trí công trình, nhà ở, bố trí nội ngoại thất như thế nào thì mới phù hợp với quy luật phong thủy? Môi trường cảnh quan xung quanh công trình, nhà ở có ảnh hưởng như thế nào đến vận mệnh công trình, nhà ở và những người sống trong đó? Đã có một vài nghiên cứu về vấn đề này, tuy nhiên, đối với đô thị ở một tỉnh miền núi như Hà Giang thì chưa có tài liệu nào đề cập đến.
Vì vậy được sự phân công của ban chủ nhiệm khoa Quản lý Tài nguyên , Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, dưới sự hướng dẫn trực tiếp của thầy giáo GS. Nguyễn Thế Đặng, chúng tôi tiến hành thực hiện đề tài: “Đánh giá việc ứng dụng phong thủy trong việc xây dựng bố trí công trình nhà ở nội đô tại thành phố Hà Giang”. Mục đích nghiên cứu của đề tài - Khái quát được những lý luận cơ bản của Phong thủy áp dụng trong xây dựng nhà ở và bố trí nội thất. - Đánh giá được việc áp dụng Phong thủy trong bố trí nhà ở nội đô và bố trí nội thất hợp Phong thủy.
Yêu cầu của đề tài - Thu thập các tài liệu nghiên cứu về khoa học phong thủy. - Nắm bắt được một số quy luật cơ bản của phong thủy trong xây dựng nhà ở, công trình kiến trúc. - Xác định rõ ảnh hưởng của việc xây dựng công trình nhà ở nội đô theo phong thủy - Ứng dụng Phong thủy trong xây dựng nhà ở nội đô - Ứng dụng Phong thủy trong cách bài trí nội thất ngoại thất - Đưa ra được một số công trình trong thực tiễn có vận dụng khoa học phong thủy. Ý nghĩa của đề tài - Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu: giúp sinh viên củng cố được những kiến thức đã học trong nhà trường cà bước đầu tiếp cận với phương pháp nghiên cứu khoa học.
- Ý nghĩa trong thực tiễn: hiểu được bản chất của khoa học phong thủy và ứng dụng khoa học phong thủy trong thực tiễn. n 3 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Cơ sở lí luận của đề tài 2. Khái niệm về Phong thủy Phong thủy là học thuyết chuyên nghiên cứu sự ảnh hưởng của hướng gió, hướng khí, mạch nước đến đời sống hoạ phúc của con người.
Về mặt từ nguyên, phong có nghĩa là "gió", là hiện tượng không khí chuyển động và thủy có nghĩa là "nước", là dòng nước, tượng trưng cho địa thế. Phong thủy không phải là yếu tố đơn lẻ mà là tổng hợp hàng loạt yếu tố về địa hình địa thế xung quanh nhà ở, thôn xóm, thành phố hoặc mồ mả, hướng gió, dòng nước cùng tọa hướng, hình dạng, bố cục mặt bằng không gian xây dựng. Phong thủy liên quan đến cát hung, họa phúc, thọ yểu, sự cùng thông của nhân sự. Cát ắt là phong thủy hợp, hung ắt là phong thủy không hợp.
Sách Táng thư viết: "Mai táng phải chọn nơi có sinh khí. Kinh viết: Khí gặp gió (phong) ắt tán, gặp nước (thủy) ngăn thì dừng. Cổ nhân làm sao cho khí tụ chứ không tán, nước chảy có chỗ dừng". Do vậy mà có tên là "phong thủy".
Hai chữ phong thủy còn chỉ phương pháp tìm kiếm và chọn lựa nơi trú ngụ hoặc mai táng cát tường phú quý, phúc thọ bình yên, tức là thuật Phong thủy. Giống như mọi ngành khoa học kĩ thuật cổ truyền khác ở Á Đông, thuật phong thủy cũng dựa vào dịch lí, thuyết âm dương, ngũ hành. Có thể hiểu rằng: Phong thủy là học thuyết chuyên nghiên cứu sự ảnh hưởng của địa lý đến đời sống họa phúc của con người. Là sự ảnh hưởng của hướng gió, khí, mạch nước đến mỗi cá nhân.
Phong thủy có vai trò rất to lớn, tuy nhiên nó chỉ hỗ trợ, có tác dụng cải biến chứ không làm thay đổi hoàn toàn vận mệnh. Nhưng nếu chỉ hiểu như vậy thì quả là chưa đánh giá đúng cái chân giá trị và vai trò của Phong thuỷ trong đời sống con người! Lịch sử hình thành các dân tộc phương Đông có khoảng trên dưới năm ngàn năm thì cũng gần hết chiều dài lịch sử đó đã thấy có sự xuất hiện của Khoa Phong thuỷ. Những văn bản cổ xưa nhất đã ghi dấu lại bằng giáp cốt văn (chữ nòng nọc - Khoa đẩu) sau khi giải mã đã cho thấy rõ điều này. n 4 Trên thực tế, phong thủy học chính là môn khoa học tự nhiên tổng hợp nhiều ngành như địa lý, địa chất, khí tượng học, cảnh quan học, kiến trúc học, sinh thái học và nhân thể học.
Tôn chỉ của nó là khảo sát, tìm hiểu kĩ càng về môi trường tự nhiên, thuận theo tự nhiên, sử dụng và cải tạo tự nhiên hợp lý, tạo ra môi trường sinh sống tốt, được thiên thời, địa lợi, nhân hòa. Nguồn gốc ra đời của khoa học phong thủy Nguồn gốc phong thủy bí ẩn như chính tên gọi của nó. Thực ra cũng khó có thể xác định chắc chắn rằng phong thủy xuất hiện từ bao giờ. Có lẽ là ngay từ khi con người xuất hiện trên trái đất thì họ đã có tư duy về phong thủy.
Tất nhiên vào những thời kỳ còn nguyên thủy thì khái niệm phong thủy còn rất manh nha nhưng chắc chắn con người đã tìm mọi cách để có thể thích ứng với thiên nhiên và mục đích hòa hợp với tự nhiên vẫn là một trong những nội dung chính của phong thủy cho đến ngày nay. Đã có thời gian Phong thủy được đánh đồng với tôn giáo. Thậm chí bị coi là nhảm nhí, là mê tín dị đoan cũng do cách giải thích thiếu hiểu biết của chính các thầy Phong thủy, muốn thần thánh hóa, làm thần bí phức tạp thêm trong con mắt của gia chủ nhằm trục lợi cho bản thân. Ngày nay, Phong thủy đã được coi là một đối tượng nghiên cứu khoa học.
Nhiều nước tiên tiến trên thế giới đã có những cơ quan nghiên cứu về Phong thủy. Tuy nhiên, vẫn chưa có tài liệu chính xác nào nghiên cứu về nguồn gốc ra đời của khoa học phong thủy mà chỉ là những phỏng đoán theo tiến trình lịch sử của Trung Quốc là nơi đã phát sinh khoa Phong thủy. Một trong những giả thuyết cho rằng khoa Phong thủy ra đời cùng với thời gian mà người Trung Hoa khám phá ra đặc tính của nam châm và sử dụng để làm la bàn tìm phương hướng, đó là thời gian mà người ta ước đoán là khoảng năm 2600 trước Công Nguyên. Trong lịch sử phát triển, thuật Phong Thuỷ hình thành nên nhiều trường phái khác nhau, mỗi trường phái có phương pháp lý luận và ứng dụng riêng.
Có một số trường phái lớn được biết đến như sau + Phái Bát Trạch: Do Thái Kim Oanh phát triển và hoàn thiện trong tác phẩm Bát Trạch Minh Cảnh. Phái này căn cứ chủ yếu vào sự kết hợp giữa mệnh cung của chủ nhà với các hướng để luận tốt xấu và thiết kế nhà ở. + Phái Huyền Không: căn cứ vào môn Cổ Dịch Huyền Không, dùng Phi Tinh tức là sự vận động các luồng khí khởi nguồn từ Bát Quái để luận đoán tốt xấu. n 5 Phái này cũng đặc biệt chú trọng tới vận khí, tức là sự tốt xấu của căn nhà theo thời gian, còn được gọi là Trạch Vận.
Qua đó dự đoán được tốt xấu cho căn nhà theo từng thời điểm để có phương án bài trí và sửa chữa hợp lý. + Phái cảm xạ Phong Thuỷ: Nghiên cứu về khí trường Phong Thuỷ và các nguồn năng lượng sinh học. Ngoài 2 trường phái lớn trên còn hình thành nên một số trường phái khác với những đặc trưng về học thuật và công phu nghiên cứu khác nữa, ví dụ: + Phái Dương Trach Tam Yếu: do Triệu Cửu Phong khởi xướng, sau là Lộc Dã Phu phát triển trong hai tác phẩm Dương Trạch Tam Yếu và Dương Cơ Chứng Giải + Phái Huyền Thuật Phong Thuỷ: Là môn Phong Thuỷ bí truyền trong dân gian, được truyền theo lối tâm truyền, không mấy phổ biến. Phái này chuyên nghiên cứu việc phát hiện và trấn yểm các Long Mạch, chủ yếu áp dụng cho mộ phần.
Tóm lại, Phong Thuỷ là một nghệ thuật bài trí không gian, rất tinh tuý, tuy nhiều bí ẩn nhưng nếu hiểu được và áp dụng đúng thì sẽ mang lại những hệ quả hết sức lớn lao nằm ngoài những nỗ lực về trí tuệ và sức lực thuần tuý của con người. Ngày nay dù ở Phương Tây hay ở Phương Đông khi xây dựng nhà ở đều phải chọn những vị trí hợp với môi trường địa lí xung quanh địa bàn, dù theo một lối kiến trúc nào thì cũng phải căn cứ vào địa thế xung quanh để tạo dựng một kiến trúc đẹp về thẩm mỹ, lợi về sinh hoạt. Phong thủy dù còn vẻ huyền bí nhưng rất thực tế và gần gũi với đời sống con người. Cơ sở khoa học của phong thủy 2.
Khí Là hơi thở hoặc năng lượng. Năng lượng được hiểu là Long mạch, nuôi dưỡng khí đề làm giàu cuộc sống và khí của những người cư ngụ. Phong thủy ảnh hưởng đến khí của con người. Do đó, có thể dùng phong thủy để giúp gỡ rối được các “nút” ngăn chặn hạnh phúc, mục đích và hi vọng của con người.
Âm dương Là một cặp phạm trù vừa đối nghịch, vừa thống nhất nhau. Triết lý về các cặp phạm trù đã được các nhà triết học như Hegen, C. Trong thiết kế, phong thủy tìm kiếm sự cân bằng và sự hài hòa cho một ngôi nhà và đem lại cho người cư ngụ sức khỏe và sự cân bằng cảm xúc.